In het verlengde van mijn laatste blog over bezielde materie, hierbij het verhaal van de Golem, de uit klei geformeerde kunstmens, leven ingeblazen middels de scheppingskracht van de Godsnaam. Het bekendst is ongetwijfeld de Golem van Praag, maar het fenomeen is ouder en vooral complexer. Om te spreken van een archetype gaat mij te ver, maar van een topos of motief is hier zeker sprake. De Golem kent drie tradities: de oorspronkelijke legenden, de orale traditie en de literaire traditie met als hoogtepunt de gelijknamige roman van Gustav Meyrink (1915). Ook kent de Golem diverse functies: van persoonlijke hulp tot verdediger van de gettojoden. De ontwikkeling van Middeleeuwse legende naar literaire traditie is vergelijkbaar met dat van een ander bekend motief: 'Ahasverus' of 'De wandelende Jood', maar heeft daar verder niets mee te maken. 'De wandelende Jood' is geen Joods maar een christelijk motief dat vergelijkbaar is met 'De Vliegende Hollander'. Daarover in een later blog, niet voor niets vlak na 4 mei.
Ter gelegenheid van de 40e verjaardag van de horrorklassieker ‘Alien’, post 20th Century Fox een zestal fanmade shorts. Bij deze de eerste, die niet onderdoet voor een serieuze productie.
Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.
COLUMN - De prijs voor de onbegrijpelijkste zin over taalkunde door een wetenschapsvoorlichter gaat dit jaar naar Berkeley News. In een artikel over een onderzoek dat zou hebben berekend hoeveel informatie een kind eigenlijk in die eerste achttien jaar moet verwerken om zijn moedertaal te kunnen leren, schrijft de voorlichter van dienst het volgende:
But new research from UC Berkeley suggests that language acquisition between birth and 18 is a remarkable feat of cognition, rather than something humans are just hardwired to do.
Wat dat voor tegenstelling mag zijn tussen een opmerkelijke prestatie van de cognitie en iets dat mensen van nature doen, blijft volkomen onduidelijk. Waarschijnlijk wordt hier bedoeld: onze onderzoekers hebben laten zien dat taal niet helemaal aangeboren is, maar dat je er heel veel voor moet leren. Dat is op zich al een vreemde bewering voor een normaal mens: wie zou er nu denken dat je als Hongaars kind niet van alles hoeft te leren voor je Hongaars spreekt? Dat Hongaars is toch niet aangeboren?
Dat denkt dan ook niemand, maar het is al decennialang een topos in de wetenschapscommunicatie: net doen alsof er wél mensen zijn die denken dat Hongaars is aangeboren (die idiote gedachte dan verbinden aan die van Noam Chomsky, de George Soros van de linguïstiek) en dan net doen alsof het nieuws is dat nu voor de vijfentwintigduizendste keer is aangetoond dat deze gedachte niet klopt.
Wie alleen de bekende musea bezoekt om kunst te bewonderen, mist een hoop. Er is een scala aan expositieruimten en galerieën, waar veel boeiende kunst te zien is.
Ik bedoel niet de commerciële galerietjes waar de Corneilles als warme broodjes over de toonbank gaan en nep als kunst wordt verkocht. Ik doel op galeries die nog levende en werkende kunstenaars presenteren. En de talrijke, vaak door kunstenaars gedreven projecten en exposities die een bijna museaal karakter dragen.
Een mooi voorbeeld is de Schiedamse Ketelfactory. Weliswaar een gevolg van drankgebruik, maar dankzij de grondleggers Kim Zeegers en Winnie Teschmacher nu al weer 10 jaar een mini-museum met bijzondere tentoonstellingen en projecten als ‘Door het beeld’ en ‘Snapshot of an larger order’.
De Ketelfactory viert het 10-jarig bestaan met de tentoonstelling ‘stil’ (tot 14 juli nog te zien). Alle kunstenaars die eerder in de Ketelfactory te zien waren, zijn gevraagd ‘stilte’ uit te drukken in een werkje van niet groter dan 30 cm2. Het resultaat: 64 visies op een hoogst uitzonderlijke expressie. Want heeft u wel eens werkelijke stilte waargenomen? Of echte stilte geproduceerd?
Misschien is het een kwestie van oefenen. Performancekunstenares Marina Abramović geeft regelmatig workshops en leert anderen zich voor te bereiden op het uitvoeren van performances. Het zijn oefeningen in stilte. Eén zo’n oefening is ‘kijken naar primaire kleuren’: een uur lang naar een geel, rood of blauw vlak kijken (in dit filmpje te zien op 4 min. 23”).
Dat kan! Sargasso is een collectief van bloggers en we verwelkomen graag nieuw blogtalent. We plaatsen ook regelmatig gastbijdragen. Lees hier meer over bloggen voor Sargasso of over het inzenden van een gastbijdrage.
Provoceren kun je met een gerust hart aan de heren van Rammstein overlaten. Net als je denkt dat de vijftigers op hun retour zijn, komen ze met een videoclip waar de meest tere plekken in het Duitse verleden bruut worden betast.
Ze rekenen daarbij op een vertrouwd recept, dat ze slim hebben afgekeken van Laibach: kleedt de vorm extreem-rechts, fascistoïde en ultranationalistisch in, en drijf daar dan in de subtext weer de spot mee. Breng met grommende gitaren en dreunend tromgeroffel een ode aan Duitsland, maar stel haar vervolgens voor als een zwarte vrouw.
