Polen wijkt voor Amerikaanse druk

De Poolse president Andrzej Duda heeft het niet aangedurfd de omstreden mediawet te ondertekenen. De wet die buitenlandse bedrijven van de Poolse mediamarkt had moeten weren wordt niet van kracht. Duda schermde bij zijn besluit maandag j.l. met mooie woorden over de persvrijheid, maar het is geen geheim dat druk vanuit de VS een belangrijke rol heeft gespeeld. De wet was vooralsnog gericht tegen één Amerikaanse tv-zender, TV24, een populair kanaal dat als enige nog kritische geluiden over de huidige PiS-regering laat horen. Duda is er niet tegen om buitenlandse bedrijven buiten de deur te houden, maar vond dat de wet niet moest gelden voor bedrijven die al in Polen actief zijn. Hij waarschuwde dat arbitrage over de rechten van TVN ertoe zou kunnen leiden dat Polen wordt aangeklaagd voor 'miljarden dollars'. De Amerikaanse zaakgelastigde in Warschau Bix Aliu twitterde: 'Dank u, mijnheer de president Andrzej Duda, voor uw leiderschap en inzet voor gemeenschappelijke democratische waarden en voor het beschermen van het investeringsklimaat in Polen. Samen zijn de bondgenoten sterker!' In Brussel zal het besluit van de Poolse president met gemengde gevoelens ontvangen zijn. Enerzijds kan de stap van Duda gezien worden als een teken dat er nog iets van respect voor democratische waarden aanwezig is in het autoritair geregeerde land. Een sprankje hoop voor de oppositie misschien. Anderzijds is het ook voorstelbaar dat de president jaloerse gevoelens heeft opgeroepen bij EU-leiders die al jaren proberen het land in het gareel te krijgen. Waarom luisteren ze wel naar de VS en niet naar ons? De EU is onlangs een nieuwe juridische procedure gestart tegen de besluiten van het Poolse Hooggerechtshof van deze zomer waarmee Polen de eigen wet boven de gemeenschappelijke Europese wetgeving plaatste. Het is de zoveelste poging van de Europese Commissie om via de juridische weg Polen te wijzen op zijn verplichtingen als EU-lidstaat. Afluisterschandaal Donald Tusk, de leider van het Burgerplatform, de grootste Poolse oppositiepartij, heeft om een parlementair onderzoek gevraagd naar het afluisteren van een van zijn medewerkers in de laatste verkiezingscampagne. De telefoons van de campagneleider van het Burgerplatform, senator Krzysztof Brejza, en van twee juristen zijn volgens het Canadese onderzoeksbureau Citizen Lab gehackt met behulp van de spionagesoftware Pegasus. In de verkiezingscampagne van 2019 openbaarden de Poolse staatsmedia informatie afkomstig van Brejza's telefoon. De regering ontkent alles en beweert dat Citizen Lab wordt gefinancierd door George Soros. Tusk: 'PiS beloofde naar de mensen te luisteren. Zo luisteren ze dus.' Brejza klaagt over de passieve houding van het openbaar ministerie in deze kwestie. Onderzoekers op het gebied van digitale rechten hebben eerder gewezen op het gebruik van de spionagesoftware Pegasus van het Israëlische bedrijf NSO tegen oppositiegroepen. NSO verkoopt de software aan regeringen voor de bestrijding van terrorisme en andere misdaden. Maar sommige regeringen maken er kennelijk ook gebruik van om tegenstanders te bespioneren. Hongarije bijvoorbeeld. De Hongaarse journalist Szabolcs Panyi liet zijn telefoon door de onderzoekers forensisch analyseren. Daaruit bleek dat zijn smartphone in 2019 zeven maanden lang meermaals gehackt werd, hoofdzakelijk na commentaarverzoeken bij Hongaarse overheidsfunctionarissen. Tsjechische regering maakt andere keuzes De autoritaire regeringen van Polen en Hongarije kunnen binnenkort niet meer rekenen op steun van hun buren in de Tsjechische Republiek. Dat land, dat sinds kort een nieuwe regering heeft en in de tweede helft van het komend jaar EU-voorzitter zal zijn, lijkt zich enigszins te verwijderen van hun partners in de Visegrad-groep. De nieuwe minister van Buitenlandse Zaken Mikulas Bek zei dat Tsjechië hecht aan de samenwerking met de buurlanden maar dat het land inzake het conflict van Hongarije en Polen met de EU over de rechtsstaat zeker een ander standpunt zal innemen. Polen helpt ook niet met goed nabuurschap door een kolenmijn op de grens met Tsjechië tegen alle Europese regels in open te houden. Het land weigert zelfs een eerder dit jaar opgelegde boete te betalen. In het vooruitzicht van verkiezingen in 2022 in Hongarije en Slovenië en in Polen een jaar later verwacht Politico-correspondent Lili Bayer moeilijke tijden voor de illiberale regimes. Als Brussel er keer op keer niet in slaagt de ondermijning van de rechtsstaat in deze landen te keren mogen we hopen dat de bevolking meer succes gaat boeken. Uiteindelijk zal de democratie toch door de burgers zelf gerealiseerd moeten worden. Met deze hoop kunnen we 2021 wel afsluiten. Op naar betere tijden. Ik wens u en alle andere Europeanen een goed nieuwjaar!

