Wilders: ‘Cordon sanitaire’ is belediging kiezers

Geert Wilders (Foto: Wikimedia Commons/Groep Wilders)

Nu een hele trits aan partijen heeft aangegeven niet met Wilders en zijn PVV te willen regeren, ziet hij de droom om premier te worden uiteenspatten. Daar is hij niet blij mee. Hij noemt het een cordon sanitaire, en hij vindt het een ‘belediging voor de kiezer’.

Laten we eens kijken naar zijn eerste typering. Wikipedia zegt over een ‘cordon sanitaire‘ het volgende:

“In de binnenlandse politiek spreekt men van een cordon sanitaire als men een groep of een initiatief consequent negeert en weigert bij zaken te betrekken.”

Sorry, consequent? Er is nog geen verkiezing geweest waarbij de PVV genegeerd kon worden, laat staan consequent. Daarnaast gaat men in de Kamer voortdurend met de PVV in discussie, wordt de partij uitgenodigd voor debatavonden en is er recentelijk nog een door de PVV ingediende motie aangenomen. Van negeren en ‘nergens bij betrekken’ is dus duidelijk geen sprake. Dat de PVV zichzelf isoleert door alleen in beperkte mate of niet aan het publieke debat mee te werken kan Wilders alleen zichzelf aanrekenen.

De tweede typering is ook erg interessant: ‘een belediging voor de kiezer’. Dus als een partij die ideologisch mijlenver weg staat van de PVV dat bevestigt door aan te geven niet met Wilders te willen regeren dan is dat een belediging voor de kiezer? Is de PVV vergeten dat het op bijna dagelijkse basis de linkse partijen de schuld geeft van alle problemen in Nederland en dat het zo zelf ook schuld heeft aan de weigering? En wil de PVV überhaupt wel regeren met GroenLinks, D66 of de PvdA?

Maar zou een kiezer hierdoor echt beledigd zijn? Natuurlijk niet, integendeel: ik ben extreem benieuwd naar welke partijen wél bereid zijn met Wilders in zee te gaan, zodat ik kan voorkomen dat ik mijn stem aan zo’n partij geef.

Sterker nog, als ‘het Nederlandse volk’ dit als belediging zou zien, dan zou Wilders er zelfs garen bij spinnen. Mensen die hun stem aan een andere partij geven in de hoop dat die partij samen met de PVV een coalitie gaat vormen krijgen nu duidelijkheid. Zo weet de kiezer waar hij aan toe is en kan daar rekening mee houden bij het stemmen, door bijvoorbeeld toch voor de PVV te gaan.

Dus, een belediging? Nee. De partijen die al hun standpunt naar buiten hebben gebracht hebben juist respect getoond voor de kiezer en de democratie. En inderdaad, uiteindelijk spreekt de kiezer, en de kiezer ‘heeft altijd gelijk’. Maar als Wilders straks niet kan regeren komt dat alleen doordat de partij zelf niet voldoende kiezers achter zich heeft gekregen om een plek in de regering af te dwingen. En omdat een meerderheid van Nederland Wilders blijkbaar niet ziet zitten.

Wanneer meldt Wilders met wie de PVV niet wil regeren?

  1. 1

    Volgens zijn reactie bij de NOS zou hij geen enkele partij ooit uitsluiten, behalve GroenLinks.

    Onzinnig natuurlijk als je zijn toonzetting tov links de afgelopen tijd hebt beluisterd.

    Een “cordon sanitaire” claimen is een middel om de sympathieke underdog te kunnen spelen. Erg slim bedacht, dat wel.

  2. 2

    Je hoort, hoe dan ook, geen enkele partij bij voorbaat uit te sluiten.
    Ga onderhandelingen aan en bij genoeg transparantie blijkt duidelijk en voor de kiezers begrijpelijk of niet waarom je niet wilt samenwerken. Met consequenties in de toekomst.
    Als je een partij bij voorbaat gaat uitsluiten, geef je tegelijkertijd die partij het recht om jou in de toekomst eventueel ook bij voorbaat uit te sluiten. In een democratie kom je dan op een hellend vlak.
    Dat is de reden dat ik volledig tegen “bij voorbaat” ben.

