Delfts bedrijf beveiligt Russische staatsgeheimen

Het Delftse computer-en beveiligingsbedrijf Fox-IT verkoopt sinds 2010 zijn producten in Rusland en is hier na de invoering van de internationale sancties tegen het land in 2014 mee doorgegaan. Dat is de conclusie van een onderzoek van het Nederlandse Bureau Jansen & Janssen. De Nederlandse overheid is een belangrijke klant van Fox-IT. Het bedrijf verzorgt onder andere de beveiliging van staatsgeheimen. De Rus Evgeny Gengrinovich speelt een sleutelrol in de handel van Fox-IT met Rusland. Hij werkte in het verleden voor verschillende Russische staatsbedrijven. Vanaf 2011 promoot hij de Fox DataDiode (een soort firewall tussen een publiek en een privaat netwerk) namens het Zwitserse Snitegroup GmbH en het Russische ZAO NPF Simet. Later presenteert hij zich als vertegenwoordiger van Fox-IT en heeft hij een sleutelrol bij het aantrekken van andere tussenhandelaren. De tussenhandelaren van Fox-IT hebben nauwe banden met Russische staatsbedrijven in de energiesector en de financiële sector, maar ook met het Russische Ministerie van Defensie, defensiebedrijven en de Russische inlichtingendienst FSB. Het Delftse bedrijf heeft in het algemeen weinig zicht op de eindgebruikers aan wie haar producten door tussenhandelaren worden aangeboden en doorverkocht. Gengrinovich heeft zelf ook banden met defensie en de FSB. Zo deed hij van 2010 tot 2014 certificeringswerk voor de FSTEC (Federal Service for Technical and Export Control) en het Ministerie van Defensie. In september 2017 treedt hij als adviseur in dienst van het Russische informatiebeveiligingsbedrijf Infotecs. In 2018 wordt dit bedrijf op de Amerikaanse sanctielijst geplaatst vanwege haar banden met de Russische inlichtingendienst FSB. Na de invoering van de internationale sancties in 2014 gaat Fox-IT door met de verkoop van haar producten in Rusland. De oorlog in Oost-Oekraïne, de annexatie van de Krim, het neerhalen van vlucht MH17 en het instellen van de internationale sancties tegen Rusland hebben geen invloed op de verkoopactiviteiten. Verkoop in Rusland na de sancties In 2015 verkrijgt Fox-IT zelfs de Russische certificering voor de Fox DataDiode. Het vergroot daarmee haar toegang tot de Russische markt. De FSTEC, dat verantwoordelijk is voor de Russische certificering van de DataDiode, valt onder het Ministerie van Defensie en werkt samen met de FSB. Over de FSTEC-certificering en het keuringsbedrijf Echelon, dat ook de DataDiode onderzocht, bestaan al sinds 2013 twijfels. In 2017 beoordeelt het gerenommeerde Amerikaanse cybersecurity bedrijf Symantec het certificeringsproces als onvoldoende onafhankelijk van de Russische Staat en ziet het zelfs af van samenwerking met de FSTEC en Echelon. In 2015 is de Fox DataDiode door ARinteg, een Moskous bedrijf in informatiebeveiliging, te koop aangeboden aan onder andere Russische banken. Volgens commercieel directeur Dmitry Slobodenyuk van ARInteg heeft het bedrijf de Datadiode na de invoering van de internationale sancties in 2014 in ieder geval verkocht aan een van de grootste banken van Rusland. Veel Russische banken en hun topmannen zijn op de Amerikaanse en Europese sanctielijsten geplaatst vanwege hun banden met de Russische defensie-industrie. Het betreft veelal klanten van ARinteg, zoals de staatsbank Vnesheconombank VEB en de Alfa Bank, een bank die nauw verweven is met de Russische defensie-industrie. Fox-IT zelf onderkent tot 2015 te hebben geleverd aan Rusland, ook aan de Russische overheid. Het Delftse bedrijf maakt echter niet bekend aan welke overheidsinstanties het heeft geleverd. Het gaat echter in ieder geval om een levering van de Fox DataDiode aan het staatbedrijf RusHydro. Vanwege de nauwe banden van dit bedrijf met het Kremlin worden verschillende topmannen van RusHydro in 2018 op de Amerikaanse sanctielijst geplaatst. Exportvergunningen De Fox DataDiode is een soort eenrichtingsverkeer firewall tussen een publiek en een privaat netwerk waarmee toegang tot vertrouwelijke informatie gereguleerd kan worden. Het behoort sinds 2009 tot de dual-use goederen: goederen met een civiele toepassing, die ook een militaire toepassing kennen, waarvoor een exportvergunning vereist is. Volgens Fox-IT zijn overheidsinstellingen in de hele wereld, waaronder de defensie-industrie, belangrijke potentiële klanten voor de Fox DataDiode. In 2011 beschikte Fox-IT over een globale exportvergunning specifiek voor de Fox Datadiode, waarmee het kon exporteren naar Rusland. In 2012 en 2013 verkreeg het een exportvergunning voor ‘apparatuur voor informatiebeveiliging’ waaronder naast de DataDiode ook andere Fox-IT producten zoals Redfox en Skytale kunnen vallen. Tot op heden heeft het Ministerie van Buitenlandse Zaken niet bekend gemaakt of, en hoeveel, exportvergunningen Fox-IT sinds 2013 heeft aangevraagd en gekregen. De export van dual-use goederen zonder exportvergunning naar landen buiten de Europese Unie, waaronder Rusland, is in beginsel strafbaar. Geen zicht op eindgebruikers Tot zover de samenvatting van het onderzoek van Bureau Jansen & Janssen. Het volledige onderzoek is hier te vinden. Eerder publiceerde Jansen & Janssen een onderzoek waaruit bleek dat Fox-IT van 2006 tot en met 2010 dual-use goederen exporteerde naar landen in het Midden-Oosten zonder een exportvergunning aan te vragen. Er was ook geen zicht op de eindgebruikers van de door het bedrijf geëxporteerde producten. De Nederlandse overheid stond deze exportpraktijk van Fox-IT toe.

