IJsland pleegt zelfmoord

Elke week maakt GeenCommentaar ruimte voor een artikel van de satirische website de Speld! Nieuws zonder de 'feitish' van de reguliere media. In de nacht van zondag op maandag heeft de Britse Marine ten noorden van Zweden het stoffelijke overschot van IJsland aangetroffen. Hoewel het officiële onderzoek naar de doodsoorzaak nog loopt, wijst alles erop dat het eiland zelfmoord heeft gepleegd. Volgens insiders is het land waarschijnlijk door verdrinkingsdood omgekomen. Vermoedelijk is de financiële crisis het land te veel geworden. Voor de omliggende landen komt het nieuws als een schok. De aftakeling van het eens zo rustieke land is volgens velen ingezet door het exorbitante gedrag en de riskante rentebedragen van de IJslandse bank Icesave. Dat de bijna maniakale zelfoverschatting het land uiteindelijk fataal zou worden konden echter weinigen voorzien. De economische en politieke malaise die voortvloeiden uit het in eerste instantie vooral financiële debacle bleken het land ook persoonlijk zwaar te hebben getroffen. De affaires rond de terugbetaling, de openlijke ruzie met Engeland en het uitstellen van toetredingsgesprekken tot de EU troffen het land diep, zo bleek uit de afscheidsbrief, die dobberend in fles in de Noordelijke IJszee werd aangetroffen.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Laat Wereldbank over Icesave beslissen

Het onderste vakje betekende nee (foto:flickr/Haukur H)

De IJslanders hebben geen zin om Nederland en Groot-Brittannië de verloren Icesave-spaargelden terug te betalen, althans niet tegen de stevige rente die de Hollanders en Britten willen hebben. Het ‘nee’ is een steuntje in de rug voor de IJslandse regering, want het versterkt haar positie aan de onderhandelingstafel. Een akkoord zou nabij zijn. Maar dat was het eerder ook al.

Als het nou weer niet lukt, zou het verstandig zijn om een internationale commissie, bijvoorbeeld van de Wereldbank, de zaak te laten onderzoeken. Alle partijen hebben immers boter op hun hoofd. De IJslandse regering heeft op zijn minst de suggestie gewekt de spaargelden te garanderen, maar de Nederlandse en Britse nationale banken hadden (zoals de Franse) kunnen vermoeden dat er iets mis was. En dan is er nog gesteggel over de rente.

Niets lijkt logischer dan dat de drie partijen een onafhankelijke instelling vragen een bindende uitspraak te doen. Dat haalt de kwestie uit de Nederlandse en Britse verkiezingscampagnes, maakt de weg vrij voor het IMF om een saneringsprogramma voor de IJslandse economie op te leggen en zorgt dat de gesprekken over toetreding van IJsland tot de EU niet langer met de kwestie belast blijven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

IJsland over het randje duwen?

Gisteren hebben de IJslanders in overweldigende meerderheid tegen het Icesave verdrag gestemd. Twee partijen in het debacle zijn in ieder geval onschuldig: de IJslandse- en de Nederlandse belastingbetaler. Toch betalen zij de rekening. Hoe zat het ook alweer? Icesave stortte zich op de Nederlandse spaarmarkt. De bank ging failliet en ‘Nederland’ schoot de verloren tegoeden voor aan de Nederlandse spaarder. Volgens internationale regels had IJsland dit moeten doen, maar IJsland was daar niet toe in staat. Is het terecht dat de IJslandse belastingbetaler opdraait voor de fouten van een IJslandse commerciële instelling?

Hoofdschuldige is Icesave, maar dat is een kale kip. Het moederbedrijf Landsbanki is overgenomen door de IJslandse overheid die ook nagenoeg failliet is. Zowel de IJslandse als de Nederlandse toezichthouder heeft gefaald. Al zijn de toezichthouders niet schuldig: men is op zijn minst verantwoordelijk. Is de Nederlandse Icesave-spaarder soms schuldig? Niet echt. DNB had spaarders namelijk verzekerd dat Icesave solvabel was. Een duur woord waarvan we de werkelijke waarde inmiddels allemaal kennen. De Nederlandse belastingbetaler heeft het ‘voorschot’ al betaald, de IJslanders weigeren vooralsnog ’terug te betalen’.

We kunnen maar op één manier uit de impasse: een coulante oplossing vinden met de IJslanders. Het land heeft enorme financiële problemen. De extra schuldenlast duwt het land de afgrond in en daar heeft niemand wat aan. Een coulante regeling is er één die IJsland tijd geeft orde op zaken te stellen, zonder dat de rentetikker doorloopt. Laten we het van de andere kant bekijken. Stel dat ING met ‘Poldersave’ de Amerikaanse en Chinese markt verovert. Geen Nederlandse consument die er wakker van ligt. En stel dat Poldersave een groot succes is. Even. En dan gaat het mis en staan er 16 miljoen Amerikanen en 5 miljoen Chinezen op onze stoep die hun geld terugwillen. We kunnen niet betalen, maar volgens internationale afspraken moeten we wel.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

IJsbeulen

Hieronder volgt een gastbijdrage van Jaap de Goede, dit artikel verscheen ook op zijn eigen blog.

