Schuldhulp in Doetinchem | deel 3

Sjors van Beek liep voor de Groene Amsterdammer een week mee op de schuldhulpafdeling in Doetinchem. 'Ik druk mijn eigen kinderen op het hart: zorg dat je nóóit afhankelijk wordt van de Belastingdienst of het UWV, zorg dat je niet in de wereld van de formulieren belandt.' Vandaag deel 3 van de driedelige serie over schuldhulpverlening. (Deel 1 is hier te lezen, deel 2 hier). Twee dagen later stuitert de 28-jarige Dave de spreekkamer binnen voor een ‘meldgesprek’: een eerste korte ontmoeting voor een globale analyse van de situatie. Al vijf jaar in de bijstand, 30.000 euro schuld. ‘Impulsieve aankopen op krediet, een computer, een muziekinstallatie, je kent het wel’. Nu wil hij schoon schip maken. Maar een schuldregeling waarbij hij wekelijks nog maar 50 euro leefgeld krijgt? ‘Kan niet, man! Ik moet shag hebben om te roken en ik ben een grote eter. Enne, ik blow me knetter’. Klantmanager Jochem van Dijk: ‘We kunnen je helpen, maar je zult toch echt werk moeten zoeken dan’. Het zijn de uitzonderingen, vertellen de schuldhulpverleners. Klanten met een gat in hun hand en weinig realiteitszin komen ze niet zo veel tegen. Veel vaker stuiten ze op kwesties van scheidingen, werkloosheid, ziekte waardoor mensen in de financiële problemen raken. Zoals dat gezin in een welvarende nieuwbouwwijk aan de rand van Doetinchem. Marcia (35) werkt zelf bij de gemeente maar haar tijdelijk contract loopt af. Haar man Emiel (41) zit thuis als gevolg van een zware depressie. Hij wil omscholen naar de zorgsector maar krijgt na een mislukt traject geen hernieuwde toestemming meer van de bijstand. Hij moet productiewerk gaan doen ‘maar dat kan ik geestelijk niet aan, dan stort ik weer in’. Totale schuld: 13.000 euro, grotendeels door een doorlopend krediet, de rest door te lang doorgelopen kinderopvangtoeslag.

Foto: Marina Noordegraaf (cc)

Schuldhulp in Doetinchem | deel 2

REPORTAGE - Sjors van Beek liep voor de Groene Amsterdammer een week mee op de schuldhulpafdeling in Doetinchem. ‘Ik druk mijn eigen kinderen op het hart: zorg dat je nóóit afhankelijk wordt van de Belastingdienst of het UWV, zorg dat je niet in de wereld van de formulieren belandt.’ Vandaag deel 2 van de driedelige serie over schuldhulpverlening. (Deel 1 is hier te lezen).

De Belastingdienst gaat bijna altijd akkoord met een schikkingsvoorstel door de gemeente, vertelt teamleider Jolanda Toepoel (45). ‘Maar heel vaak veroorzaakt diezelfde dienst mede de problemen aan de voorkant’. Teveel uitgekeerde toeslagen worden zonder pardon ingehouden via beslag op de uitkering. De beslagvrije voet, dat deel van het inkomen waar niemand aan mag komen, wordt daarbij met grote regelmaat geschonden. Is er daarna geen geld meer voor de huur? Kwestie van pech gehad.

Ook deurwaarders, voor wie het innen van schulden gewoon handel is, maken zich hier debet aan, concludeerde de Nationale Ombudsman onlangs nog: ‘Er zijn onvoldoende waarborgen om mensen om mensen met schulden te beschermen tegen een te ruwe greep in hun huishoudbeurs door deurwaarders’.

Bij de Belastingdienst gaat het vaak over teveel uitgekeerde toeslagen, toegekend op basis van schattingen vooraf. ‘Ik durf te stellen dat in vijf van de acht dossiers mensen gewoon zijn vastgelopen in het systeem, dat het een technische formulierenkwestie is’, zegt Toepoel. ‘Dan staat ergens een vinkje verkeerd of zijn ze vergeten iets door te geven of aan te vragen, en dan hebben ze een maand gewoon geen geld. Door de crisis hebben ze geen vet meer op de ribben en dan verzuipen ze. En kloppen bij ons aan’. Laatst nog, moesten mensen hun rekeningnummer nogmaals aan de Belastingdienst doorgeven, ook als er niks veranderd was. Wie niet reageerde, kreeg pardoes geen toeslag meer. Of nog zoiets: wie in de ziektewet belandt, krijgt nog maar per week uitbetaald. Maar de huur wordt wèl ineens afgeschreven. Het gat mag de afdeling schuldhulpverlening dichten. Doetinchem werkt aan een lokaal voorschotfonds voor dit soort noodgevallen. ‘Maar als Belastingdienst, UWV en gemeente nou eens bij elkaar in de bestanden mochten kijken en konden zien wat er al aan beslagen loopt, zouden we een hoop problemen voorkomen’, verzuchten de Doetinchemse ambtenaren.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: copyright ok. Gecheckt 09-02-2022

