Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Mathurin Forestier

Ik zou niet met een vrouw kunnen omgaan die andere oren heeft dan ik. Ik bedoel, met een vrouw die houdt van bijvoorbeeld de liedkunst van Frans Bauer of die genieten kan van Herman van Veen. U zult zeggen: maar dat is ook de kunst voor de laagopgeleiden. Dáár komt het door, dat je niet met zo iemand kunt omgaan. Daar zal het zeker ook door komen, maar er zijn veel hoogopgeleiden die houden van de orkestmuziek van Mozart of de pianomuziek van Chopin, en dat is ook muziek die ik onmiddellijk uitzet. Ik kan er gewoonweg niet naar luisteren. Het stoort me, die muzak.

Een vrouw moet op zijn minst van Bach houden. Gelukkig doet Jeanette dat. Ze houdt ook van Norah Jones, helaas, maar ik houd bijvoorbeeld weer van Black Sabbath met een nog jonge Ozzy. Jeanette houdt van Bach (en van Glenn Gould’s versies van Bach!), maar ze houdt ook van de voorlopers van Bach: Dufay, Byrd, Ockeghem, Palestrina.

‘Waar haal jij je muziek vandaan?’ vroeg ik haar. ‘Vroeger kocht ik de platen, later de cd’s, maar tegenwoordig luister ik op de computer naar YouTube,’ zei ze. ‘Dat doe ik ook,’ zei ik, ‘ik hoef niets te downloaden, ik luister alleen naar YouTube. Als ik verre reizen zou maken met een auto – ik heb niet eens een rijbewijs, dus ik kom niet zo ver – of met het vliegtuig, dan zou ik wel een verzameling Byrd-liederen willen hebben. Maar daar is allemaal nooit sprake van geweest. Ik ben een thuiszitter. Eng, hè? Maar dat krijg je als je een hartpatiënt bent.’

‘Hartpatiënt? Maar dan zal ik voortaan wat voorzichtiger met je omspringen!’

‘Alsjeblieft dankjewel, ja. Ken jij de naam Mathurin Forestier?’

‘Nee. Nooit van gehoord.’

‘Dat is geen schande. Alleen de specialisten hadden tot 2008 van die naam gehoord. In 2008 kwam er een plaat uit van Forestier met die Missa l’Homme Armé, en toen wisten nog een paar honderd liefhebbers ervan. Hij was een goede componist die geboren moet zijn rond het jaar 1470, dus hij werd ongeveer geboren toen Dufay stierf, hij was een tijdgenoot van Antonius Divitis en Nicolas Champion. Forestier heeft aan het Franse hof gewerkt als componist, en waarschijnlijk ook als koordirigent, dus dat moet zijn geweest onder Lodewijk XII van het huis van Valois. Er zijn nu nog een paar missen, twee octetten en vier liederen van Forestier bekend. Er moet natuurlijk nog veel meer te vinden zijn, maar dat is allemaal nooit beschreven. Wannneer Forestier stierf is bijvoorbeeld ook niet bekend. We weten niets van hem. Wikipedia heeft ook geen stukje over hem.’

‘Hij is dus niet zozeer een onbekende schakel in de muziekgeschiedenis, maar een onbekende.’

‘Ja, precies. Je kunt zijn stijl wel zien als een overgang van de muziek van Busnois naar die van Palestrina. Vijfhonderd jaar geleden duurde een muziekstijl nog honderd jaar, dat is tegenwoordig wel anders. Als je nu zegt dat je van, laat ons zeggen, de hiphop houdt, zegt iedereen: wat ben jij een ouderwetse lulhannes! Ken je een andere liefde van me, Galina Oestvolskaja?’

‘Daar zal ik nog zeer aan moeten wennen, lieverd. Een portje?’

Vandalisme of Brandalisme?

Kunst, vandalisme, of kritiek. Brandalism is alledrie (maar niet echt heel erg vandalisme, want soms mag je iemands bezit bekladden).

Ze duiken op in de (soms) grauwe straten van Engeland. Ze zijn hard, grappig, ontroerend. Een groep kunstenaars in Engeland legt zich toe op ‘brandalism’, een statement tegen de consumptiemaatschappij met als canvas de uithangborden van diezelfde consumptiesamenleving. De artiesten gebruiken de taal van de gladde adverteerders. Het doet denken aan Banksy, maar dan met een meer commerciële twist. Jammer alleen dat de kunstwerken straks weer overgeplakt worden met de aanbieding voor de laatste kiloknaller.

Artist - Bill Posters (UK) // Site specific install, Primary School, Manchester.

Artist - Bill Posters (UK) // Site specific install, Birmingham

Artist - Cleon Patterson (US) // install in Birmingham

Artist - Eyesaw (UK) // install in Central Bristol

Artist - Ghost Patrol (Aus) // install in Fallowfield, Manchester

Artist - Paul Insect (UK) // install in East Manchester

Artist - Paul Insect (UK) // install in Hyde Park, Leeds

Artist - KennardPhillips (UK) // install in Central London

Artist - Leo Murray / Tom Bristow (UK) // install in West London

Artist - Polyp (UK) // install in East London

Yanis Varoufakis: The global Minotaur

Yanis Varoufakis laat in The Global Minotaur zien dat de financiële crisis het resultaat is van een proces dat al in de jaren zeventig is begonnen.

