Politiek Archives

Foto: Steve A Johnson on Unsplash

Polyamorie voor beginners: het kabinet-Jetten

12 november 2026 , 08:00 , door Joost

Tijdens de Algemene Politieke Beschouwingen werd de vergelijking al gemaakt: het minderheidskabinet zou een open huwelijk aangaan. Een gewaagd experiment, zeker voor een kabinet waarin de onderlinge liefde toch al behoorlijk bekoeld was.

Wie enige ervaring heeft met polyamorie, weet dat het openen van een relatie om bestaande relatieproblemen op te lossen doorgaans een recept voor ellende is. Goede communicatie, vertrouwen en duidelijke afspraken zijn essentieel. Drie ingrediënten die in deze coalitie nogal schaars lijken.

Gisteren bleek hoe ingewikkeld zo’n open huwelijk kan worden. D66 en CDA sloten een akkoord met PRO en Volt, waarmee de politieke polycule plotseling werd uitgebreid. Tot ongenoegen van de VVD, die eerder al duidelijk had gemaakt weinig te voelen voor deze metamours, zoals de geliefden van je geliefde in polyamoreuze kringen worden genoemd.

Van kitchen table poly, waarbij alle partners en metamours gezellig aan dezelfde keukentafel kunnen zitten, kwam duidelijk niets terecht. De VVD ziet daar vooral graag JA21, BBB en SGP aanschuiven. Zodra D66 en CDA met links gaan flirten, worden de extra stoelen demonstratief weggetrokken en slaat de jaloezie toe.

De VVD verlangde overigens officieel geen exclusiviteit, althans zo leek het. Maar naar nu blijkt ziet ze zichzelf vooral als primaire partner, die bepaalt met wie de anderen het mogen doen. In polyamoreuze kringen is dat ook omstreden en heet een vetorecht: de ene partner mag nieuwe relaties van de ander blokkeren. Kortom, een open huwelijk is prima, zolang de VVD de gastenlijst beheert. Alleen valt er met 66 zetels weinig te beginnen als je alle potentiële linkse bedpartners vooraf afwijst en je alleen ‘over rechts’ mag. Een soort van OPP om zo maar te zeggen.

Ook schrijven voor Sargasso?

Mededeling

Dat kan! Sargasso is een collectief van bloggers en we verwelkomen graag nieuw blogtalent. We plaatsen ook regelmatig gastbijdragen. Lees hier meer over bloggen voor Sargasso of over het inzenden van een gastbijdrage.

Waan van de dag

Gaat het kabinet vallen?

11 november 2026 , 15:13 , door Joost

D66 en CDA hebben met links een akkoord gesloten over het belastingplan. De belastingdruk verschuift daarbij van arbeid naar vermogen. De VVD, die zich daar fel tegen verzette, zwijgt vooralsnog.

Gaat de VVD het kabinet laten vallen omdat vermogenden meer belasting moeten betalen?

Eerder schreef ik al dat voor de VVD regeren belangrijker is dan besturen. Nu wordt het interessant om te zien hoe ver dat principe reikt. Want soms betekent regeren kennelijk dat je moet accepteren dat er ook daadwerkelijk iets wordt bestuurd.

Foto: Emad El Byed on Unsplash

Op de Westelijke Jordaanover is het elke nacht Kristallnacht

11 november 2026 , 14:00 , door Joost

Op 9 november, afgelopen maandag, herdachten we de Kristallnacht. De nacht waarin nazi’s Joodse winkels vernielden, synagogen in brand staken, huizen binnendrongen, mensen mishandelden en vermoordden. De Duitse staat organiseerde het geweld, de politie keek weg en de daders gingen grotendeels vrijuit. Het was een volgende stap in het systematisch beroven, vernederen en verdrijven van een bevolkingsgroep, onderdeel van een genocide.

Wie die geschiedenis herdenkt, zou eens moeten kijken naar wat er dagelijks op de door Israël bezette Westelijke Jordaanoever gebeurt.

Daar trekken gewapende Israëlische kolonisten door Palestijnse dorpen. Ze steken huizen en auto’s in brand, vernielen landbouwgrond, stelen vee, mishandelen bewoners en verdrijven gezinnen van land waarop hun families soms al generaties wonen. Olijfboomgaarden worden vernield, oogsten gestolen, waterleidingen afgesloten. Soms onder het toeziend oog van Israëlische militairen, soms met hun actieve medewerking.

