Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Machtenscheiding bestaat niet meer

, door

De Trias Politica ‘van’ Montesquieu  is geen rustig bezit. Er bestaat bedreiging vanuit twee scholen: een school voor minder en een school voor meer. Hendrik Gommer is aanvoerder van de denkers die drie nog maar het begin vinden. De ambtenaren, de media, de adviesbureaus, de bedrijven, de burgers: allemaal ook een macht. Er is veel meer feitelijke ‘macht’ dan waar de Trias ruimte voor biedt. Liever een machtencirkel met alles en iedereen erin. Kost een beetje helderheid, maar dan heb je ook plaats genoeg.

Aan de andere kant staan de denkers die een andere vraag stellen: is er feitelijk wel sprake van een machtsevenwicht in de huidige drie machten? Aanvoerder van deze denkers is Alex Brenninkmeijer, die als wetenschapper in 1998 constateerde dat de politieke vervlechting tussen regering en parlement eigenlijk een duas politica oplevert. Die gedachte is nu wegens succes verminderd: op het NJBlog constateert Brenninkmeijer nu een unitas politica. De counterveiling powers zoals rechterlijke macht, Raad van State, Rekenkamer enz. leggen steeds minder politiek gewicht in de schaal en worden steeds makkelijker gepasseerd. Dat zuigt het idee achter de machtenscheiding weg en luidt dus de komst van de Sterke Man in.

Ter adstructie van zijn stelling komt Brenninkmeijer met een lang citaat van Minister Donner dat hierin uitmondt: ‘de behartiging van nationale belangen is dan meer gediend met eenheid van besluitvorming en niet van scheiding, slagvaardigheid en ook in zekere mate een beperkte openheid; anders laat men zich immers op voorhand in de kaarten kijken.’ Donner heeft het daarbij niet over de formalisering van de Donner-dynastie, maar over de gevolgen van de internationalisering voor nationale constitutionele arrangementen. Voor Brenninkmeijer in ieder geval voldoende om de alarmklok te luiden.

Steun ons!

Mededeling

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Doneer!

Mededeling

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Orbán stimuleert Europees debat

, door

Het bezoek van de Hongaarse premier Viktor Orbán aan het Europese Parlement in Straatsburg was in meer dan een opzicht uniek. Orbán kwam onaangekondigd de nieuwe Hongaarse grondwet verdedigen nadat de Europese Commissie een onderzoek had aangekondigd vanwege mogelijke schendingen van Europese verdragen.  Dat de Commissie hiertoe overging was al tamelijk bijzonder. Sinds de spontane tijdelijke boycot van Oostenrijk in 2000 vanwege de deelname van Jörg Hayder aan de regering hebben we geen dergelijke gezamenlijke Europese actie tegen een lidstaat meer gezien. Dat een premier zelf onuitgenodigd zijn zaak kwam bepleiten is nog nooit vertoond. Zijn bezoek leidde tot een heftig en principieel debat (zie hier en hier) over Europese waarden en dat zien we ook veel te weinig.

Of Orbán naar Straatsburg was gekomen vanwege de Europese waarden is nog maar de vraag. Een belangrijk probleem voor hem is de weigering van EU en IMF om financiële hulp te  bieden zo lang hij niet kan garanderen dat de centrale bank onafhankelijk kan opereren. En Orbán heeft die hulp dringend nodig. Ondanks grote woorden van Orbán na zijn verkiezing dat hij het allemaal beter zou doen dan de socialisten is de staatsschuld alleen maar gestegen en inmiddels hoger dan onder de vorige regering.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Pervers bestuur

, door

Een groot bedrijf in de gemeente dient een bouwaanvraag in voor een nieuw kantoor. Het kantoor herbergt duizenden arbeidsplaatsen, dus de gemeentebestuur  is welwillend. Er wordt wat onderhandeld over infrastructuur en kostenverhaal. Maar iedereen is blij en de vergunning wordt verleend. Dan komt een vervelende aap uit de mouw; het oude kantoor, dat nog vrij nieuw is komt leeg te staan en blijft leeg. Het is in de huidige economie niet te verhuren. Leegstand van een groot complex was  niet de bedoeling van de nieuwbouw.
Dan komt de VPRO langs en begint vragen te stellen.