#ditjaar | Kersttoespraak gelekt

COLUMN - Sargasso heeft een scoop. De kersttoespraak van Peter Buurman is gelekt, en alleen hier te bewonderen

Dit was de laatste column van Peter Buurman. De redactie is op zoek naar een vervanger. Bent of kent u een columnist die op humoristische wijze en niet al te zwaarmoedig het nieuws beschrijft? Mail naar info at sargasso punt nl.

Foto: Marina Noordegraaf (cc)

Schuldhulp in Doetinchem | deel 1

REPORTAGE - Sjors van Beek liep voor de Groene Amsterdammer een week mee op de schuldhulpafdeling in Doetinchem. ‘Ik druk mijn eigen kinderen op het hart: zorg dat je nóóit afhankelijk wordt van de Belastingdienst of het UWV, zorg dat je niet in de wereld van de formulieren belandt.’ Vandaag deel 1 van de driedelige serie over schuldhulpverlening.

Een willekeurige week in een willekeurige gemeente: Doetinchem. In totaal tien mensen in financiële nood worden gevolgd terwijl ze contact hebben met de gemeentelijke afdeling ‘schuldhulp’. Vrijwel allemaal melden ze moe te zijn. Murw. Moedeloos. Niet alleen vanwege de schulden, maar zeker ook vanwege het ondoorgrondelijke, kille systeem waarin ze gevangen zijn geraakt.

Ze maken de post niet eens meer open, vertellen ze bijna zonder uitzondering. Ze hebben ‘papierangst’, zijn bang voor de volgende envelop. Meerdere personen kunnen in de spreekkamers hun tranen niet meer bedwingen. Ze zijn òp van de zenuwen. Ze zijn gesloopt.

Aan het einde van de week velt PvdA-wethouder Steven Kroon een hard oordeel: ‘Het is helaas waar, het is een complete chaos. De instanties tuimelen over elkaar heen, mensen raken volledig verstrikt in de regels. We hebben in Nederland een rete-ingewikkeld systeem gecreëerd, ik noem het de Nederlandse ziekte. Als lokale wethouder breek ik dat niet zomaar af, ik kan slechts mijn best doen om het lokaal zo eenvoudig mogelijk te maken’.

Foto: Ameel Khan (cc)

Promovendi moeten ook buiten universiteit werken

OPINIE - Afgelopen zaterdag stelde Koen Beumer in de Volkskrant de vraag wat een promovendus nu eigenlijk voor nuttigs leert. Innovatiewetenschapper Frank van Rijsnoever denkt het antwoord te hebben. Promovendi moeten de ivoren toren uit en hun hersenen ter beschikking stellen aan het bedrijfsleven.

Koen Beumer stelt terecht aan de orde dat een promotie vaak slecht aansluit op de niet-academische arbeidsmarkt. Dit is niet alleen een probleem voor de promovendi zelf, maar ook voor de samenleving. Veel wetenschappelijke inzichten die tijdens een promotietraject ontwikkeld worden verschijnen enkel in wetenschappelijke tijdschriften die gelezen worden door andere wetenschappers. Hierdoor blijft de maatschappelijke investering in kennis (zo’n twee tot drie ton per promotietraject) onderbenut. De oplossing voor beide problemen ligt zeer voor de hand. Laat promovendi naast hun werk aan de universiteit ook één of twee dagen per week bij een bedrijf of maatschappelijke organisatie aan de slag gaan.

Voordelen

Deze oplossing kent voordelen voor iedereen. Ten eerste hebben promovendi baat bij het werken buiten de universiteit. Universiteiten zijn heel goed in het creëren van menselijk kapitaal door masteropleidingen en promotietrajecten. Het ontbreekt echter vaak aan belangrijke vaardigheden en aan een goed netwerk. Beiden zijn nodig om succesvol te zijn op de arbeidsmarkt. Universiteiten proberen deze gebreken te ondervangen door ad-hoc trainingen en workshops aan te bieden. Dit werkt alleen als je die vaardigheden ook toepast. Dat toepassen kan het beste in een omgeving waar die vaardigheden relevant zijn, en dat is buiten de universiteit.