Stel je voor. Twee heel grote mijnheren intimideren een klein meisje. Ze willen namelijk dat zij tien euro terug betaalt. De tien euro die de heren ergens in haar jasje hadden verstopt. Nu is het kwijt – uit haar jasje gevallen. Zij wil en kan het tientje niet terug geven. Maar de heren willen niet buigen. Ze staan dapper op hun stuk.

Grof? Blijkbaar denken we er niet zo over als de IJslandse president toch ook niet terug wil betalen. Terug betalen wat niet hij, of zijn kiezers, maar enkele op zijn gebied opererende bankiers hebben kwijt gemaakt. Bij elkaar 3,8 miljard euro. Waarvan twee derde van Groot Brittanië, en de rest van Nederland. Beide laatste landen staan nu dapper op hun stuk, en willen het geld echt terug.

Maar IJsland heeft maar driehonderdtwintigduizend inwoners. Als zij elk moeten betalen, kost hen dat 11857 euro per persoon, plus rente. Dat is per gezin al snel meer dan 50.000 euro, te betalen over vijftien jaar. Ik snap wel dat meer dan zestigduizend IJslanders een petitie tekenen dat ze dát heel oneerlijk vinden.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

IJsland weigert terug te betalen

Gleðilegt nýtt ár! Happy New Year! De IJslandse president Olafur Ragnar Grimsson weigert een wet te ondertekenen die regelt dat IJsland een voorschot van in totaal 3,8 miljard euro terugbetaalt aan Nederland en Groot-Brittannië vanwege het faillissement van internetspaarbank Icesave (NRC). Geheel terecht natuurlijk want zoals de terugbetaling nu gefrommuleerd is zouden alle 306.694 IJslanders aan de bedelstaf raken. En dat enkel om de spaarcenten (=geld dat je niet direct nodig hebt) van wat Hollandse en Britse rente-avonturiers z.s.m. te vergoeden? Toen de IJslandse banken omvielen als domino-stenen en het land in shock verkeerde werd de toenmalige (rechtse) IJslandse regering zwaar onder druk gezet door Wouter Bos en zijn Britse collega. De manier waarop de afspraak toen tot stand kwam doet mij denken aan de truc die in Argentinië wordt gebruikt om mensen die doodziek op de Eerste Hulp worden binnengebracht eerst nog formulieren te laten ondertekenen die hen verplicht tot het volledig vergoeden van de behandelkosten. Wouter Bos zegt zeer teleurgesteld te zijn in de nieuwe opstelling van IJsland. Maar ik zie er juist een herstel van de IJslandse eigenwaarde, zelfvertrouwen en kracht in. Eigenschappen van een toekomstig EU-lid waar we verheugd om zouden moeten zijn! Enwel daarom een filmpje van de Sterkste Man Aller Tijden: de IJslander Jón Páll Sigmarsson.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Snoep verstandig. Eet meer rups

scorpionHet is ook niet makkelijk. Je wilt als vleeseter geen dieren mishandelen, dus koop je biologisch. Daar betaal je wat meer voor, maar ach, je moet er wat voor over hebben. Maar uit de recent gepubliceerde vleeswijzer blijkt dat je beter een mishandelde kip kan eten dan een gepamperde koe als je voor het milieu gaat. Wat te doen?

Nou, heel simpel. doe wat ze in de derde wereld doen: eet meer insecten! Insecten hebben een veel lagere milieu-footprint en zijn een bron van eiwitten. Zo at ik in Thailand ooit gefrituurde sprinkhanen, en in China schorpioenen en rupsen. Best te eten, en lekkerder dan een rookworst van Unox.

Maar dat zal in de Westerse landen niet vlot gebeuren. Om hier de schade van een beest voor het milieu te verlagen kunnen we bijvoorbeeld meer vlees eten die nu als afval wordt beschouwd. Maar de meeste mensen rillen van een vetrandje en gaan liever dood dat dat ze orgaanvlees eten. Om van bloedworst maar te zwijgen.

De bloedworst haalde zelfs de lijst van meest gruwelijke gerechten, natuurlijk bedacht door Amerikanen. Die vreten zich dood aan de geheel uit room, additieven en zetmeel bestaande Twinkies, maar frituren een garnaal helemaal dood.

Vorige Volgende