Mensenrechten optioneel

Het Westen staat voor vrijheid en mensenrechten. Althans dat vertellen we de islamitische wereld al een paar decennia lang. Waarom geloven ze ons maar niet? Hoezeer vrijheid en mensenrechten principiële punten zijn voor westerse landen, bleek uit de nasleep van de dood van Koning Abdullah van Saoedi-Arabië. Het staatshoofd van één van de meest onvrije landen ter wereld werd door de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, John Kerry, omschreven als 'a man of wisdom and vision'. David Cameron vond dat Abdullah was toegewijd aan vrede (ahum) en 'het bevorderen van het begrip tussen religies'. Nog bonter werd het gemaakt door Christine Lagarde, directeur van het IMF, die Abdullah 'a strong advocate of women' noemde.

Foto: janwillemsen (cc)

Chimpansee Tommy krijgt geen mensenrechten

COLUMN - Het hoge woord is eruit. Een aap heeft niet dezelfde rechten en plichten als een persoon. Dit was de uitkomst van een rechtszaak die dierenactivisten van Nonhuman Rights Project hadden aangespannen tegen de eigenaar van chimpansee Tommy. De aap zou volgens hen in een te klein en een te bedompt hok worden vastgehouden. Volgens de activisten is Tommy een voorbeeld van een veel groter probleem. Elke chimpansee heeft complexe cognitieve vaardigheden en is een rechtspersoon met het fundamentele recht om niet te worden opgesloten.

De drie rechters van het hooggerechtshof in New York waren unaniem in hun besluit. Tommy kan niet verantwoordelijk worden gehouden voor zijn daden of juridische verplichtingen aangaan en daarom is het ongepast om mensenrechten toe te kennen aan een dier. Geen enkel dier. Nonhuman Rights Project deelt deze mening niet en gaat in hoger beroep. Zij blijven erbij dat chimpansees bepaalde eigenschappen hebben, die lijken op die van echte mensen. De eigenaar van Tommy, Patrick Lavery, is blij met de uitspraak. ‘If it works for one animal, it works for all animals. It would open a can of worms.’ Figuurlijk dan, want voor je het weet hebben wormen ook rechten.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: copyright ok. Gecheckt 09-02-2022

Politiek Kwartier | Anti-Rusland propaganda

COLUMN - De kritiek van sommige linkse activisten op de houding van het westen ten opzichte van Rusland streeft zijn doel totaal voorbij.

De rechtse Trojka van EC, ECB en IMF breidt haar macht uit, doordat zij landen door middel van leningen en het opleggen van bezuinigingen steeds dieper in de schulden dwingt.

Door de uitbreiding van de EU met de voormalige Oost-Europese staten en het steunen van de recente revolutie in Oekraïne heeft het Westen echter Rusland uitgelokt. Het is volkomen logisch dat Poetin terugslaat. De westerse media worden ondertussen beheerst door een anti-Russische lobby.

Kent u die lezing? Dit is wat ik de laatste maanden regelmatig heb gelezen van zogenaamde linkse kritische geesten op internet.

En ik vraag me af of die mensen wel goed bij hun hoofd zijn.

Ze gaan soms nog verder. Volgens sommigen komt de aanslag op de MH17 de eventuele westerse oorlogsretoriek zo goed uit, dat zelfs gespeculeerd wordt dat de CIA of welk ander westers orgaan dan ook het ongeluk zelf zou hebben veroorzaakt.

Mocht dat laatste zo zijn, dan heeft die strategie in ieder geval niet echt geholpen.

Militair ingrijpen wordt door ieder westers land nog steeds als optie afgedaan. Zelfs economische sancties komen maar moeizaam van de grond. De EU praat erover, maar Frankrijk wil nog een uitzondering maken voor het sturen van een oorlogsschip, de Duitsers en Italianen weifelen, London uit stoere taal maar vind uiteindelijk de economische belangen van de City óók belangrijk, terwijl Nederland graag wil blijven profiteren van goedkoop Russisch gas.

Foto: Kees de Vos (cc)

Drogreden: mensenrechten zijn westers

COLUMN - ‘Mensenrechten zijn westers’ is een veelgehoord argument. Integendeel, meent Jan Pronk: ‘De universele erkenning van mensenrechten is het resultaat van een wereldwijde strijd.’

