Charlatan?

'Charlatan!' riep Midas Dekkers. 'Oplichter! Hou nou toch eens op met je gezwets!' De plaats van handeling: de studio van waaruit het programma Pauw & Witteman wordt uitgezonden. Het mikpunt van Dekkers' tirade: Kris Verburgh, auteur van het boek De voedselzandloper. Aanleiding: Verburgh had het gehad over 'de aard van de calorie'. Dat was niet naar de zin van Dekkers: 'Een calorie is een calorie.' Daarin heeft Dekkers natuurlijk gelijk: er bestaat maar één soort calorie, en dat is een eenheid van energie. Maar dat is gelijk naar de letter. Naar de geest moet ik Dekkers beslist ongelijk geven: voedsel is natuurlijk méér dan alleen maar de som van het aantal calorieën, en wie de voedingswaarde van voedsel uitsluitend in calorieën uitdrukt, bezondigt zich aan kortzichtigheid.

Babies huilen ’s nachts om te voorkomen dat hun ouders sex hebben

NIEUWS - Wanneer babies ’s nachts huilen vragen veel ouders zich vertwijfelt af: waarom? Honger? Pijn? Kou? Etc.

Evolutionair bioloog David Haig heeft een andere verklaring. Een nieuwe baby erbij betekent dat de aandacht van de ouders moet worden verdeeld en dat is nadelig voor henzelf. Volgens Haig zijn babies geprogrammeerd om alles in het werk te stellen om conceptie van een nieuwe gezinsuitbreiding te voorkomen zodat ze zelf een betere kans op overleving hebben.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Langjarig overzicht verkeersdoden Nederland

DATA - Gisteren was in het nieuws dat er in 2013 fors minder dodelijke slachtoffers waren bij ongelukken in het verkeer.
We hebben even de cijfers vanaf 1950 erbij gezocht om dit in langjarig perspectief te plaatsen.

Allereerst het absolute aantal verkeersdoden per jaar in Nederland:

verkeersdoden_1950_2013_475

En dan het aantal verkeersdoden gedeeld door het bevolkingsaantal in dat jaar. Dat kan je zien als de kans dat een persoon in een jaar een dodelijk verkeersongeluk krijgt:

verkeersdoden_kans_1950_2013_475

Anders uitgedrukt waren er vorig jaar iets meer dan 3 doden per 100.000 inwoners.

Hier de data (csv, puntkomma als scheidingsteken)

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Tijdsbesteding Britse leerkrachten basisschool

Britse leerkrachten in het basisonderwijs besteden gemiddeld 55,8 uur per week aan hun werk, waarvan 36,1 uur aan primaire onderwijstaken.

Het ministerie van onderwijs in het Verenigd Koninkrijk doet al jaren onderzoek naar de tijdsbesteding van leerkrachten. Ze vragen daarvoor leerkrachten om gedurende twee dagen een (papieren) dagboek bij te houden. In het onderzoek over 2013 gaat het om twee dagen in maart. Ook wordt gevraagd wat ze in het weekend doen voor school. Vervolgens worden de activiteiten gecodeerd in 26 verschillende activiteiten.

65% van de tijd gaat op aan het geven reguliere lessen, het beoordelen en toetsen van leerlingen en het voorbereiden van lessen. De resterende tijd gaat op aan een diversiteit van 23 verschillende activiteiten waaronder opleidingen, administratie en overleg. Omdat ik de Engelse term ‘pastoral care’ zo mooi vond, heb ik de activiteiten niet vertaald.

Onderwijsgrafiek # - Tijdsbesteding leerkrachten

Bron: Eigen grafiek op basis van tabellen in het rapport ‘Teachers’ workload diary survey 2013. Research report. February 2014. Department for Education.’

Gemiddeld zijn leerkrachten in het primair onderwijs 55,8 uur per week in touw. Daarvan besteden ze 18 uur aan lesgeven conform het rooster. 4,3 uur gaat op aan administratie. 45% van de leerkrachten vindt dat de bureaucratie is toegenomen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Heatmap lettercombinaties uit taalgebruik reaguurders (m/v)

DATA - Ergens op het internet maakte iemand een heatmap van lettercombinaties op basis van een Engelse woordenlijst. Een tweet in Nederland hierover leverde per omgaande een bak met data om een soortgelijk iets te doen.

