In de bossen van het Friese Oranjewoud ligt Museum Belvédère. In de ‘zomer van Jeanne’ staan hier de Parijse jaren van Jeanne Bieruma Oosting centraal. Kunst op Zondag bezocht ‘stoeien met de muzen’ en stond oog in oog met de serie Chairs uit 1931. Een serie litho’s die alleen in 1934 in ons land te zien was en toen als vrouw onvriendelijk werd beoordeeld. Deze zomer zijn de musea in Nederland klaar voor het hele oeuvre van Oosting. Tot en met 21 augustus 2022 kun je zelf stoeien met de muzen in het paradys. [caption id="attachment_339121" align="aligncenter" width="450"] Zaalimpressie, Stoeien met de muzen © Jeanne Bieruma Oosting © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Zomer van Jeanne 2022 is de zomer van schilder Jeanne Bieruma Oosting (1898-1994). Biograaf Jolande Withuis gaf met haar biografie van de kunstenaar het startsein voor een museale zomer voor deze vergeten schilder. Tijdens haar lange leven vond de ene criticus Oosting’s werk te mannelijk, de andere jury beoordeelde het juist typisch vrouwelijk. Oosting had zelf lak aan dit soort typeringen. Zij ging gewoon haar gang, ze schilderde bijna haar hele leven omdat ze niet anders kon én niet anders wilde. Haar Parijse werk (1929-1940) is heel koel in ons land ontvangen. [caption id="attachment_339120" align="aligncenter" width="450"] Stoeien met de muzen © Jeanne Oosting, in Museum Belvédère © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Chairs nu te zien Toen de serie Chairs in 1934 hier te zien was, werd het beoordeeld als vrouwonvriendelijk. Uitgever, dichter-schrijver Valentin Bresle sprak waarschuwende woorden als een verzamelaar de litho’s wilde kopen: “Onder de ‘viriele’ kracht van Oostings stevige lijnen ging een vrouw schuil, met een ‘delicate ziel en een frank en vrij hart’. Met haar vertoon van artistieke kundigheid kon zij zich wel enige ‘stoutmoedigheid’ permitteren, hoopte hij.” (p. 31 Stoeien met de muzen, Susan van den Berg (2022)). Grafiekportfolio’s als Chairs werden in die tijd gekocht door verzamelaars die de platen in de beslotenheid van hun eigen huis bekeken. Nu is het zover, de musea zijn er nu blijkbaar klaar voor om de tien litho’s van Chairs (vlees/lichamen) met het publiek te delen. Museum Belvédère heeft vier kabinetten ingericht met deze serie en nog ander werk van Oosting. [caption id="attachment_339118" align="aligncenter" width="450"] Stoeien met de muzen © Jeanne_Oosting , in Oranjewoud © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Slaapkamerscènes In Parijs, toen het mekka van de moderne kunst, kwam Jeanne in aanraking met een antiburgerlijke sfeer. In de Franse hoofdstad moest je als kunstenaar zijn, daar vond je inspiratie. Jeanne had na alle beperkingen die ze in Nederland had ervaren een grote honger naar vrijheid. In Parijs was de vrije seksualiteit, ook voor vrouwen, een onderdeel van het kunstenaars leven als bohemien. De jonge Oosting liet zich in haar zoektocht naar het echte leven, niet beperken door de regels in haar geboortemilieu. Jeanne Oosting zocht de vrouwen op in hun slaap- en hotelkamers en tekende ze naakt of halfnaakt. Alle tien werken zijn 39 bij 29 centimeter, uitgevoerd in zwarte lijnen met elk één andere steunkleur. [caption id="attachment_339122" align="aligncenter" width="450"] Abel Lenstra (1956) © Jeanne Oosting © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Jeanne Oosting in Friesland Een tweede thema in deze expositie zijn de Friese werken van Oosting, zoals sfeerbeelden uit de haven van Lemmer. Het zijn voorbeelden van vroeg werk zoals de olieverfschilderijen van de haven van Lemmer (1916) en vissersboten in Lemmer (1920). In 1925 schildert ze Rinsma State, het landhuis van haar familie in het Friese Driesum. De jonge Jeanne logeerde hier regelmatig. Het doek ‘Friese begrafenis’ (zonder jaartal) laat een donker interieur van een kerk zien met centraal in het werk de kist bedekt met een rode doek met daarop witte bloemen. In 1956 schildert Oosting de Friese voetballer Abel Lenstra in actie met de bal. Daarnaast zal ze na terugkomst uit Parijs (1940) regelmatig een Fries tafereel als thema nemen voor een tekening, litho, aquarel of schilderij. Landgoed Lauswolt en het interieur van het laatste huis waar haar moeder woonde, zie je steeds weer terug. [caption id="attachment_339124" align="aligncenter" width="450"] Museum Belvédère in het Friese Oranjewoud © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Jeanne Bieruma Oosting, Stoeien met de muzen is nog tot en met 21 augustus 2022 te zien in Museum Belvédère. Conservator Susan van den Berg en biograaf Jolande Withuis hebben samen een informatieve en lezenswaardige catalogus gemaakt. Deze 62-pagina tellende publicatie met veel afbeeldingen is voor € 15 te koop in de museumwinkel en hier online. [caption id="attachment_339117" align="aligncenter" width="450"] Arcadia_Friesland, Wilma in het Paradys © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Combineer de muzen met het Paradys Oranjewoud is onderdeel van de Friese Wouden. Het museum ligt op het terrein van het kunstproject Paradys. Voor Arcadia Friesland heeft artistiek leider Hans den Hartog Jager 15 internationale topkunstenaars uitgenodigd om nieuw werk te maken. De artiesten moesten zich laten inspireren door de omgeving en de rijke geschiedenis van Oranjewoud. Voor de rest was alles mogelijk: van kritisch commentaar op de buitenwereld en de macht die deze plek heeft geschapen tot pogingen om een plek als Oranjewoud nog mooier, nog paradijselijker te maken. In Paradys vind je werk van Marianna Simnett, Charles Avery, Mercedes Azpilicueta, Diana Scherer, Erik van Lieshout, Augustas Serapinas, Isa van Lier, Louis Le Roy, Kasper Bosmans, CATPC / Athanas Kindendie, Jakob Kudsk Steensen, Alexandra Pirici, Em’kal Eyongakpa, Gregor Schneider en Alicja Kwade. [caption id="attachment_339123" align="aligncenter" width="450"] Eén van haar vele tekenboekjes van Jeanne Oosting © foto Wilma Lankhorst.[/caption] Lees hier ook Kunst op Zondag verkent Arcadia Friesland Jeanne Bieruma in Museum STAAL in Almen. De zomer van Jeanne begint in Zutphen. © foto’s en tekst Wilma Lankhorst © gebruik van de foto’s met dank aan en met goedkeuring van de genoemde musea en kunstenaars.
Hier The Ex, van Nederlandsche bodem in alle rauwheid van een obscure live uitvoering. Nog met Tom Cora op Cello. Wat een heerlijke combi was dat toch. Poëzie en punk.
Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.
ACHTERGROND - In Griekenland rond 450 voor onze jaartelling kwam het beroep van ‘wijze’ vrij vaak voor. De wijzen trokken rond en hingen de goeroe uit, de kost verdienend met het geven van advies en onderwijs. We zouden ze vandaag de dag misschien ‘consultants’ hebben genoemd.
En zoals we net hebben gezien, was in Athene vanwege de democratisering van de samenleving behoefte ontstaan aan onderwijs in argumenteren. Veel van de rondtrekkende wijzen trokken dan ook naar deze stad en verbleven er voor langere tijd of zelfs permanent als onderwijzers en adviseurs.
In die tijd, en overigens ook daarvoor, heetten alle filosofen sofisten. Oorspronkelijk betekende dat gewoon ‘wijzen’ of, iets speelser, ‘knappe koppen’. Pythagoras vond die titel echter wat aanmatigend, en gebruikte voor zichzelf liever de term ‘filosoof’: liefhebber van de wijsheid. Maar in de praktijk hadden zijn collega’s niet zo’n probleem met de titel sofist, en kwam het woord ‘filosoof’ pas later in zwang, toen latere filosofen het gingen gebruiken om zich af te zetten tegen de Atheense filosofen die we nu gaan bekijken. Zij heten ook in deze tijd nog ‘de sofisten’.