Mensenrechten zijn een eenzijdig westers concept. Dat geluid klinkt nog steeds, en zelfs luid. Weliswaar gelden mensenrechten voor iedereen, waar ook ter wereld, maar het waren vooral westerse landen die na de Tweede Wereldoorlog het begrip afbakenden in een Declaratie van de Verenigde Naties. De meeste andere landen waren nog koloniën. Toen zij, onafhankelijk geworden, toetraden tot de VN, onderschreven zij een al bestaande tekst. Daarom, zo luidt de kritiek, ademde de Declaratie van het begin af aan een geest van westerse vooringenomenheid. Westerse landen hebben daar nooit afstand van genomen, getuige hun kruistocht voor democratie overzee, hun kritiek op de behandeling van homo’s in Oeganda of de besnijdenis van vrouwen in Afrikaanse en islamitische landen. Westerse landen tonen geen respect voor andere culturen. Hun ijver voor mensenrechten is daarvan het beste voorbeeld.

Mensenrechten vormen de kern van een aloude ideologische polarisatie rond de verhouding tussen het individu en de staat en andere sociale verbanden. Die polarisatie is met het einde van de Koude Oorlog niet verdwenen. Sindsdien zijn religieuze tegenstellingen verscherpt. Overal nam het nationalisme toe, ondanks, of juist ten gevolge van de globalisering. Nationale emancipatie leidde tot groeiend cultureel zelfbewustzijn. Opiniemakers in het Westen vreesden cultuurrelativisme. Westerse politici predikten dat verhoudingen binnen de samenleving marktbeginselen moesten respecteren, ongeacht sociale ongelijkheid.

Quote du jour | Mensenrechten

The biggest difference is that here they respect human rights. You can sell whatever you want and go to foreign countries and do whatever you want; everything is free here. There is no control.

Een illegale Noord-Koreaanse immigrante over de relatieve vrijheid in buurland China.

Foto: Partij van de Arbeid (cc)

Kijk ook naar cultureel-historische context Rusland

OPINIE - De protesten tegen de Winterspelen in Rusland vanwege de mensenrechtenschendingen aldaar, zijn mogelijk voorbarig. We verdiepen ons te weinig in andere landen, alvorens te oordelen, vindt Jeroen van Gerven.

Twee weken voor het begin van de Olympische Winterspelen in Sotsji zond de VARA het programma Leve Sotsji! uit. Daarin werd onder leiding van Arthur Japin aandacht besteed aan de bezwaren tegen het Rusland van Poetin als organisator van de Spelen. Dat deden de schrijver en zijn gasten adequaat, maar ruimte voor een Ruslanddeskundige of enige andere vorm van uitleg over het land ontbrak volledig. Dat is exemplarisch voor de wijze waarop de discussie rondom de Nederlandse regeringsafvaardiging naar Sotsji en de perikelen tijdens het vriendschapsjaar van Nederland en Rusland, vorig jaar, is gevoerd: heel veel (ver)oordelen, maar weinig verdieping en achtergrond.

Dit is geen toeval. De Nederlandse internationale oriëntatie kenmerkt zich in het algemeen door een hoge mate van zelfingenomenheid en een gevoel van welhaast vanzelfsprekende superioriteit ten opzichte van vreemde culturen. We staan snel klaar om stempels als ‘corrupt’, ‘achterlijk’ of ‘homofoob’ uit te delen. Het zou op zijn minst goed zijn om alvorens een land aan te spreken op zijn onvolkomenheden, eerst interesse te tonen in de culturele en historische achtergronden ervan. 

Foto: Jonathan Davis (cc)

Kunst op Zondag | Koude Spelen – warme banden

Het lijkt wel of het Nederland-Ruslandjaar nog lang niet is afgelopen. Officieel eindigde het vorig jaar november. Een jaar vol incidenten dat maar door  lijkt te gaan, omdat we nog wat moeten Spelen in Sotsji. Ook op kunstgebied worden er kritische vraagtekens gezet bij samenwerking met de Russen.

Zoals bij de sport het geval is, zo is er bij de kunst blijkbaar geen enkele behoefte de innige band met Rusland wat losser te maken.

Tot en met 25 mei 2014 loopt in het Teylers Museum te Haarlem de tentoonstelling ‘De Romantische ziel, schilderkunst uit Rusland en Nederland’. Met 52 schilderijen die de afgelopen maanden in de Tretjakov Galerij in Moskou gehangen.
Op 4 maart opent het Dordrechts Museum de tenstoonstelling ‘Willem II – Kunstkoning’. De schilderijen komen uit de Hermitage in St. Petersburg, daar in bezit omdat ooit tsaar Nicolaas I ze op een veiling kocht. Die veiling was nodig om de  schulden te betalen, die Willem II na zijn dood naliet.

