Foto: copyright ok. Gecheckt 11-02-2022

GroenLinks, zin in welke toekomst?

ACHTERGROND - Hoe duurzaam is de partij die duurzaamheid predikt? Overleeft GroenLinks de volgende verkiezing? En wat kan de nieuwe voorzitter straks doen om die overlevingskansen te vergroten?

Sinds de verkiezingen staat GroenLinks er in de Tweede Kamerpeilingen slechter voor dan het aantal zetels dat ze in de Eerste Kamer heeft. Dat is knap – zelfs het CDA doet het haar niet na. Dit weekend kiest de partij een nieuwe voorzitter, maar de vraag is wat hij of zij kan doen om GroenLinks er weer bovenop te helpen.

Zelf kom ik tot drie nogal uiteenlopende opties. De optie Klaver – op zoek naar het jonge talent in de partij; de optie GL-D66 – via de leden samenwerking afdwingen; en de optie Actie, die voor zich spreekt.

Optie Klaver

De eerste optie dankt z’n naam aan Jesse Klaver, wiens naam rond zingt, zoals dat heet. Het is me een raadsel waarom. Als campagneleider van de afgelopen verkiezingen heeft hij weinig indrukwekkend werk afgeleverd – 60 procent van de zetels verloren. Dat lag zeker niet alleen aan hem, maar een goede campagneleider had de partij tot de orde geroepen en hij mist elke autoriteit om dat te doen. De campagne maakte geen verschil.

‘Halsema heeft GroenLinks als een ideologische ruĂŻne achtergelaten’

De grote afrekening is begonnen. En niet alleen door groene politiek filosofen, ook door partijmastodonten.

Bye, bye, Femke! Bedankt voor veertien jaar inzet voor de partij. Het waren mooie jaren, maar ze worden in retrospectief toch niet zo gewaardeerd
 Noem het voortschrijdend inzicht, nu de partij in de door jou ingezette koers stevig op de zandbanken is gelopen. Schipbreuk dreigt, en de oude zeerotten beginnen te morren en te muiten.

KORT | Partijen moeten eigen leden niet te serieus nemen

ACHTERGROND - Partijdemocratie doet de echte democratie geen goed. Dat wordt weer eens bevestigd door een onderzoekscommissie van GroenLinks die, na het orgaanfalen van afgelopen jaar, de partij van een nieuw lijstje goede bedoelingen voorziet. Positief: het rapport maakt melding van de ruis tussen fractie en partij.

Maar dan lees je dit: ‘Wij merkten [
] op dat de verwijdering tussen de Tweede Kamerfractie en de partij mede gevoed is door een verschil van inzicht over de vraag of de partij een “kiezerspartij” dan wel een “ledenpartij” zou moeten zijn.’ De gekozen middenweg: ‘een kiezersgerichte ledenpartij.’ Een hilarisch compromis!

Een ander voorbeeld is Kunduz. Mijn veronderstelling was dat fractie en partij het daarover oneens waren. Klopt blijkbaar niet. De missie stond in het partijprogramma, geschreven door een commissie van de partij. Diezelfde partij, die er later nogal over morde. Blijkbaar was de partij GroenLinks het ook hier niet met zichzelf eens.

Een eenvoudige oplossing. Geef zo’n partij één verkiezing waar leden voor de kieslijst worden gekozen. Die toekomstige kamerleden schrijven vervolgens het verkiezingsprogramma en zijn tot de volgende verkiezingen inhoudelijk verantwoordelijk. Verantwoording daarover afleggen doen ze niet slechts aan de partij, maar aan alle kiezers.

Foto: Jim Moran (cc)

Langs de afgrond

OPINIE - GroenLinks wordt door sommigen al dood verklaard, maar dat gold ooit ook voor D66. Daarvan kunnen GroenLinksers leren.