Deze sofisten hielden zich voornamelijk bezig met retorica: de kunst van het spreken. Sommigen van hen drongen zelfs door tot de hoogste kringen van de Atheense macht. Zij vormden geen groep of school met een centrale doctrine. Hun uiteenlopende denkbeelden werden juist versterkt doordat debatteren hun grote liefhebberij was, en ze daarom de verschillen juist opzochten.
Juridische blokkades om een zachte dood mogelijk te maken drijven mensen tot wanhoop en veroorzaken ongeluk en ongelukken. Een goede regeling voor een ‘voltooid leven’ is de juiste manier om waardig met de dood om te gaan.
Nu twee maanden terug besloot mijn moeder niet meer te eten en te drinken. Twee weken later is zij overleden.
Mijn moeder was bijna 82, maar lichamelijk nog behoorlijk fit, en bijzonder actief: ze organiseerde leesclubs, lezingen, speelde piano en viool, sprak luisterboeken in voor slechtzienden, las veel filosofie, en tot een aantal jaar geleden roeide ze zelfs nog wekelijks. Voor de meeste mensen om haar heen kwam haar beslissing als een donderslag bij heldere hemel.
Toch, voor mijn moeder was het leven lijden geworden. De eenzaamheid die zij na de dood van mijn vader voelde was een leegte die niemand om haar heen kon vullen: haar sociale bezigheden niet, haar kinderen niet en haar kleinkinderen niet. Het was een leegte die gepaard ging met wanhoop en angstaanvallen, die in plaats van af te nemen met het klimmen der jaren enkel groeiden in aantal en duur.
Mijn moeder heeft verschillende therapieën en medicijnen geprobeerd. Veel troost haalde ze ook uit de filosofie en cognitieve zelftherapie. Haar drukke bezigheden vormden meer en meer een vlucht. Maar dat alles gaf op zijn best alleen maar tijdelijk verlichting.
Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.
In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.
Metal of symfo, of gewoon allebei?
Klassiek stuk van Opeth in de traditie van de lange composities van de rockbands uit de jaren zeventig. Af en toe wat ruiger, moet kunnen. Oh, en let op t-shirts. Ken uw klassieken.
In april won de Hongaarse premier Viktor Orbán met zijn partij Fidesz voor de vierde keer op rij de parlementsverkiezingen. Nu staat hij volgens Reuters voor zijn zwaarste uitdaging sinds hij in 2010 aan de macht kwam: een hoge inflatie, een zwakke forint en EU-fondsen die niet vrijkomen vanwege het voortdurende geschil over democratische normen. Een resolutie van het Hongaarse parlement over Europese hervormingen zal Brussel niet bepaald toeschietelijker maken. De Europese democratie loopt dood, volgens een meerderheid in het Hongaarse parlement. De macht moet terug naar de nationale parlementen en de rechtstreekse verkiezing van Europarlementariërs kan beter vervangen worden door een benoeming door de staatshoofden. Het zijn ideeën waarvoor elders in Europa bijzonder weinigen warm zullen lopen.
Energiecrisis
Buiten het parlement laten demonstranten zich weer zien. Onder andere in protest tegen een nieuwe wet die de belastingen verhoogt voor tal van kleine bedrijven en zzpers die tot nu toe konden profiteren van belastingvoordelen. Ook het schrappen van een plafond voor de prijs van gas, water en licht voor huishoudens die veel gebruiken heeft geleid tot protesten. Het past allemaal in de deze week goedgekeurde begroting voor 2023 die het begrotingstekort moet reduceren tot 3,5% van de economische output. De energiecrisis in Europa als gevolg van de oorlog in Oekraïne raakt Hongarije meer dan de meeste andere lidstaten. Orbán is er tot nu toe in geslaagd de steun van een meerderheid van de Hongaarse bevolking te behouden met wat Keno Verseck, commentator van Deutsche Welle, noemt een ‘kostbaar sociaal model’. Dat zal in de huidige omstandigheden niet langer in stand kunnen blijven. Met als gevolg afbrokkelende steun voor de Fidesz-regering.
Tijdens de Covid-pandemie dachten mensen dat met extra IC-bedden ziekenhuizen geholpen zouden zijn. En nu denken sommige mensen dat extra opvangplaatsen voor asielzoekers de druk op Ter Apel kan verlichten.