Alleen dan net anders.

Want het gaat in dit geval niet om een woordenboek, woordenlijst of iets anders gestructureerds. Het gaat om het taalgebruik op twee nogal omvangrijke fora. Eentje waarvan vast staat dat meer dan driekwart van de reaguurders vrouw is en eentje waar zeker driekwart man is.

Zou dat nog wat leuke inzichten opleveren?

We hebben het in drie stukken opgedeeld. Allereerst alle tweelettercombinaties op basis van alle unieke woorden die we konden vinden. Daarna op basis van alle tekst (minus dingen met accenten en zo). En tot slot even de unieke letters voor de verschillende varianten.

Laten we beginnen met de 2grammen voor de unieke woorden op respectievelijk het vrouwenforum en het mannenforum. Verticaal de eerste letter, waarbij ^ staat voor blanco (dus dan tweede letter gelijk beginletter woord). En horizontaal de tweede letter, waarbij $ staat voor blanco, oftewel einde woord.
v_uniek_475
m_uniek_475

Let op, de heat map is gemaakt op basis van logaritme van de getallen. Anders was er te groot verschil tussen de hoogfrequente combinaties en de weinig voorkomende.

Foto: Easten Law (cc)

Uitwisseling taaldocenten tussen China en EU

De Europese Unie werkt inmiddels zo’n tien jaar aan intensievere samenwerking met China. Dat gaat via drie pijlers: op economisch en handelsgebied, op strategisch niveau en op terrein van onderwijs, cultuur en jeugd. Deze derde pijler wordt de EU-China High Level People-to-People Dialogue (HPPD) genoemd.

Onder deze derde pijler werden vorig jaar twintig taaldocenten uit China uitgenodigd om in Europa bij enkele van de beste universiteiten zomercursussen te volgen. Het ging om universitair docenten en hoogleraren, die in China lesgeven in een Europese taal: Duits, Spaans, Italiaans, Frans, Portugees. De pilot werd door EU en China nauwgezet gevolgd, en ik mocht het programma in Perugia evalueren.

In Perugia is de ‘Universiteit voor Buitenlanders’ gevestigd: een universiteit die zich volledig richt op studenten die in Italië willen studeren. Zij volgen taalcursussen in Perugia voordat ze naar andere universiteiten gaan. Door de concentratie van kennis over het aanleren van de Italiaanse taal (en het onderdompelen in cultuur), is de universiteit een topinstituut geworden als het gaat om taaldidactiek. De laatste jaren zijn in de straten van het provinciestadje steeds meer Chinese studenten te vinden. Italië zelf heeft een speciaal programma voor Chinese studenten (Marco Polo), waarmee vele honderden studenten per jaar naar Italië komen.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: copyright ok. Gecheckt 25-10-2022

De Arabist Jansen en de redelijke wereld

ACHTERGROND - In 2011 werden bijna 6000 hoogleraren (gezien het grote aantal moeten dat ook emeriti zijn geweest) benaderd om mee te doen aan een enquête over religie en wetenschap. Het ging daarbij om de levensbeschouwing van de hoogleraren in het algemeen, en om de attitude van de hoogleraren jegens hoogleraren met een andere levensbeschouwing in het bijzonder.

De bevindingen zijn interessant en laten zien dat de levensbeschouwing van HLs nogal afwijkt van die van de gemiddelde Nederlander: Rapport hoogleraren 2011. Het onderzoek werd in 2013 nog eens overgedaan gedaan: Rapport hoogleraren 2013.

Terwijl ik de enquête invulde, betrapte ik me op een vooroordeel. Eigenlijk leek het me evident dat wetenschappers een positivistische houding zouden moeten hebben en dat een geloof in iets wat je niet zou kunnen meten een indicatie is voor verminderde geschiktheid als wetenschapper.

