De wereldreis van Jehan de Mandeville (1356)

Reisverhalen behoren tot de oudste literaire genres. Hoewel er in het Verre Oosten al vroeg reisliteratuur bestond, is waarschijnlijk Homeros' Odysseia de moeder aller reisverhalen. Er is trouwens een verschil tussen een reisverhaal en een reisverslag of reisbeschrijving. Dit zijn naar waarheid opgetekende epistels die dienen om een beperkt publiek dan wel een opdrachtgever te informeren over de wederwaardigheden van een reis. Bij de vroegste reisbeschrijvingen kan echter de historische reconstructie problematisch zijn waardoor noch het waarheidsgehalte, noch het al dan niet bestaan van een opdrachtgever altijd te achterhalen zijn. Daarbij komt dat deze oudste werken inmiddels hun rapportagekarakter goeddeels hebben verloren. Wel kunnen zij vaak nog als geschiedkundig onderzoeksobject dienen, maar voor de algemene lezer zijn zij in eerste instantie van belang als (literair) reisverhaal. Het reisverhaal echter is een motief waarbij de werkelijkheid omtrent een wel of niet daadwerkelijk gemaakte reis niet op de voorgrond staat. Veel van deze verhalen zijn geheel of gedeeltelijk door de auteurs verzonnen. Bekende voorbeelden zijn Robinson Crusoe van Daniel Defoe en Gulliver's Travels van Jonathan Swift. Het laatste boek bijvoorbeeld is in de eerste plaats een satire op de Engelse samenleving, het hof, de wetenschap en de menselijke moraal. Daarnaast is het een parodie op het verschijnsel reisverhalen. Geen zinnige lezer die achter deze roman een reisverslag zou zoeken.

Door: Foto: © Sargasso logo Goed volk

Closing Time | Linafornia

, door

Je komt weinig vrouwelijke artiesten tegen in de Los Angeles beat scene, zeker in de beginjaren midden-00’s. TOKiMONSTA wordt vaak genoemd en enkel jaren later duikt onder meer Linafornia op. Omdat ze binnen de scene nooit vrouwen zag optreden, begon Linafornia zelf maar met het maken van beats, wat resulteerde in het album YUNG. Ze wordt gezien als een van de vertolkers van de onmiskenbare L.A. beats sound, met glitches en samples.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Mededeling

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: cc Unknown author, Public domain, via Wikimedia Commons Vlaanderen aan de Vlamingen

Vlamingen passen zich aan

, door

Mijn favoriete taalkundige experiment is dit: je laat een aantal mensen een woordenlijst voorlezen: bloem, kraan, drietjes, enzovoort. Je kunt ook aan de akoestiek van wat die mensen zeggen met de computer heel gemakkelijk en heel precies aflezen waar in de mond mensen de klinkers zeggen: dat vertoont per definitie variatie, want geen mens spreekt precies hetzelfde als enig ander mens. Vervolgens laat je die mensen luisteren naar de andere opnamen, en dan nog een keer de lijst voorlezen. De tweede keer blijkt iedereen dan in de uitspraak net wat dichter bij het gemiddelde te liggen. De variatie is afgenomen, en dat geldt niet alleen als je de tweede ronde meteen na het afluisteren doet, maar ook als je er wat tijd tussen legt.

Ieder gesprek beïnvloedt, al is het maar onbewust, onze uitspraak.

Flexibeler

Die beïnvloeding is echter niet symmetrisch. Dat laat een groep Tilburgse en Antwerpse onderzoekers zien in een nieuw artikel (gratis) in het tijdschrift Frontiers in Communication. De onderzoekers lieten studenten uit Tilburg en Antwerpen een soort Zeeslagje doen waarbij ze elkaar over en weer instructies moesten geven. Gemeten werd in hoeverre in de loop van zo’n gesprek de deelnemers taalelementen van elkaar overnamen. Wat bleek: de beïnvloeding ging vrijwel geheel van de Nederlanders op de Vlamingen, nauwelijks andersom.

Foto: Joan (cc)

Kunst op Zondag | Duo’s

, door

Er was geen specifieke aanleiding, maar ik struinde door het archief van Kunst op Zondag om eens na te gaan of er wel aandacht aan duo’s is besteed. En jawel hoor.

Dat kan bijna ook niet anders want in de tien jaar dat er voor deze rubriek 657 stukjes zijn  geproduceerd (momenteel leest u de 658e) is er ook werk van een aantal stelletjes tentoongesteld in onze virtuele kunstgalerie.

Het zou een onderwerp op zich kunnen zijn gezien de vele Nederlandse en internationale kunstenaarsduo’s. We halen er nog eens een paar naar boven, die op enigerlei wijze een verband met de huidige tijd hebben.

Zorgrobot?