Er zijn veel theorieën over oorzaak van de crisis, maar ik vraag me af of ze de kern van de zaak raken. Ja, het is waar dat bankiers er een potje van maken. En ja, het is ook waar dat het marktdenken te ver door slaat: deregulatie en privatisering maken het systeem instabiel. Onder het motto greed is good laten we ons bestelen door de onzichtbare hand van de vrije markt terwijl zogenaamde toezichthouders passief toekijken. De rekening van dit feest wordt ons nu gepresenteerd. Maar is dit echt de verklaring van de grote crisis van nu? Hebzucht, domheid en bedrog zijn van alle tijden, zo bijzonder is onze tijd nou ook weer niet. Of wel?

Volgens Yanis Varoufakis, auteur van The Global Minotaur: America, the True Origins of the Financial Crisis and the Future of the World Economy, kun je de afgelopen zeventig jaar economisch in twee perioden indelen. In de eerste dertig jaar na de Tweede Wereldoorlog werd de wereldeconomie ingericht volgens een zorgvuldig ontworpen plan dat was opgesteld tijdens de Bretton Woods conferentie. Varoufakis noemt dit het Globale Plan. Deze jaren worden gekenmerkt door stabiliteit en welvaartsgroei die eerlijk wordt verdeeld. Er zijn geen grote crises en er is weinig inkomensongelijkheid. De tweede periode, de tijd van de Globale Minotaurus, begint in de jaren zeventig en wordt gekenmerkt door lagere economische groei, grote ongelijkheid en instabiliteit. De economie wordt overheerst door de Global Minotaurus: het financieel systeem met Wall Street als epicentrum. Gedurende deze periode treden steeds grotere economische crises op, waarvan die van 2008 de heftigste is.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Kunst op Zondag | Te koop

In Dirkswoud staat een soort ‘winkel van Sinkel’. Met de meest uiteenlopende artikelen. Zo bont dat het de nieusgierigheid wekt. Maar de eigenaar is een stuk chagrijn. Even binnenlopen om wat rond te snuffelen is er niet bij. “Kijken is kopen”, brult hij tegen iedere nieuwsgierige.

Veel kunst wordt bekeken. Meestal op plaatsen waar dat ook de bedoeling is. In een museum koop je hooguit een boek met reproducties van het werk dat je net hebt bekeken. Op kunstbeurzen en in galeries is het wel de bedoeling dat je kunst koopt. De vraag van vandaag: kopen Sargasso-lezers wel eens kunst?

De eigenaren van ‘Talent voor Kunst’ verkopen kunst online. Ze zijn niet de enigen. Er zijn talloze galeriehouders die via internet kunst aan de mens proberen te slijten. In het Belgische Baarle-Hertog kun je de komende week nog langs bij F1rts Choice, ‘Talent voor Kunst heeft ruim honderd kunstenaars gevraagd afstand te doen van hun meest geliefde werk. Alsof kunstenaars werk maken om zelf te houden?

Van vijftig kunstenaars hangt nu keuze te koop. Na een mail van Sargasso hebben de organisatoren de namen van de vijftig kunststenaars door gegeven en een tiental afbeeldingen van de werken toegestuurd. Kijk en vertel eens: zou je dit werk kopen?

Kunst op Zondag | Glas

De meest transparante kunstenaars zijn glaskunstenaars. In en rond Neerlands epicentrum der glaskunst zijn een paar leuke tentoonstellingen te bezichtigen.

In Fort Asperen, even onder Leerdam, kun je een kijkje nemen in ‘De wereld van de glasblazer”. Bernard Heesen, glasblazer van de Oude Horn heeft samen met de dichter Arjen Duinker een encyclopedie geschreven, getiteld ‘de wereld van de glasblazer, van Aandacht tot Zwelgen”. Een aantal kunstenaars en vormgevers krijgen elk in het fort een ruimte waar ze geheel naar eigen inzicht elementen uit de encyclopedie verbeelden. Vandaag vroeger werk van een paar van de genodigden.

Hans Bentem, van wie momenteel ook werk te zien is in het Haags Gemeentemuseum, is bekend van groot glas. Vaak ruig werk. In het Eschermuseum in Den Haag hangen een aantal eigenaardige kroonluchters.
Maria Roosen, bekend van opvallende glassculpturen.

In de KOZ-aflevering Voetbalplaatjes ook al hier te zien: Zoro Feigl. Met deze installatie maakt hij “solargraphs”. Via de glazen bollen brant het zonlicht figuren in de houten blokken.

Op de cultuurcampus Vleuterweide bij Utrecht staat de Zingende Toren van glasblazer Bernard Heesen.