Een partij die terugvalt naar nog maar een paar zetels in de Tweede Kamer. Maar vervolgens nog geen drie jaar later voorop loopt in de peilingen. En de partij haalt evenveel zetels in het Europees Parlement als in de Tweede Kamer. Een mooie droom voor GroenLinksers? In zijn boek “Langs de Afgrond. Tien turbulente jaren in de geschiedenis van D66“ laat Menno van der Land zien dat het kan.

Er zijn een aantal interessante analogieën tussen de ontwikkeling van D66 2003-2006 en GroenLinks 2010-2012: onhandig optreden rondom Afghanistan, een lastige sociaal-economische positie en een vergelijkbare electorale positie.

Afghanistan

‘Het optreden van Sap en haar fractie brengt GroenLinks veel imagoschade toe. Niet omdat het inhoudelijke verhaal van GroenLinks niet deugt, maar door een reeks strategische en tactische blunders die de GroenLinks-fractie heeft gemaakt. Het gebrek aan interne communicatie, de te late standpunt-inname, het steunen van een impopulair minderheidskabinet; het is een opeenstapeling van fouten.’

Het zou een glasharde analyse kunnen zijn de besluitvorming van GroenLinks rondom Kunduz. Maar het is een analyse -met een aantal woorden gewijzigd- van Van der Land over de besluitvorming van D66 rondom Uruzgan.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

KORT | Vuurwerkoverlast

OPINIE - Het meldpunt voor vuurwerkoverlast dat een paar ijverige GroenLinksers een week geleden oprichtte heeft al meer dan 30.000 50.000 meldingen binnen gekregen. Blijkbaar storen meer mensen zich aan de wekenlange terreur van opgefokte pubers met hun voorliefde voor harde knallen.

De initiatiefnemers van het meldpunt hadden al laten onderzoeken (pdf) hoe Nederlanders aankijken tegen het particulier gebruik van vuurwerk. Met een verrassend resultaat: 64% (van de ondervraagden, maar dat schijnt representatief geweest te zijn voor Nederland) was voor een verbod op particulier gebruik van vuurwerk! Als dat zo is, zeg ik: verbieden die hap. Ik ben anti-meldpunt, maar nog meer anti-vuurwerk. Het is mooi om naar te kijken, maar een gevaarlijke bezigheid als we het met z’n allen tegelijk gaan afsteken. En misbruikers (zoals die zotte idioten die hier in de straat lawinepijlen horizontaal afschieten) moeten wat mij betreft zwaar bestraft worden.

Voorstanders van particulier vuurwerkgebruik zullen beargumenteren dat met een verbod de goeden moeten lijden onder de slechteriken. Lawinepijlen, strijkers, en ander zwaar vuurwerk zijn immers al verboden. En er mag alleen vuurwerk afgestoken worden op Oudjaarsdag tussen 10 uur ’s ochtends en 2 uur ’s nachts. Maar vrijwel niemand houdt zich daaraan, dus wat hebben die regels voor zin als ze niet nageleefd worden?

KORT | GroenLinks’ gedroomde leider

COLUMN - Opmerkelijke citaten uit een afgelopen zaterdag verschenen volkskrantinterview met GroenLinks-senator Tof Thissen:

U had twijfels over de kwaliteiten van Dibi, om het voorzichtig te zeggen. Hebt u in die fase contact met hem gezocht? ‘Nee. Ik vertrouwde hem niet.’
[
] En dat allemaal terwijl GroenLinks bij uitstek de partij is die een humane samenleving bepleit. ‘Ja. We hebben elkaar naar het leven gestaan. Maar ik heb daar niet aan meegedaan. Ik ben iemand die bruggen wil slaan. Ik zoek naar consensus. Ik benader mensen niet vanuit wantrouwen.’
[
] Wie is op langere termijn de gedroomde leider van GroenLinks? ‘Lastig te zeggen. Jesse Klaver en Kathalijne Buitenweg worden genoemd. Geen slechte opties. Ook mijn naam gaat rond.’
[
] Bent u later wel bereid het politiek leiderschap van GroenLinks op u te nemen? ‘Goed dan: ik sluit het zeker niet uit.’