Door: Foto: Larry Koester (cc)
Foto: copyright ok. Gecheckt 12-10-2022

2,5 jaar strafkamp voor een video van Rammstein

, door

INTERVIEW - Andrej Borovikov, ex-coördinator van Aleksej Navalny’s Fonds voor Corruptiebestrijding (FBK) in Archangelsk, werd op 29 april 2021 in één klap een Russische beroemdheid. Op die dag werd hij veroordeeld tot 2,5 jaar strafkamp voor het opslaan van de videoclip ‘Pussy’ van Rammstein in zijn profiel op het sociale medium vk.com in 2014. De rechter achtte het bewezen dat de activist met de clip van de Duitse rockband ‘pornografie had verspreid’.  Eerder kreeg Borovikov al boetes en een taakstraf van 400 uur wegens uiteenlopende protestacties. Ardy Beld sprak vorige week met de echtgenote van Andrej, Darja Borovikova.

Was je aanwezig in de rechtszaal?

‘Voor de eerste drie zittingen werd ik opgeroepen als getuige. Ik maakte toen gebruik van mijn recht te zwijgen om mijn echtgenoot niet te belasten. Bij latere zittingen en de veroordeling werd ik niet meer toegelaten. Als reden werd de pandemie aangevoerd.’

Hoe verliep de veroordeling?

‘We hadden natuurlijk alles al vooraf met Andrej besproken en gingen uit van de trieste mogelijkheid dat we elkaar langere tijd niet zouden zien. We liepen samen naar de rechtbank. Andrej ging met zijn advocaat naar binnen. Ik bleef voor de rechtbank achter met een aantal anderen. We konden het proces via een stream op Instagram volgen. De verbinding was slecht en de rechter sprak, zoals gebruikelijk, vreselijk onduidelijk en snel, zodat we niet direct begrepen dat Andrej twee jaar en zes maanden de gevangenis in zal gaan. Eerst hadden we zes maanden verstaan. Dat zou nog te doen zijn geweest, maar nee, twee jaar en zes maanden. Het was een heel naar moment. Iedereen was diepbedroefd.’

