Geen bal op tv | Matthijs van Nieuwkerk

Ooit, ergens in de eerste tien jaar van deze barre eeuw, vond ik Matthijs van Nieuwkerk verfrissend. Hij had leuke dingen gedaan voor Het Parool, presenteerde een origineel programma over voetbal, interviewde met een enthousiasme en interesse die ik destijds niet zo vaak zag en deed als interviewer niet de hele tijd pogingen om zijn gesprekspartner onderuit te halen. Maar na een paar jaar De Wereld Draait Door had ik het helemaal gehad met deze beroepsbewonderaar. Zijn interviewmethode is al jaren hetzelfde: hij beukt zijn gast murw met een complimenteuze intro waarin de superlatieven over elkaar heen buitelen als ratten die een brandend schip proberen te verlaten, waarna hij zijn gasten naar de bekende weg vraagt. Om nog een keer die ene anekdote te vertellen, om de essentie van het een of ander proberen bloot te leggen of om te beschrijven hoe dit of dat of zus of zo voelt. 'Neem ons mee', is een van zijn favoriete zinsneden. Alles in de hoop een memorabele moment te genereren. Met antwoorden die niet langer dan anderhalve zin mogen duren. Toen hij in 2009 tot interviewer van het jaar was uitgeroepen, was voor mij definitief de maat vol.

Door:

Geen bal op tv | Tonio & Pieter

COLUMN - Niets zo intiem als de dood. De keren dat ik mij in één ruimte bevond met een overledene, kreeg ik een schok van ontroering. Meer dan een omhulsel, zag ik een leven dat stilstand was gekomen en voorgoed voorbij was. Het besef dat dit het dan was. Onomkeerbaar. Al die drukte, al die zorgen, die vreugde en dat verdriet van dat ene, unieke leven is tot stilstand gekomen. Een ontroering in de letterlijke betekenis van het woord.

Met de dood moet je voorzichtig omspringen, vond ik altijd. Gisteren waren A.F.Th. van der Heijden en zijn vrouw te gast bij De Wereld Draait Door in verband met de première van Tonio, de film gebaseerd op het gelijknamige boek over de dood van hun zoon. Ik heb de film nog niet gezien en het boek nooit gelezen. Ik vermoed omdat het mij te intiem is. Of omdat het me teveel aan de kwetsbaarheid van mijn eigen kinderen herinnert. 

Ik heb ook altijd gemengde gevoelens gehad bij het portret van Tonio op de cover. Uit welke gevoelens die gemengde gevoelens precies bestonden, weet ik niet. Ik denk dat ik me niet zo goed kon voorstellen om het portret van je eigen kind een rol te laten spelen in het verkoopsucces van een boek dat gaat over zijn dood.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

DWDD op de snijtafel: studio Job

Oké, ze zijn twee jaar na dato rijkelijk laat, maar deze bespreking van het DWDD-item ‘kom niet aan onze holocaustbeleving’ is zo briljant en inzichtelijk voor het hedendaagse mediagebeuren, dat ‘ie desondanks de moeite waard is.

Theatermakers Kasper C. Jansen & Michiel Lieuwma verkregen enige radiobekendheid door bekende Nederlandse hits zoals Frank Boeiens ‘Kronenburg Park’ op de snijtafel te leggen. Hier fileren ze de manier waarop De Wereld Draait Door designer Job Smeets eerst in de leeuwenkuil gooit, maar dan doodleuk doet alsof zij niet verantwoordelijk is voor de slachtpartij die dan volgt.

Smeets had iconografische beelden die associaties oproepen met de holocaust verwerkt in alledaagse voorwerpen, zoals een tafelkleed en een ontwerp voor een hekwerk. Goedkoop scoren, vonden veel mensen, waaronder Tracy Metz van het NRC.

Materiaal voor een sappige woordentwist, dachten ze bij De Wereld Draait door: goed voor de kijkcijfers! Maar daar komt, zo blijkt, wel een hoop manipulatie bij kijken.

Geen bal op tv | Toedeloe: afscheid met Thierry Baudet

COLUMN - Ik vind m’n eigen mening steeds vermoeiender. Andermans mening trouwens ook. Ik zie Thierry Baudet met open blouse bij DWDD een of andere seksgoeroe verdedigen van wie ik die middag voor het eerst het bestaan vernam omdat iemand mij op Facebook wees op het immens slechte stuk dat Thierry Baudet over het fenomeen had geschreven op The Post Online.

