Waardes, prijzen en ‘hete vrede’

De tijd van de koude oorlog heeft veel invloed op ons politieke debat. De centrale vraag die nu over de wereld waait is: “nu de vrije markt door de crisis heeft bewezen, dat het zonder regulering niet gaat, wat is de rol die de overheid moet spelen?” Of is het feit dat de financiële wereld zijn hebzucht niet kan of kon bedwingen, niet van belang voor het denken over de rol van de staat? De landen met “staatskapitalisme” (China, India, Rusland) komen beter door de crisis, dan wij in het westen. Kennelijk gaan de dingen beter, als er enige autoritaire sturing plaats vindt; maar wat is de goede maat daarin? Het is maar een vraag: de Koude Oorlog ging tussen de vrije ondernemingsgewijze productie en een geleide staatseconomie. Die oorlog werd door het westen gewonnen en hete vrede was ons deel, het ”einde van de geschiedenis” werd uitgeroepen (Fukuyama). Maar spoedig ging de discussie verder: wat was nu de juiste vorm van staatsingrijpen? Die vraag werd overheerst door een economische terminologie, die het politieke debat overwoekerde: wat is efficiënt, wat is doeltreffend, wat geeft het beste rendement?

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Troonrede

, door

Deze bijdrage aan het open podium is van Peter (website)

Redactie: dit is dan de eerste Open Podiumpost. Dat er nog maar veel mogen komen!

Ridderzaal, groot formaat (Foto:flickr/roel1943)Onderdanen!
De demissionaire informatieve toestand in de polder baart Ons grote zorgen. De mist die vandaag over de residentie hangt, mag symbolisch worden genoemd voor de situatie waarin Ons Rijk verkeert. Wij zien de donkere dagen van het naderende herfsttij en de koude winter dan ook somber in.

Onderdanen!
Terwijl uw demissionaire collega’s een stiekem voortvarendheid aan de dag leggen, hullen de informatieve collega’s zich in een hardnekkig stilzwijgen. Wat U wel naar buiten laat druppelen, beter gezegd, stelselmatig laat lekken, leidt tot onrust onder grote delen van Het Volk. Onder de noemer Bezuinigingen laat U vooral weten wat er allemaal niet kan. Daarentegen blijkt u met stomheid geslagen over wat het Volk mag verwachten wat er nog wel kan.

U zult zeggen: maar wij hebben wel meer naar buiten laten lekken. Dat is ontegenzeggelijk waar en van een schandelijk, beschamend gehalte. Wij hoeven u alleen maar te herinneren aan de Klinknagel die U aan uw doodskist meende te ontwaren en die met brute kracht is verwijderd.
Voorts meende u de door Ons benoemde informateurs telkenmale met een kluitje in het riet te sturen. U kwam herhaaldelijk bij Ons op de thee en de wijze waarop u verscheidene mogelijkheden uitsloot, doet vermoeden dat u Ons ernstig heeft misleid.
Telkens opties met elkander bespreken en nog voor u alles had gewikt en gewogen, waren Wij genoodzaakt alweer de thee gereed te zetten.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

het Saillant | De komende implosie van het CDA

, door

SaillantLOGOHet is een kwestie van tijd totdat het CDA implodeert en er alleen nog maar kleine christelijke partijen over zijn.

Zondag in Buitenhof uitte Herman Wijffels ongekend harde kritiek op de lijn van zijn partij het CDA en dan in het bijzonder op Maxime Verhagen en zijn trouwe volgelingen. Volgens Wijffels zijn er twee koersen mogelijk voor het CDA en in het geval dat het CDA kiest voor de rechtse koers van Verhagen dan overweegt hij serieus zijn lidmaatschap op te zeggen.

Al de hele formatie borrelt het ongenoegen op binnen het CDA en terecht natuurlijk. Het CDA als keurige christelijke middenpartij bestaat niet meer als ze met VVD en PVV in zee gaat. Zelfs al mag men het potentiële kabinet Rutte-1 van Verhagen geen rechts kabinet noemen van Verhagen, volgens Rutte zal ‘rechts Nederland zijn vingers (erbij) aflikken’. Hard bezuinigen op ambtenaren en sociale zekerheid, hypotheekrenteaftrek onaangeroerd laten, harder beleid op het gebied van migratie/ lekker moslims pesten, extra politieagenten en de gedoogsteun van de 24=1-mansfractie die mag blijven zeggen wat hij wil en ga zo maar door. Noem dat maar eens een middenkabinet.