  3. 3

    Ik zit ook niet te wachten op een regering met de PVV. Maar het is dom en angstig om vantevoren al partijen uit te sluiten. Je kunt hooguit aangeven dat het niet voor de hand ligt om samen te werken, op basis van inhoudelijke verschillen.

    Wilders is populair omdat hij zich buiten de gevestigde politieke orde weet te plaatsen. Dit soort uitspraken zijn koren op zijn molen.

  4. 4

    @2: “Je hoort, hoe dan ook, geen enkele partij bij voorbaat uit te sluiten.”

    Waarom niet? Ik zie niet in waarom dat ondemocratisch zou zijn, en al helemaal niet waarom dat een hellend vlak is.

  5. 5

    @3: Je bent dus bang dat de uitspraak nog meer kiezers richting Wilders drijft?

    Misschien getuigt het in deze tijd wel van politieke moed om zo stelling te nemen.

  6. 6

    @4
    @3 geeft al het goede antwoord
    Je kunt hooguit aangeven dat het niet voor de hand ligt om samen te werken, op basis van inhoudelijke verschillen.

    Verder lijkt het me verstandiger helemaal de mond te houden, gezien de wijze waarop nu (niet) geregeerd wordt.
    Het wekt alleen de lachlust op.

    “Misschien getuigt het in deze tijd wel van politieke moed om zo stelling te nemen”.

    Moed om nog meer stemmers te verliezen??

  7. 8

    @3

    Je mag prima partijen uitsluiten, maar ik vind de wijze waarop politiek niet handig.
    Wilders weet het nu weer te framen alsof hij buitengesloten wordt, terwijl hij uiteraard net zo hard niet met deze dhimmi-partijen zou willen regeren.

    Het is het verschil tussen: “ik ga niet met Geert Wilders regeren. Hij heeft abjecte standpunten die Nederland verdelen.” en “Zolang Geert Wilders standpunten heeft die de samenleving splijten, zullen wij niet met hem regeren”

  8. 9

    Je hebt een uitdrukking: geef die man spijkers, anders gaat zijn kruisiging niet door.

    Het is alsof Wilders op het pleintje wegrent van de andere kinders en dan roept: ik word buitengesloten!

  9. 11

    Waarom doen we eigenlijk alsof dit zo bijzonder is? Ik kan me goed herinneren dat het in het verleden heel normaal was om op voorhand bepaalde coalitiepartners uit te sluiten.

  10. 12

    @6 Dat deed Bos ook. Hij zei eerst “het lijkt erop dat we nooit met de PVV kunnen regeren”, maar naar aandringen van Twan Huys maakt hij ervan: “ok, laat ik er geen twijfel over bestaan: wij zullen niet met de PVV regeren”, maar hij voegde er wel aan toe: “… een PVV met deze denkbeelden”. Zie hier de beelden (het begin van de reportage is helaas wel het laatste deel van de relevant quote)

    Dat lijkt me inderdaad de juiste manier. Als je de partij uitsluit, dan lijkt het iets persoonlijks. Maar als je de standpunten uitsluit, dan sta je er moreel ook boven. Je gebruikt dan eigenlijk dezelfde ‘vrijheid’ als waar Wilders zich op beroept: ik heb niks tegen xenofoben, ik heb alleen iets tegen xenofobisch gedachtengoed :-)

    Overigens heeft Joost helemaal gelijk: wie is hier nou van het uitsluiten?

  11. 13

    Het”cordon sanitair” is volgens mij door Wilders zelf bewust gecreeerd.
    Van het begin af aan roept hij dat hij gedemoniseerd wordt als iemand het niet met hem eens is.Daarnaast diskwalificeert hij argumenten van de tegenstander met termen als prietpraat en knettergek.Hij komt niet in discussie programmas, want die zijn van de vooringenomen linkse kerk.
    (maar de echte reden is volgens mij dat hij in een echte discussie zijn ware ideeen en motieven moet blootgeven,en daar zouden best wel eens strafbare uitspraken uit voort kunnen komen).
    en vooral roepen dat wat je zegt niet mag zeggen van de anderen.
    Allemaal tactieken om maar niet mee te hoeven doen aan het debat.

