Finland wijst NAVO-lidmaatschap voorlopig af

De spanningen tussen Rusland en Oekraïne raken ook de Scandinavische landen Zweden en Finland die beide geen lid zijn van de NAVO. De Finse premier Sanna Marin zei deze week dat zij het zeer onwaarschijnlijk acht dat haar land in haar regeerperiode toe zal treden tot het militaire bondgenootschap. Net als de NAVO-landen maakt zij zich ook ongerust over de dreigende situatie rond Oekraïne. Een inval van Rusland zal ook van de kant van Finland beantwoord worden met harde sancties. En niemand zal ons kunnen verhinderen toe te treden tot de NAVO, zei ze. Maar voorlopig houdt Finland het bij een onafhankelijke positie en bij de praktische samenwerking met Rusland die ook al tijdens de Sovjettijd bestond. In de publieke opinie is er onvoldoende steun voor een koersverandering. Een recent onderzoek laat zien dat 28% van de Finnen voor aansluiting bij de NAVO is, een stijging ten opzichte van vorige polls. Maar 42% is nog altijd tegen. De rest weet het niet. Militairen op Gotland Zowel in Zweden als in Finland zijn de militairen extra waakzaam. In Zweden heeft het leger zijn aanwezigheid op het strategisch gelegen eiland Gotland in de Oostzee versterkt. Vorige week arriveerde een groot aantal militairen op het eiland met groot materieel. Aanleiding was de toename van Russische landingsvaartuigen in de Oostzee. 'Het is glashelder dat er een risico is.' zegt de Zweedse minister van Defensie Peter Hultqvist 'Een aanval op Zweden kan niet worden uitgesloten. Het is belangrijk te laten zien dat we niet naïef zijn.' Ook het Nederlandse amfibische marinetransportschip Zr Ms. 'Rotterdam', dat onderdeel is van de militaire structuur van de NAVO, is richting de Oostzee gestuurd. In Finland is nu de vraag opgeworpen of Åland (foto) ook niet militair versterkt moet worden. Åland, niet te verwarren met het langgerekte Öland voor de Zweedse kust, is een eilandengroep tussen Finland en Zweden op de grens van de Oostzee en de Botnische golf. Ook zeer strategisch gelegen dus. De regio heeft een verregaande autonomie, de 30.000 inwoners zijn verspreid over 65 eilanden. Ze spreken Zweeds, hebben een eigen vlag, een postzegel en een eigen parlement.  Maar wat bij de actuele militaire dreiging nu vooral van belang is: Åland is sinds 1856 gedemilitariseerd; forten of militaire aanwezigheid zijn verboden, en de bewoners hoeven niet te voldoen aan de Finse dienstplicht. Politicoloog Göran Djupsund wijst op historische verdragen waarin staat dat Finland Åland moet beschermen als de veiligheid van de eilanden in gevaar komt. Anderzijds houden de Russen de neutraliteit van het gebied nog steeds streng in de gaten. Een Russische consul is op een van de eilanden gevestigd. OVSE De Finse president Sauli Niinistö kreeg deze week een telefoontje van zijn Amerikaanse collega Biden. Niinistö twitterde dat zij hun zorgen over de Europese veiligheid hadden gedeeld. Het Witte Huis was wat uitvoeriger. Het beklemtoonde 'de band van Finland met de VS en de NAVO ter bescherming van de veiligheid in Europa'. Ook de OVSE kwam aan de orde, als een 'plaats voor dialoog en de-escalatie van de spanningen'. Finland heeft als niet gebonden land altijd een belangrijke rol gespeeld in de 'Organisatie voor Veiligheid en Samenwerking in Europa'. De Finnen zouden ook nu weer voor ontspanning kunnen zorgen als de OVSE, waar ook Rusland én Oekraïne deel van uitmaken, een grotere rol kan krijgen in de beheersing van het conflict. Verkiezingen Zondag zal in Finland alle aandacht gericht zijn op de binnenlandse politiek. Er zijn dan voor het eerst verkiezingen voor de nieuw gevormde zorgregio's (SOTE). De 21 nieuwe regiobesturen gaan de zorg in brede zin overnemen van bijna 300 gemeentes. De regio's bieden eerstelijnsgezondheidszorg, gespecialiseerde gezondheidszorg, tandheelkundige zorg, spoedeisende hulp, geestelijke gezondheidszorg, sociale zorg en tal van andere dergelijke diensten als openbare diensten.  Ze worden gefinancierd uit belastinginkomsten, voorlopig van het landsbestuur, en de regionale raadsvergaderingen kunnen beslissen of ze de diensten zelf verlenen of kopen bij particuliere aanbieders. Helsinki doet niet mee met de verkiezingen, de stad wordt beschouwd als een aparte SOTE waarvoor het gemeentebestuur het beleid inzake de zorg blijft bepalen. Åland mag het als semi-autonoom gebied ook zelf uitzoeken. De bestuurlijke hervormingen zijn vooral bedoeld om de zorg efficiënter te maken in dit land met een sterk vergrijzende bevolking. Ze zijn niet onomstreden. Sommigen zeggen dat de hele operatie meer gaat kosten dan dat het oplevert. In de eerste acht jaar zou er met de maatregelen een extra bedrag van 6,4 miljard euro door belastingbetalers opgebracht moeten worden. De belofte dat het hele land zal kunnen profiteren van een gelijkwaardig niveau van zorg zou te hoog gegrepen zijn. De Finse omroep heeft een Kiezerskompas gemaakt waarmee je per regio je affiniteit met de verschillende kandidaten kunt vaststellen. De stemwijzer wordt aangeboden in het Fins, het Engels, het Sami, Russisch en Arabisch. Bij alle uitspraken krijg je meteen het gezicht er bij van de kandidaat die het met je eens is.

