Je baas gaat met je mee het stemhokje in

door Agnes Akkerman, Katerina Manevska, Antonia Stanojevic Conflicten met leidinggevenden hebben verstrekkende gevolgen in de privésfeer. Ze kunnen zelfs een weerslag krijgen in politiek zwart-witdenken, waar populistische partijen op inspelen. Dat je baas je politieke voorkeur kan beïnvloeden, lijkt misschien vergezocht. Maar wie laat na werktijd zijn baas altijd achter op het werk? Als alles koek en ei is tussen jou en je leidinggevende is het wellicht eenvoudig om thuis afstand te nemen van het werk. Wanneer je gedoe hebt met je baas, kan dit wel eens een stuk lastiger zijn. Bekend is dat mensen werkstress en arbeidsconflicten niet bij de poort van kantoor laten staan, maar meenemen naar huis.

Foto: FaceMePLS (cc)

Jumbo importeert Zuid Amerikaanse praktijken

OPINIE - In enkele Zuid Amerikaanse landen komen illegale overeenkomsten voor waarbij het afzweren van de vakbond een loonsverhoging oplevert. De beruchte “pactos collectivos”. 

Met de ArbeidsVoorwaarden Regeling (AVR) ondermijnen Nederlandse werkgevers de vrijheid van vereniging, het recht op collectieve onderhandelingen en het stakingsrecht. Ze zijn feitelijk één stap verwijderd van illegale praktijken zoals we die zien in landen als Columbia en Mexico.

Het is een trend onder werkgevers om vrije collectieve onderhandelingen te omzeilen met zo’n AVR. De werkgever sluit dan een akkoord met de ondernemingsraad en vraagt de werknemers hiermee in te stemmen. Dat lijkt democratisch, maar met de handtekening machtigen werknemers de OR om in het vervolg afspraken namens hen te maken. De enige invloed die overblijft is de OR-verkiezing, doorgaans eens in de vier jaar.

Vakbonden leggen de uitkomst van CAO-onderhandelingen altijd ter instemming voor aan hun leden. Als de leden niet tevreden zijn kunnen ze gaan staken. Dat staat in de statuten en is geregeld in het stakingsrecht. De ondernemingsraad hoeft een overeenkomst niet voor te leggen en doet dat ook zelden. In het geval van de Jumbo-AVR is het de directie die het dealtje éénmalig ter ondertekening aan de werknemers voorlegt. De OR kan in het Nederlandse recht geen staking uitroepen. Ze hebben ook geen middelen om dat te doen.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

‘Arbeid in de uitverkoop’

Bij Trouw signaleren ze een trend:

V&D wil dat het personeel loon inlevert en Blokker wil van oudere werknemers af. Dat tekent deze tijd. De werknemer is een sluitpost geworden en de inkomsten uit arbeid stijgen nauwelijks meer.

We zijn er uit!” Triomfantelijk presenteerde V&D vorig weekend het akkoord over de redding van het warenhuis. Nou ja, ‘we’. Dat wil zeggen: alle partijen behalve de werknemers. Die hadden geen plaats aan de onderhandelingstafel. Terwijl ze een paar weken eerder wel waren opgeschrikt door de mededeling dat ze 5,8 procent van hun loon moeten inleveren.

De gang van zaken bij V&D is typerend voor de arbeidsverhoudingen anno 2015. De werknemer als sluitpost. Het helpt niet dat de eigenaar van V&D een Amerikaans fonds is, niet gewend aan polderen. Maar ook over huishoudketen Blokker, een degelijk Nederlands familiebedrijf, kwamen de afgelopen weken weinig verheffende berichten naar buiten. […]

De winkelbedrijven sluiten aan bij de lange rij bedrijven en organisaties waar afgelopen jaren werknemers in de verdrukking kwamen. Bij thuiszorgaanbieder Verian kregen hulpen de keuze: ontslag of een nieuwe functie tegen minder loon en slechtere arbeidsvoorwaarden. Kinderopvangorganisatie Estro stuurde in een omstreden flitsfaillissement duizend werknemers zonder sociaal plan de laan uit. Meteen daarna maakte het bedrijf een doorstart met de overgebleven goedkopere krachten. Ook garnalenvisser Heiploeg paste die truc toe.

Foto: copyright ok. Gecheckt 12-10-2022

Als het zo eenvoudig was, dan hadden wij het al gedaan

COLUMN - Raoul Leering (adviseur bij ING) shreef deze week een stuk in de volkskrant over hoe de vakbond weer populair kan worden. In dit interessante stuk pleit hij onder meer voor de afschaffing van de wetten op CAO en AVV zodat niet leden niet langer kostenloos mee kunnen genieten van de door vakbonden bereikte verbeteringen. Hij had hier wat mij betreft wel wat dieper op door mogen gaan want ik vind het al veel langer een interessante gedachte.