  12. 14

    @2 @3 @10: volgens mij is dat nou juist wat de andere partijen NIET doen (wilders uitsluiten). Ze zeggen alleen: met die standpunten van de PVV kunnen wij niet tot een akkoord komen. Is niks anders dan helder zijn naar je kiezers: op bepaalde punten zullen wij geen water bij de wijn doen.

    Voor een echt cordon sanitaire moet je bij het Vlaams Blok zijn. Daar is hier gewoon per definitie geen sprake van.

    “In de resolutie werden de beginselen van het cordon sanitaire vastgelegd. Het houdt in dat elke Vlaamse partij in geen geval bestuursakkoorden afsluit of politieke afspraken maakt met het Vlaams Blok. Het cordon sanitaire geldt zowel voor de lokale als nationale niveaus en verkiezingen. De beginselen van het cordon sanitaire werden nog eens uitdrukkelijk herbevestigd in het Charter voor de Democratie naar aanleiding van de gemeenteraadsverkiezingen in 2000.”

  13. 15

    @14

    Maar dan is het weer een kwestie van hoe het geframed wordt.

    Wilders spint het als een cordon sanitaire. De vraag is of de andere partijen een verkeerde taktiek hebben gekozen zodat Wilders dit kon doen. Ik denk dat dat zo is, door te beginnen met de regeringsvraag (en dan uitsluiten) in plaats van met de standpunten.

    Misschien eerder iets proberen als:
    “Ik wil best kijken of ik met Wilders kan regeren, als hij alle beledigende en haatzaaiende pagina’s uit zijn verkiezingsprogramma scheurt. Maar ik denk dat hij dan een programma overhoudt dat niet veel dikker is dan de Donald Duck. En dan wil ik best met de heer Wilders gaan zitten om te kijken of wij op basis van ons programma en zijn Donald Duck tot een vergelijk kunnen komen.

    Maar misschien moet u eerst aan de heer Wilders vragen of hij wel met ons wil. Hij heeft ons stelselmatig knettergek genoemd en van prietpraat beschuldigd, dus ik zou eigenlijk verbaasd zijn als hij met ons zou willen. En als hij dat toch wil, en ons dus kennelijk als een serieuze partner ziet, is het misschien verstandig als hij zijn eerdere kwalificaties terugneemt. Ook de heer Wilders zal toch met mij eens zijn dat je je potentiele partner niet knettergek noemt.”

  14. 16

    @14
    Ik ben het met de redenatie eens. Ik heb er geen bezwaar tegen als de CU of de SP het zo stellen. Maar niet door de PvdA, door Bos.
    Bij de vorige verkiezingen was de PvdA helder naar de kiezers; 1000 of weet ik hoeveel standpunten. We kennen het vervolg. Er is alleen water over; zelfs geen water bij de wijn. Bos kan beter zijn mond houden.

  15. 17

    Ik heb dit al een keer eerder gehoord volgens mij. Vaag herinner ik mij een kale man, die vervolgens niet helemaal natuurlijk aan zijn einde kwam.

    Ik sta keer op keer weer versteld hoe goed het de gevestigde partijen lukt Wilders in de kaart te spelen.

    Prutsers.

  16. 18

    Hulde voor het stuk Joost, slaat de spijker op de kop. Ik vind het echt tenenkrommend hoezeer mensen meegaan in het verhaal van Wilders, waarbij het er uiteindelijk op neerkomt dat alleen zijn kiezers (max 20% van het electoraat) er toe doen. Vanmorgen nog Krouwel op radio 1, het zou een belediging van ‘de kiezer’ zijn om dit te doen.

