Poetry du Jour | Nederland

Nederland Je nostalgie is oprecht, maar je rookworst is nep Je boodschap is groen, maar aan je platform kleeft bloed Je algoritme sadistisch, je vangnet een hoepel Je bijstand gekort, terwijl optimisme een plicht is Je plan radicaal, wanneer de camera draait Je vaccinatiegraad hoog, als je managers telt Je vrijheid een waakvlam, democratie polyester En niemand die weet wat je ware gezicht is Je geweten, verleden, opinies, experts Je consultants, commissies, obsessies, je taal Je vergeten kwitanties met het hele verhaal En je schoorvoetende sorry, dat aan niemand gericht is Je hoort ‘het begin van het einde’, denkt: einde steeds vaker. Aan deze maskerade van nevenschade met op de achtergrond het gerinkel van centen Je bent een winkel, zegt men — die dicht is Bij gebrek aan natuurijs ben je een schaatser die zwemt Dus zwem je langzaam omhoog naar een boei, waar het licht is En wee wat zich wreekt, je bent een burger die stemt Het is bijna lente. Je bent moe, maar je bent er nog Vraag niet hoe, maar je bent er Lieke Marsman, Dichter des Vaderlands

Door: Foto: Roel Wijnants (cc)
Foto: Eric Heupel (cc)

het Saillant | Dichter bij het Vaderland

SaillantLOGODe Dichter des Vaderlands Ramsey Nasr heeft met zijn gedicht “Mijn nieuwe vaderland” het opgenomen voor het énige land wat ik mijn vaderland zou willen noemen: de democratische rechtsstaat waarin iedere burger gelijk wordt behandeld en waar vrijheid en broederschap kernwaarden zijn.

Eindelijk weer een Dichter des Vaderlands naar mijn hart! Na de onbenullige Sinterklaasversjes van wijlen Driek van Wissen en het gluiperig volksmennen van Gerrit Komrij hebben we met Ramsey Nasr een kosmopolitisch denker op deze positie. Zijn nieuwste gedicht “Mijn nieuwe vaderland” geeft het Gesundes Volksempfinden terecht een trap onder de kont en ja dat doet pijn bij de firma stokebrand (door Komrij ooit nog ‘een verzetskrantje’ genoemd). Nasr, zoon van een Palestijnse islamitische vader en een Nederlandse katholieke moeder vraagt zich af of hij volgens de leer van Wilders nu een ongewenste moslim of verachte grachtengordel is? Nationaal-populistische pers die huilie huilie doet om het woord fascist kan de boom in, als Wilders geen fascist is dan bewijst hij het maar.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Eric Heupel (cc)

‘Blasfemisch gedicht van Nasr’

Ramsey Nasr (Foto: Flickr/han Soete)

?Ik heb hem verteld dat eeuwig leven bij God te verkrijgen is. En ik heb hem verteld dat hij eenmaal verantwoording voor dit gedicht zal moeten afleggen bij God.?

Bert Staats (CU-SGP-raadslid) reageert op het gedicht dat Ramsey Nasr voordroeg ter gelegenheid van de opening van ‘Calvijn & Wij’, een tentoonstelling ter ere van de 500ste geboortedag van Calvijn. De Dichter des Vaderlands droeg ten overstaan van onder meer koningin Beatrix een ‘psalm’ op, die de lijdensweg van een calvinist heel geraffineerd verwoordt.

In het gedicht rept Nasr onder meer van een ‘hoopvol monster’ en een ‘boerenknecht’ als hij god bedoelt. Daarover zijn Staats en een paar andere christenen, verbonden aan de CU dan wel SGP, verbolgen. ?Dit is ook voor de koningin kwetsend.? Ze balen ervan dat juist de atheïst Nasr, mag spreken ter gelegenheid van vijfhonderd jaar Calvijn. De woorden van Nasr kwetsen de christenen, naar eigen zeggen.

Hoewel ik het gedicht niet ga analyseren (lees het zelf, het is de moeite waard) verbaas ik me nogal over de woorden waarover de bevindelijke christenen vallen. ‘Hoopvol monster’ en ‘boerenknecht’ zijn termen waar Nasrmee de interne strijd van de vrome christenen onder woorden brengt. Allemaal hebben ze daar steun in nodig, die velen vinden in de bijbel, een boek dat vol vergelijkingen staat. Deze termen zijn onschuldige vergelijkingen die verzuipen in het ontzag dat Nasr in zijn gedicht heeft voor god.

Foto: Eric Heupel (cc)

Dichter des Vaderlands

Poëzie van de roos (Foto: Flickr/Eddi 07)

Als ik ’s nachts weer een sonnet produceer
Dan brult het metrum en rijm en ik grijns
Zo vinden mensen die versen het fijnst
Het kleins met traan en een lach maar geen zeer

En als ik soms over vrijer vers peins
tuurt ’s nachts het volk door mijn raam telkens weer
Totdat ik toch een sonnet produceer
Dan brult het metrum en rijm en ik grijns

Ach, dan dat mes in je rug ied’re keer
door de afgunst die zijn handen vuig veinst
Alsof ik van zout in wonden terugdeins
Mij smaakt in de mond ons bloed slechts naar meer
Als ik ’s nachts weer een sonnet produceer

Bestel je boeken bij Bazarow

Bazarow is een verkopende boekensite, waar je ook recensies, nieuws, een agenda en een digitaal magazine kan vinden. Nog niet alles is af, maar veel boeken zijn al te vinden en er komt de komende maanden steeds meer bij.