Had de oud-wethouder dat niet kunnen voorzien?

– “ Nou, achteraf misschien, maar wij gaan niet over gebruik van lege kantoren en een gebruiker van zo’n complex tover je niet uit de hoge hoed.”

Maar had je dan wel ja moeten zeggen tegen de nieuwbouw?

– “Als ik nee hadgezegd, was de bouwvergunning door een buurgemeente wel verstrekt; dan waren de arbeidsplaatsen weg en had ik niettemin een leegstaand kantoor.”

Heb je de beslissing met voldoende steun en achtergrond genomen?

– “Ja, de gegevens zijn in de gemeenteraad aan de orde geweest en er was weinig tegen.”
Wie het programma van VPRO TV zag, “de slag om Nederland”  weet inmiddels dat ik het heb over Amstelveen en de bouw van kantoren van KPMG. KPMG wilde een nieuw en duurzaam kantoor. Ik vond niet alle vragen even sterk in het programma en ik miste ook nog wel wat informatie, zoals de eigenaar van het leegstaande kantoor, of  een antwoord op de vraag waar de verliezen van de leegstand worden gedragen. Want dat zei een klassieke kapitalist in Tegenlicht, onmiddellijk daarna: dat is de grondregel van het kapitalisme, je neemt risico en als je het fout doet, moet je veel geld kwijtraken.

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Het CDA – leedvermaak dat pijn gaat doen

, door

Het strategisch beraad van het CDA zocht naar nieuwe woorden en morgen presenteert ze wat ze gevonden heeft. De gevolgen hiervan zullen hoe dan ook pijnlijk zijn voor al die mensen die deze partij een warm hart toedragen en vermakelijk voor de andere 90%. Al kun je je afvragen hoelang leedvermaak vermakelijk blijft.

Er zijn twee denkbare uitkomsten. Die nieuwe woorden vallen dood van de tong en zijn niet wat ervan verwacht wordt. Dan duurt het probleem van het gedachtegoed in winterslaap voort. Of ze worden goed ontvangen en creëren daarmee een nieuw probleem. Bij voorbaat is echter duidelijk dat het CDA ook volgende week maandag weer fris opstaat, met een probleem.

De crux van dit bij voorbaat gegarandeerde probleem is niet slechts de moeizame verenigbaarheid van haar twee posities. De machtspositie waarin ze zich met dit kabinet, als in een natuurlijke reflex weer heeft gemaneuvreerd en de positie waarin ze nadenkt over wat ze zou moeten willen. Het is vooral de timing die bewijst dat er aan dat beraad weinig strategisch is.

Stel, die nieuwe woorden vallen dood van de tong. Dan maakt ze de verwachtingen die gewekt zijn niet waar. En dan? Als het CDA nu niet met nieuwe woorden op de proppen komt, dan zal een tweede strategisch beraad op weinig enthousiasme kunnen rekenen. Dat kan gewoon niet. Dus hoe er ook echt over gedacht wordt, nieuw elan zal de komende dagen geveinsd worden. Al blijft ze dan in werkelijkheid met hetzelfde probleem zitten.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De creatieve vernietiging van Romney

, door

Het blijft spannend, maar Mitt Romney zal zaterdag aanstaande waarschijnlijk de republikeinse nominatie binnenhalen. Wie South Carolina wint, wint de nominatie, en Romney’s voorsprong is, hoewel geslonken, nog steeds aanzienlijk (een verdwaalde peiling daargelaten). Ook in de landelijke peilingen (zie vraag 18) wordt duidelijk dat de rijen zich zoetjesaan sluiten achter Romney. Newt Gingrich, Rick Santorum en Ron Paul mogen het vannacht nog een keer proberen, maar dan is het gedaan.