    Pardon!? Het is ook een belediging van linkse kiezers om dit niet te doen, ik stem potverdorie niet voor niets op een linkse partij! Zeggen dat je wel met iemand wil regeren betekent dat je wel wat overeenkomsten ziet in standpunten, en dat is richting de PVV nou niet de boodschap die je als linkse partij wilt uitdragen. Het is ook niet echt gevaarlijk voor links, want er zijn daar weinig kiezers te vinden die zich aangetrokken voelen door Wilders. Voor rechts (VVD, CDA) is het veel lastiger, hun achterban staat sympathieker t.o.v. Wilders, en ze hebben dus meer te verliezen. Geen cordon sanitaire, lijkt mij, in de verste verte niet.

    Het is overigens heel gebruikelijk om uitspraken te doen over met wie je wil en niet wil regeren. Na de verkiezingen worden die beloftes dan weer gebroken, als de noodzaak er is een regering te vormen. Het is eigenlijk een hele veilige uitspraak voor de PvdA, ik denk niet dat zij in een regering willen zitten met Wilders. Daar valt weinig eer aan te behalen.

    Het valt me tegen hoe masochistisch links in Nederland toch is. In plaast van keihard terug te vechten, worden er dingen gezegd als ‘laten we vooral niet zeggen dat Wilders fout is, want daar wint hij alleen maar mee’ en ‘wilders heeft wel een punt, en daar moeten we een antwoord op formuleren’. Nee! Wilders heeft helemaal geen punt; en het antwoord van links (theedrinken e.d.) is analytisch volstrekt afdoende. Wat ontbreekt is de durf om dat uit te dragen.

  17. 19

    @16 ik zou het in dit geval graag om willen draaien: ik denk dat VVD en CDA graag kiezers die gevoelig zijn voor populisme willen paaien door regeren met Wilders niet uit te sluiten, terwijl ze weten dat als het écht op principes aankomt, die onverenigbaar zijn met de PVV.

    In dat geval gaat dus of de PVV inbinden (hetgeen ze direct neutraliseert) of het betekent dat we de rechtstaat bevriezen. Want Geert mag dan wel zeggen wat hij vindt, maar er zijn serieuze grondrechtschendingen/wijzigingen nodig om zijn ideeen ook uit te voeren. Ik hoop dat ze dat bij de VVD en het CDA ook weten. En zo ja: dan is het dus puur opportunistisch wat ze roepen, of ze zijn bereid de rechtstaat te grabbel te gooien voor het pluche.

  18. 20

    @18

    “‘wilders heeft wel een punt, en daar moeten we een antwoord op formuleren’. Nee! Wilders heeft helemaal geen punt”

    Eens. Bos afgelopen weekend ook: “De analyse van Wilders klopt gedeeltelijk wel” (maar zn antwoorden niet)

    Flauwekul. De analyse van Wilders slaat helemaal nergens op en daar komen die absurde oplossingen ook vandaan. Als je als tegenstanders zoiets zegt, onderschrijf je feitelijk de premisse van zn opmerkingen en wie wel eens afleveringen van de West Wing kijkt weet dat je dat nooit moet doen :-)

  19. 21

    Er is nog een reden om hem niet uit te sluiten. De PVV is over een jaar nog niet zo groot dat ze in staat zijn eisen te stellen. Hij moet wel onderhandelen om eventueel in een regering te komen. Hij is controleerbaar, moet consessies doen.
    Het zal teleurstellingen bij zijn aanhang brengen.
    Bij onveranderd beleid (en daar ziet het er wel naar uit) zal zijn aanhang over 5 jaar nog veel groter zijn. Gaat dus oncontroleerbaar worden.
    Als jullie tactisch en politiek gevoel hebben, behoren jullie hem nu op geen enkele manier uit te sluiten.

  20. 22

    @21: ik heb liever een regering zonder PVV, dan met. Ongeacht hoe groot de PVV wordt. Laten we het niet overdrijven, 80% van NL stemt op een andere partij. Ook al wint de PVV flink, dan nog is dat geen reden om concessies te doen aan hem. Zeker niet als er andere mogelijkheden zijn, die op steun van de meerderheid van de NL bevolking kunnen rekenen.

