Wereldtemperatuur | Update september 2014

Nederland en de wereld zijn hard op weg een nieuw record te vestigen voor warmste jaar sinds metingen begonnen. Daarom even een dubbelgrafiek deze keer. De eerste is een update van de volledige reeks, zoals u die van ons maandelijks krijgt.

wereldtemp_201409_475

En een versie met uitsluiting van de twee reeksen UAH en RSS, omdat er de laatste tijd veel vraagtekens worden gezet bij de betrouwbaarheid van de metingen.

landbased_475

Hier alleen de reeks voor het lopende jaargemiddelde en het lopende 11-jaarsgemiddelde. Voor die laatste zit het op recordhoogte. Voor het jaargemiddelde is, met september erbij, de op één na hoogste waarde bereikt. Ook in deze reeks maakt het record dus kans om dit jaar gebroken te worden.

Ander nieuws. Het ijsoppervlak rond Antarctica bereikte een nieuw maximumrecord. En dat is eigenlijk geen goed nieuws.

En er was veel te doen over de warmte die op verschillende plekken in de oceaan zit. Veel verwarring en sprankjes van hoop. Maar uiteindelijk toch ook weer slecht nieuws.

Gelukkig wordt er traditiegetrouw weer wel gewoon een horrorwinter voorspeld. Ook als dat toch weer een teken van de opwarming schijnt te zijn. Maar niet zo lang meer.

Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van UAH MSU, RSS MSU, GISS, Hadcrut4, NCDC en JMA. We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar) , 132 maanden (elf jaar) en dertig jaar. Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met verschillende referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend.

  1. 1

    Wow een prachtig linkje naar de komende horrorwinter. 27 graden onder 0 in januari…

    Ik begin ze nu ook wel een beetje te geloven hoor, nu dit door respectabele wetenschappers als de voorzitter van de landelijke vereniging van gepensioneerden, en de journalist Nathan Rao, die zijn licht heeft opgestoken bij Britse meteorologen, beweerd wordt.

  2. 2

    Het lijkt in strijd met de opwarming van het klimaat, maar het afgelopen decennium valt er steeds meer sneeuw op het Noordelijk Halfrond.
    In de herfst en de winter vertoont de sneeuwval een stijgende trend. Dat wordt tot nu toe gecompenseerd door een afname van de sneeuwbedekking in voorjaar en zomer.

    In september 2014 was 7,2 miljoen km² van het Noordelijk Halfrond bedekt door sneeuw. Zoveel sneeuw heeft er de afgelopen 20 september maanden niet gelegen.
    Ook in oktober ligt er abnormaal veel sneeuw.
    Op het plaatje hieronder wordt het sneeuwdek van half oktober 2013 vergeleken met half oktober 2014.
    [img]https://cassandraclub.files.wordpress.com/2014/10/d7a6s.gif?w=425[/img]

    De hoeveelheid water die in de vorm van sneeuw op de landmassa van het Noordelijk Halfrond ligt is bijna twee keer zo hoog als het gemiddelde van de periode 1998-2011 (bron: Canadian Cryospheric Information Network

    [img]http://www5.picturepush.com/photo/a/14421773/oimg/blogposts/nh-swe.png[/img]

    Het water dat als sneeuw op het land ligt, komt uit de oceaan. Hoe meer sneeuw op het land, hoe lager de zeespiegel. In principe kan toename van sneeuwval leiden tot een zeespiegeldaling.

    Het groeiende sneeuwdek is een negatieve feedback, die de opwarming door andere factoren vertraagt. De witte sneeuw weerkaatst zonlicht, dat anders door de donkere bodem geabsorbeerd zou worden.

  3. 3

    @2: “In de herfst en de winter vertoont de sneeuwval een stijgende trend. Dat wordt tot nu toe gecompenseerd door een afname van de sneeuwbedekking in voorjaar en zomer … Het groeiende sneeuwdek is een negatieve feedback, die de opwarming door andere factoren vertraagt. De witte sneeuw weerkaatst zonlicht, dat anders door de donkere bodem geabsorbeerd zou worden.”