Gelukkig ben ik een experimentator, en ik besloot me niet te laten leiden door mijn idee-fixes, maar door de wereld om mij heen. Ik heb toen een kladblok gepakt, en vier kwadranten getekend. Op de verticale as stonden ‘minder dan gemiddeld productief’ en ‘bovengemiddeld productief’ en op de horizontale as zette ik ‘niet gelovig’ en ‘gelovig’. Ik maakte een lijst van wetenschappers die ik persoonlijk ken en waarvan ik de levensovertuiging weet. Deze wetenschappers rankte ik naar een algemene kwaliteitsindruk (input in discussies, experimentele flair, theoretische virtuositeit, het aantal boeiende papers dat geschreven werd, etc). In de lijst zaten net beginnende OiOs tot oudere wetenschappers. Voor de laatste categorie keek ik ook nog even naar de Hirsch factor, om mijn inschattingen te checken. Ik zat goed.

Foto: Tiziano L. U. Caviglia (cc)

Tussen plicht en instinct

ACHTERGROND - Waarom zorgen we als maatschappij eigenlijk voor onze ouderen? Vanuit biologisch oogpunt is dat allesbehalve vanzelfsprekend.

Evolutionair gezien, zijn ouderen doorgaans maar nutteloos. Aan de voortplanting doen ze niet mee en hun traagheid en zwakke fysieke gestel maken hen tot een last voor de groep. Volgens primatoloog Frans de Waal heeft onze moraal een evolutionaire oorsprong.

Maar als dit zo is, en ouderen zijn inderdaad evolutionair nutteloos, waarom zouden we dan het vijfde gebod ‘eert uw moeder en vader’ volgen? Het is een culturele aanvulling op onze natuur, meent prof. Hans Achterhuis.

Weg ermee?

De antropoloog Jared Diamond noemt vijf traditionele manieren om van ouderen af te komen. Achterhuis haalt deze methoden aan om te laten zien dat ouderenzorg niet biologisch vanzelfsprekend is.

Ten eerste kun je ouderen compleet verwaarlozen, zoals bijvoorbeeld Australische Aboriginals gewoon waren te doen. Nomadische stammen laten ouderen vaak simpelweg achter. De Yakut in Siberië laten ouderen doelbewust zelfmoord plegen. Een vierde manier om van ouderen af te komen, is door ze een handje te helpen bij hun zelfmoord. Sommige stammen zien dat als een eervol ritueel. Bij sommige stammen wordt een zoon die weigert deel te nemen aan dit ritueel zowel door zijn tribale gemeenschap als door de te doden ouder te schande gemaakt. Tenslotte kun je ouderen natuurlijk ook zonder hun instemming doden.

‘Alternatieve geneeskunde moet door artsen benut worden’

Aldus een rapport van de onderzoeksorganisatie ZonMw. Er volgt nog wel de nuancering dat het dan moet gaan om aanvullende zorg waarvan de effectiviteit is bewezen.

Waarna de hoogleraar chirurgie Hans Jeekel doodleuk stelt dat de argumenten van tegenstanders over homeopathie eerst bewezen moet worden. Tot die tijd wil hij de homeopathie nog een kans geven.

Kan iemand al het onderzoek van de beste man even tegen het licht houden? Volgens mij werkt het in de wetenschap namelijk andersom.

Met de wijsheid van de massa…

…kom je een heel eind:

How is it possible that a group of average citizens doing Google searches in their suburban town homes can outpredict members of the United States intelligence community with access to classified information? […]

But also, if you take a large crowd of different people with access to different information and pool their predictions, you will be in much better shape than if you rely on a single very smart person, or even a small group of very smart people.

“The wisdom of crowds is a very important part of this project, and it’s an important driver of accuracy,” Tetlock said. […]

“There’s a lot of noise, a lot of statistical random variation,” Tetlock said. “But it’s random variation around a signal, a true signal, and when you add all of the random variation on each side of the true signal together, you get closer to the true signal.”

In other words, there are errors on every side of the mark, but there is a truth at the center that people are responding to, and if you average a large number of predictions together, the errors will end up canceling each other out, and you are left with a more accurate guess.

That is the wisdom of the crowd.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Vorige Volgende