    De PVV is overigens wel degelijk in staat eisen te stellen. Zo graag wil Wilders helemaal niet regeren, net als de SP de vorige keer. Dat die eisen voor andere partijen a bridge too far zijn, vind ik niet mere dan normaal, gezien zijn ideeën.

  21. 23

    Als de PvdA zou aangeven dat ze wel met de PVV in zee zouden gaan, dan zou dat voor mij een reden zijn om geen PvdA te stemmen.

  22. 24

    Wat nu? Mag je niet meer zeggen wat je denkt, en doen wat je zegt, als het over de PVV gaat?

    Vroeger was het trouwens heel normaal om te zeggen, dat je niet met ‘de communisten’ ging regeren. In West Duitsland ging dat zelfs nog veel verder. Daar mochten communisten zelfs niet in bepaalde beroepen werken (de beroemde Berufsverboten).

    Als er trouwens niemand met je wil samenwerken, zou de schuld daarvan best ook wel eens bij jezelf kunnen liggen. Maar de PVV is er niet echt de partij naar om de schuld van welk probleem dan ook bij zichzelf te zoeken. Het is altijd de schuld van een ander.

    Tot slot is een cordon sanitaire natuurlijk helemaal geen belediging voor ‘de kiezer’, als dat is wat de meeste kiezers willen. Dan kunnen de PVV kiezers zich wel beledigd voelen, maar zij zijn toch zelf bij uitstek de partij, die altijd roept, dat mensen zich niet zo gauw beledigd moeten voelen en als ze zich toch beledigd voelen, dat we ons daar dan niets van aan moeten trekken? Of geldt dat alleen voor islamieten?

  23. 25

    Ik heb vele malen PvdA gestemd, maar ben daar op een bepaald moment vanaf gestapt. De gebeurtenissen en gebrek aan principes de laatste 2 jaar hebben aangetoond dat ik het juist gezien heb.
    Wat ze in het kabinet doen is mij een raadsel, want wat hebben ze (kijk naar de principes en standpunten) bereikt.
    Wijn kan verdund worden, maar water (brak) niet meer.In het vorige kabinet toonde op het laatst D66 nog enige karakter, de PvdA lijdt aan een ongeneeslijke hernia.

  24. 26

    Tot slot is een cordon sanitaire natuurlijk helemaal geen belediging voor ‘de kiezer’, als dat is wat de meeste kiezers willen.

    Als je als uitgangspunt de vorige verkiezingen neemt, heb je gelijk. We zijn nu 2 en een half jaar met regeringsbeleid verder. Als we de polls serieus nemen, hebben de partijen die niet met de PVV willen samenwerken een minderheid. Het lijkt me dan ook niet verstandig nog meer stemmers te gaan verliezen.

  25. 27

    Na de uitspraken van Wildersfoob Zijderveld voelt elke partij zich ineens geroepen om wat te zeggen over de mogelijkheid te regeren met de PVV. Niks mis mee. Blijkt wel weer dat ’t aardig dun door de broek aan het lopen is bij de (links-)conformisten.

    @18: Het is ook niet echt gevaarlijk voor links, want er zijn daar weinig kiezers te vinden die zich aangetrokken voelen door Wilders.
    Als je de grachtengordel- en subsidiesocialisten als voorbeeld neemt niet nee. Voor de rest iets met steen en hoe lang je er onder gelegen hebt.

    En dan de ‘hij heeft gewoon geen punt’ argumentatie bij @18 en @20. Geweldig, wat een struisvogels.

    Verder eens met Joost en #17.

    De PVV begint trouwens wel een erg hoog calimerogehalte te krijgen, met vaak weer die domme en kinderachtige vragen. Als potentieel PVV kiezer kijk ik dan maar weer eens met een schuin oog naar D66.

  26. 29

    @26: Huh? Wat heeft de uitslag van verkiezingen daar nu mee te maken?

