Wereldtemperatuur | Update mei 2021

Deze zomer maakt weer eens duidelijk hoe grillig het effect van de opwarming van de aarde kan zijn. Hele warme juni maand hier, extreme hittegolf in Canada en noordwest Amerika, hittegolf in noord Scandinavië en een koude uitbraak in Zuid Amerika. Het kan verkeren. Globaal gezien zit de opwarming echter nog even in een relatief rustige periode. Al een tijdje geen el Nino om de boel weer eens flink op te schudden is een factor. En mogelijk ook een beetje nog steeds de lage activiteit van de zon. Maar die start nu weer op.

Door: Foto: Toshiyuki IMAI (cc)
Foto: Cristian Ibarra Santillan (cc)

Wie stikstof zaait, zal vuur oogsten

COLUMN - Ruim twee weken geleden lekte een concept uit van het nieuwe IPPC-rapport over de staat van het klimaat. De waarschuwingen daarin zijn heftig: we naderen het moment waarop de klimaatverandering onomkeerbaar wordt met rasse schreden. Anders dan alle ambitieuze plannen het doen voorkomen – zero-zus voor 2030, zero-zo voor 2050 – gebeurt er nu veel te weinig. Sterker, we lozen alleen maar meer rommel in de lucht, de aarde en het water. En Nederland doet het daarbij, ons geloof in onze eigen superioriteit ten spijt, bepaald slechter dan veel andere Europese landen.

Op 13 mei van dit jaar was het 27 graden in de Barentszee, 20 graden heter dan normaal was rond die tijd. De veenbranden in de Russische poolgebieden zijn ongewoon vroeg begonnen, het ijs op de Noordpool smelt nog weer een tikkie sneller. In het noordwesten van de VS en het zuidwesten van Canada liepen de temperaturen op tot tegen de 50 graden. Na de hitte kwam het vuur: het Canadese dorpje Lytton, dat al dagen met recordtemperaturen kampte, kreeg wildvuur te verduren en werd in de as gelegd. En tegenwoordig sterven er wereldwijd al meer mensen aan luchtvervuiling dan aan roken.

Vrijdag zag ik op Twitter water branden: in de Golf van Mexico was op grote diepte een boorpijp gebroken en de zee stond in de hens. Het duurde uren eer blusschepen het vuur wisten te doven.

Bestel je boeken bij Bazarow

Bazarow is een verkopende boekensite, waar je ook recensies, nieuws, een agenda en een digitaal magazine kan vinden. Nog niet alles is af, maar veel boeken zijn al te vinden en er komt de komende maanden steeds meer bij.

Het doel van Bazarow is om een site te vormen die evenveel gemak biedt als de online giganten maar die wél teruggeeft aan de boekensector. Tegen roofkapitalisme, en voor teruggeefkapitalisme, bijvoorbeeld door te zorgen dat een flink deel van de opbrengst terug naar de sector gaat en door boekhandels te steunen.

Lezen: Mohammed, door Marcel Hulspas

Wie was Mohammed? Wat dreef hem? In deze vlot geschreven biografie beschrijft Marcel Hulspas de carrière van de de Profeet Mohammed. Hoe hij uitgroeide van een eenvoudige lokale ‘waarschuwer’ die de Mekkanen opriep om terug te keren tot het ware geloof, tot een man die zichzelf beschouwde als de nieuwste door God gezonden profeet, vergelijkbaar met Mozes, Jesaja en Jezus.

Mohammed moest Mekka verlaten maar slaagde erin een machtige stammencoalitie bijeen te brengen die, geïnspireerd door het geloof in de ene God (en zijn Profeet) westelijk Arabië veroverde. En na zijn dood stroomden de Arabische legers oost- en noordwaarts, en schiepen een nieuw wereldrijk.

Foto: Eric Heupel (cc)

Tweespalt | Verscheur het klimaat

4 juni 2021: Bijna 8 op de 10 automobilisten laten auto bewust weleens staan 4 juni 2021: Nederland wil weer plankgas In 2020 gaf 78 procent van de Nederlandse automobilisten van 18 jaar of ouder aan de auto weleens bewust te laten staan. Voor de meesten is meer beweging het belangrijkste motief. 16 procent doet dit vooral om een bijdrage te leveren aan een beter milieu of klimaat.
Een meerderheid van de Nederlanders wil overdag harder kunnen rijden op de snelweg. Bijna 52 procent van de bevolking is de maatregel beu om al bij 100 kilometer per uur het gas in te houden.

