Genoeg is genoeg. Politici moeten ophouden met het vervuilen van onze taal met lelijke neologismen. En wel hierom. De afgelopen jaren word ik als nietsvermoedende nieuwsconsument (sic!) keer op keer geconfronteerd met nieuwe woorden uitvindende politici, vooral van rechtse signatuur. Op zich is dat geen probleem, als het niet zo een taalvervuiling was. Ik vind dat een woord vooral moet weergeven wat het betekent en veel van die nieuwe woorden zijn nou niet bepaald taalkundige pareltjes. De PVV en Wilders in het bijzonder zijn de vaderlandse aanjagers bij het bedenken van nieuwe woorden. Zo hebben we het afgelopen jaren kennisgemaakt met de kopvoddentaks, shariasocialisten, minnarettenreferendum, (Marokkaanse) straatterroristen, thuisslachten, islamisering en vandaag nog een keer met hooliganterreur.
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
Thank God voor 5 december. Als onze jaarlijkse traditie van rijmelende spitsvondigheid niet zou bestaan, ging onze collectieve taalkennis waarschijnlijk nog harder down the drain. Pakjesavond zorgt er in ieder geval voor dat ook de average Joe nog eens probeert om een paar zinnen foutloos op papier te zetten. Een blessing in disguise, zou ik zo zeggen.
Want als het aan de verkopers van die kadootjes zou liggen, praten we allemaal een soort tenenkrommend polderengels. Daar houden zij, of vooral de reclamebureau’s die ze inschakelen, enorm van. Absoluut hun peacepiece of cake, zeg maar.
Zo heeft de organisatie die de rest van het jaar de pakjes rondbrengt een mooie slogan. Sure We Can! Lekker Obamaësk, en het zegt goed wat ze kunnen. U wilt een brief versturen? Sure We Can! Vanwege bezuinigingen tienduizend postbodes eruit? Sure We Can! Het is obvious dat een Nederlandse vertaling niet volstaat. Tuurlijk Kan Dat! bekt niet, en klinkt oubollig.
Maar waarom moeten die Engelse slogans dan toch zo Nederlands klinken? Veel kreten zijn van een tenenkrommende betekenisloosheid waar ook de native speakers hun neus voor ophalen. Zo wordt een reclame voor Cool Soothing Shaving Cream ineens Koel Soeding Sjeeving Kriem, of nog veel erger. Of wordt Palmolive Pallumolieve, wat dan wel weer koddig klinkt.
“Het leren van wiskunde betekent op een bepaalde manier met elkaar communiceren in een bepaalde taal…..
De Maori’s hebben een andere wiskunde dan wij omdat ze een andere taal spreken. Ze spreken Maori-taal en hebben Maori-wiskunde.”
Aldus Dolly van Eerde van het Freudenthal Instituut tijdens een congres over wiskunde in het onderwijs (via de Volkskrant, maar die snapt 2.0 nog niet).
En in één klap was me duidelijk waarom het wiskunde-onderwijs in Nederland langzaam maar heel zeker in het moeras zakt. Wiskunde is niet afhankelijk van taal, punt.
Dat kan! Sargasso is een collectief van bloggers en we verwelkomen graag nieuw blogtalent. We plaatsen ook regelmatig gastbijdragen. Lees hier meer over bloggen voor Sargasso of over het inzenden van een gastbijdrage.
Wieleruitdrukkingen zijn er in alle soorten en maten. Ik ken geen ander jargon waar een 404 pagina tellend lexicon van is verschenen. ‘Van asfalteczeem tot Zoetemelk positie’ is de ondertitel van het ‘Groot wielerwoordenboek’, een uitgave van uitgeverij Thomas Rap, onder redactie van Marc de Coster de sportkaternen, wielerverslaggevers en het internet afspeurt, op zoek naar nieuwe woorden en uitdrukkingen.
Ik kan me zelf nog goed herinneren, dat ik zelf voor het eerst mee werd geconfronteerd: die harde, spottende taal. Ook de amateurs kunnen er wel wat van. Het was een avondcriterium ergens op de Veluwe. Ik sneed een van de vele bochten op die achtbaan verkeerd aan, en sneed daardoor een jongen af. Wat deze jongen precies zei weer ik echt niet meer. Ik herinner mij alleen nog de woorden ‘pannenkoek’ (volgens het Groot wielerwoordenboek: sukkel, zwakkeling) en ‘koekwaus’ (niet in het boek opgenomen, maar synoniem voor koekenbakker, mafkees).
De ongekroonde koning van de wielertaal is ongetwijfeld de veel te jong gestorven Gerrie Knetemann. In zijn hoogtijdagen werd hij de ‘Kretenman’ genoemd. Misschien wel zijn mooiste uitdrukking is ‘de martgelgang van Kromme Leendert’, waarmee de Kneet bedoelde dat het een enorm zware onderneming was die dag.
Een andere koning van het vak is de Vlaming Michel Wuyts. Voor de Belgische televisie doet hij fraaie uitspraken, als is zijn taal met de jaren naar mijn mening wat minder poëtisch geworden. Misschien moest dat wel van zijn bazen. Toch zijn er weinig uitdrukkingen mooier dan zijn ‘wriemeldans’ (voorbereiding van de massasprint, ooit geniaal in beeld gebracht door de Duitse regie van de ARD die in de ronde van Duitsland een paar coureurs een klein cameraatje op de fiets hadden meegegeven).
