GC?s ZondagMatinee: Super Rich: The Greed Game

In GC's Zondag Matinee elke week speciaal voor uw kijkgenot een fascinerende documentaire, een spraakmakend TV-programma of een bijzonder (leuk) cabaretfragment. In deze docu gaat Robert Peston op zoek naar de winnaars en de verliezers van de ?global greed game?. Want: het ging érg goed met de economische groei, maar hoe kon het dat Londen verantwoordelijk was voor 1/3 van de gehele economische groei van Groot-Brittannië? Dr. Philip Beresford geeft aan dat het zelfs zó goed ging met de economische groei, dat het vorige moment waarop we zo?n toename zagen het begin van de industriële revolutie was. Toen kwam dit vanwege nieuwe technologieën en uitvindingen, nu zit de ?vooruitgang? in het gebruikmaken en lenen van geld.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Quote van de Dag: Koopkracht

Agnes Jongerius (Flickr/Guus Krahe)

Wij hebben onze wensen voor de begroting helder gemaakt en het kabinet kan daarmee alleen zijn voordeel doen. Koopkrachtverbetering is voor ons het belangrijkste.

Aldus Agnes Jongerius, voorzitter van de vakcentrale FNV. Hoe schat u uw eigen koopkrachtontwikkeling in, positief of negatief?

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Het complot tegen IJsland

IJsland (Foto: Flickr/Matt Chapman)

Volgens een voorspelling van de IJslandse centrale bank zal de economie van het arctische eiland komend jaar met 2,5% krimpen, en het jaar daarop nog eens met 1,5%. Een stevige recessie dus. Daar is op zichzelf niets vreemd aan. Wat de situatie echter opmerkelijker maakt is dat de IJslandse regering deze economische crisis geheel te wijten acht aan een complot van een aantal Londense hedge funds.

De situatie is, kort samengevat, als volgt: IJsland heeft een grote banksector, volgens sommigen zelfs veel te groot in vergelijking tot de rest van de economie. Deze banken zijn min of meer verzekerd tegen bankroet door het systeem van credit default swaps. In deze CDS’en is een levendige handel ontstaan. De eigenaars van deze CDS’en hebben er belang bij als de bedrijven waarvoor de CDS is afgesloten in betalingsmoeilijkheden komen, omdat zij dan een (soms forse) uitkering ontvangen.

De bovengenoemde hedge funds hebben fors geinvesteerd in CDS voor verschillende IJslandse banken. De IJslandse banken zelf hebben de afgelopen jaren forse bedragen geleend in het buitenland om mee te speculeren. Hun betalingspositie komt echter in gevaar nu de waarde IJslandse kroon sterk aan het dalen is (ze moeten immers schulden in euro’s en dollars afbetalen met kronen die steeds minder waard zijn). Met andere woorden, de hedge funds zitten nu likkebaardend te wachten tot de eerste IJslandse bank in moeilijkheden komt en ze kunnen cashen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Dollars, banken en hypotheken

Dollar bill toilet paper (Foto: Flickr/dances fantastic)

Voor de relatieve leek zijn het verwarrende en verontrustende tijden. Het ene na het andere bericht over kelderende dollars en kredietcrises verschijnt in de media. Als je dan, zoals ik, de klepel nooit helemaal hebt kunnen vinden in die economische klok is het lastig om er achter te komen wat je er van moet vinden. En of het überhaupt zinvol is er iets van te vinden.

De dag dat de dollar valt, de interessante, maar ook beangstigende documentaire van Tegenlicht heb ik gezien. De extreem lage eindkoers waar die uitzending mee eindigde begint dichterbij te komen. Desondanks kan ik nog steeds pinnen, mijn hypotheek betalen en alhoewel ik zie dat een tank diesel steeds meer kost en zelfs het brood van de Lidl duur begint te worden, heb ik geen honger. De stijgende voedselprijzen in de wereld maken voornamelijk dat ik me druk maak over biobrandstof en hongersnood en de daar eventueel uit voortvloeiende onrusten.

