Wereldtemperatuur | Update april 2019

Ja, alweer een update! Omdat de vorige zo vertraagd was, maar de Britten hun achterstand aan het inlopen zijn. April 2019 was in onze reeks de op een na warmste april maand sinds 1979. En de langlopende gemiddelden voor 11 en 30 jaar gaan door met het vestigen van records. Hoewel dit geen reden is voor een feest, is het wel leuk om te melden dat dit de 100ste update is in deze reeks. We begonnen in januari 2010. In die tijd is de aarde structureel alweer 0,14 graden warmer geworden.

Door: Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Closing Time | Brutal Truth

Omdat kwaliteit soms boven kwantiteit (in dit geval: het aantal seconden dat een nummer duurt) gaat. En omdat Closing Time een rubriek is om mensen kennis te laten maken met nieuwe dingen, en het grindcore genre verschrikkelijk onderbedeeld is in deze rubriek. En omdat Brutal Truth gewoon een erg lekker nummertje heeft gemaakt, met Walking Corpse. Uit (pfff) 1992 alweer.

Foto: Steven Depolo (cc)

Goede doelen genoeg, maar waar heeft je geld impact?

Vorig weekend werd in de VS een lunch met Warren Buffett geveild voor 4 miljoen euro. Het volledige bedrag gaat naar het goede doel. Voor Nederlandse begrippen is dit een uitzonderlijk grote donatie, al zijn we een liefdadig volk. Kwantiteit is echter niet het enige dat telt.

Iemand die miljoenen euro’s betaalt uit liefdadigheid kom je niet snel tegen in Nederland. Het grootste terugkerende inzamelingsevenement in Nederland, Serious Request van 3FM, bracht in 2018 bijvoorbeeld ‘maar’ 1.3 miljoen euro op. Over een heel jaar gezien komen we met z’n allen een stuk verder: 90% van Nederlandse huishoudens doneert minstens een keer per jaar aan een goed doel. In totaal schenken we daarmee jaarlijks 2.5 miljard euro aan goede doelen per jaar. Dat is gemiddeld zo’n €147,- per Nederlander. Met donaties van bedrijven erbij komt dit bedrag op 4.5 miljard euro. Ten slotte leveren goede doelen-loterijen, overigens een klassiek Nederlands concept, liefdadigheidsorganisaties jaarlijks 500 miljoen op.

Impact

Het kiezen van een goed doel om aan te doneren kan moeilijk zijn. Want hoe kies je tussen het steunen van kankeronderzoek, het tegengaan van malaria of de opvang van vluchtelingen? Kijk naar effectiviteit, is het advies dat econoom dr. Kellie Liket (EUR) geeft. Want hoewel veel goede doelen oprechte intenties en mooie ideeën hebben, hebben ze lang niet altijd evenveel impact.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Waarom praten volwassenen niet kinderachtig tegen elkaar?

COLUMN - © Landelijk Onderzoekschool Taalwetenschap cover proefschrift The role of prosodic input in word learning, auteur Mengru HanWe wisten al lang dat mensen over de hele wereld geneigd zijn anders te praten als ze tegen kleinere kinderen praten. Ze doen dat zelfs allemaal op dezelfde manier: iedereen die zich over een wieg buigt praat vanzelf met een hogere stem en tegelijkertijd meer stembuigingen, en wat langzamer dan wanneer ze tegen volwassenen praten. Infant-directed speech (IDS) noemen taalkundigen dat.

Als mensen zoiets over de hele wereld van nature doen, ligt voor de hand om te denken dat zoiets een functie heeft. Vreemd genoeg wordt dat pas sinds een paar jaar serieus onderzocht. Het recente Utrechtse proefschrift van de taalkundige Mengru Han onderzoekt het voor het Chinees en het Nederlands.

Appen

De bevindingen zijn misschien nog niet eens zo verrassend. Moeders blijken gevoelig te zijn voor de woordenschat van hun kinderen. Als ze ervan uitgaan dat hun kind een woord niet kent, zijn ze eerder geneigd om er een IDS-vorm aan te geven. Bovendien blijken kinderen van twee jaar oud nieuwe woorden ook een beetje makkelijker te leren wanneer ze die aangepaste vorm hebben. IDS is dus een natuurlijke manier om taal leren gemakkelijker te maken.

Dat roept allerlei vragen op, en vooral dat maakt dit soort onderzoek wat mij betreft interessant. Op een bepaald moment houden we kennelijk op met die IDS. Nieuwe woorden leren is iets wat voor de meeste mensen in de Westerse samenleving hun leven lang doorgaat – al is het maar om te kunnen blijven meepraten over de nieuwste technologieën –, en toch heeft niemand van ons het woord appen geleerd doordat het op een kinderachtige manier tegen ons werd gezegd.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Quote du Jour | Botsende visies in Den Haag

De Global Entrepreneurship Summit laat de verschillen zien tussen de VS en Europa over zakendoen, de rol van de overheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid.