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Mededeling

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Closing Time | Pussy

, door

Wat ik nou toch weer in de krant las: Andrej Borovikov, de assistent van Aleksej Navalny is in Rusland veroordeeld omdat hij zich volgens de rechter, schuldig had gemaakt aan het verspreiden van pornografisch materiaal. Hij is veroordeeld tot tweeenhalf jaar gevangenisstraf. Dat is niet zo fraai, denk je dan, totdat je leest waar dat pornografisch materiaal uit bestond. Dat blijkt een videoclip van Rammstein te zijn. De clip Pussy. Andrej Borovikov had in 2014 de clip verspreid, gedeeld via de Russische variant van facebook. Nou heb ik die clip even bekeken en hij is zeker suggestief, de heren zijn in het zwart gekleed, de dames luchtig. De gebaren en de bewegingen in de clip zijn ritmisch op een bepaalde manier, en er zijn wat attributen te zien die wel spannend genoemd kunnen worden, (ik probeer me in te leven in de rechter), en ik zou er erg jonge kinderen niet naar laten kijken, maar pornografie, pornografie? Ik heb geen borst, tepel, pielemuis of pussy voorbij zien komen. Rammstein is dan toch een band met teveel humor. Ik moest wel, tekstman als ik ben, grinniken om de lyrics van tekstdichter Till Lindemann ‘You have a pussy, I have a dick, so what’s the problem, let’s do it quick.’ En verderop: ‘Steck Bratwurst in dein Sauerkraut’.

Foto: Patrick van IJzendoorn (cc)

Tsjechië botst met Rusland

, door

Temidden van oplopende spanningen tussen Rusland en de NAVO heeft de Tsjechische Republiek vorige week achttien Russische diplomaten uitgewezen. Dat volgde op de beschuldiging van Praag aan Moskou dat Russische agenten in 2014 twee wapen- en munitiedepots hebben opgeblazen in Vrbětice. Twee mensen kwamen daarbij om. De Tsjechische regering heeft de EU-lidstaten gevraagd -net als na de Skripal-affaire in het Verenigd Koninkrijk in 2018- ook tegenmaatregelen te nemen. Tot nu toe heeft alleen buurland Slowakije daar positief op gereageerd.

Voor Tsjechië betekent de botsing met Rusland een koerswijziging. Het land heeft zich tot nu toe nogal gematigd opgesteld tegenover Moskou. Van president Milos Zeman is bekend dat hij goede relaties onderhoudt met Poetin. Hoewel hij de uitwijzing van de diplomaten zegt te steunen lijken zijn dagen langzamerhand geteld. Het gerucht gaat dat Zeman van de aanslag op de hoogte was en geprobeerd heeft het onderzoek naar de daders te verhinderen.

Ook de regering van premier en zakenman Andrej Babis stelde zich tot nu toe pragmatisch op tegenover Rusland. Maar nu even niet. De minister van Binnenlandse Zaken Jan Hamáček die op het punt stond naar Moskou af te reizen voor overleg over het Sputnik-vaccin heeft zijn bezoek afgezegd. Ook is een contract met de Russische kernreactorbouwer Rosatom gecanceld.

Foto: Giorgos Vrachliotis (cc)

Kosovo verwijdert zich van EU

, door

Israël erkent Kosovo want Kosovo erkent Israël en gaat een ambassade in Jeruzalem openen. Trump heeft het Witte Huis inmiddels verlaten, zijn erfenis werkt nog door op de Balkan. De nieuwe relaties tussen Israël en Kosovo vloeien voort uit overeenkomsten tussen de Verenigde Staten enerzijds en Servië en Kosovo anderzijds. In september vorig jaar werd deze deal, na voorbereidingen door speciale gezant Richard Grenell, in Washington gesloten. Het ging vooral om economische steun in ruil voor matigende stappen in het conflict over Kosovo. Daarnaast waren er, volgens Balkan Insight niet bindende, afspraken over herstel van joodse eigendommen die verwoest waren tijdens de Tweede Wereldoorlog, de erkenning van Israël, met Jeruzalem als hoofdstad, en de aanwijzing van Hezbollah als terroristische organisatie. Kosovo zou zich ook hebben aangesloten bij de omstreden IHRA-definitie van antisemitisme. De Palestijnse autoriteiten hadden vooraf gewaarschuwd de banden te verbreken met landen die Jeruzalem als hoofdstad erkennen.