Naar wat of wie moet ik luisteren? Wouter Bos, die zegt dat het hier zo’n vaart niet loopt, of het IMF, dat spreekt van de ergste crisis sinds 1929? Dan krijg ik toch echt visioenen van gaarkeukens en stempelaars.

Wanneer is een crisis een crisis? Heeft het zin als ik elke dag even kijk of de Dow Jones en de dollar gezakt zijn? Moet ik me zorgen maken als Amerikaanse banken bijna failliet gaan? Als mijn huis minder waard wordt is dat niet prettig, maar veel was het toch al niet gestegen en verhuizen ga ik niet. Natuurlijk, als de zaak echt uit de hand loopt en ons inkomen wegvalt, dan hebben we een probleem. Maar op de één of andere manier kan ik me dat niet voorstellen. Zo’n dip in de economie komt om de zoveel jaar voorbij. Toch? Is dat naïviteit of een gezonde levenshouding? Is het nu anders dan voorheen? Wanneer moet ik me echt zorgen gaan maken?

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Quote van de Dag: Economie beschermen

Als het Amerikaanse volk zou inzien dat we de economie probeerden te beschermen – in plaats van wie dan ook op Wall Street af te dekken – dan zou het meer waardering hebben voor onze ingreep.

FED-voorzitter Bernanke probeert bij een hoorzitting voor het Congres duidelijk te maken dat de redding van Bear Stearns met overheidsgeld bittere noodzaak was om de totale kladderadatsch te voorkomen.

(Bron: NRC, 04 april, pag. 13)

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Permanente crisis

GeenCommentaar heeft ruimte voor gastloggers. Ditmaal voor vaste Volkskrant columnist Marcel van Dam.

Van Dam (Foto:Flickr/guuskrahe)

Dinsdag stond er een artikel in de Volkskrant waarin de daling van het consumentenvertrouwen in de landen van de Europese Unie werd besproken. In Nederland is dat vertrouwen de afgelopen negen maanden het sterkst gedaald. Terwijl er, als je naar de economische feiten kijkt, voor Nederlanders reden zou zijn om zich het minst van iedereen zorgen te maken. Dat het vertrouwen daalt, is gezien de kredietcrisis te begrijpen. Dat het in vergelijking met andere landen zo sterk daalt in het geheel niet.

Ook het vertrouwen in het kabinet, in de bewindslieden en in de politiek staat op een dieptepunt.

Hoe groot het wantrouwen in het kabinet en de politiek in het algemeen is, kwam aan de oppervlakte bij de beschamende vertoning in de Tweede Kamer waar Wilders het kabinet voor een stelletje complotterende, vervalsende leugenaars uitmaakte. Dat statement werd door één op de drie Nederlanders onderschreven, zo bleek uit opinieonderzoek.

Vertrouwenscijfers in ondernemers ken ik niet, maar als ze zouden worden gemeten geef ik ze niet veel kans hoog te scoren. Door de exorbitante zelfverrijking waaraan zij zich schuldig blijven maken, hebben zij terecht hun krediet verspeeld. Ik denk dat ook het vertrouwen van burgers in elkaar is afgenomen, zij het, zo leert de ervaring, niet zo veel als in de instituties. Is er een verband tussen die fenomenen? Zo ja, wat is daar de oorzaak van?

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

QvdD: Spagaat

ADHD (Foto:Flickr/09traveler)

Sommige kinderen hebben er last van dat de wereld om hen heen hectisch is. [..] Maar de regering heeft boter op het hoofd. Aan de ene kant horen ouders dat ze meer moeten opvoeden, tegelijkertijd moeten ze ook meer werken. En om het makkelijk te maken wordt er beknibbeld op de kinderopvang.

Aldus Bas Levering, lector pedagogiek aan de Universiteit van Utrecht en bestuurslid van de Nederlandse Vereniging van Pedagogen en Onderwijskundigen. Hij reageert op de constatering van minister Rouvoet dat veel kinderen gedragsproblemen vertonen, doordat er te veel van hen wordt gevraagd. En: jongeren hebben steeds meer het gevoel dat ze op zichzelf zijn teruggeworpen. Hun ouders hebben minder tijd voor hen én scholen zijn steeds grootschaliger geworden. Een spagaat waar een oplossing voor is?