Een korte samenvatting van het stuk: jonge vrouwen zijn monsters, en omdat jonge mannen leren dat vrouwen godinnen zijn, moeten ze weer leren hoe de monsters getemd moeten worden, dat nee ja betekent en dat niets haar zo opwindt als een man die haar vernedert. 

In DWDD zegt Thierry Baudet dat de youtube-filmpjes van de seksgoeroe miljoenen keren zijn bekeken. Dat is zijn belangrijkste argument. En dat hij er zelf een boek over heeft geschreven, waarvoor hij grondige research heeft gedaan. Alsof drie keer zeggen dat je ergens veel over hebt gelezen mij overtuigt van je gelijk.

En zo’n jongen krijgt dan op diverse podia de ruimte om zijn mening te verdedigen. Een mening die te vervelend is voor woorden en een verdediging die te belabberd is om de moeite op te kunnen brengen het hoofd voor te schudden. En alsof het niet erg genoeg is dat zo’n jongen op diverse podia de ruimte krijgt om zijn waardeloze zegje te doen, gaat iedereen er ook nog eens over schrijven. Moi incluis. Dan zult u zeggen: schrijf er dan niet over. Laat het gaan. Maar dat lukt me niet. Vermoedelijk omdat ik het onverdraaglijk vind dat Thierry Baudet door al die aandacht in zijn veronderstelling wordt bevestigd dat de wereld zijn mening nodig heeft. Terwijl de wereld zijn mening kan missen als een kippenboer de vogelgriep.

Geen bal op TV | De snijtafel

COLUMN - Volgens filosoof Hans Kennepohl zijn wij nog nooit zo romantisch geweest. Hij heeft zelfs een boek geschreven dat Wij zijn nog nooit zo romantisch geweest heet. Onder romantisch verstaat hij het belang dat wij hechten aan authenticiteit, aan het ‘jezelf zijn’. Juist in een wereld die door digitale technologieën steeds afstandelijker lijkt te worden, hunkeren wij naar echtheid.

Als voorbeeld van die hunkering noemt Kennepohl in een interview met Trouw een paar keer De Wereld Draait Door. En inderdaad, als er één programma is dat de zoektocht naar het authentieke centraal stelt, dan is het De Wereld Draait Door wel, dat constant probeert om de steeds killer wordende wereld op puurheid te betrappen. Waarbij Matthijs van Nieuwkerk als een soort hogepriester bepaalt wat wel en wat niet authentiek is, daarbij ingefluisterd door volgelingen als Nico Dijkshoorn, Marc Marie Huibrechts en Jan Mulder.

Hoe oppervlakkig DWDD’s viering van het authentieke is, toonde het De Snijtafel gisteren aan in een 20 minuten durende operatie van een DWDD-interview met Carice van Houten en Halina van Rijn. Aanleiding van het interview was het verschijnen van hun boek Anti-Glamour, waarin de hartsvriendinnen verslag doen van hun leven naast de schijnwerpers. Het irritante, zo laat De Snijtafel genadeloos zien, is dat Carice, Halina en Matthijs heel gewichtig doen over iets wat heel oppervlakkig is. En elke keer als tafelheer Paul de Leeuw die diepte juist wel wil opzoeken (of het gebrek eraan probeert te doorprikken), wordt hem de mond gesnoerd door de presentator.

Lezen: De wereld vóór God, door Kees Alders

De wereld vóór God – Filosofie van de oudheid, geschreven door Kees Alders, op Sargasso beter bekend als Klokwerk, biedt een levendig en compleet overzicht van de filosofie van de oudheid, de filosofen van vóór het christendom. Geschikt voor de reeds gevorderde filosoof, maar ook zeker voor de ‘absolute beginner’.

In deze levendige en buitengewoon toegankelijke introductie in de filosofie ligt de nadruk op Griekse en Romeinse denkers. Bekende filosofen als Plato en Cicero passeren de revue, maar ook meer onbekende namen als Aristippos en Carneades komen uitgebreid aan bod.

