Politieke retoriek van verkiezingscampagnes: perversiteit, futiliteit en gevaar

, door

De langstudeerboete van Van Haersma Buma, de Badr Hari-tweet van Wilders, geen Europese boete van Roemer – de campagne is begonnen. Vanuit mijn laptop golft een tsunami aan reacties op uitlatingen op statements op plannen. In die aanhoudende stroom informatie is het bijzonder lastig kaf van koren scheiden en dus het hoofd boven water te houden. Totdat ik bij De Slegte op The Rhetoric of Reaction van Albert Hirschman stuitte. Niet dat het boekje (een essay) al mijn politiek-journalistieke problemen heeft opgelost. Het draagt wel bij aan de noodzakelijke ordening van het continue debat waarmee alle lijsttrekkers stemmen willen winnen. Ook de mijne.


Retoriek van de reactie

De basis van Hirschmans these is een voordracht gegeven door de Britse socioloog Marshall uit 1949 over de historische ontwikkeling van het westerse burgerschap. Daarin onderscheidt Marschall drie domeinen met elk hun moment van ontstaan. Ten eerste de ontwikkeling van het burgerschap zelf, dat ontstond als gevolg van de Franse Revolutie. Ten tweede het ontstaan van de politieke dimensie als gevolg van de graduele invoering van het algemeen kiesrecht en ten slotte de sociaal-economische dimensie als gevolg van het ontstaan van de welvaartsstaat. Op alle drie de ontwikkelingen, schrijft Hirschman, is kritiek gekomen en om de retoriek van die kritiek gaat het hem nu. Retoriek die progressieven volgens Hirschman altijd krijgen te verwerken.

Steun ons!

Mededeling

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Mededeling

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Brief aan Emile Roemer

, door

Geachte heer Roemer,

Het leek erop dat het wel eens uw feestje kon worden op 12 september. De peilingen waren goed en er werd serieus rekening mee gehouden dat u wel eens premier zou kunnen worden. U beging afgelopen week echter een misstap die weer duidelijk maakte wat een clown u werkelijk bent. ‘Over my dead body’ zei u, over het betalen van een boete aan Europa. Wie denkt Europa wel niet dat ‘ie is? Hunnie moeten gewoon zelf betalen en stoppen met graaien. Het moet eerlijker voor de mensen!

Het is een wetmatigheid dat een crisis polariserend werkt. Als mensen het slecht (denken te) hebben of ontevreden zijn, gaan ze op zoek naar een partij die zich afzet tegen de gevestigde orde. Ze komen dan uit bij de partijen op de flanken, normaal gesproken de SP en de PVV. Door de gedoogconstructie heeft de PVV als protestpartijechter aan geloofwaardigheid  ingeboet. Zij hebben te lang tegen het establishment aan geschuurd. Ergo, u gaat aan kop in de peilingen.

Een greep uit uw partijprogramma:

“De huidige crisis is geen natuurramp, maar het gevolg van politieke keuzes. Van bange politici, die geen verantwoordelijkheid durfden te nemen en hoopten dat de markt voor hen alle problemen zou oplossen. Ons rijke land is door onverantwoord gedrag van bankiers, beleggers en bestuurders in grote problemen gekomen. Mensen met de minste schuld aan de crisis dreigen nu de rekening te moeten betalen. Werknemers en kleine zelfstandigen, jongeren en studenten, ouderen en zieken. Zij leveren in, terwijl degenen die de economie lieten ontsporen grotendeels buiten schot blijven. Zij gunnen elkaar belachelijke salarissen, bizarre bonussen en woekerwinsten, terwijl burgers niet eens meer weten of hun geld nog wel veilig is, hun baan blijft bestaan en er straks nog pensioen voor hen is. Maar het kan ook anders. Als u dat wilt.”

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Doe mee met de Hackathon Verkiezingen 2012

, door

DATA - Final Call…. Zaterdag houden we onze hackathon met politieke data. We hebben een prima lijst met deelnemers – journalisten, designers, programmeurs, statistici en ook nog even een blik politicologen. Maar hoe meer hoe beter. Zin om langs te komen? Meld je dan aan via data at sargasso.nl. Hieronder nog even waar het over gaat. Bij lekker weer gaat de bbq aan.

Waar gaat het over?

Het belooft een hete politieke zomer te worden. Op 12 september vinden er weer Tweede Kamerverkiezingen plaats. Dat betekent veel nieuws, maar waarschijnlijk ook weinig feiten. Sargasso gaat daarom met harde data aan de slag. En daar kunnen we jouw hulp goed bij gebruiken.