Door: Foto: Susanne Nilsson (cc)

Closing Time | Bela Lugosi’s Dead

, door

Laatst hoorde ik ‘m toevallig,‘Bela Lugosi’s Dead’ van Bauhaus en het viel me zo op dat er weinig sleet in zat, dat het nummer na 43 jaar nog steeds fris en dansbaar (vandaar de 12 inch) klinkt. En dat kun je van een heleboel muziek uit die tijd niet meer zeggen: veel klinkt gedateerd, ah gossie, jeugdsentiment.

Maar Bela Lugosi’s Dead, heeft de tand des tijd goed doorstaan. Ik weet nu ook pas wie Bela Lugosi was. (En wat Bauhaus is: ik heb het schoolgebouw in Dessau inmiddels bezocht, want ik houd wel van die strakke architectuur).

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Mededeling

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Afbeelding van Gerd Altmann via Pixabay

Verduveld vaak testen

, door

COLUMN - Het aantal besmettingen kan de komende weken oplopen tot 75.000 per dag, misschien zelfs meer, waarschuwde Ernst Kuipers vrijdag op z’n allereerste persconferentie als minister. De onderliggende toon was geruststellend: een besmetting met omikron lijkt een minder heftig verloop te hebben; dan kun je maar beter deze variant krijgen dan een andere.

Is de pandemie achter de rug als (zowat) iedereen die niet gevaccineerd is, besmet is geweest? Want dat leek Kuipers te suggereren: ‘Dan zijn we er doorheen.’ Zo ging het inderdaad bij de Spaanse griep – minus de vaccins dan, want die waren er toen niet.

De gedachte dat het nu ook zo gaat, lijkt me optimistisch. Allereerst is corona veel besmettelijker dan de Spaanse griep en reizen we nu collectief aanzienlijk meer en sneller: we verspreiden het virus, in al zijn varianten, razendsnel over de hele wereld. Er is geen plek op de wereld waar het virus nu niet rondwaart; dat was bij de Spaanse griep anders.

Ten tweede zijn er veel mensen die – net als bij Q-koorts gebeurde – langdurige, mogelijk blijvende schade overhouden aan een doorgemaakte besmetting. Daarvoor hoef je niet eens op de ic te zijn beland, het geldt ook voor mensen die thuis hebben uitgeziekt. Om welk percentage het precies gaat, is onduidelijk, maar sommige experts schatten dat het mogelijk één op de tien is van iedereen die ziek werd van corona. Dat zijn akelig veel langdurig zieke mensen, onder wie onverwacht veel jonge.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Woorden met gevolgen