Het doel van Bazarow is om een site te vormen die evenveel gemak biedt als de online giganten maar die wél teruggeeft aan de boekensector. Tegen roofkapitalisme, en voor teruggeefkapitalisme, bijvoorbeeld door te zorgen dat een flink deel van de opbrengst terug naar de sector gaat en door boekhandels te steunen.

Foto: Eric Heupel (cc)

Dichter des Vaderlands V: Erik Menkveld

Het is weer Dichter des Vaderlands-verkiezing en omdat je stem dubbel telt als je hem motiveert geeft GeenCommentaar je graag voor elke dichter redenen mee. Wij houden er wel van als onze reaguurders wat meer invloed kunnen uitoefenen op democratische processen. En omdat het natuurlijk om de poëzie moet gaan, krijgen jullie ook elke dag een gedicht voorgeschoteld. Da’s handig, want op de verkiezingssite kan je alleen fragmenten lezen. Vandaag informatie over en poëzie van Erik Menkveld.

Poëzie van de roos (Foto: Flickr/Eddi 07)

Erik Menkveld (1959) is waarschijnlijk de grote onbekende van het quintet dichters dat tegen elkaar ten strijde trekt om Dichter des Vaderlands te worden, hoewel hij daarop zelf zegt: “Mijn bundels hebben meerdere drukken gehaald. Ik heb prijzen gewonnen. Er zijn grote interviews met mij gemaakt. We moeten niet doen alsof ik net kom kijken.” Desalniettemin staat hij onderaan in de eerder aangehaalde steekproef van Bart FM Droog: een luizige 3780 hits slechts. Onder invloed van de verkiezing is het onderhand hard opgelopen, maar met de ruim 10.000 van nu komt hij niet van de laatste plaats af. Toch heeft Menkveld gelijk: voor zijn debuut De karpersimulator uit 1997 kreeg hij zowel de Van der Hoogtprijs als de C. Buddingh?-prijs en voor z’n tweede bundel Schapen nu! uit 2001 werd hij genomineerd voor de Hughes C. Pernathprijs en de J.C. Bloemprijs. Helaas gold dat niet toen in 2005 zijn derde bundel Prime time verscheen en met een forse dosis slechte wil zou je kunnen zeggen dat de dichterscarriere van Menkveld tot deze nominatie, met de gang van prijzen naar nominaties naar niets, een aflopende zaak was.

Dat zou echter zijn poëzie ernstig te kort doen. Menkveld is een dichter die vaardig bijzondere invalshoeken hanteert om tot gedichten te komen. Zo denkt hij in het eerste gedicht van zijn debuut onder andere na over het gevaar dat iemand liep in 1860 en in Schapen nu! komen onder andere diepvrieskisten en ijsstokjes tot leven. Zijn dichtbundels worden in het algemeen goed ontvangen, maar over z’n proza zijn wat meer twijfels.

Foto: Eric Heupel (cc)

Dichter des Vaderlands IV: Hagar Peeters

Het is weer Dichter des Vaderlands-verkiezing en omdat je stem dubbel telt als je hem motiveert geeft GeenCommentaar je graag voor elke dichter redenen mee. Wij houden er wel van als onze reaguurders wat meer invloed kunnen uitoefenen op democratische processen. En omdat het natuurlijk om de poëzie moet gaan, krijgen jullie ook elke dag een gedicht voorgeschoteld. Da’s handig, want op de verkiezingssite kan je alleen fragmenten lezen. Vandaag informatie over en poëzie van Hagar Peeters.

Poëzie van de roos (Foto: Flickr/Eddi 07)

Helaas, ook bij deze dichter moet ik bekennen dat ik wellicht niet geheel en al onbevooroordeeld ben. Maar ik zal open kaart spelen en oordeel zelf of ik geslaagd ben objectief te blijven. Ooit, toen er nog gerookt mocht worden in de horeca, is deze redacteur in een welbekend Utrechts dansetablissement door de dame in kwestie keihard afgewezen, toen hij haar en anderen op z’n Robbie Oudkerks poëtisch trachtte te verleiden. Ongeveer negen maanden later beviel ze van een zoon.