Met dank aan: Wordle.net
Maar waar gaat dit over?
Hierboven ziet u de 50 meest prominente begrippen uit alle kamervragen van 2008.
Eerst even wat geschiedenis. Het begon allemaal door een tweet van die van Jole. Hij wees me op een Amerikaanse site waarin de sleutelwoorden uit de stukken van het Congres van het afgelopen jaar visueel werden weergegeven.
Dat is fraai! Dat moeten we ook hebben in Nederland, dacht ik toen.
Maar makkelijker gezegd dan gedaan. Het informatiesysteem van de Tweede Kamer ontoegankelijker dan de gemiddelde AIVD database. Gelukkig waren de mensen van Ikregeer.nl wel in staat om uit hun database alle kamervragen van 2008 te halen en daar een telling van de unieke woorden op los te laten. Waarvoor dank!
Maar toen begonnen de problemen pas echt. Want de lijst van woorden getrokken uit de meer dan 3000 kamervragen (aan de handelingen ben ik maar niet begonnen) bevatte meer dan 40.000 regels. Dus moesten er diverse slagen overheen van filteren (de, het, een, etc… er uit) en groeperen (Politie = politieagent, regiopolitie, klpd, etc….). Uiteindelijk bleef er, na bijna 2 maanden regelmatig wat uren besteden, een lijst van ongeveer 3500 begrippen over.
Daar wilde ik wat mee doen na de verkiezingen voor het Europese Parlement. Want om nu te beginnen over de Tweede Kamer leidt alleen maar af. Maar….. toen de lijst zijn einde naderde, zag ik wat er bovenaan kwam te staan: Europa. Dus leek het me wel gepast om voor de verkiezingen morgen alsnog even inzichtelijk te maken dat ook de Tweede Kamer Europa eigenlijk heel belangrijk vindt.
De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.
Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.
“Deze oplossing moet verder uitgedacht en uitgewerkt worden, maar mensen die er verstand van hebben, zeggen dat je dit voor iedereen kunt verplichten.” Aldus Minister Van der Laan die een leeftijdsonafhankelijke leerplicht wil gaan instellen.
En dat is geweldig. Een leven lang leren, iedereen moet voldoen aan een minimum opleidingsniveau. Wordt het toch eindelijk nog wat met die kenniseconomie. We gaan de Tokkies verheffen! Niet dus, het is een andere manier om allochtonen aan het taalonderwijs te krijgen omdat een taalachterstand nadelig is voor hun kinderen en de maatschappij. Wat met de inburgering niet lukte wordt nu via een andere weg alsnog geprobeerd.
“Je ding doen is de winnaar van de Vaagtaalverkiezing 2009. Dat communiceren wij zeg maar proactief naar de stakeholders door. Trots presenteren wij daarom hier een stukje definitief eindconcept van de verkiezingsuitslag. Vaagtaal is immers onze kerncompetentie, daarmee blijven we dicht bij onszelf. Okééé, out-of-the-boxdenken is in principe ook niet slecht, zolang je beleidsbeleid maar transparant is.”
Dus. Als het ware. De uitdrukking ‘je ding doen’ is gisteren uitgeroepen tot vaagste vaagtaal van 2009 op de site Vaagtaal, waar een groep taaldeskundigen vijftig woorden en uitdrukkingen selecteerden uit ingezonden taalergernissen. In totaal 1950 mensen kwamen daar in de afgelopen twee maanden tot deze keuze. Vorig jaar was iets ‘een plekje geven’ de vaagste. Verder werden er intrigerende verschillen tussen mannen en vrouwen doorgecommuniceerd. Vrouwen blijken zich mateloos te ergeren aan ergens een plasje over doen. Mannen vinden dit juist heel normaal. Zou dat komen doordat deze laatste groep gewend is om zeg maar dagelijks een stuk gericht te plassen in-the-box? Dus in principe toch zeg maar een stukje penisnijd? De les van dit alles lijkt dat iedereen maar het beste dicht bij zichzelf kan blijven als hij dingen doorcommuniceert. Zijn we niet allemaal stakeholders in een stuk taalgebruik dat niet “onduidelijk, dubbelzinnig, misleidend, overbodig of storend” is?
“Flapdrol”
Jan “effe dimmen” Marijnissen volgt in de voetstappen van Geert “knettergek” Wilders waar het gaat om het wegzetten van politieke opponenten met een lomp stempel. Met minister Koenders als lijdend voorwerp ditmaal.
“Ga de Kamer uit. Je hebt hier niets te zoeken” meldde hij ook nog doodleuk toen Koenders verhaal kwam halen. Het lijkt er op dat de SP besloten heeft om PVV retoriek te gaan hanteren om het naderende onheil van een enorm zetelverlies af te wenden. Want ook Agnes Kant distantieerde zich niet van de uitspraken van Marijnissen: “Het is een keurig woord en een terechte constatering.”
Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.