Op 25 augustus houden we een hackathon in Amsterdam waarop we data gaan crunchen. Op die dag brengen we programmeurs, (web)designers, journalisten, deskundologen en politieke junkies bij elkaar om een paar grote datasets om te keren, te analyseren en te visualiseren. Dat leidt tot verhalen die we onder andere via ANP publiceren. En natuurlijk is er bier en – bij goed weer – een bbq.

En we hebben toch mooie data…. Zoals:

  • Alle Nationale Kiezersonderzoeken sinds 1971 (heel veel prachtige data).
  • Het stemgedrag in de Tweede Kamer: wie stemt met wie mee? Alle wetsvoorstellen, moties en amendementen van Rutte I.
  • Een enorme bak met Twitterdata van 600 sleutelfiguren (politici, journalisten, pr-mensen en lobbyisten) op het Binnenhof, alsmede de social media-data van alle kandidaten. Hiermee kunnen we sociale netwerk-analyses uitvoeren.
  • Alle voorkeursstemmen sinds begin jaren negentig op alle kandidaten van de Tweede Kamerverkiezingen.
  • Zeer uitgebreide datasets over verkiezingen en stemgedrag in andere Europese landen.
  • Een gigantische bak met media-berichten.
  • En nog veel, veel meer.

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Mededeling

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

De Rooien komen!

, door

Premier Roemer ja. Het zou zomaar kunnen. Je ziet nu al mensen vol schrik reageren dat de communisten zouden zijn geland. Maar uiteindelijk heeft de SP met het socialisme nauwelijks wat uit te staan. 

Die paar kaasschaafvoorstellen van de SP om “de rijken” wat meer te laten betalen zijn boterzacht, en verder lijkt de SP de kracht van solidariteit uit het oog verloren te zijn. Waar zijn de echte socialisten als je ze nodig hebt?

Maar ze komen met hun tengels aan mijn salaris!

Valt erg mee. Ja, de SP wil de Balkenendenorm invoeren, maar dat is alleen voor alle functies in de publieke en semi-publieke sector. Dus voor topfuncties in ziekenhuizen, in het onderwijs en bij woningbouwverenigingen.

Draconisch links? Mwah. Het blijft gemeenschapsgeld nietwaar? De Balkenendenorm is twee ton per jaar. Lijkt me zeker niet kinderachtig betaald.

Maar al het talent gaat dan naar het buitenland!

Zou het? Wie echt hart heeft voor zijn werk, die gaat toch niet naar het buitenland als hij minder verdient dan twee ton per jaar? Wie dat wel doet gaat voor de buit en niet voor de baan en kunnen we missen als kiespijn. In ieder geval in de publieke sector toch?

Kan de stembreker het Haagse formatiecircus openbreken?

, door

De G500 lanceert de stembreker, een poging om de patstelling in Den Haag te doorbreken. Maar is een app genoeg?

En weer moet techniek uitkomst bieden om het politieke proces te beïnvloeden. De Piratenpartij gebruikt Liquid Feedback om standpunten te crowdsourcen. De G500 gaat nog een stap verder: die probeert middels de stembreker de formatie zelf te sturen.

De G500 probeert een belangrijk probleem te verhelpen: al jaren duwen Nederlandse kiezers onze politici haast onmogelijke stembusuitslagen door de strot. Met de app kunnen kiezers hun voorkeurscoalitie aangeven en tot het laatste moment hun stemvoorkeuren veranderen. In de vroege ochtend van 12 september krijgen de deelnemers een bindend stemadvies (al is dat niet af te dwingen). Door al dat plussen en minnen moet er dan uitslag uitrollen waar de informateur wat mee kan.

Het is een interessant initiatief en ik heb veel sympathie voor de G500 (zij doen tenminste iets), maar een app is bij lange na niet genoeg vrees ik.


Ten eerste zijn er wel degelijk prima coalities mogelijk, alleen ontbreekt de politieke wil. Rutte had twee jaar geleden net zo goed met GroenLinks, D66 en ChristenUnie kunnen regeren. Zelfs met PvdA zou achteraf een haalbare optie zijn geweest. We hebben gezien op wie Rutte uiteindelijk in de Kamer steunde als het er echt op aan kwam. Aan dit soort machtspolitieke overwegingen doe je weinig met een app.

Doneer!