Serious Kerstgedachte

NIEUWS - Op 3FM spuit de onderbuik haar diarrree op het succes van Serious Request. Eenzaam chagrijn in commentaren als

Dit ia eg schandalig denk om je eigen volk maar nee hoor het is weer voor het buitenland bha bha eg schandalig dit

en

Zonder mezelf rassistisch te noemen ga ik toch voor het eigen volk…….immers, als ik een snee brood over heb dàn pas kan ik deze  weggeven. ..geef eens geld (of deel de opbrengst) aan de voedselbanken

Foto: Christoph (cc)

The X-mas quiz: are you a utilitarian? Part 2

Yesterday Paul Frijters posted four questions to determine if you were a utilitarian. Today we discuss the answers for questions 2, 3 and 4. There are no wrong answers.

Pre-emptive killing

The second question surrounded the willingness to pre-emptively kill off threats to the lives of others.

The policy reality here is, again, murky. In order to get a conviction on the basis of ‘attempted’ acts of terrorism or murder, the police would have to have pretty strong evidence of a high probability that the acts were truly going to happen. A 1-in-a-million chance of perpetrating an act that would cost a million lives would certainly not be enough. Likely, not even a 10% chance would be enough, even though the expected costs of a 10% chance would be 100,000 lives, far outweighing the life of the one person (and I know that the example is somewhat artificial).

When it concerns things like the drone-program of the west though, under which the US, with help from its allies (including Australia), kills off potential terrorist threats and accepts the possibility of collateral damage, the implicit accepted burden of proof seems much lower. I am not saying this as a form of endorsement, but simply stating what seems to go on. Given the lack of public scrutiny it is really hard to know just how much lower the burden of proof is and where in fact the information is coming from to identify targets, but being a member of a declared terrorist organisation seems to be enough cause, even if the person involved hasn’t yet harmed anybody. Now, it is easy to be holier-than-thou and dismissive about this kind of program, but the reality is that this program is supported by our populations: the major political parties go along with this, both in the US and here (we are not abandoning our strategic alliance over it with the Americans, are we, nor denying them airspace?), implying that the drone program happens, de facto, with our society’s blessing, even if some of us as individuals have mixed feelings about it. So the drone program is a form of pre-emptively killing off potential enemies because of a perceived probability of harm. The cut-off point on the probability is not known, but it is clearly lower than used in criminal cases inside our countries.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Samenvattend

OPINIE - De muur viel in 1989. Het westerse ideaal had gezegevierd, zo heette het. Maar waar staat Nederland nou, zo’n 25 jaar later?

We hebben ons sufgeprivatiseerd. De gezondheidszorg is er niet goedkoper op geworden. En verzekeringsbedrijven geven per jaar een half miljard uit om je van verzekering te laten wisselen. Niemand die daar gezonder van wordt. Het openbaar vervoer mag dan wel meer passagiers vervoeren, maar niet op tijd, of soms gewoon helemaal niet. De dienstverlening heeft geen gelijke tred gehouden met de prijs van het kaartje. De huurmarkt is er na de verzelfstandiging van de corporaties ook niet beter op geworden. Alleen de baasjes wel.

De huizenmarktzeepbel is geklapt en veel mensen zitten met een foute hypotheek onder water. Het was voorspelbaar en werd voorspeld. Maar op schulden draait een economie nou eenmaal lekker. Lijkt het.

En voorlopig is er nog geen sprake van echte maatregelen. Dus kan dit nog een tijdje doorsudderen. Of gewoon nog een keer fout gaan.

Intussen zitten we met een grotendeels vastgelopen economie en heeft een groot deel van de bevolking nu weinig meer welvaart dan twintig jaar geleden. En iedereen die na jarenlang werken door de stroef draaiende economie buiten de boot valt en van een uitkering gebruik moet maken, noemen we een potentiële fraudeur en een profiteur. Om het allemaal wat gezelliger te maken.
Maar het moet nou eenmaal, schijnt het. Want we moeten bezuinigen. Om de overheidsschuld af te betalen. Terwijl er geen enkel bewijs is dat dit op lange termijn een goede aanpak is. Sterker nog, genoeg bewijzen voor het laten doodbloeden van een economie zijn er wel.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Foto: Christoph (cc)

The X-mas quiz: are you a utilitarian? Part 1

Looking for something to do this Christmas? Take Paul Frijters‘ Christmas Quiz: are you a utilitarian? 