De jubileumeditie van Manifesta zal dit jaar in St.Petersburg plaatsvinden. AICA Nederland (de Nederlandse afdeling van de Internationale Vereniging van Kunstcritici) vind de locatiekeuze uiterst ongelukkig, gezien de Russische anti-homo wet. In een brief aan Manifesta wees AICA er op dat “in de omstandigheden van de onderhavige Russische wetgeving zijn wij tevens van mening dat van vrije artistieke uitingen geen sprake kan zijn”.

Quote du jour | Homofobie en de vrije markt

“It’s entirely conceivable,” [Tony Kushner ] wrote, “that we will one day live miserably in a thoroughly ravaged world in which lesbians and gay men can marry and serve openly in the Army and that’s it.” Kushner went on to observe that things like poverty, militarism, environmental destruction, commodity fetishism and violence are “key to the successful functioning of the free market. Homophobia is not; the system could certainly accommodate demands for equal rights for homosexuals without danger to itself.” […]

And so, what now for the movement? If the recent shape of mainstream gay activism is any indication, then I’m all for winding it down. In 2012, the Human Rights Campaign honored Goldman Sachs with an award at its annual dinner, while naming Lloyd Blankfein as its national corporate spokesman for same-sex marriage. In an obscene form of pink-washing in which every banker, sweatshop overlord and oil baron gets a gay star, HRC’s most recent report on “corporate equality” proudly concludes that a record 304 of the nation’s largest businesses—including Chevron, Bank of America, Citigroup, JPMorgan Chase, Comcast, Google, Monsanto, Nike, Raytheon, Boeing, Target and General Electric—have a perfect rating on LGBT issues. […]

Will the gay movement spend its last days running a series of pop-up outrage campaigns whose relation to any improvement in gay people’s actual lives becomes increasingly notional? Or will it find, deep in the recesses of its political memory, some way to talk about inequality, commodification, police surveillance, gender, sex, health, love and desire writ large? “Gay rights may be obtainable,” Kushner wrote a political age ago, “but liberation depends on a politics that goes beyond, not an antipolitics…. Our suffering teaches us solidarity; or it should.”

Krimtataren weer eens het haasje

Na dit bericht van gisteren, kunnen we nu dit lezen op nu.nl:

De Tataren op de Krim zal gevraagd worden een deel van het grondgebied waar ze wonen te verlaten, in ruil voor een plek elders op de Krim. Dat heeft de vicepremier van het schiereiland, Roestam Temirgalijev, gezegd in een interview met het Russische persbureau RIA Novosti. De regering heeft volgens de vicepremier andere plannen voor het grondgebied.

De plannen zullen bij veel Krimtataren herinneringen oproepen. Toen Josef Stalin aan de macht was in de Sovjet-Unie werden de Krimtataren massaal gedeporteerd naar Centraal-Azië. Na de val van de Sovjet-Unie trokken velen terug naar de Krim, maar het lukte ze niet land dat ooit hun bezit was terug te krijgen. […]

“We hebben de Krimtataren gevraagd een deel van hun grond te verlaten, omdat dat nodig is voor sociale doeleinden”, aldus Temirgalijev. “Maar we zijn er klaar voor om ze andere grond toe te kennen zodat de Krimtataren een normaal leven kunnen leiden.”

Temirgalijev benadrukte dat Tataren mogelijk hoge functies krijgen in een nieuwe regering.

Dat duurde niet lang…

De nieuwe realiteit op De Krim:

Een Tataarse activist is dood gevonden op het Oekraïense schiereiland de Krim. De 39-jarige Reshat Ametov verdween begin maart tijdens een demonstratie in het centrum van de regionale hoofdstad Simferopol. Hij is daar meegenomen door drie onbekende mannen in militaire uniformen, stelde de mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW), die spreekt van “een klimaat van wetteloosheid” op de Krim.

Voina in actie

Kunst als actie, daar weet de groep Voina alles van. Eén van de voormalige leden van de groep, Nadezhda Tolokonnikova, is nu lid van Pussy Riot en onlangs veroordeeld tot twee jaar gevangenisstraf voor een geintje in een kerk. De oprichters van Voina, Oleg Vorotnikov en Natalia Sokol zijn ruim een jaar geleden naar Italië gevlucht wegens bedreigingen van ultrarechtse groeperingen.
Voina moet het wat rustig aan doen omdat leden van de groep op een Interpollijst staan van gezochte verdachten. Hier een filmpje over Voina, waarin de groep het aan de stok krijgt met de organisatoren van een tentoonstelling in Rusland (2009).

Filmpje bij Kunst op Zondag | Koude Spelen – warme banden, van zondag 9 februari 2014.

Vorige Volgende