De wet op CAO regelt de bevoegdheden met betrekking tot CAO onderhandelingen. Wie mag een CAO afsluiten en hoe gaat dat in zijn werk. Het lijkt mij wel handig dat er een wettelijke basis voor het afsluiten van CAO’s blijft bestaan. Deze wet verscheen voor het eerst in 1927.

Het duurde 10 jaar voordat een ander probleem wettelijk werd afgedicht met de wet op AVV. Als vakbonden een CAO afsloten met een werkgevers organisatie was deze van toepassing op alle werknemers in de bedrijven vertegenwoordigd door de desbetreffende werkgeversorganisatie. Doordat de CAO niet van toepassing was op niet aangesloten werkgevers in dezelfde sector, ontstond feitelijk oneerlijke concurrentie tussen georganiseerde en ongeorganiseerde werkgevers.

Vanuit vakbondsoogpunt wellicht helemaal niet zo beroerd, een extra incentive voor werknemers in ongeorganiseerde bedrijven om lid te worden en de werkgever te dwingen de CAO toe te passen.

Foto: Studievereniging i.d (cc)

Werkgevers kunnen beter pleiten voor langstuderen

COLUMN - Op Vrij-Zinnig.nl postte Lisa Westerveld, raadslid van GroenLinks voor de gemeente Nijmegen, een vurig pleidooi voor méér langstudeerders.

‘Werkgevers willen universiteit wél op rendement afrekenen’, kopte De Volkskrant (7 mei 2015). In een notitie aan de minister van onderwijs schreven lobbyorganisaties VNO-NCW en MKB-Nederland ontevreden te zijn over de kwaliteit van het onderwijs en instellingen daarom te willen binden aan meer rendementsafspraken. Het aantal hoger opgeleiden moet bovendien omhoog volgens de werkgevers.

Om een aantal redenen loopt de redenering scheef: prestatieafspraken hebben verstrekkende gevolgen, maar leiden niet tot meer kwaliteit. Wanneer bekostiging afhankelijk is van een bepaalde indicator, is het logische gevolg dat de ontvanger de afgesproken doelstelling probeert te halen. Met in sociale sectoren vaak averechtse effecten. We zagen dat in de Verenigde Staten, waar hogere bonussen werden gegeven wanneer toetscijfers hoger waren. Het gevolg? Leerlingen kregen hogere cijfers. Niet door beter onderwijs, maar doordat de norm werd verlaagd. We zien dat nu in het hoger onderwijs: instellingen die worden beoordeeld op het aantal studenten dat binnen een bepaalde tijd afstudeert, halen deze norm door minder streng te beoordelen. En daar wordt het onderwijs niet beter van.

Wanneer werkgevers de kwaliteit van de afgestudeerden daadwerkelijk omhoog willen, kunnen ze beter pleiten voor andere zaken:

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

‘Belast inkomen tot een ton met 35 procent’

Nu.nl:

Het bruto inkomen tot 100.000 euro moet via de inkomstenbelasting worden belast met 35 procent. Daarboven geldt een nieuw toptarief van 45 procent.

Daarvoor pleit VNO-NCW-voorzitter Hans de Boer

Want:

De belastingverlaging is volgens hem nodig “om enigszins in lijn te komen met de buurlanden”, maar moet daarnaast vooral de Nederlandse economie stimuleren. “De operatie is goed voor de concurrentiepositie, de binnenlandse bestedingen en de groei van banen”, aldus De Boer.

Foto: copyright ok. Gecheckt 09-02-2022

Politiek Kwartier | Een nieuwe sociale zekerheid

COLUMN - Het voorstel van de werkgevers voor de sociale zekerheid afgelopen maandag was behoorlijk revolutionair, maar heeft vrij weinig aandacht gekregen. Nederland is duidelijk nog niet klaar om na te denken over een nieuw systeem van sociale zekerheid. Helaas.

Afgelopen maandag stelde werkgeversvereniging AWVN voor om verzekeringen tegen werkloosheid en pensioensparen verplicht te stellen voor alle werkenden. Dus ook voor flexwerkers en zzp’ers.

Feitelijk een bijzonder revolutionair voorstel. De hele sociale zekerheid zal errvoor hervormd moeten worden. Het huidige sociale stelsel voor loondoorbetaling bij ontslag, ouderdom en ziekte is namelijk geregeld via de ontslagbescherming en het contractloon. Voor flexwerkers en vooral zzp’ers gaat dit in praktijk niet werken, want die hebben geen contract.

Om dit voorstel handen en voeten te geven zullen de WW en het pensioen dus voor alle werknemers veranderd moeten worden, of liever gezegd: plaats moeten maken voor andere regelingen, die qua premie en uitbetaling niet kijken naar het contract en de ontslagprocedure, maar naar – bijvoorbeeld – schommelingen in het jaarloon.