ANALYSE - Zelfde bron (CBS), andere selectie. En het stuk en de kop van de Telegraaf zijn in meerdere opzichten suggestief. De vraag was niet of de 100 km/h maatregel weg moest, maar wat men een goede maximumsnelheid voor overdag vond. Dat is niet dezelfde vraag. En al helemaal niet als je daarbij de overwegingen meegeeft (stikstof, klimaat).
En vervolgens suggereert de Telegraaf dat de meerderheid 130 wil rijden (plankgas). Maar dit is slechts 17.9%. Want 24,3% wil 120 en 9,4% wil 110. En, verrassing, de grootste enkelvoudige groep, 40,5% wil 100 houden.

Verder in de krant van vandaag geen enkel stuk over het belangrijkste deel van het onderzoek waar bovenstaande een aspect was: “Drie kwart Nederlanders maakt zich zorgen over gevolgen klimaatverandering”

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update maart 2021

DATA - Wacht, wat? Heeft Steeph nou na tien jaar trouw maandelijks een update geven de maand februari overgeslagen? Ja, sorry, blame it on Brexit.
Kennelijk is er plots een in- of uitvoer beperking op bytes of zo. Maar de maandelijkse update van de Britse klimaatdataset (Hadcrut) voor februari kwam maar niet door. En toen plots die van februari en maart tegelijk. Beetje suf om dan twee aparte posts te maken toch.

Dus hier de update voor maart:
klimaatdataset

Overigens zouden we nu al de update voor april moeten hebben. Maar geen idee wanneer de Britten daarmee doorkomen. Het kan overigens ook samenhangen met de komende overschakeling van de Britten op de vijfde versie van Hadcrut.

Weinig nieuws te melden van mijn kant nog steeds door drukte elders. Behalve misschien de boodschap dat iedere illusie dat het virus een wezenlijke deuk zou slaan in de CO2 productie bij het oud vuil kan inmiddels. Maar goed, een heel klein beetje optimistisch nieuws daartegenover is dat het voorheen heel fossiele IAE zich nu heel nadrukkelijk uitspreekt over de noodzakelijke transitie naar duurzame energievoorziening. Dat is winst, zeg maar.

Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van RSS MSU TLT 4.0, GISS – gistemp v4, Hadcrut4 (4.6), NOAA/NCEI (NOAAGlobalTemp v5), Copernicus ERA5 en JMA.
We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar), 132 maanden (elf jaar) en dertig jaar. Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met verschillende referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend. De metingen zijn boven het zee en aardoppervlak (leefniveau).

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update januari 2021

DATA - Nu de Britten uit de EU zijn, hebben ze het kennelijk zwaar. De update van hun klimaatdataset voor de maand januari kwam nu pas door. Terwijl alle andere datasets inmiddels ook al februari hebben.
Afijn, dus nu een enorm vertraagde update voor u van de maand januari 2021. Verder geen bijzonderheden. Het stijgt gewoon door. Hoewel de ontkenners het dipje vast gebruiken om de komende ijstijd aan te kondigen.

Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van RSS MSU TLT 4.0, GISS – gistemp v4, Hadcrut4 (4.6), NOAA/NCEI (NOAAGlobalTemp v5), Copernicus ERA5 en JMA.
We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar), 132 maanden (elf jaar) en dertig jaar. Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met verschillende referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend. De metingen zijn boven het zee en aardoppervlak (leefniveau).

Foto: -JvL- (cc)

Nieuwe politieke partijen: klimaatstandpunten

ANALYSE - Voor een meerderheid van de kiezers zijn de klimaatstandpunten van politieke partijen belangrijk voor hun stem (onderzoek I&O Research).