Maar als de IND (Immigratie- en Naturalisatiedienst) de asielaanvragen niet vlot weet te verwerken, ontstaat daar de eerste bottleneck waardoor de doorstroom stagneert. Vorig jaar juichte de dienst nog dat achterstanden grotendeels waren weggewerkt. Nu luidt men de noodklok wegens gebrek aan capaciteit dat leidt tot langere wachttijden. Men verwacht dat veel zaken buiten de wettelijke termijn beslist zullen worden.
De IND zoekt nu honderden nieuwe medewerkers. Volgens berichtgeving uit juni zijn er 500 medewerkers gezocht. Er zijn 300 mensen aangenomen en 80 rondden binnen afzienbare tijd de sollicitatieprocedure af. Er vanuit gaande dat die 80 sollicitanten zijn aan genomen, zoekt de IND dus nog 120 nieuwe collega’s. Dat schiet niet echt op.
Mocht u het wat lijken om bij de IND te werken: de dienst heeft 28 vacatures voor 54 werkplekken in de aanbieding (gepeild op 20 juli 2022). Verdiensten variëren van 2269 tot 6547 euro.
Er zijn 24 (44%) functies die direct het primaire proces betreffen(asielaanvragen, vervolg, bezwaren en ondersteuning daarvan). Management en overige functies vormen 31% van het aanbod en 24% betreft IT-gerelateerde functies.
Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.
‘Dust My Broom’ is een bluesklassieker die helemaal teruggaat op Robert Johnson. Ja, ‘de’ Robert Johnson die zogenaamd zijn ziel had verkocht aan de duivel en in 1938 om het leven kwam bij een ongeluk.
Het was echter de versie van Elmore James uit 1951 die enorme invloed zou uitoefenen op de ontwikkeling van de (blues)rockmuziek.
James’ slide guitar adaptation of Johnson’s triplet figure has been identified as one of the most famous blues guitar riffs and has inspired many rock performers. (Wikipedia)
COLUMN - 
Ik heb even moeten nadenken over de bundel ‘wetenschapspoëzie’ En dat was kennis, zeg je dan die is samengesteld door de Vereniging voor Wetenschapscommunicatie en -journalistiek Nederland (VWN). Dat komt niet zozeer door de relatie tussen wetenschap en poëzie, want ik ben ervan overtuigd dat poëzie overal over kan gaan, en omgekeerd dat wetenschappelijk inzicht op allerlei manieren kan worden uitgedrukt.
Het raadsel betrof de relatie tussen (wetenschaps)communicatie en (wetenschaps)poëzie.
Ik begrijp natuurlijk dat de vereniging helemaal niet per se bedoelde om poëzie ineens tot het domein van de wetenschapscommunicatie te rekenen, ze noemen het genre zelf immers alleen maar wetenschapspoëzie. Maar de vraag is dan: hadden ze dat dan wel kunnen doen?
Wetenschapscommunicatie gaat altijd over de inhoud. Je zorgt ervoor dat bepaalde inzichten of feiten of vragen worden overgedragen. Het is niet waar dat de vorm er niet toe doet, maar die vorm staat altijd ten dienste van het overdragen van de inhoud. Wetenschapscommunicatie die nadrukkelijk aandacht vraagt voor de eigen vorm, voor de virtuositeit van de maker, lijkt mij geen geschikte wetenschapscommunicatie.
Bij poëzie gaat het altijd minstens óók om de vorm, of dat nu rijm, ritme is of regelafbreking. Dingen worden anders gezegd dan in het dagelijks leven en dat leidt dusdanig af van de inhoud dat je je kunt afvragen of het wel een functie heeft. In het verleden is er natuurlijk didactische poëzie geschreven, maar toen had het rijm ook een functie, bijvoorbeeld om de inhoud makkelijker onthoudbaar te maken.
De Nederlandse muzikant Joep Meyer (bekend van de Moon Tapes) heeft een nieuw project: Cosmic Crooner. Daarin slaat hij een volstrekt andere richting in, en haalt hij inspiratie uit de jaren ’60 en ’70.
Zelf typeert Meyer de muziek van Cosmic Crooner als ‘Doowop Space Pop’.
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.
Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.