Mededeling

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Wat Roemer echt deed in Boxmeer

, door

Emile Roemer moet een zware week gehad hebben. Niet alleen werd hij door rechts en links bekritiseerd om zijn uitspraken over het Europese begrotingsbeleid, maar eerder deze week werd er getwijfeld aan zijn premierwaardigheid. Want: als wethouder van Financiën in Boxmeer had hij onder curatele gestaan.  Blijkbaar kan Roemer niet met geld omgaan. Reaguurder G. de Vader biedt enige context aan dat nieuws.

Wat waren ze blij bij de Roze Rioolput. Emile Roemer had als wethouder van financiën in Boxmeer onder curatele gestaan. FEIT!, want het stond op Twitter.

Feit 1: Emile Roemer was van april 2002 tot november 2006 wethouder in zijn hometown Boxmeer.
Feit 2: De gemeente Boxmeer stond tussen 2004 en 2007 onder curatele van de provincie Noord-Brabant omdat de gemeentelijke financiën niet op orde waren.
Feit 3: Verantwoordelijke voor die cashflowfaal was Emile Roemer, wethouder van Financiën.
Feit 4: Het ging om ‘structurele tekorten’ (van 1.494.432,40 euro, om precies te zijn).
You do the math!, kirt de telegraafredacteur vervolgens triomfantelijk.
Nou vooruit dan maar.

Wel even voorop gesteld. Feit 3 is nogal gecharcheerd, want niet een wethouder maar de gemeenteraad besluit over de uitgaven. Maar goed, je werkt niet voor niks bij De Telegraaf. Hieronder the math.

Feit 5: Eind 2003 werden diverse gemeenten in Noord Brabant onder preventief toezicht geplaatst, Boxmeer onder meer na tegenvallers bij de realisatie van een brede school en een nieuw gemeentehuis, waartoe niet de wethouder maar de gemeenteraad in eerdere zittingstermijnen had besloten. Daarnaast valt te lezen in de raadsstukken dat centralisatie van rijkstaken en rijksbezuinigingen resulteerden in een aanmerkelijk lagere algemene uitkering uit het gemeentefonds. Niet echt schokkende zaken dus, en het tekort (1,4 mio) viel ook wel mee maar zou met name door de lagere afdracht van het Rijk wel structureel zijn.

Feit 6: Preventief toezicht wordt ingesteld wanneer de begroting niet materieel in evenwicht is en de meerjarenraming niet aannemelijk maakt dat er een herstel van het evenwicht komt. Dat is dus aan enige interpretatie onderhevig. Om een zetje in de juiste richting te geven, lekte de plaatselijke VVD begin 2004 stukken naar de krant alsof Boxmeer reddeloos verloren was. Inclusief alle beschimpingen aan het adres van wethouder Roemer. Zie de bijdrage in dit verslag van mevrouw Van den Brand. Gedeputeerde Staten ging mee; de SP was toen nog in geen enkele provincie vertegenwoordigd en had daar (ook nu nog) weinig vrienden. Overigens is preventief toezicht een milde toezichtsvorm (toezicht achteraf), in tegenstelling tot repressief toezicht.

Feit 7: Roemer liet zich niet kisten en in de daarop volgende drie jaar werd de taakstelling om 10% op de gemeentelijke begroting te bezuinigen keurig gerealiseerd.

Feit 8: De prestaties van Roemer gingen niet onopgemerkt voorbij aan de partijleiding van de SP, die hem in 2006 naar Den Haag haalde. Bij zijn vertrek werd grote waardering uitgesproken voor zijn kwaliteiten als wethouder, ook door de VVD. Niet in de laatste plaats omdat hij gezonde gemeentelijke financiën achterliet.

Feit 9: Korte tijd later trok de Provincie het preventieve toezicht in, omdat de structurele tekorten netjes waren weggewerkt.

Feit 10: Boxmeerse wethouders van VVD en CDA vinden dat Roemer als wethouder uitstekend heeft gefunctioneerd.

Feit 11: Boxmeer werd tijdens het wethouderschap van Roemer uitgeroepen tot beste woongemeente van Noord-Brabant.

Feit 12: De Telegraaf is een NSB blaadje dat selectief feiten presenteert om haar eigen politieke voorkeur over te brengen.

Via Retecool.

Met gewoon Jos door Gewoon NL, afl. 4: Ommen

, door

Waarin uw verslaggever de charismatische Jos Kuintjes volgt op zijn campagne door gewoon Nederland. Vandaag: Ommen. Waar gewoon Jos een vrij ongewoon theetje serveert bij de Christelijke Boeren- en Tuindersbond.