Het is te hopen dat Gingrich zijn aanval voortzet op Romney’s werkzaamheden voor Bain Capital, de investeringsmaatschappij waar hij een slordige $200 miljoen mee “verdiende” tussen 1984 en 1999 (en waarschijnlijk weinig belasting over betaalde). Volgens Gingrich was Romney als CEO van Bain een uitbuiter, een aasgier die bedrijven leegpikte en duizende Amerikaanse werknemers berooid achterliet. Romney zelf claimt dat hij aan creative destruction deed en dat hij netto zo’n 100.000 banen heeft gecreëerd. Wie heeft er nu gelijk? En maakt dat uit?

Verschillende media doken nog eens in het werkzame verleden van Romney. Daaruit komt het beeld naar voren van een elitaire, koele, berekenende, maar getalenteerde pionier die in de jaren ’80 het Amerikaanse bedrijfsleven een lesje efficiëntie leerde. Onrendabele werknemers werden weggeautomatiseerd of geoutsourced. Topmannen die presteerden gingen nu eens echt goed verdienen. (In 1980 verdiende een CEO zo’n 35 keer meer dan een gemiddelde werknemer, in 1990 was dat 80 keer meer). En alles met maar een doel: het creëeren van aandeelhouderswaarde.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Mededeling

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Mededeling

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De onvermijdelijke saaiheid van democratische mode

, door

Bovenstaande filmpje over de kleding van politici zag ik op Slate. Op zich geen diepgaand vertoog, maar wel één dat allerlei interessante vragen oproept.

Ik vraag me bijvoorbeeld af of de saai geklede democratische politicus niet ook een feedbackloop creëert, die mannenmode nu al anderhalve eeuw gevangen houdt in variaties op zwarte en grijze pakken. Immers, als de hoogst geplaatste mannen in een maatschappij pakken dragen, dan zullen allen die lager sociaal op de ladder staan dit gaan overnemen in de hoop ook wat van dat statusvoordeel mee te pakken. Zo blijft het pak dé outfit voor de man die hogerop wil komen.

Als je bijvoorbeeld Lodewijk XIII vergelijkt met Lodewijk XIV, dan zie je dat het er vroeger in de herenmode veel heftiger aan toe ging, zowel wat betreft de stijl als de veranderingen hierin. Sinds de opkomst van de democratie kan een man met veel minder kastruimte toe, maar het is ook een beetje saai allemaal (hoewel zo’n Lodewijk-outfit niet lijkt aan te raden bij temperaturen boven de 15°C.)

Je kan je ook afvragen waarom sommige politici zich onttrekken aan die dresscode. Dat lijkt me voor de hand liggend. Met de Hans Spekmantrui laat deze politicus zien: “Ik ben geen onderdeel van het systeem, ik ben onafhankelijk.” Dat is gemakkelijk (nou ja, gemakkelijk, je moet er wel Hans Spekmantruien voor dragen) gepakte winst op andere politici. Het is tegelijkertijd ook een serieuze handicap op weg naar de echte top: zou jij Spekman in zijn trui als premier met de koningin op de foto willen zien?

KSTn | Duistere grondstoffen

, door

Nederland kiest voor fossiele brandstoffen. Op meerdere manieren, waarvan sommige niet zo fraai. Of dat goed is voor onze toekomst valt te betwijfelen.

Ergens in de stapel met kamerstukken zat een lijst met beantwoordde vragen naar aanleiding van de grondstoffennotitie. Een hele interessante vraag is nummer 2:
“Met de voorziening van welke belangrijke grondstoffen verwacht u de komende jaren (beginnende) problemen?”

En ik moest me drie maal door het omslachtige antwoord heen worstelen om eindelijk te zien wat er niet in stond: Olie.
Nu staat er elders in de beantwoording dat de energiesector buiten beschouwing wordt gelaten omdat daar al een ander rapport voor is. Maar dat is een te makkelijk antwoord. Olie is namelijk naast energiedrager ook een van de belangrijkste grondstoffen. Denk aan alleen al aan plastic, diverse chemicaliën en smeerolie.
En nergens in het stuk ook maar een spoor te bekennen van bewustzijn van de onvermijdelijke spanning die gaat ontstaan tussen het afnemende tempo waarmee olie geproduceerd kan worden en de toenemende vraag.
Het is curieus hoezeer de regering dit aanstormende probleem negeert.
Echter, aan de andere kant is het misschien wel verklaarbaar.