Economists are wedded to utilitarianism as their collective moral compass. This is why we speak of social planners, welfare, utility maximization, and quality of life. The essence of utilitarianism is that moral judgments are reserved for final outcomes, not the means via which those outcomes are achieved (unless people have preferences over those means). As Bentham said, it is about the greatest happiness of the greatest number of people. In modern jargon, classic utilitarianism is about getting the highest number of total happy life years.

The quiz has four questions. ‘Classical utilitarian’ answers are discussed below (answers for question 2, 3, and 4 are discussed tomorrow).

  • To which identifiable group should society allocate its scarce supply of life-saving donor organs? I am thinking here of gender, age, race, area, anything that is a potential basis for an administrative allocation.
  • There is a potential terrorist of whom there is a probability that he will cause a million deaths and he can only be stopped by being killed. How high should the probability of the threat materializing be for you to agree that your society should have institutions (such as drone programs) that kill him off pre-emptively? And how high should the probability be for you yourself to be willing to kill him off pre-emptively, presuming no other consequences for yourself of that act?
  • Suppose you are in the position whereby you alone can choose to make it statistically visible what socially-unwanted things are done to pets by people in their own homes, but no-one knows you have that ability. In this hypothetical, making the data available would in no way change outcomes. Would you make that information visible?
  • Suppose you are in the position to decide on whether to have an institution that saves the lives of an identified group of patients, say with a particular genetic or childhood disease. With the same money you could set up an institution that prevents 10% more deaths in the general population, for instance by innoculation or investments in road quality that reduce accident rates. Hence the second institution saves more lives, but the lives saved are not visible, either beforehand or afterwards: even afterwards, you do now know who was saved so the lives saved are ‘statistical’. Would you invest in the first or the second institution? More generally, what is the ratio of ‘statistical lives saved’ to ‘identified lives saved’ you implicitly choose via your policies?
  • Classical utilitarian answer for question 1

    There are no ‘right’ answers, merely classic utilitarian ones and other ones.

    The first question was to whom we should allocate a scarce supply of donor organs. Let us first briefly discuss the policy reality and then the classic utilitarian approach.

    The policy reality is murky. Australia has guidelines on this that advocate taking various factors into account, including the expected benefit to the organ recipient (relevant to the utilitarian) but also the time spent on the waiting list (not so relevant). Because organs deteriorate quickly once removed, there are furthermore a lot of incidental factors important, such as which potential recipient is answering the phone (relevant to a utilitarian)? In terms of priorities though, the guidelines supposedly take no account of ‘race, religion, gender, social status, disability or age – unless age is relevant to the organ matching criteria.’ To the utilitarian this form of equity is in fact inequity: the utilitarian does not care who receives an extra year of happy life, but by caring about the total number of additional happy years, the utilitarian would use any information that predicts those additional happy years, including race and gender.

    In other countries, the practices vary. In some countries the allocation is more or less on the basis of expected benefit and in the other is it all about ‘medical criteria’ which in reality include the possibility that donor organs go to people with a high probability of a successful transplant but a very low number of expected additional years. Some leave the decision entirely up to individual doctors and hospitals, putting huge discretion on the side of an individual doctor, which raises the fear that their allocation is not purely on the grounds of societal gain.

    What would the classic utilitarian do? Allocate organs where there is the highest expected number of additional happy lives. This thus involves a judgement on who is going to live long and who is going to live happy. Such things are not knowable with certainty, so a utilitarian would turn to statistical predictors of both, using whatever indicator could be administrated.

    As to length of life, we generally know that rich young women have the highest life expectancy. And amongst rich young women in the West, white/Asian rich young women live even longer. According to some studies in the US, the difference with other ethnic groups (Black) can be up to 10 years (see the research links in this Wikipedia page on the issue). As to whom is happy, again the general finding is that rich women are amongst the happiest groups. Hence the classic utilitarian would want to allocate the organs to rich white/Asian young women.I should note that the classic utilitarian would thus have no qualms about ending up with a policy that violates the anti-discrimination laws of many societies. Our societies shy away from using observable vague characteristics as information to base allocations on, which implicitly means that the years of life of some groups are weighed higher than the years of life of another. The example thus points to a real tension between on the one hand classic utilitarianism and its acceptance of statistical discrimination on the basis of gender and perceived ethnicity and on the other hand the dominant moral positions within our society. Again, I have no wish to say which one is ‘right’ but merely note the discrepancy. As to myself, I have no problem with the idea that priority in donor organs should be given to young women though I also see a utilitarian argument for a bit of positive discrimination in terms of a blind eye to ethnicity (ie, there is utilitarian value in maintaining the idea that allocations should not be on the basis of perceived ethnicity, even though in this case that comes at a clear loss of expected life years).