REPORTAGE – “Is iedereen een beetje gewoon?” Jos’ enthousiaste begin kan op weinig respons rekenen. Zijn reputatie is hem duidelijk nog niet vooruit gesneld. Of wel natuurlijk en moeten ze hier niets van Jos’ nuchtere gewoonheid hebben. We hebben ons verzameld in het clubhuis van korfbalclub RODKA74, Jos zal spreken voor de Christelijke Boeren- en Tuindersbond. Vrij norse mannen die met de handen over elkaar wachten op wat komen gaat. Ze lurken een beetje aan hun thee.

“Vandaag wil ik het met u hebben over drugs. Zoals wij hier in Nederland met drugs omgaan, dat is niet gewoon. Het moet maar eens afgelopen zijn met dat halfslachtige gedoe. Wat dat betreft is Nederland natuurlijk nooit gewoon geweest. Net zoals de rest van de wereld. Als het om drugs gaat, raakt iedereen overspannen. Want het gaat om onze jeugd, en de jeugd heeft de toekomst, en die moet je niet verpesten. Afijn, u kent het riedeltje. Onzin natuurlijk. Drugs moet je gewoon legaliseren.”

Jos kijkt de zaal rond. Hij neemt een slok van zijn thee. De zaal zit er nog hetzelfde bij. Ik neem ook een slok van m’n thee. Vreemde thee. Ik kijk naar het labeltje van een theezakje dat in een pot hangt. GEWOON T., lees ik. Jos gaat verder. “Nederland is altijd een land van compromissen geweest. Van bemiddelen. Van polderen. Dat heeft Nederland groot gemaakt. Daardoor was Nederland al die jaren zo gewoon. Niet links, niet rechts, maar gewoon. Maar als het gaat om drugs was Nederland gewoon dom. Want hoeveel belastinggeld heeft de staat wel niet misgelopen door het gebruik van softdrugs wel toe te staan, maar het verkopen ervan niet? U hier, tuinders in hart en nieren, u hier had multimiljonair kunnen zijn door uw kennis en ervaring niet alleen in te zetten om de mooiste viooltjes en hortensia’s te kweken, maar om de beste wiet van de wereld te maken. En al die talentvolle scheikundigen die ons land telt, hadden, in plaats van het najagen van de Nobelprijs, de beste LSD, XTC, GHB of weet ik veel wat voor drugs kunnen maken. En wij hadden de Afghanen kunnen helpen door hun opium te importeren en er de beste heroïne ter wereld van te maken. De Nederlandse economie, zo durf ik u wel te zeggen, had niet in een crisis gezeten als dat allemaal legaal was geweest en als de staat daarover belastinggeld had mogen innen. Dat hele vermaledijde huishoudboekje was gigantisch op orde geweest.” Luidkeels gegaap in de zaal.

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Nederland koerst af op Rutte II

, door

De campagnes moeten natuurlijk nog op gang komen, maar de peilingen (ipsos, hond) laten al maandenlang een stabiel beeld zien van het Nederlandse politieke landschap. De drie regierungsfähige linkse partijen SP, Pvda en GL scoren samen tussen de 55 en 60 zetels. Ook met dieren en piraten erbij komt er op 12 september geen linkse meerderheid. Dus als de SP de grootste wordt, krijgt het een zware kluif aan de formatie.

De vraag is immers wie zo’n links blok aan een meerderheid zou willen helpen. D66 is de favoriet, maar Alexander Pechtold is leep genoeg om zich te realiseren dat hij beter de kingmaker van een middencoalitie kan zijn dan de wingman van een links kabinet. Voor CDA geldt hetzelfde. De VVD staat vanwege haar zetelaantal sterker in onderhandelingen met het linkse blok, maar heeft meer inhoudelijke hobbels te nemen. Bovendien: waarom zou Mark Rutte vice-premier willen worden in een kabinet Roemer?

Over rechts dan? De gevallen coalitie komt zelfs bij aantrekkende peilingen niet terug, omdat niemand meer met de PVV wil samenwerken. Die partij is bovendien aan de verliezende hand, een trend die vermoedelijk zal doorzetten zolang de SP de grootste blijft in de peilingen. Rutte zal het prima vinden dat Roemer in dit stadium aan kop ligt, want de VVD spint er garen bij. Maar een rechts kabinet raapt hij zelfs met SGP en CU niet bij elkaar.

Lakse bijstandontvangers?

, door

Staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid Paul de Krom (VVD) verwijt bijstandontvangers laksheid, maar heeft zijn eigen onderzoek niet gelezen.

Op donderdag 16 augustus verscheen een nieuwsbericht op nu.nl met als kop Ontvangers bijstand laks bij zoeken baan. Verwezen werd naar een persbericht van het Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid naar aanleiding van een recent afgerond onderzoek.