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Quote van de Dag: Voedselschaarste

We moeten de huidige prijsstijgingen zien als een waarschuwing. Honger is tot nu toe vrijwel altijd het gevolg van armoede en niet van schaarste. Maar dat kan het wel worden als er niet snel wordt geïnvesteerd in nieuwe landbouwtechnieken.

Volgens Niek Koning, landbouweconoom aan de Wageningen Universiteit, zal steeds meer voedsel opgaan aan het voeden van vee en het maken van biodiesel.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

GC?s ZondagMatinee: Maxed Out

In GC’s Zondag Matinee elke week speciaal voor uw kijkgenot een fascinerende documentaire, een spraakmakend TV-programma of een bijzonder (leuk) cabaretfragment.

Met een gerust hart stuurt een moeder haar zoon naar de universiteit. Ze ging de eerste dag met hem mee en het viel haar op dat creditcardbedrijven op de universiteitscampus probeerden de studenten te paaien met allerhande welkomstcadeaus: ?gratis? spullen in ruil voor een handtekening. ?Maar ik maakte me totaal geen zorgen?, zegt de moeder in de documentaire Maxed Out. ?Want hij was achttien jaar oud en had geen baan, wie zou hém nou een creditcard willen geven??

Nou, onder andere Visa, Mastercard, American Express wilden hem dolgraag als ?klant?. Op grond van vijf dollar per uur en een parttime bijbaantje collecteerde hij in korte tijd een tiental creditcards. En hoewel hij nauwelijks iets kon afbetalen, zijn schuld door speciale heffingen en hoge rentes alleen maar groter werd, kreeg hij toch wekelijks nieuwe aanbiedingen in zijn brievenbus. Hij werd namelijk beloond voor ?verantwoordelijk kredietgebruik? en was inmiddels een ?VIP? geworden. Volgens James Duncan Scurlock, de maker van Maxed Out, is het in de VS dan ook té makkelijk om geld te lenen.

Eenmaal in het ?creditcard-systeem?, ontvangt de Amerikaan bijna dagelijks aanbiedingen voor nieuwe leningen of creditcards. Om het makkelijk te maken, worden de creditcards alvast in de brief meegestuurd. Zo vielen er in 2005 (ongevraagd) vier miljard creditcards op de deurmat van de argeloze Amerikaan. En omdat de banken en creditcardbedrijven over alle mogelijke persoonlijke gegevens beschikken ? waaronder het social security number, kunnen de kaarten direct worden gebruikt. Gemiddeld heeft iedere volwassen inwoner van de VS dan ook acht creditcards in bezit.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Wederopstanding van de marktwerking

GeenCommentaar heeft ruimte voor gastloggers. Ditmaal voor Frank Kalshoven, onder andere vaste columnist bij de Volkskrant. Hij betoogt dat een succesvolle samenwerking tussen markt en Staat wel degelijk mogelijk is.

Free Market (Foto:Flickr/David Gallagher)

In antwoord op Evelien Tonkens? column Triomf en afgang van marktwerking schreef ik vorige week over de wenselijkheid van de wederopstanding ervan. Uit nationaal en internationaal onderzoek blijkt dat de effecten overwegend positief zijn, dus waar is dat anti-marktsentiment toch op gebaseerd? Het was een boos stuk, en een aantal van u stoorde zich aan mijn stevige kwalificaties. Waarvoor excuus.

Tonkens reageert deze week gelukkig inhoudelijk, en begint te zeggen dat de markt ?op veel terreinen prima werkt?. Daarmee is de ?afgang van marktwerking? uit haar eerste column dus van tafel ? het punt waar ik zo boos om werd. Daar ben ik blij mee. Niettemin, schrijft Tonkens, maak ik drie ?elementaire denkfouten?. Het is aardig om het over twee van die drie nog even te hebben, ook omdat ze aansluiten bij veel mails van lezers.