Als ‘ambassadeur’ van Israël heeft Trump zich bepaald verdienstelijk gemaakt. De nieuwe Amerikaanse regering heeft de erkenning van Israël toegejuicht als deel van het beleid van het land om relaties te leggen met omringende moslimlanden. Of Kosovo er mee geholpen is moet nog blijken.

‘Amerika gaat ons helpen’

Doneer!

Mededeling

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Closing Time | Pussy Riot

, door

‘Waar heb ik nou precies naar zitten kijken? Beeld en geluid vertelden niet alles.’

-‘Pussy Riot was dat. Ze stonden toen op het dak van  Detentie Centrum N1. En daar speelden ze hun song: Dood aan de gevangenis, vrijheid om te protesteren. Een protestlied. In dat complex zaten toen arrestanten die werden vastgehouden na protesten. Een concert om steun te betuigen was het dus eigenlijk. Ik heb dit clipje gekozen vanwege oppositieleider Navalny die nou ook vastzit in een strafkamp na een schijnproces.’

Foto: Jacques Paquier (cc)

Macron speelt met vuur op de Balkan

, door

ELDERS - Wat beweegt de Franse president om moeilijk te doen over Noord-Macedonië?

Alsof de EU-top het al niet moeilijk genoeg had met de Brexit zette de Franse president -met steun van premier Rutte- ook de uitbreidingsonderhandelingen met Noord-Macedonië en Albanië op het spel. Vooral voor de Macedoniërs is het een hard gelag. Ze hebben de afgelopen jaren hun best gedaan om het conflict met Griekenland over de naam van hun land uit de wereld te helpen. Dat is jarenlang de drempel geweest om überhaupt over een EU-lidmaatschap te praten. Nu dat probleem na flinke druk vanuit de EU uit de wereld is zou je verwachten dat er een stap gezet kan worden naar toetreding. Het EU-lidmaatschap was bij het referendum over de naamswijziging ook de belangrijkste reden voor de bevolking om in te stemmen met het akkoord van Prespa tussen premier Zaev en de Griekse regering, toen nog onder leiding van Syriza’s Tsipras (die mede daardoor in eigen land flink aan populariteit moest inboeten).

‘Eerst het eigen huis op orde’

Onderhandelingen over het EU-lidmaatschap kunnen jaren duren. Met Kroatië startte de procedure in 2005 en het land kon pas in 2013 officieel toetreden. Sindsdien zijn de EU-lidstaten bepaald niet soepeler geworden inzake uitbreiding. Macron gaat nu voor de beloofde uitbreidingsonderhandelingen met Noord-Macedonië en Albanië liggen omdat hij vindt dat eerst de hele procedure moet worden herzien. Hij wil de kandidaat-landen best een positief signaal geven om hen aan te moedigen door te gaan met hervormingen, maar de EU zal volgens hem eerst het eigen huis op orde moeten brengen voordat nieuwe bewoners kunnen worden uitgenodigd. Hij vindt het ‘bizar’ dat we de visumplicht intrekken nog voordat er een begin is gemaakt met toetredingsonderhandelingen. Macron:

Foto: copyright ok. Gecheckt 09-11-2022

Worstelen met het communistische verleden

, door

RECENSIE - Het was een internationale televisie-hype, een aantal jaren geleden: de verkiezing van de grootste vaderlander. Er werden informatieve filmpjes vertoond, panels bediscussieerden de kandidaten, deskundigen hielden gloedvolle pleidooien voor deze of gene stichter schilder of wetenschapper, en daarna mocht het volk zijn stem uitbrengen. In Nederland dreigde Pim Fortuyn deze wedstrijd te gaan winnen, maar dat kon worden voorkomen.