Steeds meer CDA-ers, van huis uit toch hondstrouw aan de partij, keren zich daarom af van de partij van Verhagen. Dat Verhagen de uiterste rechterkant van het CDA vertegenwoordigt was genoegzaam bekend, maar dat hij ook daadwerkelijk met de PVV in zee zou gaan/ één van de schoothondjes van Wilders zou willen zijn, komt voor velen kennelijk toch nog als een verrassing. Na de decimering bij de verkiezingen van 9 juni is voor het CDA het vooruitzicht van pakweg ‘vijf ministers en wellicht het dubbele aantal staatssecretarissen’ (Wijffels) natuurlijk een prachtig korte termijn vooruitzicht, zeker voor toekomstig vicepremier Verhagen. Dat kabinet komt er dus wel.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Culturele kaalslag of sociale rechtvaardigheid?

, door

Concertgebouw Amsterdam (Foto: Flickr/danielabsilva)Dat je voor een paar tientjes en twee keer maximaal anderhalf uur reizen vanaf zowat iedere plaats in Nederland meermalen per jaar een geweldige avond kan hebben met hoogwaardig vermaak in de concertzaal is een luxe die ze zelfs elders in Europa lang niet overal kennen. Het is een verworvenheid die kenmerkend is voor de rijkdom en het succes van de Nederlandse samenleving, en het is een verworvenheid waarvan je hoopt dat de mensen die erover gaan er zorgvuldig mee omspringen: toegang tot concert, dans, opera en theater is in Nederland enorm laagdrempelig, en dat mag wat mij betreft nog heel lang zo blijven. Toch sta ik nog niet in vuur en vlam door alle commotie om de vermoedelijke bezuinigingsplannen van het kabinet-in-wording. Ik ben er eerder een beetje door in verwarring.

Die verwarring komt deels doordat de alarmistische retoriek van het protest (Kaalslag!! Grote Zorgen!!!!!) je als buitenstaander zo hard in het gezicht mept dat alle gevoelens van sympathie als sneeuw voor de zon verdwijnen, maar deels komt het ook doordat ik oprecht grote moeite heb om goede redenen te bedenken waarom het een taak van de rijksoverheid zou zijn om een volledig systeem van allerlei regionale en nationale orkesten, dansgezelschappen en wat dies meer zij te onderhouden. Sterker nog: ik kan het maar moeilijk verenigen met mijn idee dat je een overheid hebt om de samenleving wat eerlijker te maken en de verschillen tussen ‘haves’ en ‘have-nots’ kleiner. Volledige subsidiëring van deze ‘subsidieslurpers’ van hoge kwaliteit stuit mij tegen de sociale inborst; delen van die 120mln per jaar (periode 2009-2012 (.pdf)) kunnen misschien best wel beter ingezet worden. In de zorg. In het onderwijs. Bij mensen die het echt nodig hebben om een beetje redelijk te kunnen leven. Het is niet veel, maar het kan helpen.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Mededeling

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De zachtmoedigen en de actuele politiek

, door

Onlangs werd hier een lans gebroken voor “zachtmoedigen”. De auteur noemde mensen zachtmoedig als zij niet alles interpreteerden als een mogelijkheid te verdienen, met de financierbaarheid of de euro’s winst als uiteindelijk criterium voor een beslissing om in actie te komen. Draait alles om geld?

De reacties daarop liepen wat uiteen. Zeker, er is meer dan geld, maar waar precies? Wat bepaalt de ruimte waarbinnen je achter geld aan mag jakkeren? Het stelde mij wat teleur. Is Sargasso ook een vehikel voor wat serieuzere bezinning? Ik probeer daarover een paar denkbeelden te ventileren, alvorens tot een betoogje te komen.

Het nut van Sargasso
Heeft Sargasso nut? Ik ben een prille blogger, vandaar de vraag. Ik stel hem, omdat een lezer mij voorhield dat ik zo professoraal reageer. Ik schoot in de lach en zei dat ik altijd al professor had willen worden. Maar toen begon het nadenken.