Maar alle gekheid op een stokje, Peeters (1972) is een uitstekend dichter, hoewel sommigen haar gedichten graag aanpassen voor publicatie. Ze brak in 1997 door via een optreden op het Double Talk festival, een jaarlijks hiphop/poëzie festival in Amsterdam. Daarna stond ze eigenlijk al op elk poëziefestival voordat in 1999 haar debuut Genoeg gedicht over de liefde vandaag uitkwam. Zowel deze bundel als haar tweede, Koffers Zeelucht uit 2003 werden goed ontvangen. Tussendoor schreef ze nog haar scriptie Gerrit de Stotteraar, waarvoor ze de Nationale Scriptieprijs won. Haar meest recente werk Loper van licht kwam afgelopen najaar uit.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Eric Heupel (cc)

Dichter des Vaderlands III: Ramsey Nasr

UPDATE Ramsey Nasr is vanavond in een rechtstreekse TV-uitzending met een ruime overwinning gekozen tot Dichter des Vaderlands. Het campagneteam van Tsead Bruinja deed verslag van de avond. Hier vindt u de hele uitslag en hieronder staat ons eerder gemaakte profiel van Ramsey Nasr.

Het is weer Dichter des Vaderlands-verkiezing en omdat je stem dubbel telt als je hem motiveert geeft GeenCommentaar je graag voor elke dichter redenen mee. Wij houden er wel van als onze reaguurders wat meer invloed kunnen uitoefenen op democratische processen. En omdat het natuurlijk om de poëzie moet gaan, krijgen jullie ook elke dag een gedicht voorgeschoteld. Da’s handig, want op de verkiezingssite kan je alleen fragmenten lezen. Vandaag informatie over en poëzie van Ramsey Nasr.

Ramsey Nasr (Foto: Flickr/han Soete)

Als bekendheid het criterium is, moet Ramsey Nasr maar Dichter des Vaderlands worden. In een steekproef door Bart FM Droog wist Nasr het hoogste aantal Google-hits bijelkaar te scharrelen: bijna 77.000. En als het aan mij zou liggen en de gedichten waren mijn enige criterium, zou hij het ook worden, want ik vind Nasr de meest lyrische, meest dichterlijke dichter van het stel, die zijn letters kan doen zingen en zijn zinnen laat dansen. Maar goed, dat is slechts mijn mening en ik geef die om tenminste niet verweten te kunnen worden dat ik iets subtiel probeer te pushen.

Foto: Eric Heupel (cc)

Dichter des Vaderlands II: Joke van Leeuwen

Het is weer Dichter des Vaderlands-verkiezing en omdat je stem dubbel telt als je hem motiveert geeft GeenCommentaar je graag voor elke dichter redenen mee. Wij houden er wel van als onze reaguurders wat meer invloed kunnen uitoefenen op democratische processen. En omdat het natuurlijk om de poëzie moet gaan, krijgen jullie ook elke dag een gedicht voorgeschoteld. Da’s handig, want op de verkiezingssite kan je alleen fragmenten lezen. Vandaag informatie over en poëzie van Joke van Leeuwen.

Poëzie van de roos (Foto: Flickr/Eddi 07)

Het is eigenlijk best mal dat twee van de genomineerde dichters dit jaar tevens stadsdichter van Antwerpen zijn of zijn geweest. Natuurlijk spreken ze daar een soortement Nederlands dialect maar kennelijk malen ze aan de Schelde er niet om dat wie hun stad bezingt ook daadwerkelijk een oorspronkelijke Antwerper is. Wellicht is het adagium daar dat vreemde ogen dwingen. Tot wat dan? Maar goed, Ramsey Nasr was het in 2005 en Joke van Leeuwen (1952) is het nu, sinds vorig jaar en tot volgend jaar.

Met Nasr heeft Van Leeuwen nog meer gemeen, namelijk een liefde voor het podium. Voordat Van Leeuwen dichtte, schreef ze al kinderboeken en was ze cabaretiere. In 1978 kwam zowel haar eerste kinderboek uit als won zij alle prijzen op het bekende Camarettenfestival. Van Leeuwen laat zich sowieso niet zo makkelijk in een bepaald kunsthokje stoppen: ze illustreert en combineert haar verschillende disciplines ook.

Hoewel de oudste van het stel, is ze niet eens veel langer dichteres dan de jonkies. Ze debuteerde in 1994 met Laatste lezers, zo’n lekker dubbelzinnige titel die je bij een poëziedebuut verwacht. De literaire kritiek kon haar gedichten wel waarderen en gaf haar de C. Buddinghprijs. Dat is niet mis. Haar tweede bundel Vier manieren om op iemand te wachten werd ook goed ontvangen en daarna heeft ze nog diverse prijzen gekregen voor haar dichtwerk, dat vaak is vergeleken met Judith Herzberg.

Lezen: De wereld vóór God, door Kees Alders

De wereld vóór God – Filosofie van de oudheid, geschreven door Kees Alders, op Sargasso beter bekend als Klokwerk, biedt een levendig en compleet overzicht van de filosofie van de oudheid, de filosofen van vóór het christendom. Geschikt voor de reeds gevorderde filosoof, maar ook zeker voor de ‘absolute beginner’.

In deze levendige en buitengewoon toegankelijke introductie in de filosofie ligt de nadruk op Griekse en Romeinse denkers. Bekende filosofen als Plato en Cicero passeren de revue, maar ook meer onbekende namen als Aristippos en Carneades komen uitgebreid aan bod.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Volgende