    Deze is al eerder langsgekomen (ik weet niet of jij hem toen ook aanvoerde). Punt is dat er op de breedtegraden waarop die sneeuw valt in de herfst en winter bijna geen zonlicht valt. De albedo van het grote sneeuwoppervlak is dan dus ook van bijzonder weinig invloed. Anders is dat in de lente en zomer; dan valt er op de hogere breedtegraden heel veel meer zonlicht (in bv. Stockholm is de verhouding zonuren juni/januari bv. 9:1 en daarbij moet dan nog in aanmerking worden genomen dat het aantal Wh van een zonuur in juni ook nog eens een veelvoud is van dat in december).

  4. 4

    @3: bedankt voor je aanvulling, Bismarck.
    De negatieve feedback door extra sneeuwval remt de opwarming door andere factoren af. Dat zou een mogelijke verklaring kunnen zijn waarom de opwarming de afgelopen 15 jaar langzamer gaat dan in de periode 1980-2000.

    De gemeten toename van de sneeuwbedekking in de herfst op het Noordelijk Halfrond kun je niet zomaar lineair extrapoleren. Er zit een bovengrens aan die lang voor het jaar 2100 bereikt zal worden.

    [img]http://www4.picturepush.com/photo/a/14421802/oimg/blogposts/nhland-season4.png[/img]

    Maar om dit effect van de klimaatverandering tegen te gaan stel ik voor om de CO2-uitstoot niet verder te laten groeien, maar terug te dringen.

  5. 5

    En een versie met uitsluiting van de twee reeksen UAH en RSS, omdat er de laatste tijd veel vraagtekens worden gezet bij de betrouwbaarheid van de metingen.

    Ah, een nieuw rekenmodel. Alweer.
    Doe me denken aan de nieuwe methode waarmee CBS en Eurostat tegenwoordig het BBP berekenen. Je weet toch: drugshandel en prostitutie tellen tegenwoordig gewoon mee. En de aanschaf van wapensystemen telt voortaan als investering i.p.v. over de balk smijten.

    Hellend vlak en glad ijs, Steeph.

  6. 6

    @5: RSS en UAH zijn op basis van satellietmetingen in de lage troposfeer, niet aan de oppervlakte. Dat heeft diverse nadelen, de berekeningen moeten in ieder geval vaak gecorrigeerd worden. Maar het belangrijkste lijkt mij dat RSS zich nog baseert op een satlliet die wellicht uit koers is, maar daar niet voor corrigeert. UAH is overgegaan op metingen van een andere satelliet, als ik mij goed herinner.

    De vergelijking met CBS gaat dus niet op.

  7. 7

    @2: een beetje meer sneeuwval in een klein deel van het jaar is nog geen horrorwinter met 27 graden onder nul.

    Overigens is meer neerslag een gevolg van opwarming van de aarde. Meer neerslag is dus ook meer sneeuw. Daar kun je allerlei mooie fantasieën op los laten, zoals een lagere zeespiegel, maar dat is dus bijvoorbeeld nonsens. Dat is alleen maar een lagere zeespiegel op het moment dat die sneeuw er ligt. Als die sneeuw weer smelt, krijgen we meer overstromingen van rivieren en is het effect van een eventjes iets lager zeespiegel ook meteen weer weg. Alleen als die sneeuw het hele jaar blijft liggen is er sprake van een daling van de zeespiegel.

    De witte sneeuw die licht en warmte terug kaatst is door Bismarck al onderuit gehaald aangevuld. Ik sluit me daarbij aan.

  8. 8

    Maar het belangrijkste lijkt mij dat RSS zich nog baseert op een satlliet die wellicht uit koers is, maar daar niet voor corrigeert.

    Interessant.
    Ik lees net dat de RSS-meetreeks (versie 3.3) gebruik maakt van 4 satellieten (NOAA-15, AQUA, NOAA-18 en METOP-A).

    UAH is overgegaan op metingen van een andere satelliet, als ik mij goed herinner.