Daar snijdt hij iets aan. Volgens P&W-redacteur Peter Kee in het NRC doet de huidige leider Van Ojik het op TV ‘echt niet goed’, dus er komt een nieuwe leider. Klaver is te jong en Buitenweg alweer enige tijd uit de politiek. Kent u een geschikte opvolger? Ik zou echt niemand weten.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Kansen voor D66, GroenLinks en de PvdD

ANALYSE - De stelling was: D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren zullen hecht moeten gaan samenwerken om een kans te maken om in de toekomst nog mee te tellen. In een paar stukken behandelt Klokwerk het waarom, het hoe en het waartoe daarvan. In dit laatste stuk van de serie een schets van de mogelijkheden en de strategie.

Bij de huidige stand van zaken in de politiek liggen er politieke kansen voor D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren. Eigenlijk zijn die kansen alleen maar goed te grijpen als ze kiezen voor samenwerking.

Geen fusie

In de vorige stukken zette ik op rij in welke opzichten D66, GroenLinks en de Partij van de Dieren overeen komen. Daarmee bedoelde ik geenszins dat de partijen zouden moeten fuseren. Dat lijkt me ook helemaal geen goed idee. Door alleen maar te zinspelen op een fusie springt meteen de achterban van je partij hoog op de kast. Gevolg: tientallen congressen over “de koers van de partij”, en in plaats van met politiek zijn je politici alleen nog maar met de partij bezig. De media zullen smullen. Maar je politieke concurrenten ook.

Nog belangrijker: de partijen zijn gezamenlijk sterker als ze gebruik maken van het feit dat ze verschillende doelgroepen aanspreken. Die kiezersgroepen kunnen zich namelijk vaak maar slecht met elkaar identificeren. Bovendien hebben die partijen naast overeenkomsten nu eenmaal ook verschillen in standpunten. Die verschillen onder het kleed schoffelen zou de democratische discussie alleen maar schaden en de partijen terecht ongeloofwaardig maken.

De agenda van D66, GroenLinks en de PvdD

ANALYSE - De stelling was: D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren zullen hecht moeten gaan samenwerken om een kans te maken in de toekomst nog mee te tellen. In een paar stukken behandelt Klokwerk het waarom, het hoe en het waartoe daarvan. In dit stuk een voorstel voor de gezamenlijke agenda.

In het vorige deel van deze serie heb ik de overeenkomsten tussen deze drie partijen op een rij gezet. De algemene reactie op dit laatste stuk was er één van verbazing. Verbazing over zoveel overeenkomsten, onder mensen die dachten dat de partijen teveel van elkaar zouden verschillen.

En dat is nu juist het probleem.

D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren delen een mijns inziens zeer relevante agenda op het gebied van Milieu, Europa, Mensenrechten en de Sociale Zekerheid. Met deze agenda wijken ze gezamenlijk sterk af van alle andere partijen. Maar zelfs de kiezer die één van die partijen stemt realiseert zich dat vaak niet eens.

Deze agenda moet beter te verkopen zijn dan nu gebeurt. En dat is inhoudelijk volgens mij prima te doen.

Een duurzame economie

D66, GroenLinks en de PvdD staan voor een zeer verregaande vergroening van de economie, door middel van het omlaag halen van de loonbelasting en dit te compenseren door vettaksen, groentaksen, vleestaksen en meer van dit soort belastingen op vervuiling en ongezond gedrag.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scùnes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Nivelleer de banen?

ANALYSE - Waarin de auteur de voors en tegens van de 21-urige werkweek op een rij zet.

Liesbeth van Tongeren blies deze week een proefballonnetje op: de 21-urige werkweek. Door de huidige dominante norm van voltijds werken te doorbreken zouden we de emancipatie van vrouwen kunnen voltooien, de werkloosheid kunnen oplossen en het milieu kunnen redden. In de reactiekolommen van zowel Joop.nl als de Telegraaf blijkt dat de gemiddelde Nederlander niet met Van Tongeren mee wil denken, deels omdat GroenLinks nul-komma-nul politiek kapitaal heeft, deels omdat men vooral een groot nadeel ziet: een lager inkomen. ‘Gaat mevrouw van Tongeren dan ook mijn rekeningen halveren?,’ schreef iemand.

