GeenCommentaar heeft ruimte voor gastloggers. Hieronder een stuk van Paul Visser. Vertrouwen is de oplossing voor de financieel economische crisis waar we wereldwijd in zitten. Vertrouwen tussen de banken, vertrouwen van bedrijven en vertrouwen van burgers. Alle deskundigen in de media zijn het hier over eens. Dus waarom werken de media, vooral televisie en kranten, niet mee aan het herstel? De laatste maanden worden we overspoeld met negatieve berichten over de stand van de economie en de grootste crisis sinds de tweede wereldoorlog. Positieve zaken worden maar zeer mondjesmaat gemeld of het nieuws wordt verdraait. Enkele voorbeelden: Deze week boekte de Rabobank meer winst (nml. 2,8 miljard euro) over 2008 in vergelijking met 2007, maar minder dan de uitgesproken verwachtingen begin 2008. Quote van verslaggever van RTL Z: "Rabobank presenteert slechte cijfers."
Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.
In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.
Recycling is altijd wat lacherig behandeld in de grotemensen economie. Het was meer iets voor overjarige hippies en de geitenwollensokken brigades. Want het is toch veel goedkoper om weg te gooien dan om te hergebruiken. En hierbij dacht men dan vooral aan verpakkingsmateriaal zoals flessen. Maar nu weten we dat we zonder economische crisis ongeveer op dit moment tegen een blijvend tekort aan koper aan hadden kunnen kijken. Een tekort dat er binnenkort hoe dan ook komt met al die elektrische auto’s van morgen. Vandaar ook het blijmoedige verhaal vorig jaar in een krant van een afvalscheider die zijn investering wel rendabel dacht te krijgen als de grondstoffenprijzen verder zouden stijgen. Op dit moment dalen de grondstoffenprijzen echter, zodat recycling nog verder achter de waarnemingshorizon van beleidsmakers verdwijnt. Volkomen ten onrechte, want recycling wordt een van de belangrijkste aspecten van duurzaam beleid en zeker ook een bloeiende bedrijfstak.
Recycling is meer dan terug-naar-de-statiegeld-melkfles, waar ik zelf overigens niet zo’n voorstander van ben, want ik sjouw al genoeg met die bierkratten. Laten we de verpakkingsmaterialen even voor wat ze zijn, dan is het eerste belangrijke aspect van recycling het terugwinnen van kostbare grondstoffen. Nemen we koper als voorbeeld, dan zie je nu al veel activiteiten om dit materiaal uit de afvalstroom te halen. Maar in de praktijk blijken er nogal wat beperkingen. Koper zit te vaak verpakt in lastige materialen zoals de isolatiemantel bij koperen kabels. In veel gevallen kan men die eraf strippen, maar niet altijd en dan wordt de isolatie weggebrand. Dat laatste is iets dat uit milieuoogpunt ongewenst is. Maar het kan erger. Soms zit koper in een irritante kunsthars verpakt waarmee het tot een geheel versmolten is. Krijg het daar nog maar eens uit. Deze vorm van assembleren van koperen onderdelen is vooral op de kostprijs gebaseerd. Het monteren van een losse spoel in een samengesteld onderdeel met bijvoorbeeld schroeven is duurder. Toch zou je dat verplicht moeten stellen om de terugwinmogelijkheid te optimaliseren. Je zou mede moeten gaan ontwerpen voor recycling. Met een mooie kreet heet dit: Design For Recycling. Op kleine schaal gebeurt het al ontdekte ik laatst, toen ik een apparaat uit elkaar haalde. De koperen wikkelingen van een motor waren met één enkele schroef los te halen. Er zat alleen nog een kunststof kraagje op voor de connectoren.
Dat het niet zo goed gaat, dat kwartje is nu wel gevallen. Maar we zijn er nog niet: de totale uitwerking van de crisis is nog lang niet duidelijk; de ‘bodem’ is nog niet bereikt. De crisis – lijkt het – krijgt steeds weer een nieuwe wending en blijft verrassen.
Internationale samenwerking, investeringen en internationale uitbesteding van (economische) activiteiten hebben in belangrijke mate bijgedragen aan onze welvaart. Nu worden we vooral geconfronteerd met de keerzijde van deze eens productieve verwevenheid. Er is nu sprake van wat wel een systeem failure wordt genoemd, waarbij falende onderdelen van het financiële en economische systeem, door middel van een kettingreactie en lawine-effecten, steeds weer nieuwe falende onderdelen veroorzaken. En dat proces lijkt maar niet te stoppen.
Als gevolg van deze systeem failure wordt ook de Europese Unie geconfronteerd met een reeks uitdagingen. Waar we nu tegen aanlopen is dat enerzijds lidstaten niet meer onafhankelijk en effectief kunnen optreden tegen de gevolgen van deze crisis, maar dat anderzijds het Europese financiële besturingsmodel onvoldoende is ontwikkeld om snel en adequaat een antwoord te kunnen formuleren op allerlei ‘nieuwe’ bedreigingen.
Europese actie is nu onder andere vereist om banken in Oost en Centraal Europa te ondersteunen: door de economische en kredietcrisis – en de reactie van West-Europese banken daarop – is namelijk onvoldoende krediet beschikbaar in deze landen, waardoor banken dreigen te falen, begrotingstekorten niet meer kunnen worden gefinancierd, de lokale munteenheden verzwakken, waardoor vervolgens (nog terug te betalen) Euroleningen steeds duurder worden, etc. etc. Weer zo’n lastige kettingreactie. Gecoördineerde actie van de EU is helaas niet vanzelfsprekend: Europese landen (evenals de VS overigens) neigen in reactie op de crisis steeds vaker – reflexmatig – naar protectionistische maatregelen, terwijl juist die (op langere termijn) veel minder effectief, maar wel kostbaarder zijn. Eenheid is nu vooral geboden.
Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.
““Het is fout om de politiek te reduceren tot het brave slaafje van de economie. Juist dat heeft de kredietcrisis mogelijk gemaakt. Het blinde vertrouwen in de economische rationaliteit bracht ons op de rand van de afgrond.”
Economen lukt het maar niet om greep te krijgen op de ware omvang van de crisis, zo stelt Frank Ankersmit, hoogleraar intellectuele en historische geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen, in een gespierde bijdrage in Trouw.
Deze voormalige VVD-coryfee, die inmiddels de partij de rug heeft toegekeerd, is fel gekant tegen de leidende rol van economen ten koste van de politieke verantwoordelijkheid. Dat ‘die naïeve neoliberale sufferds’ van de VVD dat nog steeds nastreven, kan op zijn hoon rekenen. Economen hollen volgens de historicus keer op keer achter de feiten aan. De almaar verkeerde inschattingen van het Centraal Planbureau spreken volgens hem boekdelen.
Waarom economen zo matig presteren? Oorzaak is dat de economie, anders dan ’echte’ wetenschappen als de natuur- of scheikunde, werkt met vereenvoudigingen van de werkelijkheid: “Allerlei historische, culturele, psychologische, sociologische, institutionele en politieke factoren worden in de economie welbewust niet, of onvoldoende verdisconteerd”. Breekt er een crisis uit die ook die andere factoren triggert, dan is de economische ’wetenschap’ hulpeloos: “En eerder een bron van nieuwe inschattingsfouten dan van betrouwbare inzichten”.
VPRO’s Tegenlicht zoekt deze weken naar de nieuwe contouren van de wereld na de kredietcrisis: wat wordt de world’s next economic supermodel? Overleeft het kapitalisme? Verschuift de macht van het Westen naar Azië en verschuift de macht binnen landen ook? Blijft in Europa het sociale vangnet bestaan? Of is het straks ook hier ieder voor zich?
In dat kader is het wellicht interessant om te zien dat het kraken van huizen in de VS momenteel een grote vlucht neemt (bron: IPS). De nieuwe havenots die uit hun huis gezet zijn omdat er door banken beslag op is gelegd kraken een van de 19 miljoen leegstaande panden in de VS. Niet alleen maatschappelijke organisaties helpen dakloze gezinnen bij het kraken. Zelfs een Democratisch congreslid riep onlangs op niet het eigen huis te verlaten als er beslag op werd gelegd maar om je eigen huis te kraken.
Zou het ‘kraakmodel’ de world’s next economic supermodel kunnen worden? Of zien we hier slechts een tijdelijke trend opweg naar de herverdeling van alle bewoonbare grotten op aarde?
Crosspost: Het nu volgende stuk verschijnt simultaan op Sargasso en GeenCommentaar.
Goed, we zitten dus in een recessie, en het wordt nog wel een depressie, als we de verhalen mogen geloven. En wat nu, bezuinigen of juist stimuleren? De Volkskrant rekent ons voor dat de overheid twaalf miljard moet bezuinigen, maar dat de economie daar zo’n klap van krijgt dat er nog eens acht miljard extra bezuinigd moet worden.
Twintig miljard, dat is ruim 11 procent van de totale begroting van 179 miljard euro over 2009. Eén groot ministerie of twee a drie wat kleinere. Percentages en bedragen die tot een paar maanden, zelfs weken, geleden ondenkbaar waren.
Laten we er eens een wisdom of crowds-polletje op los laten. Moet er volgens u bezuinigd worden, en áls we gaan bezuinigen, waar moet dat geld dan vandaan komen? Hieronder twee polletjes, één met enkele keuze, één multiple choice. Eens kijken waar onze reageerders, die zichzelf in diverse, al dan niet ivoren, torens bevinden staan. Wordt het ontwikkelingssamenwerking, of toch defensie?
Moeten we gaan bezuinigen?
Moeten we gaan bezuinigen?
( polls)
Als we gaan bezuinigen, waarop dan?
Waarop moeten we bezuinigen?
( polls)
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
Crosspost: Het nu volgende stuk van Joost verschijnt simultaan op Sargasso en GeenCommentaar.
Goed, we zitten dus in een recessie, en het wordt vanzelf nog wel een depressie, als we de verhalen mogen geloven. En wat nu, bezuinigen of juist stimuleren? De Volkskrant rekent ons voor dat de overheid 12 miljard moet bezuinigen, maar dat de economie daar zo’n klap van krijgt dat er nog eens 8 miljard extra bezuinigd moet worden.
20 miljard, dat is ruim 11 procent van de totale begroting van 179 miljard euro over 2009. Eén groot ministerie of twee a drie complete wat kleinere. Percentages en bedragen die tot een paar maanden, zelfs weken, geleden ondenkbaar waren.
Laten we er eens een wisdom of crowds-polletje op los laten. Moet er volgens u bezuinigd worden, en áls we gaan bezuinigen, waar moet dat geld dan vandaan komen? Hieronder twee polletjes, één met enkele keuze, één multiple choice. Eens kijken waar onze reageerders, die zichzelf in diverse, al dan niet ivoren, torens bevinden staan. Wordt het ontwikkelingssamenwerking, of toch defensie?
Moeten we gaan bezuinigen?
Moeten we gaan bezuinigen?
(polls)
Als we gaan bezuinigen, waarop dan?
Waarop moeten we bezuinigen?
(Polls)
Dat kan! Sargasso is een collectief van bloggers en we verwelkomen graag nieuw blogtalent. We plaatsen ook regelmatig gastbijdragen. Lees hier meer over bloggen voor Sargasso of over het inzenden van een gastbijdrage.