    De UAH-meetreeks is gebaseerd op de Advanced Microwave Sounding Unit (AMSU) aan boord van de Aqua-satelliet. Dat instrument werkt niet meer optimaal. Kanaal 4 en 5 zijn uitgevallen.
    De andere kanalen werken nog wel en uit die gegevens kan de temperatuur van de Lower Troposphere worden geëxtrapoleerd.

    Ik heb nog niet eerder gehoord of gelezen dat wetenschappers de data van de UAH-reeks en de RSS-reeks niet langer vertrouwen.
    Misschien kan Steeph onderbouwen waarom hij de reeksen niet langer vertrouwt.

    Correcties komen overigens ook voor bij de meetreeksen van GISS, HadCRUT en NCDC. Er worden trouwens ook meetgegevens van jaren en decennia geleden gecorrigeerd. De GHCNv3-dataset van NCDC verschilt behoorlijk van de eerdere GHCNv2.

  9. 9

    @4: Ik zou de afname van de sneeuwbedekking in lente en zomer eerder zien als een positieve feedback. De sneeuw die er dan nog ligt heeft namelijk wél invloed via de reflectie van de relatief grote hoeveelheid zonlicht die er dan op schijnt. Als je een kijkje neemt op de grafiek voor juni (meeste instraling op het noordelijk halfrond), of de trend voor de lente dan zien we een heel ander beeld. Neem trouwens ook de verhoudingen eens goed in acht (herfst: + een half miljoen over bijna een halve eeuw, lente – drie miljoen over dezelfde periode). Daarmee lijkt me je verklaring toch echt verkeerd gezocht.

  10. 10

    @Steeph,

    Ja, het vaste ritueel van de horrorwintervoorspelling had ik ook zien passeren. De bron van dat verhaal:

    Winter 2014 set to be ‘coldest for century’ Britain faces ARCTIC FREEZE in just weeks“. Nathan Roa van de Daily Express doet die voorspelling op gezag van “deskundige” James Madden.

    Precies een jaar eerder was de voorspelling van Nathan Roa van de Daily Express:

    Worst winter for decades: Record-breaking snow predicted for November.

    Waarin:

    James Madden, forecaster for Exacta Weather, said it was likely to be the worst winter for more than 100 years.

  11. 12

    @7:

    Dat is alleen maar een lagere zeespiegel op het moment dat die sneeuw er ligt. Als die sneeuw weer smelt, krijgen we meer overstromingen van rivieren en is het effect van een eventjes iets lager zeespiegel ook meteen weer weg.

    Dat klopt helemaal, Pedro.
    Je ziet elk jaar in de wintermaanden (als er veel sneeuw ligt op het Noordelijk Halfrond) een daling van de zeespiegel.

    [img]http://sealevel.colorado.edu/files/2014_rel4/sl_global.png[/img]

    I fucking love science :-)

  12. 13

    @3: “albedo van het grote sneeuwoppervlak is van bijzonder weinig invloed.”
    – Sneeuw geeft meer warmte-uitstraling in de lange nachten.

  13. 14

    @8

    Overtuigt het je als Carl Mears van RSS het zelf zegt:

    … surface temperature datasets, which I consider to be more reliable than satellite datasets (they certainly agree with each other better than the various satellite datasets do!)

  14. 15

    Je ziet elk jaar in de wintermaanden (als er veel sneeuw ligt op het Noordelijk Halfrond) een daling van de zeespiegel.

    Wat een flauwekul, koud water krimpt, warm water zet uit.

    Opwarming vertraagt ook niet maar is door de verandering van de straalstroom niet overal gelijk en in sommige gebieden is het daardoor ook kouder zolang het duurt.

  15. 16

    @10: weet je, als je het ieder jaar opnieuw voorspelt, is er een kans dat de voorspelling een keer uit komt. Maar voorspellende waarde heeft dit niet, zoals een ieder die het weerbericht af en toe volgt weet, kunnen meteorologen niet veel verder dan een paar dagen weer voorspellen, en zelfs dan zijn die voorspellingen vaak nog onnauwkeurig, vooral naarmate ze dagen verder kijken. Laat staan dat ze maanden vooruit kunnen kijken…

  16. 17

    @16

    weet je, als je het ieder jaar opnieuw voorspelt, is er een kans dat de voorspelling een keer uit komt.