Mijn eerste denkfout: ?Het idee dat de overheid publieke diensten echt op afstand kan plaatsen en er dan ook af is.? Ik durf er heel wat onder te verwedden dat Tonkens geen enkel citaat kan vinden van Nederlandse economen waarin zoiets potsierlijks wordt beweerd. Markt en staat, zeggen economen juist, hebben elkaar hard nodig, en niet alleen bij publieke diensten.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

QvdD: Huidig economisch stelsel functioneert niet

PvdA (Foto:Flickr/guuskrahe)

Als je ziet wat zich nu afspeelt bij de financiële crisis, dan is het niet onmogelijk dat we aan de vooravond staan van een grondige verandering in de politiek maatschap- pelijke verhoudingen. Omdat deze crisis eigenlijk een idiote crisis is, die er tegelijkertijd op wijst dat dit systeem enigszins vastgelopen is en in een contrapolitieke fase is beland. Als het namelijk zo kan zijn dat door speculatief optreden van grote financiële instellingen wij in een economische crisis belanden, terwijl er economisch gesproken helemaal niets aan de hand is, dan leven wij eigenlijk onder een stelsel wat niet goed functioneert.

Aldus Prof. dr. Arie van der Zwan, emeritus hoogleraar commerciële economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam én prominent PvdA-lid, tijdens de uitzending van Pauw en Witteman gisteravond. In zijn boek ?Van Drees tot Bos, Zestig jaar succes en mislukking? betoogt hij waarom de PvdA ?ideologisch is uitgewoond?. Eén van de kernpunten van zijn kritiek, het niet functionerende economische stelsel, zou juist de missie van de PvdA moeten aanwakkeren om het verzet tegen dit systeem te organiseren. Van Zwam vindt het dan ook dramatisch dat, nu er zo?n keerpunt is geformuleerd, de PvdA op dit vlak niets te melden heeft.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Buitenlanders schuldig aan stijging topinkomens

Monopoly (Foto: Flickr/DavidDmuir)

Afgelopen weekend was het weer raak: de topinkomens lagen onder vuur. De loonstijging in 2007 bedroeg een, je mag wel zeggen stevige, 23%. Daar is vast van alles over te zeggen en dat zal ongetwijfeld ook gebeuren. Veel belangrijker dan de jaarlijkse verandering is echter de langjarige trend. Met behulp van de speciale Volkskrant-site over de topsalarissen is op dat gebied interessante data beschikbaar, die na wat rekenwerk leiden tot een nog interessantere conclusie: het is vooral de schuld van de buitenlanders.

Beloningen voor buitenlanders stijgen harder
Waar gaat het om? Het blijkt dat tussen 1996 en 2006 de beloning van een bestuursvoorzitter van 0,82 naar 2,32 miljoen euro is gestegen. Er blijkt echter ook een groot verschil in beloning te bestaan tussen buitenlandse bestuursvoorzitters en Nederlandse bestuursvoorzitters en dat verschil groeit. Was het verschil in 1996 een kleine 21%, in 2006 verdient een buitenlandse voorzitter gemiddeld maar liefst 41% meer dan zijn Nederlandse collega. Die 41% verschil komt neer op 0,79 miljoen euro, ofwel bijna gelijk aan een gemiddeld voorzittersalaris van een decennium eerder. Daarnaast is ook het aandeel buitenlandse bestuurders sterk toegenomen: vormden zij in 1996 maar een kwart van de bestuurders, in 2006 was dat al bijna de helft. Een toenemend aandeel buitenlandse bestuurders, gecombineerd met een groeiend inkomensverschil tussen Nederlandse en buitenlandse bestuursvoorzitters betekent in ieder geval dat de inkomensstijging van de afgelopen jaren in sterke mate in buitenlandse zakken is verdwenen. Zeker als je dit even in een grafiekje (pdf) uitzet, zie je goed hoe sterk dit effect is.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Vorige Volgende