De 21-urige werkweek verdient een serieuze inhoudelijke discussie, en daarom is het goed om er het originele plan van de Britse progressieve denktank  The New Economics Foundation (NEF) op na te slaan. Daarin staan tal van voordelen, en ook nadelen.

Allereerst het milieu. Economische groei is niet houdbaar. Als we, bijvoorbeeld, de CO2 uitstoot binnen de perken willen houden met een rijkere wereldbevolking van negen miljard (in 2050), dan zouden we tientallen malen efficiĂ«nter moet produceren. Dat gaat nooit lukken. Maar als we de economische groei stoppen zal er, doordat we steeds productiever worden, steeds meer werkloosheid ontstaan. Immers, dezelfde economie kan door minder mensen worden ‘gemaakt’. Oplossing: het bestaande werk verdelen.

Overeenkomsten tussen D66, GroenLinks en de PvdD

ANALYSE - De stelling was: D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren zullen hecht moeten gaan samenwerken om een kans te maken om in de toekomst nog mee te tellen. In een paar stukken behandelt Klokwerk het waarom, het hoe en het waartoe daarvan. In dit stuk een analyse van de belangrijkste overeenkomsten tussen de drie partijen.

Wie met de stelling komt dat drie partijen moeten gaan samenwerken krijgt zo te merken een hoop kritiek. Hoe durf ik drie zó verschillende partijen op één hoop te gooien! Nu, dat is niet zo vreemd, want ze hebben meer overeenkomsten dan veel mensen kennelijk (willen) denken.

Milieu

De Partij voor de Dieren stelt van zichzelf graag dat zij de enige partij is die staat voor een duurzame economie. Natuurlijk willen ze bij WC-eend alleen maar WC-eend. Milieu-organisaties echter kiezen in hun besprekingen ongeveer net zo vaak GroenLinks als favoriet. Laten we dus niet gaan jijbakken: beide partijen bestaan uit milieugekkies die radicaal kiezen voor de duurzame economie. In plaats van elkaar de maat te nemen kunnen ze wat dat betreft beter samenwerken.

Maar hoe zit het met D66? Die partij wil zich duidelijk minder graag op dit punt profileren. En ze rent zeker niet voor iedere gans die op Schiphol in de weg vliegt naar de interruptiemicrofoon.

Wat gaat er mis bij D66, GroenLinks en de Dierenpartij

OPINIE - De stelling was: D66, GroenLinks en de Partij voor de Dieren zullen hecht moeten gaan samenwerken om een kans te maken om in de toekomst nog mee te tellen. In een paar stukken behandelt Klokwerk het waarom, het hoe en het waartoe daarvan. In dit stuk een analyse van de koers van de drie partijen tot nu toe.

Tsja, zo’n oproep voor drie partijen om samen te gaan werken roept veel op! Lenen de programma’s van GroenLinks, D66 en de Partij voor de Dieren zich wel zo goed voor samenwerking? Wat zou zo’n strategie moeten inhouden? En is het wel zo verstandig?

Komen we nog op. Eerst even een samenvatting van de problemen van dit drietal partijen tot nu toe.

Partij voor de Dieren

De Partij voor de Dieren wordt door veel mensen niet serieus genomen. Veel van de kiezers die redelijk positief staan tegenover hun standpunten vinden hun dierengeknuffel nogal overdreven.

Maar met twee en potentieel drie zetels roeptoeteren ze al een tijdje stabiel mee. De partij van Marianne claimt daarbij dat ze erin geslaagd is om de Nederlandse politieke partijen diervriendelijker te maken, en dat lijkt wel te kloppen.

Vorige Volgende