    Precies. “Lange termijn voorspeller” Piers Corbyn heeft op die manier een aantal jaar diverse tabloids en een deel van de pseudosceptische meute voor het lapje kunnen houden. Maar hij lijkt inmiddels uit de gratie. Misschien is die James Madden de nieuwe goeroe?

  17. 18

    @11: “heb jij een andere plausibele verklaring voor de vertraging van de opwarming”

    Probeer je het nu toch nog een keer? De sneeuwbedekking is geen plausibele verklaring voor een hypothetische “vertraging van de opwarming”. Zelf heb ik geen verklaring nodig, want ik zie geen vertraging van de opwarming van de aarde.

    @13: “Sneeuw geeft meer warmte-uitstraling in de lange nachten.”

    Zelfs dat klopt niet. Sneeuw isoleert de bodem, waardoor die de lucht niet kan verwarmen. Boven de sneeuw koelt het daardoor meer af, maar de uitstraling is juist minder, omdat warmte onder het sneeuwdek wordt vastgehouden.

  18. 19

    @11 Is er vertraging dan? Ik weet dat als je de juiste periode bekijkt dat de atmosfeer vergeleken met de periode daarvoor wat langzamer opwarmt. Maar als je gewoon de hele biosfeer beschouwt is dat hoogstens wat kleine ruis bovenop een bijzonder sterk signaal.

  19. 20

    @Hans Verbeek: Nou, er ligt inderdaad nu een flinke lading sneeuw in Eurazië en als je dat soort dingen interessant vindt, dan moet je je wat meer op meteorologie richten. Er is nogal wat onderzoek gedaan over sneeuwbedekking en links met o.a. NAO, AO en de stratosfeer. En dat is dan voor de leek weer leuk voor bijvoorbeeld een (winter)seizoensverwachting. Op 10 hPa begint er al een mooie dot warme lucht te ontwikkelen boven Oost Siberie. Mag jij verder uitzoeken waarom dat leuk kan zijn.

    Maar één ding kan ik je alvast verklappen; je krijgt er de gemiddelde oppervlaktetemperatuur van de aarde niet mee omlaag. Dus zelfs met die (mogelijk) record hoge sneeuw op het NH op het moment, kijk ik naar land T-anomalien van +0,77 gisteren en +0,74 vandaag voor de gehele aarde en dat is behoorlijk hoog. Het NH is zelfs + 0,99 (tov 1979-2000)

  20. 21

    @14: bedankt voor die verwijzing, Hans.
    Mears vindt de metingen van de oppervlakte-temperatuur nauwkeuriger dan de satellietmetingen. Hij schat de onnauwkeurigheid in de satellietmetingen op slechts 0,03 graad per decennium.
    Mears zegt in die publicatie ook dat meetfouten geen afdoende verklaring zijn voor het achterblijven van de (gemeten) temperatuur bij de voorspellingen van klimaatmodellen. (zie afbeelding)

    [img]http://www1.picturepush.com/photo/a/14422024/oimg/blogposts/rss-model-ts-globe-tlt-mears.png[/img]

    @18:

    Zelf heb ik geen verklaring nodig, want ik zie geen vertraging van de opwarming van de aarde.

    Vele gerenommeerde klimatologen op zoeken wel naar een verklaring. Hebben zij het dan mis?

  21. 22

    @20: het is maar een momentopname, majava, ik zou er niet van wakker liggen als ik jou was.
    Je kunt hier elke dag een nieuwe momentopname bekijken.

    Op deze mooie tool kun je ook nog eens kijken naar de luchtstromingen en andere weersfenomenen (I fucking love the internet)
    http://earth.nullschool.net/#current/wind/surface/level/overlay=temp/winkel3=100.23,53.23,642

    Ik beweer nergens dat de opwarming van de afgelopen decennia ongedaan gemaakt is of binnen 5 jaar ongedaan gemaakt wordt.
    Ik wijs er alleen op dat er in de herfst en winter een langjarige trend is naar meer sneeuwval.