Wat schrijf ik eigenlijk en hoe en waarom wordt er gereageerd? Ik probeer de werkelijkheid van de dag te koppelen aan theorie en litteratuur. Ik probeer dat een beetje leesbaar en educatief te doen, soms ook speels. Ik probeer daarbij ook mijn eigen twijfels en onzekerheden te laten zien, in de hoop dat reacties van onbekende lezers mij inzichten aanscherpen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Het Rechtse Pretpark

, door

Vandaag op de Internets: het begon met een tweet van Halsema over “het rechtse pretpark” waar naartoe we opweg zouden zijn. Vervolgens reaguurde Anton dat hij liever in een rechts pretpark zat dan een “links strafkamp”. Waarop Brynnar een schets gaf van “het rechtse pretpark”:


Dat rechtse pretpark heeft bij opening al een vergevorderd achterstallig onderhoud, en daar zal weinig verandering in komen, wegens aangekondigde bezuinigingen. De achtbaan staat al op instorten, de schroeven in de draaimolens zijn van goedkoop ijzer en het spookhuis bevat louter spinrag. De entreeprijs is echter fenomenaal hoog. De directeur heeft echter al wel goed geboerd en kan voorlopig in zijn miljoenenvilla blijven wonen, dankzij de overheidssubsidie (HRA) die hij daarvoor ontvangt, waarmee hij zijn tuinman, zijn huishoudster, zijn vakanties op de Malediven en Aruba en zijn wagenpark kan betalen. Maar het rechtse pretpark gaat draaien. En het gaat draaien op energie opgewekt uit de naastgelegen kerncentrale en de stinkende kolencentrale aan de overkant van de straat. De klanten staan ervoor in de file op de 5-baans snelweg, snakkend naar frisse lucht. (Brynnar)

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Mededeling

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Hubris, Tjeenk Willink en het regeren

, door

Het Griekse woord voor overmoed dringt zich op, bij het aanzien van het gespartel in de formatie. Er is een rechtse meerderheid, vindt rechts. De politiek is gepolariseerd, zegt men ook. Maar je moet wel goed kijken en tellen. De 76 zetels van de rechtse combinatie bleken ineens niet genoeg toen Klink zijn brief schreef: 76-3= 73. Maar toen hij uittrad weer wel: 76-2= 76. Of telt men inmiddels 2 SGP zetels mee?

Zoals ik hier eerder schreef (“Kromme tenen, Majesteit”) zullen individuele leden van CDA en VVD andere standpunten hebben, dan de ondersteunende PVV, vooral op principiële terreinen als mensenrechten, internationale betrekkingen en rechtsstaat. Omgekeerd ook: de PVV toont zich sociaal economisch eerder een natuurlijke bondgenoot van de SP, waarmee veel leden van de VVD en het CDA moeite zullen hebben. Maar over welke standpunten hebben we het dan? De Bloem der Natie heeft zich onder leiding van de heer Opstelten gebogen over een regeerakkoord, waar Rutte blij mee is, namens “rechts Nederland”. Maar waar gaat het echt over? Wat te doen met de woningmarkt? Met de arbeidsmarkt? Met de overheidsfinanciën? Met de hervorming van het openbaar bestuur? Met de pensioenen?

Rutte heeft zich veel veroorloofd, jegens de Koningin en zijn politieke collega’s. Beatrix had voor de afrekening maar drie uur nodig, maar Rutte had haar goed begrepen zo bleek bij de uitgang van het paleis. Misschien moet Thomas Ross over dit gesprek eens wat fantaseren en een leuke eenakter schrijven. Maar ook minder actieve partijen verdienen ons hoongelach. De sociaal-democraten, met wie sedert 1925 “alleen in uiterste noodzaak” mag worden geregeerd, begrijpen nog steeds niet hoe de weerzin tegen hen te vermijden. Sterker: die wordt aangemoedigd. De Telegraaf vindt bij een kopieermachine een strategienota van de PvdA over de komende oppositie. Een driedubbel fout:
– polarisatie en een rechtse combinatie ontstaan niet als natuurverschijnsel, maar pas als de twijfelaars bij VVD en CDA zijn geharnast in een strakke fractiediscipline;
– de mogelijke bondgenoten in de oppositie wegzetten als ouderwets (SP) of neoliberaal (D66 en GL) en in een adem de leiding claimen, is domme en arrogante politiek.

Vorige Volgende