De in Japan geboren en in Nederland wonend en werkende Simsa Cho doet met glas de meest uiteenlopende dingen. Hier zijn ‘Techni Shoe’.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

De Duitsers willen hun trots terug

Enkele weken geleden, op 15 juni om precies te zijn, ging de eerste spade de grond in voor de herbouw van het Berliner Stadtschloss en als alles goed gaat, dan zal volgend jaar de eerste steen worden gelegd. De verwachting is dat het nieuwe paleis onder de naam Humboldt-Forum in 2019 zal worden ingewijd. Het bouwwerk is ontworpen door de Italiaanse architect Francesco Stella. De bouwsom wordt op dit moment geschat op 590 miljoen euro. Aan de rand van het bouwterrein staat nu nog een eigenaardig paviljoen: de Humboldt-Box. In dit tijdelijk onderkomen kunnen de toekomstige bewoners van het nieuwe stadsslot zich alvast presenteren. Het nieuwe slot zal onderdak gaan bieden aan een bibliotheek en aan museale collecties.

Het Berliner Stadtschloss was eeuwenlang beeldbepalend voor het centrum van Berlijn. Het gebouw ontstond in 1443 op het Spree-eiland en het is even oud als de stad zelf. Lange tijd bood het onderdak aan de Brandenburgse en Pruisische staatshoofden. Keizer Wilhelm II woonde er totdat hij in 1918 werd afgezet, daarna werd het immense gebouw ingericht als museum. Het slot leed veel schade door de bombardementen tijdens de Tweede Wereldoorlog, het gebouw brandde vier dagen lang. Na de scheiding van de stad kwam het slot in Oost-Berlijn te liggen. Al snel besloot de DDR-regering om over te gaan tot sloop. In 1950 werd het slot afgebroken om plaats te maken voor het Palast der Republik; hierin werd de Volkskammer en een cultuurcentrum gehuisvest. Door de grote hoeveelheid verlichting die in de zalen werd aangebracht werd het nieuwe paleis ook wel Erichs Lampenladen genoemd.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Wie kritiseert de kunstcritici?

Kunstcritici hebben snel een mening paraat, maar hebben ze ook gelijk? Nou nee.

De ervaring leert dat wie op een bepaalde gebeurtenis onverwacht heftig reageert, vaak zelf problemen heeft. Naar aanleiding van enkele ongekend negatieve kritieken van de laatste tijd rijst dan ook de vraag of het op het vakgebied van de critici nog allemaal goed gaat of überhaupt ooit goed ging. Ik vraag het me af.

Het was al in 2000 dat ik voor het eerst dacht dat Lou Reed er rekening mee zou houden dat zijn cd uit dat jaar, Ecstasy, misschien zijn laatste zou kunnen zijn, want het laatste nummer Big Sky zou dan een mooie afsluiting zijn. Maar niets was minder waar. Sindsdien is nog heel veel gebeurd, er was bijvoorbeeld de grote Berlin-tour, een tournee die geheel in het teken stond van de gelijknamige cd van 1973 die toen om nu onduidelijke redenen door critici heel slecht werd ontvangen. Toch had ik laatst weer zo’n gevoel, namelijk tijdens het zeer lange, rustige einde van Junior Dad, het laatste nummer van zijn laatste cd Lulu.

Lulu is ontstaan uit een samenwerking tussen Lou Reed en de hardrockband Metallica en is gebaseerd op de toneelstukken Erdgeist en Die Büchse der Pandora van Frank Wedekind van eind 19de, begin 20ste eeuw. De toneelstukken spelen zich buiten de normen en waarden van de toen geldende burgerlijke moraal af en daar past dan weer de muziek van Lou Reed en Metallica eigenlijk heel goed bij, alleen al omdat beide helemaal bovenaan een lijst van voorbeelden voor de verborgen gevaren van de popmuziek zouden komen te staan.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Kunst op Zondag | Verwijderd.

Zagen we vorige week kunst door diefstal verdwijnen, vandaag besteden we aandacht aan de zes meest voorkomende redenen waarom kunst wordt verwijderd.

1. Censuur door de overheid.
Deze week werd op last van de overheid kunst verwijderd uit het museum voor hedendaagse kunst in Peking. De Chinese censuur trof deze keer de Amstelveense Ma Hui. Haar installatie van 1500 mondmaskers refereerde aan de luchtvervuiling. Maar bloggers zagen er de onderdrukking van de vrijheid van meningsuiting in. Waarop het museum door de Communistische Partij werd verordonneerd het kunstwerk weg te halen.


De Chinese overheid heeft het toch al niet zo op kunstenaars met een eigen mening. In juni werd verdween de advocaat van Ai Weiwei, die al jarenlang huisarrest heeft. In april moest Ai Weiwei zijn vier webcams uitzetten, die hij had geïnstalleerd uit protest tegen de idiote bewaking van zijn huis. Er zijn nog wat beelden van.

Ook in Nederland komen Chinese toestanden voor. Uit ‘De zachte atlas van Utrecht’, een door Jan Rothuizen gemaakt muurwerk in de foyer van het Utrechtse provinciehuis, worden een aantal woorden verwijderd. De provinciale PVV-fractie zag er wat politiek minder neutrale woorden in, die op last van de provincie worden verwijderd.

Vorige Volgende