En dat lijken mij veel eerlijkere regelingen, omdat gelijke behandeling veel meer centraal staat. Bovendien zal het tot een grote versimpeling van de WW kunnen leiden: een transparanter en toegankelijker systeem, met veel lagere juridische kosten en uitvoeringskosten.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Spioneren voor de baas

Spioneren voor de Baas? (Foto: Flickr/Anonymous9000)

De lente leeft in dit land. Désanne van Brederode heeft het in Buitenhof al over de dictatuur van het weer. De NOS meldt dat het ‘ziekteverzuim‘ toeneemt, omdat werknemers liever in de zon zitten dan op kantoor. Daarom verzinnen ze een smoes, zodat ze eens lekker een terrasje kunnen pakken of een balletje kunnen slaan op de golfbaan.

Blijkbaar is dit werkgevers een doorn in het oog, want er worden rechercheurs ingeschakeld om werknemers te bespioneren. Als volleerde struikrovers gaan ze de golfbanen en terrassen langs om te controleren of Jan Modaal wel met een thermometer in de reet op bed ligt. Want het zal toch eens voorkomen, dat een werknemer op kosten van de baas niet productief is!

Op zich is het natuurlijk niet chic om op deze manier verlof te nemen. Dat werkgevers gaan controleren of werknemers daadwerkelijk ziek zijn, is echter het toppunt van hypocrisie. Ik heb nog nooit een werkgever om vijf uur al zijn personeel naar huis zien sturen, omdat ze overwerken. Ook heb ik nog nooit een werkgever horen klagen als werknemers een pauze overslaan, of in het weekend zich inspannen voor de zaak. Omgekeerd krijg je als werknemer echter een spion op je dak als je tijd voor jezelf nodig hebt.

Quote du jour | Nieuwe realiteit

Door de crisis, de globalisering en de snelle ict-ontwikkelingen gaan de veranderingen in hoog tempo door en het is de hoogste tijd dat ook de arbeidsvoorwaarden zich aan die nieuwe realiteit aanpassen. We moeten durven versoberen. Dat is voor ouderen pijnlijk, maar wel noodzakelijk […] Extra vrije dagen en vrijstelling van onregelmatige diensten passen niet bij mensen die blijven werken tot ze de stijgende AOW-leeftijd hebben bereikt.

Quote du Jour | Staken vanwege AOW?

“Voor ons is het menens.”
(Woordvoerder AbvaKabo in NRC Handelsblad)

Als het aan de vakbeweging ligt komt er woensdag een staking in het openbaar vervoer in de grote steden – een protest tegen de AOW-plannen van het kabinet. Nederland lijkt voor een periode van maatschappelijke onrust te staan. Eén van de meest onwelkome perspectieven is het vooruitzicht om na je vijfenzestigste gewoon door te moeten werken. Eerst kwamen vakbeweging en werkgevers er niet uit na een half jaar overleggen. Nu ligt de bal weer bij het kabinet. En dat kabinet is door de economische crisis van een investeringskabinet in een bezuinigingskabinet veranderd. Meningsverschillen, ruzietjes, incidenten – het begint te schuren. De kabinetsinzet is dat de AOW-leeftijd hoe dan ook omhoog gaat. Maar hoe zal het de coalitiepartners tevreden stellen en tegelijkertijd de vakbeweging van de straat houden? De gemeentelijke vervoerbedrijven hebben in reactie op de vakbondsplannen al laten weten een kort geding aan te spannen.

Quote du Jour | ‘Asociale partners’

De vakbeweging stelt zich volstrekt onverantwoordelijk op, door alleen maar de belangen van werknemers van boven de 50 te behartigen. De werkgevers zijn alleen maar bezig met de belangen van die paar grote bedrijven die bij VNO/NCW zijn aangesloten en die in de rij staan te bedelen voor staatssteun”.

Bas Jacobs is hoogleraar economie en overheidsfinanciën aan de Erasmus Universiteit Rotterdam. Een relatieve jonkie nog, die in 2002 promoveerde, maar sindsdien wel een bliksemcarrière maakte. Jacobs was een van de zes economen die door Wouter Bos om advies werd gevraagd inzake de huidge crisis en dus leggen zijn analyses wel enig gewicht in de schaal, mag je verwachten. Temeer omdat hij al meteen na Prinsjesdag grote vraagtekens plaatste bij de houdbaarheid van de Miljoenennota en de naar zijn mening veel te optimistische toon daarin.
In Buitenhof (v.a. 18:40) voegde Jacobs daar gisteren nog wat uitroeptekens bij. Zijn scherpe toon richting sociale partners, die met hun milardenverslindend sociaal akkoord de kabinetsbesprekingen hinderlijk voor de voeten lopen, is toch wel opmerkelijk. “Men neemt in het geheel geen aandeel in het oplossen van de huidige problemen. Als je noodzakelijke maatregelen alleen maar uit de weg gaat, dan ondermijnt dat alleen nóg meer het vertrouwen van burgers en bedrijven in het herstel van de economie”.
De politiek moet hier standvastig optreden. Want de vakbeweging bepaalt niet wat er moet gebeuren in dit land, aldus deze eigenzinnige econoom

Volgende