  22. 23

    @22: ik lig alleen wakker van jouw stuitende onbenulligheid. Sneeuw in oktober is ook een momentopname, voor als het je ontgaan was. Man, jij grossiert altijd al in momentopnames.

    “Ik wijs er alleen op dat….” Nee, dat doe je niet. Je strooit niet met zogenaamde interessante feitjes, je verbindt er altijd conclusies aan. Ongefundeerde conclusies dat het zeespiegelstijging vertraagt een via een negatieve feedback de globale T drukt. Alleen doet het dat niet. Dus hou op met die snowpocalypse.

  23. 24

    Oh en die links die ken ik allang. Post dat soort dingen maar bij GS. Daar krijg je er heel veel fans door die gaan vinden dat je er heel veel van af weet, net zoals seven, die daar ook rijkelijk met climate4you grafiekjes strooit en daar een held mee is geworden.

  24. 25

    Zelfs met het verketteren van UAH en RSS kun je in de (tweede) grafiek een trendbreuk zien rond het jaar 2001, waarna je een vrijwel horizontale lijn naar 2014 kunt trekken. Best mogelijk dat er nog een recordje uit wordt geperst, maar de voorspellingen van de klimaatmodellen komen intussen steeds verder van de realiteit te liggen. Als UAH en RSS vanwege “vraagtekens bij de betrouwbaarheid” buiten spel worden gezet, waarom treft dat lot die klimaatmodellen dan niet?

  25. 26

    @25: mmm… even denken? Omdat erkennen dat de profetieën van hun hoge priesters, de klimaat’wetenschappers’, niet juist blijken voor de diepgroengelovigen domweg geen haalbare zaak is?

    Geloof is en blijft toch iets raars, tot op de dag van vandaag lopen er in Nederland mensen die geloven dat de aarde in 6 dagen is geschapen. Niet serieus te nemen. Het enige wat je als verstandig, rationeel mens kunt doen is de schade die ze (de irrationele gelovigen) veroorzaken zo veel mogelijk beperken.

    Daarnaast wijs ik met enige regelmaat op de realiteit in de hoop de argeloze bezoekers van deze te behoeden voor de gevaren van de donkergroene sekte. Voor vandaag:

    http://www.elsevier.nl/Politiek/blogs/2014/11/Windmolen-manie-laat-klimaatbeleid-snel-energiebeleid-worden-1633568W/?masterpageid=158493

  26. 27

    @26:
    Grappig dat je met die vergelijking komt. Ik zie jou altijd een beetje als de verkondiger van het Woord van profeet Greet.
    Ik snap ook nooit zo goed waarom rechtse mensen als jij zo graag de zakken van de islamitische dictators in het Midden-Oosten wil blijven spekken. Juist voor xenofoob rechts zou het aantrekkelijk moeten zijn om als land zelfvoorzienend te zijn.

  27. 28

    @25 – dat van die horizontale lijn sinds 2002 hoor je wel vaker, maar dan moet je er wel bij vertellen dat-ie 0.2 graad hoger ligt dan de vorige horizontale lijn. Zie hier de data van Steeph met en zonder satellieten iets anders gepresenteerd (mogelijk t.o.v. iets andere baseline).

    [img]https://mrooijer.files.wordpress.com/2014/11/kwartalen.png[/img]

  28. 30

    @18: “Boven de sneeuw koelt het daardoor meer af, maar de uitstraling is juist minder”
    Die afkoeling wordt uitstraling genoemd.

  29. 33

    @23:

    Sneeuw in oktober is ook een momentopname, voor als het je ontgaan was.

    Kijk naar de grafieken in #4 en #21: ze lopen over meer dan 30 jaar, het is onzin om dan van een momentopname te spreken.
    De grafieken van Steeph hierboven noem je toch ook geen momentopname.