Van de politieke partijen die momenteel in de Tweede Kamer zitten kunnen we weten wat die standpunten zijn. We kunnen ook weten hoe ze over dit onderwerp de afgelopen jaren hebben gestemd. (Klimaatlabel 2019 – 2021).

Maar wat zijn de klimaatstandpunten van de nieuwe politieke partijen? We hebben ze gebundeld. Misschien helpt het je vlak voor de stembusgang je keuze nader te bepalen.

Van de 24 nieuwkomers hebben vijf partijen hebben helemaal niets in hun programma opgenomen (Partij van de Eenheid, De Feestpartij, Wij zijn Nederland, Modern Nederland en de Partij voor de Republiek). Twee partijen deden het in één regel of alinea af (Code Oranje en Trots op Nederland)

Van zeventien partijen die het wat serieuzer hebben aangepakt zijn er vijf die uitgebreider dan alle anderen hun visie en/of actiepunten presenteren.
BIJ1, NIDA en NLBeter lijken de meest vergaande klimaatprogramma’s te hebben. OPRECHT en De Groenen hebben ook een uitgebreide paragraaf, maar het grootste deel wordt besteed aan ideologische en theoretische onderbouwing, minder aan concrete actiepunten.

BIJ1, NIDA, NLBeter en De Groenen zijn voorstanders van klimaatmaatregelen, OPRECHT kan tot het klimaatsceptische kamp gerekend worden.

Lezen: Het wereldrijk van het Tweestromenland, door Daan Nijssen

In Het wereldrijk van het Tweestromenland beschrijft Daan Nijssen, die op Sargasso de reeks ‘Verloren Oudheid‘ verzorgde, de geschiedenis van Mesopotamië. Rond 670 v.Chr. hadden de Assyriërs een groot deel van wat we nu het Midden-Oosten noemen verenigd in een wereldrijk, met Mesopotamië als kernland. In 612 v.Chr. brachten de Babyloniërs en de Meden deze grootmacht ten val en kwam onder illustere koningen als Nebukadnessar en Nabonidus het Babylonische Rijk tot bloei.

Foto: Sebastiaan ter Burg (cc)

Drie nieuwe stemwijzers over duurzaamheid

Met smart keken we uit naar het nieuwe Klimaatlabel voor politieke partijen, niet in de eerste plaats omdat het zo lekker overzichtelijk is (alarmkleuren!) maar omdat de beoordeling zo grondig tot stand is gekomen op basis van daadwerkelijk stemgedrag van partijen in de Tweede Kamer. (Dat is dan ook meteen het nadeel: nieuwe partijen worden niet meegenomen.) Kiesklimaat.nl kwam tot deze indeling op basis van 100+ moties die op de site zijn te bekijken.

Klimaatlabel 2019/2021 van KiesKlimaat, https://kiesklimaat.nl/verkiezingen_2021

Er zijn enkele kleine en grotere verschillen met het Klimaatlabel voor 2017/2019. De Partij voor de Dieren en GroenLinks wisselen van plek (maar blijven dicht bij elkaar aan de top). De Partij van de Arbeid doet het nu even goed als de Socialistische Partij hoewel dat niets aan hun label B verandert. Grotere verschillen: 50PLUS verbeterde hun label van C naar B terwijl Denk in omgekeerde richting ging van B naar C, en D66 en de ChristenUnie gingen een plekje omhoog van D naar C.

Arbeidsuitbuiting prima

En er kwam deze week meer op het gebied van stemhulp en -advies. De ASN Bank kwam met de Duurzame Kieswijzer waarbij 10 stellingen aan (slechts) 9 partijen werden voorgelegd – deels over klimaat, deels over andere onderwerpen. De VVD vindt – als enige – arbeidsuitbuiting dus prima, zo blijkt (dat de VVD niet uitblinkt in maatschappelijk verantwoord ondernemen werd ook al geconstateerd in de beoordeling van partijprogramma’s door MVO Nederland). Het CDA blijft als enige partij tegen een CO2-heffing voor bedrijven, hoewel ze onlangs wel voor het wetsvoorstel stemden.