De zorg dreigt te bezwijken onder de coronapandemie. Al zouden er op wonderlijke wijze een fiks aantal ic- en verpleegbedden bij komen, dan nog is de vraag waar de extra handen aan die bedden vandaan moeten komen.
Hadden we veel eerder robotica moeten ontwikkelen? Tja, als ook de zorgrobot overwerkt raakt dan wordt het toch dweilen met de wonden open….

Sun Yuan en Peng Yu – Can’t Help Myself,  2016.

Sun Yuan en Peng Yu zagen we in deze rubriek eerder in 2013 en in een special in 2015.

Slavernijmonument Tilburg

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Closing Time | Ras G

, door

Ik struin nog wat verder door de beginjaren van de Los Angeles beat scene, een divers collectief van artiesten die met hun muziek ergens laveren tussen hiphop en leftfield elektronische muziek, met invloeden van jazz, funk en wat nog meer. Ras G behoorde tot de eerste lichting van de scene en mengde er nog wat Afrofuturisme doorheen – het resultaat noemde hij zelf ‘ghetto sci-fi’.

Closing Time | Teebs

, door

Halverwege de jaren ’00 vormde zich de Los Angeles beat scene, een allegaartje van artiesten die op wekelijkse avonden in de club The Airliner experimenteerden met een mix van leftfield electronische muziek en ondergrondse hiphop. Deze Low End Theory-avonden (een verwijzing naar het album van A Tribe Called Quest) werden mede legendarisch omdat het kon gebeuren dat er onaangekondigd een bekende artiest op het podium stond – Thom Yorke liet zich bijvoorbeeld wel eens zien. Teebs behoorde tot de scene, en ook Flying Lotus en The Gaslamp Killer, die hier al eerder voorbijkwamen.

Closing Time | Andy Stott

, door

De muziek van Andy Stott is weer zo’n geval van niet kunnen kiezen welk nummer of album ik moet kiezen voor de Closing Time, omdat ieder nummer afzonderlijk niet per se enorm de moeite waard is. Het is vooral de stijl van Stott die hem interessant maakt en die een heel album lang blijft boeien – als je van vervormde klanken, zang en beats houdt, tenminste.

Closing Time | Anohni

, door

I wanna hear the dogs crying for water
I wanna see the fish go belly-up in the sea
And all those lemurs and all those tiny creatures
I wanna see them burn, it’s only 4 degrees

Anohni schreef het nummer ‘4 Degrees’ in 2015, het jaar van de klimaatconferentie in Parijs. Je kunt goede intenties hebben, maar het is uiteindelijk je gedrag dat medeplichtigheid aan de opwarming van de aarde verraadt, zo verklaarde ze over de tekst. Het nummer staat op het album Hopelessness.

Closing Time | Achinkad

, door

Muziek uit Algerije, woestijn-blues, Toeareg-blues. Repeterend gitaarspel, lichte percussie, trancesfeertje. Maar de mannen kunnen hun gitaar ook op ‘ruig’ zetten. Volgens het tourschema (ze hebben een nieuwe plaat: Aboogi) op hun website, staan ze op 19 maart in Het Patronaat Haarlem en 21 maart in het Paard, Den Haag.

Closing Time | Strange Fruit

, door

De film The United States vs Billie Holiday is in première gegaan in Nederland. Een film over een deel van het leven van deze jazz zangeres  met actrice Andra Ray als Billy Holliday. De song Strange Fruit is hierin te horen. Maar omdat ik de film (nog) niet gezien heb, kan ik er ook niet over oordelen. Niet over de film en ook niet helemaal over de zangkwaliteit van Andra Ray. Wel zijn er al verschillende recensies verschenen. En die zijn niet eensluidend in hun oordeel.

Closing Time | Suite Lettre N. 1

, door

Op de dubbelelpee Choc Choc Coc 1983 van Le Grand Maitre Franco en Le Seigneur Rochereau, staan lekker veel nummers. Of nee, toch niet, er staan er maar vier op. En van die vier was Suite Lettre N.1 altijd mijn favoriet. Omdat het zo’n fijne slijper is waar je zo lang slow op kunt wiegen? Dat subtiele lichte gitaarspel, die steeds herhaalde motiefjes, die meerstemmige zang, die zachte saxofoon, die geheimzinnige klanken die ik niet kan verstaan?

Closing Time | As Tears Go By

, door

Afgelopen zaterdagochtend kwam ik van de bakker en dacht ik, kom, laat ik ‘ns een heel klassiek een Volkskrant kopen, net als vroeger. Leuk, die weekendbijlagen, en dan ook nog zo’n kleurenkatern, sorry, Magazine erbij. Cadeautje aan mezelf.  En ik haalde vast een twee euromunt uit mijn broekzak. ‘Dat is dan vier euro negen en veertig’, zei de juffrouw van de CIGO vanachter haar plexiglasscherm. En ik was gelijk weer in het heden: wat, een kleine 10 gulden voor een krant?

Vorige Volgende