, door

OPINIE - Onieuw is er ophef in de Tweede Kamer over uitspraken van Wilders. Eind december schreef hij over de nieuwe minister van Justitie Dilan Yeşilgöz: ‘Een VVD-er van Turkse afkomst op Justitie. En nu maar hopen dat ze mijn beveiliging niet opheft want het liefste zien ze me natuurlijk onder het gras verdwijnen.’ In het Kamerdebat over de regeringsverklaring weigerde hij dit terug te nemen. Met ‘ze’ was de VVD bedoeld, zei hij. Die partij probeert hem al jaren ‘kapot te maken’.  Vervolgens kwam er in zijn betoog over het coalitieakkoord opnieuw een aanval op de pers ‘die zich gedraagt als lakei van de macht’. Toen hij daarna ook nog eens D66 Kamerlid Fonda Sahla aanviel op haar hoofddoekje met de uitspraak “We zijn het Nederlandse parlement. Met een hoofddoekje ga je maar in Saudi-Arabië in het parlement zitten” was de maat vol. Kamerleden vroegen Kamervoorzitter Vera Bergkamp dringend om in te grijpen. Bergkamp vond de opmerking van Wilders over de hoofddoek van hun collega ‘niet respectvol’, maar verder ging zij niet (vandaag schijnt ze toch wat strenger op te treden).

Sleets

Wilders leeft van ophef. Zijn populariteit is voor een groot deel te danken aan zijn ‘recht-voor-zijn-raap’ taalgebruik. Hij is niet vies van scheldpartijen tegen gevestigde partijen, integendeel. Het is zijn handelsmerk. En het vermoeden is dat hij nu een tandje bijzet omdat hij vreest voor de concurrentie van FvD. Zijn islamofobie begint ook een beetje sleets te worden.

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Closing Time | The Living Room

, door

Nadat ik schreef over Jeff Mills vroeg ik me af wat onze eigen techno-pionier, Orlando Voorn, dezer dagen doet. Voorn haalde in de jaren ’90 de Detroit-sound naar Nederland, maar lijkt tegenwoordig een beetje een vergeten legende. Aan hem ligt het niet: hij produceert nog altijd het ene na het andere album, vooral techno, maar vorig jaar ook album met soul-house. Voorn bracht ook muziek uit onder tal van aliassen, waaronder in zijn beginjaren als The Living Room. Onder deze naam maakte hij in 1994 het meer experimentele technoalbum Roomservice – volgens deze reviewer een “criminally underrated record”.

Foto: © Tweede Kamer Plenaire zaal tijdelijke Tweede Kamer copyright ok. Gecheckt 28-09-2022

Regering verklaart zich over haar termijn heen

, door

Aldus sprak Rutte bij het afleggen van de regeringsverklaring, gisteren in de Tweede Kamer:

Ik begin bij de constatering dat veel grote problemen niet in een paar jaar kunnen worden opgelost. Daarom is dit allereerst een akkoord dat over één kabinetsperiode heen kijkt.

Wacht even… Lezen we hier een volkomen doorgeslagen ambitie van heer Rutte? Is een Rutte IV niet genoeg en mikt hij op minstens een Rutte V? Over 196 dagen, zo’n 28 weken, zal hij de langstzittende premier worden. Dus waarom gaat-ie voor de aller-allerlangstszittende premier? De man is nu al de premier met de meeste records.

Ruttes records als minister-president (lees ook hier en hier): Het langst demissionair, de langste kabinetsformatie, de meeste opgestapte bewindslieden, de meeste excuses, de wolligste troonrede ooit. Verwacht in 2022: de langstzittende premier.

Alleen een kabinetscrisis kan roet in het eten gooien. De kans erg klein dat Rutte IV binnen 196 dagen ergens over valt. Of heeft u daar een idee over?

Maar wacht, met “over één kabinetsperiode heen kijken” bedoelt hij een beleid zoals hij dat eigenlijk al jaren gewend is: zaken voor zich uit schuiven. Heel welwillend toezeggen dat ergens naar gekeken zal worden, dat iets zal worden meegenomen in nader overleg, dat er eerst onderzoek moet komen, dat eerst de Europese partners meegekregen moeten worden.

Foto: Marieke Rijneveld (zelfportret), CC BY-SA 4.0 , via Wikimedia Commons.

De boy uit je willen halen

, door

COLUMN - Pronomina in de lyriek

In gebarentalen werkt de wijzende vinger vaak als een persoonlijk voornaamwoord: de gebaarder zet de personen over wie ze praat eerst in de gebarenruimte voor zicht: Marieke staat links, Lucas staat rechts. In de rest van het betoog wijst ze dan naar de plek waar zij geplaatst zijn als ze het over hen wil hebben.

In zekere zin werken pronomina altijd zo: ze verwijzen, maar vooral: ze bepalen samen de ruimte waarin je je het gesprek laat plaatsvinden. Tot een paar jaar geleden goldt dat vooral voor de tweede persoon: je verandert een gesprek als je van u overschakelt naar jullie. De laatste jaren ligt de focus ineens meer op de derde persoon.