Closing Time | Urban Dance Squad

Het is een wittemannenlijst, is een veelgehoorde klacht over de Top 2000, hoewel het langzaam schijnt te veranderen. Is de Snob 2000 diverser? Het is nogal tijdrovend om beide lijsten integraal te vergelijken, maar mijn indruk is dat vrouwen en mensen van kleur in de Snob 2000 niet beter vertegenwoordigd zijn. Misschien omdat snobs hun neus ophalen voor popmuziek: de Queen of Pop staat er bijvoorbeeld niet in, Beyoncé evenmin (beiden 5 keer in de Top 2000), en Adele staat 16 keer in de Top 2000 en maar 1 keer in de Snob 2000.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Danilo Urbina (cc)

Quasi oprechte ‘maar-mensen’

COLUMN - Je spreekt niet van een ‘explosie’ als je écht vindt dat trans zijn oké is

Er verschijnen tegenwoordig veel artikelen waarin de zorgverlening aan en de positie van trans mensen ter discussie worden gesteld. Ze worden steevast geïntroduceerd met een plichtpleging: ‘Niet dat er iets mis is met trans mensen, maar…’. Het is de obligate knieval, die als vrijbrief dient om precies dat te doen wat je zegt niet te doen: discrimineren.

Want vervolgens leggen de maar-mensen uit dat er sprake is van een zorgwekkende trend. Er zou een ‘explosie’ zijn van trans mensen, vooral van pubermeisjes die zich jongen voelen, en mensen zouden ‘te makkelijk’ in transitie mogen gaan. Vooral de notie dat iemand niet langer verplicht een pakket van ingrepen hoeft te doorlopen voordat ze hun geslachtsaanduiding op hun identiteitsbewijs kunnen veranderen, roept protest op.

Wat opvalt: het zijn vooral gendervaste mensen die zulke bezwaren aanvoeren. Het doet me denken aan mannen die vrouwen haarfijn uiteggen hoe zij zich dienen te gedragen om ‘succesvol’ te zijn, of heteroseksuele mensen die uiteenzetten wat homoseksuelen niet moeten doen indien ze ‘aanvaard’ willen worden.

‘Vragen stellen’, noemden deze maar-mensen het. Dat verklaart niet waarom kranten zulke stukken met enige gretigheid afdrukken. Je spreekt niet van een ‘explosie’ als je écht vindt dat trans zijn oké is. Mij lijkt het conditionele acceptatie. ‘Ze’ moeten eerst aan ‘onze’ voorwaarden voldoen, anders is de boot aan.

Foto: Yuri Samoilov (cc)

Kwetsbaren? Dat zijn de anderen.

OPINIE - Een triest bericht vandaag: econoom en politicoloog Robin Fransman is overleden aan de gevolgen van covid-19. Fransman had altijd oog voor de minder bedeelden, kritiek op trickle down denken, pleitte voor hogere belasting op kapitaal en was dat betreft toch een VVD’er zoals we die tegenwoordig veel te weinig zien.

