Goed volk | Zin en onzin over Halloween

Een paar decennia geleden zijn er een paar feesten overgewaaid uit het land aan de andere zijde van de Atlantische Oceaan, meer specifiek: Valentijnsdag en Halloween. Beide feestdagen zijn door emigranten meegenomen uit Europa en kort door de bocht kun je redeneren dat de Amerikanen deze feesten voor ons behouden en bewaard hebben, althans voor de Nederlanders, want elders in Europa zijn deze feesten nooit weggeweest. Met name Halloween is behoorlijk gedeformeerd tot ons gekomen, positiever gezegd: in zijn laatste ontwikkelingsfase waarbij speelsheid en commercie de boventoon voeren. Vervolgens hebben met name orthodox-christelijke gemeenschappen (orthodox-gereformeerden en evangelikalen) zich, niet gehinderd door grondige kennis terzake, tegen Halloween gekant als zijnde een orgie van hekserij, magie en dood. En dat is jammer, want de oorsprong van Halloween verraadt heel andere intenties. En omdat over ruim drie weken ook in Nederland weer Halloween gevierd gaat worden en er ongetwijfeld weer enige flauwekul het net op zal worden geslingerd, wil ik dit voor zijn door de nodige feiten op een rijtje te zetten. Want Halloween is een intrigerend brok - van origine - Keltische volkscultuur.

Door: Foto: © Sargasso logo Goed volk
Foto: Opgelet, onderstaande tekst kan sporen van ironie bevatten

KRAS | Halloween

Halloween is nieuwlichterij die een aanslag pleegt op het oernederlandse Sint Maarten. Santa Claus is een Amerikaanse oplichter die een grotere bedreiging vormt voor Sinterklaas dan de verkleuring van zijn assistent. Toch hoor je die roze gasten en Halbe Zijlstra daar nooit over. De Amerikaanse invasie is kennelijk beter verteerbaar dan het belangeloze verlies van een snipper traditie.

Dit is het bange Nederland van 2016. We zijn best bereid een traditie in te leveren als we daar een vette consumptiefopspeen voor terug krijgen. Gebeurt het om aan de bezwaren van onze medemens tegemoet te komen, dan is het huis te klein. De zombies lopen niet alleen met Halloween door onze winkelstraten.

Closing Time | Music for Ghosts

Omdat het vandaag Halloween is deze keer een toepasselijk plaatje van Sonic Area, een eenmansproject van Arco Trauma. Het album uit 2012 heet Music for Ghosts, en het staat, zoals te verwachten, vol met filmische muziek voor een niet bestaande horrorfilm; soms vol met opgefokte orkestsamples, dan weer rustiger, maar altijd met een lugubere sfeer.

 

Foto: Ted Percival (cc)

Amerikaanse feestdagen: eigen schuld dikke bult

COLUMN - Amerika is gewoon een geweldig land, meent de herintredende Sargassoblogger rc. In zijn nieuwe rubriek Notes from New Netherlands zal hij zijn liefde en ergenissen bezingen. Vandaag het tweede deel: waarom Nederland eigenlijk schuldig is aan het idiote consumptieve karakter van Amerikaanse feestdagen.

De herfst in New York begint met de kleurvolle herfstgebladerte waarin de bossen van rood, geel tot groen glooien onder een helsblauwe lucht. De herfst kondigt ook het seizoen aan van de Amerikaanse feestdagen, Halloween, Thanksgiving en Kerstmis, terwijl de Atlantische orkanen zoals Sandy ons doen beseffen dat het leven kort is en de dood deel is van de cyclus van het leven.

Het is het jaargetij waarin de angst voor de dood weer tot uitdrukking komt in allerlei vormen zoals in Halloween, en pas met de geboorte van Christus en Nieuwjaarsviering weer plaats maakt voor een gevoel van hoop en leven. Angst en hoop, dood en nieuw leven: Freud noemde het al de twee elementaire drijfveren van de menselijke psyche, en misschien heeft de herfst daarom ook iets literairs en innemends.

Ontlading

In de Amerikaanse cultuur draait doorgaans alles om vernieuwing en innovatie, stilstand is achteruitgang, ‘you snooze, you lose’ zeggen ze hier. Men kijkt altijd vooruit. Dat geeft een mens hoop en energie, want morgen wordt alles beter, en achter de wolken schijnt de zon weer. Het is dan ook geen wonder dat Amerika een christelijke staat is, want Christus is de belichaming van een nieuwe lente, van wederopstanding, en dat er leven na de dood is. Amerikanen geloven heilig in die wederopstanding, maar in dat geloof kan natuurlijk alleen maar volhard worden door het wegdrukken van de angst en realiteit van de dood. Maar een keer per jaar, net als de burgerlijke zottigheid tijdens Carnaval, is er die ontlading. Met Halloween hangen er in heel Amerika spoken aan de bomen, worden huizen ondergespoten met kunstmatig spinnenweb, en staan er oranje gekerfde pompoenen met helsverlichte ogen en tanden op de deurtrap en in het raam van elk huis.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: Eric Heupel (cc)

Closing Time | Dead Man’s Bones

In 2009 bracht niemand minder dan Ryan Gosling een griezelplaat uit om Halloween te vieren: Dead Man’s Bones.

Slaapkamers die worden bezeten door poltergeisten; verdronken spooksteden; rottende lijken in hun graf, kwijnend over hun geliefde. Genoeg enge verhalen om een album vol sfeervolle liedjes mee te vullen

Het blijkt ook prima materiaal te bieden voor fraaie covers.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.