Volgens de Verenigde Naties beschadigden of vernietigden Israëlische kolonisten in 2026 al meer dan 20.000 Palestijnse bomen en jonge aanplant. Israëlische strijdkrachten waren verantwoordelijk voor nog eens ruim 10.000 beschadigde of ontwortelde bomen en jonge aanplant, voornamelijk olijfbomen. In oktober registreerde de VN 457 aanvallen door kolonisten, het hoogste maandelijkse aantal sinds de registratie in 2006 begon.

En wie zijn huis niet door kolonisten ziet verwoesten, kan altijd nog te maken krijgen met de Israëlische overheid. Die sloopt Palestijnse woningen wegens ontbrekende bouwvergunningen die voor Palestijnen vrijwel onmogelijk te verkrijgen zijn. Soms worden bewoners zelfs gedwongen hun eigen huis af te breken.

Foto: Jesus Solana, Madrid (CC BY 2.0), via Wikimedia Commons.

Ben ik eigenlijk wel rechts genoeg?

11 november 2026 , 08:00 , door Marc van Oostendorp

Het lijkt wel alsof ik droom: ik kom af en toe mensen tegen die mij vol overtuiging vertellen dat de universiteiten zo vreselijk links geworden zijn. Je kunt op de gemiddelde campus niet eens meer zeggen, beweren die mensen, dat je voor een korting op de uitkeringen bent, of je wordt er al uitgespuwd, of in ieder geval door de professoren en de studenten gezamenlijk met de nek aangekeken. En als ik dan zeg dat ik toch echt zelf aan de universiteit werk, en er niks van merk, dan ziet mijn gesprekspartner dat vervolgens als teken dat ik zelf kennelijk ook onverdraagzaam links ben.

Maar het strookt echt totaal niet met de werkelijkheid waarin ik leef. Ik weet geloof ik van één van mijn collega’s aan de universiteit wat die stemt, de politiek is tijdens de lunch of aan de koffietafel nauwelijks of geen onderwerp (de laatste keer was toen het kabinet-Schoof aantrad, toen hebben we een pool gedaan over hoe lang die zou aanblijven, dat is nu toch ook niet echt een heel diepgravende politieke activiteit), en als ik tijdens een college weleens een onderwerp aansnijd dat iets met politiek te maken heeft, beginnen de studenten nu ook niet meteen met regenboogvlaggen te wapperen, maar typen ze vooral verveeld in wat ik ze allemaal vertel. Ik ervaar de universiteit eigenlijk vooral als een apolitieke omgeving, veel meer bijvoorbeeld dan toen ik promoveerde en iedere ochtend bij de smerige automatenkoffie het wedervaren van Lubbers-III aan de orde kwam.

Doneer!

Mededeling

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Steun ons!

Mededeling

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: Mike Licht (cc)

Jetten en het CJO maken van de Kristallnachtherdenking een farce

10 november 2026 , 08:00 , door Joost

Tijdens de Kristallnachtherdenking van maandag koos Chanan Hertzberger, de voorzitter van het Centraal Joods Overleg, ervoor om de genocide in Gaza een leugen te noemen en de 200.000 deelnemers aan de Rode Lijn-demonstratie van een dag eerder verdacht te maken. Hun oproep om een einde te maken aan Nederlandse medeplichtigheid aan de Israëlische genocide in Gaza zou er volgens hem op neerkomen dat Israël van de kaart moet verdwijnen. Een nogal groteske verdraaiing van de werkelijkheid, nota bene tijdens een herdenking die moet waarschuwen voor de gevolgen van ontmenselijking en massaal geweld. Hij koos daarmee politiek te bedrijven over de ruggen van de zes miljoen joodse slachtoffers in de Tweede Wereldoorlog.