Kopspijkers doet BZV in DWDD

Jaja, de VARA en de KRO zijn verwikkeld in een heuze Boer Zoekt Vrouw-soap. Samengevat: DWDD bespreekt op maandag de uitzending van BZV van de zondagavond ervoor. Niet zo gek, er kijken wekelijks vier miljoen mensen naar die ontzettend actief zijn op ‘het tweede scherm’, zoals dat tegenwoordig heet. Maar de KRO vond Matthijs, zijn tafelgast en ‘BZV-watcher’ Sanne Wallis de Vries niet aardig genoeg over de boeren, dus mag de VARA geen beelden meer uitzenden van de boerenserie. Ook mogen KRO-presentatoren Yvon Jasper en Arie Boomsma niet meer aanschuiven bij De Wereld Draait Door.

Dat houdt de boefjes van De Wereld Draait Door echter niet tegen de nabespreking te houden. Vorige week bespraken ze de saaiste BZV-aflevering ooit door met poppen te spelen. Deze week schoof het halve cabaretclubje uit het voormalige Kopspijkers aan. Hier en daar een beetje flauw, maar de cabaretiers zijn het imiteren geenszins verleert. Vooral hoeheetzeookalweer die Boerin Henrieke nadoet is fantastisch.

Overigens kondigde De Wereld Draait Door de gasten aan als Boer Aad, Boerin Henrieke en Boer Willem, en dachten sommige krantenredacties kort dat de echte boeren in de uitzending zouden zitten. Maar toen bleek dat het om een persiflage bleek, hebben ze dat bericht natuurlijk als de wiedeweerga weer offline gehaald.

Geen bal op tv | Robbert Dijkgraaf over Albert Einstein

COLUMN - Robbert Dijkgraaf gaf college over Albert Einstein. In de reguliere uitzending vloog hij met de snelheid van het licht door de materie. Op het.web nam hij wat meer rust. En dat was wel zo prettig.

Professor Robbert Dijkgraaf gaf college in De Wereld Draait Door. Over Albert Einstein. Een fijne gelegenheid om weer eens te proberen al die belangrijke theorieën te begrijpen. Ik heb het al vaker geprobeerd, en ik snap het altijd wel, maar het lukt me nooit helemaal om m’n vinger erachter te krijgen.

Wie weet zou daar nu eens verandering in komen. Robbert Dijkgraaf begint, zoals iedereen die mij de theorieën van Einstein probeert uit te leggen, over de elegante eenvoud van de theorieën. Waarna Dijkgraaf ze uitlegt aan de hand van de bekende voorbeelden. Zoals het voorbeeld van de man in de rijdende trein die zijn zaklamp verticaal op en neer laat bewegen. Wie daar vanaf het stilstaande perron naar kijkt, ziet niet een op en neer gaande zaklamp, die ziet het licht in een golfbeweging voorbijtrekken. Voor de persoon op het perron legt het licht dus een langere weg af dan voor de persoon in de trein, terwijl de lichtsnelheid dezelfde blijft. Conclusie: voor de man op het perron gaat de tijd langzamer dan voor de man in de trein. Tenminste, als ik het goed begrepen heb. Zeker weten doe ik dat niet, want ik mis de verbeeldingskracht om het te doorvoelen, als u begrijpt wat ik bedoel.

Geen Bal op TV | Margaret Thatcher

COLUMN - Twan Huys en Gerdi Verbeet zaten bij As the World Turns om de dood van Thatcher te duiden. De BBC had een aantal belangrijke tv-riten te genegeerd.

Gerdi heeft haar handtas meegenomen. En een broche omgedaan. En een parelketting. Een klein eerbetoon aan een stijlicoon. Het is me al vaker opgevallen: waar je ook voor stond tijdens je leven, uiteindelijk eindig je als stijlicoon. Of je nu Ché Guevara of Margaret Thatcher heet. Doch dit geheel en al terzijde. 

Twan Huys vertelt dat de BBC  World rond een uur of 13.00 in de middag met een speciale nieuwsuitzending kwam, maar tot zijn niet geringe verbazing gingen ze in de uren die volgden over tot de orde van de dag. Pas rond 17.00 kwamen ze met een uitgebreide update. In plaats van de broer van de neef van John Mayor in te vliegen omdat er niemand anders bereikbaar was (zoals ze bij de NOS zouden hebben gedaan mocht Margaret Thatcher de premier van Nederland zijn geweest), besloten ze even de tijd te nemen om na te denken over waar ze het later precies over zouden gaan hebben en wie ze daarvoor zouden uit te nodigen.

Overigens vertelde Gerdi Verbeet tussen neus en lippen door dat ze niet meer wist wie John Major was. Wat ik eerlijk gezegd vrij schokkend vond voor een voormalig voorzitter van de Tweede Kamer. Maar wellicht was het bij wijze van spreken.