Mike Pompeo, minister van Buitenlandse Zaken van de VS in zijn openingstoespraak:

“I want to spend a few minutes today talking about the principles that foster entrepreneurship in any society. How it is that government can get out of the way, so you can all do what it is you do that makes families here in the Netherlands and families in the United States thrive and grow.”

“Government has to stop strangling business,” Pompeo added later, before going on to boast about how the Trump administration had “slashed unnecessary regulations” and “reduced corporate taxes.”

Foto: © Sargasso logo Goed volk

Goed volk | Dauwtrappen

COLUMN - Het ‘dauwtrappen’, ook wel ‘dauwtreden’ (in het oosten van ons land) of ‘hemelvaren’ (in het westen) genoemd, is een seculiere gebeurtenis die in zijn bekende vorm (opstaan als de dauw nog op de velden ligt en dan op blote voeten door het bedauwde gras lopen) dateert uit pakweg de achttiende eeuw. De oorsprong ligt echter veel vroeger. Net als andere feesten die afhankelijk zijn van de jaarlijks verschuivende paasdatum, zoals Pinksteren (50 dagen na Pasen) en carnaval (40 dagen voor Pasen), valt Hemelvaart (40 dagen na Pasen) in de lente (mei of juni) en dat roept associaties op met oude lente- en vruchtbaarheidsfeesten, zo ongeveer mijn stokpaardje.

Het begin

Stokpaardje of niet, om een directe lijn te veronderstellen tussen het achttiende-eeuwse dauwtrappen en de Germaanse lente- en vruchtbaarheidsfeesten is logisch, maar er kan niets van aangetoond worden, afgezien van de retorische vraag of in het geheugen van de achttiende-eeuwers nog iets van een dergelijk Germaans feest was blijven hangen. Het is waarschijnlijk een construct uit de Romantiek.

In 1871 schreef onderwijzer en amateur-historicus Jan ter Grouw in zijn vuistdikke De volksvermaken in hoofdstuk 7:

Zonderling gebruik ! ’t herinnert ons aan het heenstromen onzer voorvaderen naar de heilige wouden om vreugde te bedrijven, nu eens op de algemeene godsdienstfeesten, dan weer op de bijzondere feestdagen van den beschermgod van gouw, heem, marke of dorp. Toen die wouden er niet meer waren, en ’t volk wel gekerstend maar niet veranderd was, bleven toch de oude gewoonten voortduren.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

The Talking Kitty Cat

De maandag na zo’n heet weekend is toch een beetje een bummer. Daarom een vrolijke noot. Voor als je toe bent aan een kleine pauze, nadat je alle irrelevante e-mails hebt doorgespit, de gesprekken bij de koffieautomaat hebt afgewikkeld en je wat katerig naar je computerscherm zit te staren. Een lollig filmpje kan wonderen doen voor je humeur.

 

Ik ben een liefhebber van poezenfilmpjes, elke avond móet ik er een paar minuten naar kijken, om het gemis van een eigen kat een beetje te compenseren. En ik ben niet de enige, getuige de grote hoeveelheid die op YouTube te vinden is.

Daar zit heel veel bagger tussen. Vooral de fotocompilaties met zo’n rare computerstem als voice-over, met een pakkende titel die meestal niet wordt waargemaakt, wekken mijn ergernis. Of mensen die – in verre vreemde landen – blijkbaar bewust zwerfkatten opzoeken om zogenaamd ontroerende filmpjes van te maken, van katten die uiteraard heel dankbaar zijn als ze wat aandacht en eten krijgen. Daar word ik dus echt pissig van, zorg verdomme gewoon dat zo’n beestje opgevangen wordt.

Maar gelukkig zijn er ook integere YouTubers, die hun eigen dieren op de leukste momenten vastleggen en becommentariëren.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

SG-café dinsdag 04-06-2019

Dit is het Sargasso-café van dinsdag 04-06-2019. Hier kan onder het genot van een virtueel drankje, nootje en/of kaasplankje alles besproken worden wat elders off topic is.

Closing Time | Atreyu

Afgelopen zaterdag was ik op Fortarock in Nijmegen. Want ze hadden misschien geen heel ‘grote namen’ dit jaar, maar op het moment dat Atreyu, Myrkur en Amorphis in de buurt spelen, en er ook nog eens een lekker zonnetje staat… je zou wel gek zijn om niet te gaan, toch? En waar ik een Amorphis al vaker heb mogen bewonderen dan ik kan tellen, was dit een eerste keer dat ik Atreyu mocht zien.

SG-café maandag 03-06-2019

Dit is het Sargasso-café van maandag 03-06-2019. Hier kan onder het genot van een virtueel drankje, nootje en/of kaasplankje alles besproken worden wat elders off topic is.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Vorige Volgende