Recenter gebruikte hij zijn bekendheid voor het Herstel-NL project, het veel bekritiseerde plan waarmee Nederland in corona-tijd ‘open’ zou kunnen. In het kort kwam het er op neer dat ‘ouderen en kwetsbaren’ in veilige zones werden gebracht, afgezonderd van de rest van Nederland. Deels op fysieke locaties zoals hotels, en deels op speciale dagen of uren. Ze kunnen dan veilig winkelen of naar de bioscoop en de rest van Nederland kon gewoon lekker door. Ergens in het begin van 2020 klonk dit misschien nog logisch.

Ouderen en kwetsbaren

Ook onze Rijksoverheid communiceerde veelvuldig over “ouderen en kwetsbaren beschermen” en later over “ouderen en kwetsbaren vaccineren”. Gedurende 2020 en 2021 werd echter duidelijk dat covid-19 iedereen kan treffen en iedereen hard kan treffen bovendien. De alfa variant van het virus was besmettelijker dan het origineel en zorgde voor meer ziekenhuisopnames, vervolgens verergerde de delta variant dat nog eens. Over de ernstige en langdurige klachten na ziek te zijn geweest, het zogeheten ‘long covid’, werd mondjesmaat steeds meer bekend. De ziekte verloopt grillig, het genezingsproces kan werkelijk alle kanten op. Van een paar dagen snotteren, naar aanhoudend concentratieverlies of anderhalf jaar later nog geen trap op kunnen lopen. Covid-19 is een bitch.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Closing Time | Radiohead

“Radiohead is The Beatles van de Snob 2000”, constateerden de snobs in 2012, toen ze met de alternatieve tegenhanger van de Top 2000 begonnen. De band is hofleverancier, hoewel ze pas in de vijfde editie op plek 1 stonden (met ‘Exit Music’). En dat zijn dan natuurlijk niet de bekende populaire liedjes maar de b-sides, het latere werk – de moeilijkere nummers, zegt de snob. Op Sargasso kozen onze lezers in 2008 Radiohead trouwens ook het vaakst voor de lijst meest inspirerende muziek.

Foto: Al Jazeera English (cc)

Onbeperkt mandaat voor onderzoek naar Israëlische oorlogsmisdaden

NIEUWS - VN stemt in met onbeperkt mandaat voor commissie van onderzoek naar Israëlische oorlogsmisdaden.

De Algemene Vergadering van de Verenigde Naties heeft 23 december met grote meerderheid ingestemd met het opzetten van een internationaal onderzoek naar Israëlische oorlogsmisdaden begaan tegen Palestijnen. De stemming was 125 vóór, acht tegen en 34 onthoudingen. De resolutie riep op tot het opzetten van een permanente commissie van onderzoek om de Israëlische inbreuken op de mensenrechten in de bezette gebieden te monitoren en er rapport over uit te brengen.

Er is geen tijdslimiet voor de commissie bepaald. Het is de eerste keer dat de VN een commissie met een dergelijk mandaat in het leven heeft geroepen.

Het voorstel was afkomstig van de Raad voor de mensenrechten van de VN, die in mei besloot het onderzoek op te zetten na de laatste,11dagen durende Israëlische aanval op Gaza. De VN-secretaris-generaal had over die aanval opgemerkt dat er mogelijk oorlogsmisdaden waren begaan. De stemming in de Raad was destijds 24 voor, negen tegen en 14 onthoudingen. Bij de huidige stemming in de AV ging het erom goedkeuring te krijgen voor het budget. Tegen het besluit stemden alleen Israël, de VS, Hongarije, de Marshall Eilanden, Micronesia, Nauru, Palau and Papua Nieuw Guinea.

Foto: Patrick Rasenberg (cc)

De media en het rechts-populisme

OPINIE - Anet Bleich en Natascha van Weezel schreven een boek over de omgang van de media met rechts-populistische partijen: De Houdgreep. Bleich: „In de regel is dat tamelijk kritiekloos. Terwijl die partijen zelf voortdurend afgeven op journalisten. Het is bijna masochistisch van de journalistiek.” Toch blijven journalisten aan de PVV en het FvD trekken omdat ze hopen te kunnen scoren met ophef en vertier. Behalve een waarschuwing voor het ondemocratische gehalte van met name FvD is het boek een kritiek op de media die primair voor de spanning en sensatie achter Wilders en Baudet aanlopen.