Nederland is gewoon in de greep van de op eennagrootste olielobby van de wereld. Niet alleen hebben we hier het belangen van Shell en de NAM welke erg groot zijn. We hebben ook nog eens te maken met de belangen van ongeveer een kwart van alle onderdelen van oliebedrijven die in Nederland gevestigd zijn vanwege de gunstige fiscale regels en de afscherming van gevoelige informatie. Het rapport hierover kreeg in Nederland nauwelijks aandacht. Alleen het FD stond er even bij stil.

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

13 procent minder asielzoekers in 2011

, door

DATA - Het aantal asielzoekers dat vorig jaar naar Nederland land kwam is fors gedaald ten opzichte van 2010. In dat jaar waren er 13.340 eerste asielaanvragen, in 2011 waren dat er 11.590, een daling van circa 13 procent. Dit blijkt uit een analyse van recente asielcijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) door het ANP en het weblog Sargasso. Het totaal aantal asielaanvragen daalde vorig jaar met 3 procent naar 14.630. Hierin zijn ook asielzoekers opgenomen die voor een tweede of zelfs derde keer een asielaanvraag indienen.

De afname is voor het grootste deel te verklaren doordat er minder Somaliërs naar ons land zijn gekomen. In 2010 waren dat er nog 3370, vorig jaar 1420. Dit aantal daalt al langer. De afgelopen jaren kwamen er veel zogenoemde nareizigers uit Somalië naar ons land, gezinsleden van eerder naar ons land gekomen asielzoekers. Een afname in nareizigers zorgde voor de grootste daling. Sinds eind 2009 is Nederland veel strenger voor deze groep. ,,In oktober 2011 werd nog maar 10 procent van de Somalische aanvragen voor gezinshereniging ingewilligd. Dat was in 2009 nog ongeveer 30 procent”, zegt Dorine Manson, directeur van VluchtelingenWerk Nederland.

Kinderen en echtgenoten krijgen nu op een Nederlandse ambassade in of dichtbij het land van herkomst eerst een lange vragenlijst over de familieband voorgelegd. Als hier veel ‘foute’ antwoorden op gegeven worden, komt er geen DNA-onderzoek meer. Dat gebeurde eerder vrijwel altijd om vast te stellen of de nareizigers inderdaad familie waren. ,,Deze nieuwe procedure zorgt er voor dat nu 90 procent van de aanvragen wordt afgewezen”, zegtManson. ,,Hierdoor blijven tal van kinderen ten onrechte gescheiden van hun ouders. Het beleid om fraude met nareizen tegen te gaan is doorgeschoten. Achter de daling de van de cijfers schuilt diep menselijk drama.”

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De koningin, de hoofddoek en de ministeriele verantwoordelijkheid

, door

De contouren van het eerste staatsrechtelijke akkefietje van 2012 zijn inmiddels zichtbaar. De Koningin gaat op staatsbezoek naar een islamitisch land, stekkert daar op blote voeten, maar met hoofddoekdeksel door een gebedsruimte en haalt vervolgens ongemeen fel uit naar de kopvoddenvreters in eigen land. “Echt onzin” schijnt Beatrix de door de PVV georkestreerde commotie te hebben genoemd. Waarna Maxima nog een exposé heeft gehouden over de arbeidsparticipatie van vrouwen in de regio. Nu is het gebruikelijk dat uit dit soort slotgesprekken met de pers na een staatsbezoek niet letterlijk geciteerd wordt. De majesteit hoort niet sprekend uit te worden opgevoerd. Dat dit nu wel gebeurt, zonder dat de Rijksvoorlichtingsdienst uit de Mediacode begint voor te lezen, is opvallend. Dat Maxima zo nadrukkelijk intervenieert ook.