RECEPT - Begin dit jaar heb ik eens wat recepten geplaatst, met de bedoeling daar een langere serie van te maken. Daar kwam het toen niet van, wegens dingen. Een recept schrijven beperkt zich in mijn geval niet tot de laptop. Niet alleen het schrijven vergt tijd, ik maak ook alle gerechten nog eens zelf om te checken of alles klopt en om foto’s te maken. Maar het zat nog wel in mijn achterhoofd, want koken is leuk, eten is lekker en ik heb al vaker gezien dat online-discussies over eten meestal gezellig verlopen. Maar ik was afgeleid, door dingen.
Toen had hoevrouwendenken.nl-redacteur Lou een dingetje met de school van haar dochter, waarna het in de groepsapp een tijdje over vegetarisch eten ging. Inspiratie op dat gebied bleek gauw uitgeput. Nou, daar weet ik wel raad mee. Dus ik pak de draad maar weer eens op, en zal van tijd tot tijd (no promises) een recept plaatsen.
Pilav maak je normaal gesproken met vlees, in dit geval met rundergehakt. Nou heb ik nogal een hekel aan vleesvervangers omdat ze meestal niet te vreten zijn, maar hier kun je gerust de vegetarische variant kiezen. De structuur komt erg in de buurt van rul gebakken gehakt en de smaak wordt bepaald door de andere ingrediënten. En dat het smakelijk is. Ook je kids zullen hiervan smullen, dit kún je bijna niet niet-lekker vinden. Bovendien is deze vleesvervanger relatief goedkoop, maar iets duurder dan echt gehakt.
RECENSIE - Een oude man mist de laatste trein van z’n leven met een koffer vol trauma’s en wijsheden; evenals een dertiger die z’n leven eindelijk op de rails moet zetten. Eenvoudig verhaal voor een onderhoudende avond toneel.
Voorstelling Vogel verhaalt van de ontmoeting van de oude Martinus (Bram van der Vlugt) en de jonge Wolfgang Amadeus (Thijs Prein) op een perron wachtend op de ‘Intercity naar Lunteren’ die is vertraagd en wellicht nooit meer gaat. Martinus neemt ‘Wolf’ mee naar zijn woning in een oud station waar hij hem deelgenoot maakt van z’n tragisch verlopen leven.
Martinus kocht net na de oorlog een treinkaartje ‘naar Rusland’ om daar zijn verloren gegane liefde Mathilde op te zoeken, maar wordt als ‘verwarde oude man’ steeds door conducteurs uit de trein gezet. Of Mathilde nog leeft? Dat weet hij niet, maar hij heeft een brief die van haar is. Althans, dat vermoedt Martinus. Want hij opende de brief nog niet, zich vastklampend aan z’n illusie.
Wolf ligt elders te wachten op z’n uitvaart, want het waren volgens zijn dierbaren zijn resten die na een brand aangetroffen zijn. Zo ontvlucht hij z’n beperkte leven als volksdanser. Van hem komen we weinig te weten, hij staat symbool voor de verwarde jongeman die z’n leven nog vorm moet geven maar niet precies weet hoe en waar te beginnen.
Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.
In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.
Een prachtige, kleurrijke videoclip met evenzo prachtige en kleurrijke vrouwen en een bombastische sound. En een feministisch statement van heb ik jou daar. Ik vind het wel wat hebben.
De eerste paar keer luisterde ik bijna ademloos naar dit nummer. Wat een strot zeg. Ik hou erg van dat hese. Kaz Hawkins is nog een naamgenoot ook, haar echte naam is Karen McIntyre. En ze maakt meer van dit soort mooie dingen.
De tekst is wel wat raadselachtig. Waar gaat dit over? Iemand gaat weg en iemand blijft. Gaat het om moeder en kind? Of over geliefden? Gaat er iemand dood? Je weet het niet. Maar het is wel een mooi liedje.
Vrijdagavond, een goed moment om de jaren tachtig weer eens uit te mesten. Styx maakte in de jaren zeventig licht bombastische rock en dat sloot naadloos aan bij het primitieve synthesizergeweld van de vroege jaren tachtig. Veel schaamtelozer jatten van Bohemian Rhapsody dan in het intro van dit nummer is nauwelijks denkbaar. Direct daarna volgt een mallotig robotdansje. Enfin, genoeg om je even een paar minuten mee te vermaken, of te bedenken dat Duran Duran helemaal niet zo’n slechte band was.
Rajinder Singh Rai alias Panjabi MC scoorde in 1998 vanuit Londen een grote hit met bovenstaande mix van banghra en hiphop. Vijf jaar later ging een remix nog een keer de wereld rond.
Om nog even voort te borduren op gisteren: u kunt nu beoordelen of hier ge- of misbruik wordt gemaakt van de poëzie van M. Vasalis. Twee versies van het gedicht ‘Als daar muziek voor is’ (teskt onder het tweede filmpje).
Het eerste: een uitvoering van tenor Gijs Meeusen, begeleid door een strijkkwartet.
Het tweede (na de ‘lees verder’)
Een uitvoering van het het Noordpool Orkest en zangeres Janne Schra, die u gister al hebt gehoord in Zachter.
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.