Het persbericht van SZW opent als volgt:

‘Bijstandontvangers denken te vrijblijvend over de sollicitatieplicht. Zij willen vooral “zin” hebben in een nieuwe baan. Gemeentelijke sociale diensten maken te weinig gebruik van dwang en drang om bijstandontvangers aan de slag te krijgen.’

Staatssecretaris Paul de Krom (VVD) vult aan:

‘Er is een cultuuromslag nodig bij bijstandontvangers, sociale diensten, maar ook bij werkgevers. Sociale diensten moeten bijstandontvangers meer stimuleren om tijdelijk werk aan te pakken. […] Bijstandontvangers moeten beseffen dat een uitkering geen keuze is, maar noodzaak. Als je kunt werken en er is werk: dan ga je aan de slag.’

De toon is gezet: dankzij soft optreden van gemeentelijke sociale diensten krijgen werkschuwe uitkeringstrekkers het voor elkaar op kosten van de hardwerkende belastingbetaler thuis op de bank te blijven hangen. Ze willen immers alleen maar werken als ze er ‘zin’ in hebben.

Brood en Spelen

, door

Met het succes van de Nederlandse zwemsters op de Olympische Spelen is het makkelijk scoren voor politici door te roepen dat er meer geïnvesteerd moet worden in sport en schoolzwemmen, maar dat komt wel een beetje als mosterd na de maaltijd, vindt Therese Klok van weblog The Right Trace.

Mijn vrienden van de Multi Media Mobsters hebben al een hele blog gewijd aan de Olympische Spelen en alle politieke spelletjes die er rondom gespeeld werden. Hier wil ik er graag nog eentje aan toevoegen. Vanmorgen stond namelijk in de krant (ik zeg krant, maar ik bedoel natuurlijk gewoon op Internet), dat de PvdA “wil dat de sport ontzien wordt bij nieuwe bezuinigingen en dat er in het onderwijs meer aandacht voor komt.” Lekker makkelijk scoren zo vlak voor de verkiezingen, moet PvdA-Tweede Kamerlid Tanja Jadnanansing gedacht hebben, toen ze de memorabele woorden “Zo leiden we de Ranomi’s van de toekomst op,” uitsprak.

Want lieve, lieve Tanja: het schoolzwemmen (en ik heb geen wedstrijd gezien, maar dat Ranomi een zwemster is, was niet te missen) is een paar jaar geleden in Nederland in heel veel steden wegbezuinigd. Niet overal hoor, maar wel onder andere in Zaanstad, Den Bosch, Assen, Leeuwarden en Hoorn, Bergen op Zoom, Den Helder, Schoonhoven, Ede en Katwijk. Krap een maandje geleden werd bekend gemaakt dat er naar verwachting nog meer gesneden zal worden in het budget van schoolzwemmen. Dit zijn plannen die al liggen en dus niet 1, 2, 3 veranderd kunnen en zullen worden, alleen maar omdat jij, Tanja, iets populairs roept.

Tussen hemel en aarde

, door

In een serie van zes artikelen presenteren we de nieuwe politieke partijen. Waar komen ze vandaan? Wie zijn de mensen achter de partij? We geven historische duiding en deden bizarre ontdekkingen. En voor wie in het stemhokje eens een nieuwe politieke keuze wil maken, eindigen we de serie met Sargasso’s stemadvies. Vandaag deel 4: een breed spectrum aan spiritueel geïnspireerde politici dient zich aan.

Religieuzen

Het christelijk deel van het electoraat kan al jaren uit een redelijk stabiel aanbod van politieke partijen kiezen. Met name na de fusie van het GPV en de RPF in de ChristenUnie, waren er niet veel nieuwe partijen meer die zich aanboden en ook daadwerkelijk aan verkiezingen deelnamen.

In de periode 1948 – 1977, tot het verkiezingsjaar waarin KVP, ARP en CHU als CDA verder gingen, deden er gemiddeld zes christelijke partijen per verkiezing mee. Gemiddeld vijf partijen haalden ook zetels. In de periode daarna, tot de vorming van de ChristenUnie in 2002, deden er gemiddeld 4,6 christelijke partijen mee. Gemiddeld vier partijen behaalden zetels.

Vanaf de intrede van de ChristenUnie tot en met de verkiezingen van 2010, daalde het gemiddeld aantal deelnemende christelijke partijen tot  3,3 en gemiddeld drie haalden ook zetels.
 

Vorige Volgende