Volgens ons staatsrecht zijn ’de ministers’ verantwoordelijk. Hoewel ik er voorstander van ben om de Oranjes ruimte te geven te zeggen wat ze vinden zonder dat de Minister-President een gelijkluidend standpunt in de Tweede Kamer hoeft te verdedigen, zal die gelukzaligheid pas aanbreken als Kamerleden niet onmiddellijk op de haverkist springen. Die gewoonte is echter hardnekkig, al kan men zich bij Ineke van Gent afvragen of ze ook wel eens van die haverkist afspringt. In ieder geval begonnen GroenLinks en de PvdA enthousiast in de veronderstelde vlek te wrijven. De majesteit zou zich wel in de steek gelaten hebben gevoeld, wat werd er nu eigenlijk bedoeld en vooral: waar was Rutte?

Brief aan koningin Beatrix

, door

Majesteit,

Allereeerst wil ik u een gelukkig nieuw­jaar wensen. Een beetje laat, maar daar­door niet min­der wel­ge­meend. Het prille 2012 is voor u op zijn zachtst gezegd nogal tur­bu­lent van start gegaan, het­geen me een goede aan­lei­d­ing leek weer even de gang van zaken met u door te nemen. Ik raak langza­mer­hand namelijk erg aan gehecht aan onze bespiegelingen!

De eerste com­motie van het jaar ontstond ron­dom de VPRO-miniserie Oranje onder vuur?, waarin werd gesug­gereerd dat u rookt, drinkt en een haarstukje draagt.  Ik neem aan dat u er geen min­uut slaap om heeft gemist. Lekker belangrijk. Het was echter meer dan genoeg om uw ijverig­ste onder­da­nen een paar dagen bezig te houden. U kent ze wel; die hijgerige types die u over de hele wereld nareizen om dan ver­slag te doen over welke kleur hoed u op had. Exponent van deze club is wat mij betreft Marc van der Lin­den, die ook nu om een mening gevraagd werd. Stond hij daar als vol­wassen vent met droge ogen uit te leggen dat de dra­maserie geen recht doet aan de werke­lijkheid. No shit Sherlock.

Alle snel-gepikeerde Kon­ing­shuisken­nert­jes waren koud terug in hun hok, of de vol­gende Grote Veront­waardig­ing diende zich aan. Lucky TV had een film­pje over u gemaakt waarin u zoge­naamd naakt werd afge­beeld. Hart­stikke lol­lig, hart­stikke actueel en niet eens slecht gemaakt. Boven­dien was het zó absur­dis­tisch dat we Marc van der Lin­den niet eens nodig had­den om te vertellen dat het film­pje geen recht deed aan de waarheid. Niets aan de hand dus, zou je denken.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Analyse peilingen: coalitie in de min

, door
De coalitiepartijen hebben het electoraatgezien moeilijk. Het gezamenlijke zetelaantal zou op 69 liggen (-7), gebaseerd op de ‘Pooling the polls’ analyse van de meest recente peilingen. CDA verliest nog steeds zwaar, terwijl ook de electorale steun voor de VVD en PVV onder druk staat. De SP doet het juist goed en staat nu op tussen de 25 en 27 zetels, meest waarschijnlijk 26.

Eind deze week verschenen drie nieuwe peilingen; naast de Politieke Barometer en Peil van Maurice de Hond kwam er ook een TNS NIPO peiling uit, waarover onder andere in de Volkskrant bericht werd. In deze analyse worden de gegevens samengevoegd tot de meest waarschijnlijke schatting van de zetelaantallen van alle partijen.

Peilingen voor de vijf grootste partijen:
De figuur geeft de verwachte percentages voor elke partij met 95% Bayesiaans betrouwbaarheidsinterval, tijdens de verkiezingen (meest lichte balk), een jaar geleden (middelste balk) en op basis van de meest recente gegevens (meest donkere balk). Onder de figuur staan de bijbehorende zetelaantallen; in het zwart staat de meeste waarschijnlijke verwachting, in het grijs staan de hoogste en laagste verwachting (95% vertrouwen). De sterretjes geven aan dat het verschil tussen de meest recente peiling en de betreffende balk statistisch significant is.
Vorige Volgende