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update december 2020

DATA - Weer een jaar voorbij, weer een jaar met doorgaande opwarming. Kijkend naar alle datasets bij de meeste net niet het warmste jaar. Ook in onze samenvatting komt 2020 net op de tweede plaats, na 2016. Met de kanttekening dat 2020 geen El Nino kende en 2016 wel.

Hier weer de maandelijkse update van ons overzicht.


Binnenkort weer een nieuwe versie daarvan. Want een van de meest wezenlijke reeksen die we gebruiken, die van de Britten, krijgt een upgrade en gaat van Hadcrut4 naar Hadcrut5. En helaas, uit alle verbeteringen komt naar voren dat het toch iets meer opgewarmd is dan ze tot nu toe konden zien.

Uit de reeks visualisaties die ik elders maak van alle individuele sets, haal ik graag dit keer het decenniumoverzicht van de Berkeley Earth (ook wel BEST) klimaatdataset naar voren.

Deze dataset was oorspronkelijk opgezet door een groep wetenschappers die twijfelden aan de kwaliteit van bestaande datasets. Sterker nog, ze hadden het vermoeden dat die opwarming waar de anderen het over hadden, helemaal niet significant zou zijn. Tot ze klaar waren met hun werk.

Verder is het misschien goed om te melden dat het KNMI voor Nederland overgestapt is naar het nieuwe normaal. Het KNMI hanteert altijd een periode van 30 jaar als referentie voor uitspraken als “November was 0,2 graden warmer dan normaal”. Iedere tien jaar schuift die periode mee. Dus nu gaan we naar 1991-2020.
Het probleem daarmee is dat vanaf nu de uitspraak is “Maand x is 0,4 graden warmer dan normaal” waar het met dezelfde waarde vorig jaar nog iets als “Maand x is 0,8 graden warmer dan normaal” zou zijn geweest. Het nieuwe normaal wekt dan de indruk dat het wel meevalt, als je niet weet waar die vandaan komt.
Daarom voor bij de discussie met ome Henk bij de eerstvolgende verjaardag zonder lockdown bijgaande tabel.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Voorpagina NRC 29-12-2020

2020: een jaar van weer records

2020 was een jaar van vele records, maar door al het coronageweld zou je bijna vergeten dat het klimaat ook nog ‘gewoon’ opwarmt. En hoe. NRC maakte een samenvatting van de records afgelopen jaar. Nee, het is lang niet alles, en ja, het is allemaal weer en geen klimaat. Maar als het weer jaar na jaar weer vele records oplevert is het geen weer meer, maar een nieuwe abnormale normaal.

P.S. Fijn dat NRC dit op de kaart zet, hoor. Misschien een idee om vanaf nu geen advertorials van Shell meer naast klimaatartikelen te zetten.

Voorpagina NRC-next 29-12-2020

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update november 2020

DATA - Vliegverkeer in Europa zit op de helft van vorig jaar en veel Nederlanders werken thuis en weten niet eens meer hoe een auto of trein werkt, maar geen van deze dingen heeft ook maar enige (korte termijn) effect op de opwarming van onze aarde. Behalve dan dat de aanleiding voor die verschuiving ieders aandacht vast houdt. Maar ook als je niet kijkt, gaat het gewoon nog steeds omhoog.
In sommige klimaatreeksen was november de warmste november sinds start metingen. En in de meeste reeksen is 2020 nog steeds op weg het een na warmste jaar sinds start metingen te worden.


Weinig nieuws door mij gelezen de afgelopen maand. In lockdown zitten en doorwerken vraagt wat meer energie dan normaal.
Wel een opnieuw teleurstellend overzicht van de mate van gebruik van duurzame energie in de EU. Nederland bungelt nog steeds onderaan het rijtje. Praten over het beste jongetje in de klas zit er de komende 10 jaar niet meer in.

Hopelijk brengt 2021 eens goed nieuws voor het klimaat.

Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van RSS MSU TLT 4.0, GISS – gistemp v4, Hadcrut4 (4.6), NOAA/NCEI (NOAAGlobalTemp v5), Copernicus ERA5 en JMA.
We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar), 132 maanden (elf jaar) en dertig jaar. Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met verschillende referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend. De metingen zijn boven het zee en aardoppervlak (leefniveau).

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Volgende