In Rusland, waar staats-tv-zender Rossia de wedstrijd organiseerde (getiteld ‘De naam van Rusland’), ging de eindstrijd tussen de laatste tsaar Nicolaas II, en de communistische dictator Jozef Stalin. Op dat moment werd er van hogerhand ingegrepen. De uitslag moest gecorrigeerd, zo werd medegedeeld, en plots bleek de middeleeuwse vorst Alexander Nevski de grootste Rus aller tijden. Nevski, die 800 jaar geleden de Duitsers en de Zweden had verslagen en geldt als een van de stichters van Rusland. Op de tweede plaats kwam de minister/hervormer Pjotr Stolypin (1862-1911), op de derde plaats Jozef Stalin en daaronder tsaar Nicolaas.

Een diep verdeeld land

Die dreigende uitslag, de ingreep en de gecorrigeerde ‘uitkomst’ typeren de manier waarop de Russen en de Russische overheid (en Poetin) met de Russische geschiedenis omgaan. Het land is diep verdeeld over de vraag of de Revolutie van 1917, en de daaropvolgende communistische staatsgreep, nu de redding van Rusland vormden, of juist een enorme een ramp. De redding van tsaristisch absolutisme en het begin van een nieuwe tijd, of juist de start van vier gruwelijke decennia onder Lenin en Stalin. Was Nicolaas II een despoot of een slachtoffer? Was Stalin de redder van Rusland, of een monster? De meningen zijn scherp verdeeld. Pakweg 40% beschouwt Stalin als redder, 40% als ramp; de rest laveert daartussendoor. Andere leiders scoren vergelijkbare cijfers.

Waan van de dag

Lid FSB geeft vergiftigingspoging toe tegen Navalny

, door

NIEUWS - Een lid van de FSB, de Russische geheime dienst, heeft z’n mond voorbijgepraat over de betrokkenheid van de FSB bij de vergiftigingspoging van oppositieleider Navalny. Saillant genoeg gaf het lid van de FSB dit toe tegen Navalny zelf, deze belde het FSB-lid in het bijzijn van onderzoekscollectief Bellingcat.

Het FSB-lid heeft bijna vijftig minuten met Navalny gebeld en had al die tijd niet door met wie hij sprak. Navalny gebruikte namelijk een applicatie waarmee hij het telefoonnummer dat werd weergegeven kon aanpassen. Hij koos een bekend vast nummer van de FSB. Aan het eind van het gesprek vatte Navalny het als volgt samen:

Waan van de dag

Burgemeester van Praag mogelijk mikpunt Russisch moordcomplot

, door

Een Russische spion zou drie weken geleden per vliegtuig met een koffer ricine zijn aangekomen, en door de Russische diplomatieke dienst naar de ambassade zijn vervoerd, aldus de Tjechische krant Respekt, die zich baseert op bronnen binnen de veiligheidsdiensten.

Het dodelijke gif zou bestemd zijn om de Russische burgemeester Zdeněk Hřib om het leven te brengen. Die ligt op ramkoers met Moskou.

Eerder had ‘ie bedisseld dat het plein waar de Russische ambassade aan ligt werd omgedoopt tot het Boris Nemtsov-plein, vernoemd naar Ruslands populairste oppositiepoliticus, die in 2015 om het leven werd gebracht. Onlangs heeft Hřib een standbeeld van een Russische oorlogsheld uit WOII laten verwijderen.

Waan van de dag

COVID-19 in Rusland: ‘Er is een tekort aan alles’

, door

Zodra de coronapandemie in Rusland escaleert, zal het alle bestaande systematische problemen in het Russische medische apparaat blootleggen, zo stellen Russische artsen.

De artsen kochten nu al vaak hun eigen materiaal omdat er geen geld is. Beschermende kleding hebben ze niet of nauwelijks (in de VS trouwens vaak evenmin).

Ook is er een groot gebrek aan personeel. In 2018 werden alle hulpverpleegkundigen ontslagen en opnieuw ingehuurd als conciërges, omdat die laatsten in een categorie vielen waarvan de lonen niet beschermd waren. Die ‘conciërges’ zouden wel gek zijn als ze in coronavleugels gaan werken.

Vorige Volgende