    Answers and discussion for question 2, 3 and 4 will follow tomorrow.

    Foto: Techniker Krankenkasse (cc)

    Werk kan psychisch zieke werknemer beter maken

    ACHTERGROND - Hoe help je mensen met overspannenheid of een psychisch probleem (weer) aan het werk? Er valt veel winst te behalen als er beter wordt afgestemd tussen professionals, en: we moeten af van het idee dat werk belastend is voor de psychisch zieke werknemer.

    Ziekteverzuim door psychische problemen als overspanning, angst, depressie, en burnout is een serieus probleem in Nederland. Het komt veel voor, eenderde van het langdurige verzuim is het gevolg van psychische problematiek, en het kost de samenleving jaarlijks 2,7 miljard euro. Behalve kostbaar is het ook heel vervelend voor alle betrokkenen. Voor werkgevers die een zieke werknemer moeten vervangen. Voor collega’s die moeten zorgen dat op het werk alles gewoon doorgaat. En vooral ook voor de werknemer zelf, met wie het niet goed gaat, en die kans loopt om zijn werk te verliezen.

    Bij overspanning, wat vermoedelijk de lichtste psychische aandoening is, blijven werknemers doorgaans langer dan 100 dagen thuis. Ongeveer 20 procent van hen is na een jaar nog niet hersteld. Vooral hun toekomst ziet er somber uit, want wie niet binnen zes maanden weer aan de slag gaat, heeft een grote kans zijn baan te verliezen. En dat heeft verstrekkende gevolgen. Het betekent namelijk ook het verlies van alle goede dingen die werk met zich meebrengen zoals dagstructuur, inkomen, groei en ontwikkeling, sociale contacten, afleiding, status en identiteit. Kortom, ziekteverzuim door psychische oorzaken is een serieus probleem voor iedereen. Daarom is het wonderlijk dat er niet al veel meer onderzoek is gedaan naar hoe we mensen met psychische problemen zo snel mogelijk weer aan het werk kunnen krijgen. En dat werkwijzen waarvan we weten dat ze werken nog zo weinig gebruikt worden in de praktijk.

    Steun ons!

    De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

    Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

    Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

    Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

    Foto: Bron: Wikimedia Commons

    Woonbeleid op agenda door Duivesteijn

    ANALYSE - Politiek vraagt om communicatie tussen mensen, over inhoud die gedeeld wordt. Het debat van Adri Duivesteijn en Stef Blok in de Eerste Kamer had iets tragisch. Men zei dat het over huisvesting en woningmarkt ging, maar het leek niet of iedereen het over het zelfde had.

    De psycholoog weet dat je waarneemt wat je verwacht. Denk aan het experiment met een basketbal: twee teams spelen elkaar de bal toe en de proefpersonen moeten de passes tellen. Vervolgens komt er een gorilla tussen hen doorlopen, trommelt op zijn borst. De proefpersonen rapporteren braaf het aantal passes. ‘Maar zag je de gorilla?’ Het aantal mensen dat de gorilla helemaal niet ziet is verbazend.

    Zoiets deed zich met Blok en Duivesteijn ook voor, vrees ik. Blok heeft sinds het woonakkoord het idee dat de woningmarkt op zijn beleid zat te wachten, terwijl Duivesteijn alleen maar stagnatie en verkeerde beslissingen heeft gezien. Duivesteijn toont zich dankbaar voor de diepte van de discussies die in de Eerste Kamer en daarbuiten zijn gevoerd. Beleefd?

    De jaren negentig

    In de jaren tachtig zakte de economie nogal weg. De opeenvolgende regeringen Lubbers moesten fors bezuinigen. Dat trof ook de volkshuisvesting, die sterk dreef op gedetailleerde rijksbemoeienis. Daartoe werden, vooral door staatssecretaris Enneüs Heerma (CDA) van Volkshuisvesting een aantal lijnen gevolgd:

    Vorige Volgende