    Ik denk, dat je eerst de definitie van cordon sanitaire nog eens goed na moet lezen. Bij een cordon sanitaire zijn er geen partijen, die met je willen samenwerken. Maar je hebt gelijk: ik heb de mogelijkheid, dat de PVV in haar eentje de absolute meerderheid van stemmen gaat halen, niet serieus genomen. En eerlijk gezegd doe ik dat nog steeds niet.

  27. 30

    Op het BosBlog

    ” Nieuws! Stop de persen! Nieuws! De PvdA wil niet met de PVV regeren!

    Nieuws! Wat moet dit een teleurstelling voor Geert Wilders zijn? Hadden we niet allemaal steeds gedacht dat het juist de PvdA was waar Geert mee wilde regeren? En is het dus geen wereldschokkend nieuws dat de PvdA nu niet blijkt te willen? Nieuws! Stop de persen! Nieuws! En is het niet ronduit verbijsterend dat de PvdA dit niet wil? Hadden we niet van juist de PvdA mogen verwachten dat ze graag met Geert zouden willen regeren? En nu willen ze niet? Hoe bestaat het! Nieuws! Stop de persen! Nieuws! “

  28. 31

    @29
    VVD, CDA (zal zeker met geen officieel standpunt komen die samenwerking uitsluit), SGP, TON en VVP hebben in de laatste peilingen meer dan 75 zetels. Dus de meerderheid.
    Dus de uitlatingen van de linkse partijen zijn niet van zo groot belang en anderhalf jaar voor de verkiezingen veel te vroeg. Enigszins voorbarig en zinloos. Het CDA gaat, denk ik, nog veel liever met de PVV regeren dan in een coalitie met PvdA, SP ,Groen Links en D66 bijelkaar.
    Nog nooit in de Nederlandse geschiedenis heeft 1 partij de meerderheid in de 2e kamer gehad en dat zit er in de komende jaren ook niet in.

  29. 33

    @32: Ja? Is zo’n 35% van de linkse kiezers (SP+Pvda+CU+ *vinger in de lucht* 8% Anders/niet + paar % links CDA) weinig? Ik zou je vingers nog eens natellen.

  30. 34

    @31: Nog nooit in de Nederlandse geschiedenis heeft 1 partij de meerderheid in de 2e kamer gehad en dat zit er in de komende jaren ook niet in.

    Gelukkig niet. Geert, Agnes, Wouter, Jan-Peter of nog erger een religioot als alleenheerser. Brrr. Alleen Femke vertrouw ik wat dat betreft een beetje alleen die ecologische dictatortjes (poelgeest, roozenmoller, rabbae – oei – ) om haar heen … enger kan bijna niet.

  31. 35

    @32: ik zou je oude schoolboeken nog maar eens nakijken, voor je nog meer van dit soort onzin gaat lopen verkopen. Bij een analyse van dit grafiekje volstaat het niet om de getalletjes naar de taart naar eigen believen bij elkaar op te tellen. Reken je rijk: als je de VVD ook bij links rekent, kom je op 100% uit. Dat zegt dus helemaal niets.

    Als ik het rekensommetje maak, is links goed voor 0%, want alleen rechtse PvdAers, SPers en CUers maken de overstap.

  32. 36

    @35 ik zou je oude schoolboeken nog maar eens nakijken, voor je nog meer van dit soort onzin gaat lopen verkopen

    Ah, mooi. Ik moet iets goed doen, dat je je tot dat niveau moet verlagen.

    Voor de rest is het toch gewoon optellen van een paar %-getallen. Dat kan jij toch ook wel? Mooier e/o moeilijker hoef je het niet te maken.

  33. 37

    @33: CU is niet links en die 8% is veel te hoog. Dat zijn vrijwel allemaal niet-stemmers, want van de in populariteit groeiende D66 en GL zullen nauwelijks kiezers overstappen naar PVV.

  34. 38

    @36: ik kan optellen, ja. Jij ook. Maar om op basis van die optelling te concluderen dat 35% van de linkse kiezers overloopt, is toch echt onzin van de bovenste plank. En dan toch zeker als je zelf al stelt dat je optelling nergens op gebaseerd natte vingerwerk is.