Moet je dan geen aandacht besteden aan deze partijen? Op deze vraag geeft het boek helaas geen bevredigend antwoord. Bleich en van Weezel stellen wel het argument ter discussie ‘dat de rechtse populisten er bij horen en dat hun verhaal evenzeer moet worden gehoord als dat van alle anderen.’ Ze beschouwen het als een valkuil voor de media ‘dat je PVV en Forum afschildert als gewone, tamelijk onschuldige partijen’. Ze verwijzen naar Léonie de Jonge die onderzocht waarom rechts-populistische partijen in Wallonië zo weinig succes hadden. Dat had volgens haar vooral te maken met de manier waarop de media met extreemrechts omgingen. Ze behandelen extreemrechtse partijen als zodanig en niet als ‘gewoon’. Bleich en Van Weezel citeren een fundamentele vraag van De Jonge: ‘Ben je hoeder van de democratie of passief doorgeefluik?’.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Baudet buitengesloten bij aankoop Rembrandt

Thierry Baudet en het Forum voor Democratie zijn door de regering als enige niet vooraf ingelicht over de aankoop van De Vaandeldrager van Rembrandt. Men was bang dat Baudet de plannen niet geheim zou kunnen houden en zo het aankoopproces zou kunnen verstoren.

Een treurig moment voor onze democratie, en laten we hopen dat de overige fractievoorzitters niet van deze actie op de hoogte waren…

Foto: Sustainable Development Index 2019, bron: www.sustainabledevelopmentindex.org copyright ok. Gecheckt 18-03-2022

Nederland scoort steeds slechter op de Sustainable Development Index

Nederland en Europa scoren sinds 1990 steeds slechter op de Sustainable Development Index. De verslechterde positie van Nederland is te wijten aan onze steeds grotere materiële voetafdruk.

De Sustainable Development Index (SDI) meet en vergelijkt de ‘ecologische efficiëntie van menselijke ontwikkeling’ in landen. Anders gezegd: de SDI combineert de veelgebruikte Human Development Index (HDI) – gebaseerd op volksgezondheid, onderwijs en inkomen – met indicatoren voor de ecologische impact van landen.

Economisch antropoloog Jason Hickel, die de SDI ontwikkelde, schreef in 2019 dat het hoog tijd is om ons positieve beeld van ‘progressieve’ landen zoals de Scandinavische landen bij te stellen. Rijke landen met een hoge HDI scoren namelijk ook gevaarlijk hoog op ecologische impact, omdat zij een hoge CO2-uitstoot en materiële voetafdruk hebben. Rijke landen scoren dan ook dramatisch slecht op de Sustainable Development Index. Middeninkomenslanden met sterke publieke voorzieningen, vooral op gebied van volksgezondheid en onderwijs, scoren het best, constateert Hickel. Costa Rica staat met een score 0,850 op plek 1, gevolgd door Sri Lanka en Georgië.

Nederland op plek 150

De tijdreeks van de SDI begint in 1990 en de meest recente score is voor 2019. Terwijl Midden- en Zuid-Amerika en veel Afrikaanse landen op de kaart door een betere score steeds groener worden, met enkele landen zelfs in het blauw, zien we dat een groot deel van Europa in de afgelopen twee decennia oranje-rood kleurt. Canada en de VS stonden er in 1990 al slecht voor en scoren in 2019 nog slechter.

Closing Time | Talk Talk

Vandaag werden de nummers 554 tot en met 417 van de Snob 2000 uitgezonden op Pinguin radio. Op plek 495 staat het nummer ‘Tomorrow Started’ van Talk Talk. Deze band staat natuurlijk wel in de Top 2000, vier keer zelfs (hoogste notering ‘Such A Shame’ op 578, morgenavond te beluisteren). Maar in de Snob 2000 staan vooral nummers van de latere, meer experimentele albums – het betere werk van Talk Talk dus, zegt de snob. Dat geldt trouwens niet voor ‘Tomorrow Started’, dat is een ondergewaardeerd nummer op hun tweede album uit 1984.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Vorige Volgende