En niet iedereen bevalt de ruimte die de spreker definieert. Zo kreeg de dichter Marieke Lucas Rijneveld de afgelopen dagen ineens een storm van kritiek over zich heen toen hij verklaarde dat hij er voortaan de voorkeur aan gaf dat we naar hem verwijzen met hij en hem. Hij reageerde superieur op die kritiek, door in de Volkskrant een tegelijkertijd stoer en breekbaar gedicht te publiceren dat tjokvol veelzeggende pronomina is (de vette letters voor de persoonlijk en bezittelijk voornaamwoorden zijn van mij):

Vrij van beren

Ik ben bijna in alles heldhaftig geweest:
in met de kont tegen de geboortekrib
en waar ik thuiskom, wil ik Lucas heten.
In het dagelijks brood opnieuw tot mij te
nemen – vanuit een graatmager landschap
leerde ik niet bang te zijn voor een
vetter seizoen. Of in het afschudden
van de wolfsmeneer en nooit weer een
prooi acteren, zijn streken uit mij te leven.
In de dood, door hem een verkeerd reisadvies
te geven en niet angstig zijn voor stille
polderwegen. Maar ook in kleine
dingen, zoals het opdoeken van mijn
berenverzameling; ik spaarde ze vooral
in het schemerdonker, of als ik iets
niet dacht te kunnen, zoals een lampje
verwisselen, een band plakken,
mijzelf lijmen na een onhebbelijk oordeel.
Waar ik nooit heldhaftig in ben geweest:
het verdragen van al dat geraas en getier,
van men die het altijd beter weet,
die de boy uit je willen halen en je
ongevraagd naar hun schepping willen
vormen, je wanstaltig noemen.
Nee, niets is moeilijker dan de mens
die de ander het menszijn niet gunt,
die het blad voor de mond plaatst,
terwijl iedereen als ontwerp ter
wereld komt en een eindversie
nooit definitief, nooit compleet is.

Steun ons!

Mededeling

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Closing Time | Jeff Mills

, door

Wat doet Jeff Mills, pionier van de Detroit techno-scene, tegenwoordig eigenlijk? In 2015 was Mills bezig met een mix van elektronische en klassieke muziek die alleen in Europa aansloeg. In The Guardian beklaagde hij zich dat Amerikanen blijkbaar niet geïnteresseerd zijn in zwarte artiesten als ze niet “poor and broke and desperate” zijn. Nu is de fanbase voor elektronische muziek in de V.S. sinds de gouden jaren van de techno sowieso gekrompen ten opzichte van die in Europa. En vermoedelijk is de aansluiting bij het Amerikaanse publiek nog verder verwijderd geraakt door de laatste jaren een meer experimentele weg in te slaan. In 2019 maakte hij met multi-instrumentalist Rafael Leafer (ook uit Detroit) het album The Override Switsch: “Unrestrained and unshackled by the semiotics placed by conventional dance music, it looks to a frontier beyond what is conditioned by genre,” aldus de makers.

Closing Time | In Mijn Hoofd

, door

Ik kocht ooit een boek met liedteksten van Raymond van het Groenewoud getiteld Je veux de l’amour, uitgeverij Nijgh & Van Ditmar (Neuk & Van Dattum, zoals Ronald Giphart het noemde). In die uitgave zijn niet al zijn liedteksten verzameld, wel zijn mooiste.

En achterin het boek zit een cd met daarop elf liedjes van Raymond. Maar dan klein uitgevoerd, breekbaar, akoestisch – delicaat is het woord dat ik zocht. Er klinkt een gestopt trompetje hier, en een bescheiden piano daar. (Satie is niet ver weg). En de teksten zijn klein wondertjes. Ik wilde voor deze Closing Time eigenlijk het nummer ‘Het gras is nat’ doen, maar daar kon ik op youtube helaas nergens een uitvoering van vinden. Ik wilde juist die song vanwege Blue Monday, dat was de dag van gisteren. Dat was de dag van de depressie.

Closing Time | Rich

, door

Leeds Calling. Vroeger had je dichters, die schreven. En je had bandjes, die speelden en zongen. Later waren daar de beatpoets, en de spoken word popdichters, zoals John Cooper Clark, Anne Clark en Ton Lebbink, die hun gedichten ritmisch brachten op het podium, soms met muziek, soms zonder.  En op de een of andere manier zijn die twee genres in elkaar overgelopen. Er zijn nu in Engeland steeds meer bandjes waarvan de zanger zijn teksten pratend, in plaats van zingend dus, brengt: Sprechgesang.

Vorige Volgende