Lezen: Het wereldrijk van het Tweestromenland, door Daan Nijssen

In Het wereldrijk van het Tweestromenland beschrijft Daan Nijssen, die op Sargasso de reeks ‘Verloren Oudheid‘ verzorgde, de geschiedenis van Mesopotamië. Rond 670 v.Chr. hadden de Assyriërs een groot deel van wat we nu het Midden-Oosten noemen verenigd in een wereldrijk, met Mesopotamië als kernland. In 612 v.Chr. brachten de Babyloniërs en de Meden deze grootmacht ten val en kwam onder illustere koningen als Nebukadnessar en Nabonidus het Babylonische Rijk tot bloei.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Volentekriebels | Geniet ervan

COLUMN - Een overzicht van een aantal mediahypes in 2012. En een suggestie voor het komende jaar. Doe ook mee, stop met thee!

Nog zeven nachten slapen en één avond opblijven en het is 2013. Daarmee komt een einde aan de campagne Kony 2012. Voor de mensen met een haperend declaratief geheugen: Joseph Kony is de Johannes de bultrug van de eerste twee weken van maart 2012. Hij is geen stervend zeezoogdier maar een boze gemene neger die kindsoldaatjes ronselt, vrouwen verkracht en mensen doodt. Dat vonden we heel erg en daarom moest Kony worden opgepakt en berecht.

Omdat Kony hot was, besteedde De Wereld Draait Door aandacht aan het onderwerp. Op 9 maart sprak Matthijs van Nieuwkerk erover met Willemijn Verloop van Warchild en de in Uganda geboren tv-presentator Adrew Makkinga (fragment hier). Verloop zegt in de uitzending dat ze het briljant vindt dat jonge mensen nu betrokken zijn met wat er gaande is in Centraal Afrika. Makkinga is cynischer. Dit is twee, drie dagen een hype, denkt hij, daarna zijn we het weer vergeten. Tafeldame Theo Maassen gaat daarin mee. Maar dat is buiten Van Nieuwkerk gerekend. Matthijs noteert dat DWDD met regelmaat op het onderwerp terug zal komen.

Geen bal op tv | Kane

COLUMN - TV-detective Max Molovich kijkt naar De Wereld Draait Door en ziet een herboren Kane. Matthijs is laaiend enthousiast. De twijfel slaat toe bij onze held. Zou Kane dan echt een goede plaat hebben gemaakt?

Ik heb het wel vaker gehad bij De Wereld Draait Door. Reinout Oerlemans kwam Komt Een Vrouw Bij De Dokter pluggen. Beste film ooit, zo leek het. Reinout als bezeten filmregisseur. Het zal toch niet, dacht ik. Het zal toch niet dat Reinout Oerlewapper een goede film heeft gemaakt? Een jaar later zag ik de film op tv. Een van de slechtste films die ik ooit had gezien. Ik kon weer rustig gaan slapen.

Weer een jaar of zo later zat Reinout Oerlemans Nova Zembla te promoten. Samen met zijn sterrencast. En weer vlogen de superlatieven over tafel als serviesgoed in een spookhuis. Waanzinnige film. Grote eer om mee te doen. Oerlemans is gestoord maar geniaal. En weer dacht ik bij m’n eigen: het zal toch niet? Het zal toch niet dat meneer van z’n fouten heeft geleerd en nu wél een goede film heeft gemaakt? Een dag later las ik de recensies. Geen recensent had de ballen om de film de grond in te heien. Angstig respect voor de 3D-pionier. Maar tussen de regels door las je dat het een zielloze boutfilm was. Als recensenten het camerawerk gaan roemen, dan weet je meestal wel hoe laat het is. 

Lezen: Het wereldrijk van het Tweestromenland, door Daan Nijssen

In Het wereldrijk van het Tweestromenland beschrijft Daan Nijssen, die op Sargasso de reeks ‘Verloren Oudheid‘ verzorgde, de geschiedenis van Mesopotamië. Rond 670 v.Chr. hadden de Assyriërs een groot deel van wat we nu het Midden-Oosten noemen verenigd in een wereldrijk, met Mesopotamië als kernland. In 612 v.Chr. brachten de Babyloniërs en de Meden deze grootmacht ten val en kwam onder illustere koningen als Nebukadnessar en Nabonidus het Babylonische Rijk tot bloei.

Volgende