Volgens Hertzberger mag uitsluitend een rechter vaststellen of Israël genocide pleegt. Een bijzonder cynisch argument. Genocide is immers geen misdaad die pas ontstaat wanneer een rechter vonnist. Tegen de tijd dat alle juridische procedures zijn afgerond, liggen de slachtoffers al jaren onder de grond. Zuid-Afrika heeft bovendien al in 2023 een zaak aangespannen bij het Internationaal Gerechtshof. De schriftelijke procesgang loopt volgens de huidige planning door tot 2029. Moeten we tot die tijd beleefd zwijgen?

De onafhankelijke VN-onderzoekscommissie en meerdere grote humanitaire organisaties concludeerden na onderzoek al dat Israël genocide pleegt. Hertzberger noemt die conclusie desondanks een leugen en suggereert dat demonstranten die haar onderschrijven gedreven worden door Jodenhaat. Zo wordt het uitblijven van een definitief rechterlijk oordeel gebruikt om de vastgestelde feiten en gedocumenteerde misdaden buiten het publieke debat te houden.

Foto: Flickr CC BY-NC-ND 2.0 foto Wordshore Sign Capitalism isn’t working.

De Amerikaanse midterms en het einde van het neoliberalisme

9 november 2026 , 08:00 , door Gastauteur

COLUMN - een gastbijdrage van Hans Custers

Er is al veel geschreven over de Amerikaanse midterms. Toch wil ik een poging doen daar iets aan toe te voegen, al zal veel van wat ik hier schrijf ook al elders zijn gezegd. Ik heb het meeste dan ook niet zelf verzonnen, maar in de loop van de tijd opgepikt uit allerlei bronnen, waaronder verschillende gasten uit én de presentator van de podcast van Jon Stewart. Bronnen die soms wel, maar meestal niet heel expliciet een duidelijke conclusie trekken: het neoliberalisme loopt op zijn eind, in elk geval in de VS. De econoom Branko Milanković kwam wel expliciet tot die conclusie, in zijn boek The Great Global Tansofmation dat afgelopen voorjaar uitkwam.

De eerste tekenen waren ruim tien jaar geleden al zichtbaar, nota bene in de partij van Ronald Reagan, in de aanloop naar de presidentsverkiezingen van 2016. Hoewel het partijestablishment in eerste instantie niks van hem moest hebben, kozen Republikeinse kiezers Trump als hun presidentskandidaat. Hoewel Trump het niet expliciet over het neoliberalisme had, keerde hij zich wel duidelijk tegen de ideologie die zo dominant was in beide partijen in de VS.

Trump zal geen doordachte politieke analyse hebben uitgevoerd voor hij zich kandidaat stelde. Misschien was hij simpelweg op het goede moment op de goede plaats om munt te slaan uit de onvrede van kiezers. Of hij voelde die onvrede intuïtief aan. Dat Trump zich tegen het neoliberalisme keerde lijkt misschien vreemd, want hij heeft er ongetwijfeld van geprofiteerd. In elk geval van de steeds lagere belastingen, en daarnaast zal een terugtrekkende overheid mogelijkheden hebben gegeven voor het opzetten van (al dan niet schimmige) zaken en werd de controle daarop ook nog eens minder.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Mededeling

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Mededeling

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Drone Master on Unsplash

Modi onder druk door jongerenprotesten

6 november 2026 , 08:00 , door Jos van Dijk

Bolsonaro, Vucic, Trump: het zijn vooral jongeren die een einde maken aan de ongebreidelde macht van autoritaire politieke leiders. Dat moet ook voor Indiase studenten een aansporing zijn om door te gaan met hun protest tegen de regering van de extreemrechtse hindoe-nationalist Narendra Modi. Zondag trokken honderdduizenden mensen naar de Indiase hoofdstad New Delhi om het ontslag te eisen van de Chief Election Commissioner (CEC) van het land, naar aanleiding van beschuldigingen van manipulatie en gesjoemel bij diverse verkiezingen in India. ‘Red de democratie’, is hun leus. Niet onbelangrijk is dat ze gesteund worden door een blok van oppositiepartijen, de Indian National Developmental Inclusive Alliance, kortweg INDIA.

De demonstratie van zondag is een vervolg op die in oktober en de eerdere demonstraties van studenten onder aanvoering van de ‘Kakkerlakken Volkspartij’ tegen het de enorme druk die zij ervaren door het examensysteem en het gebrek aan perspectief op een baan voor degenen die daar doorheen komen. De demonstranten hebben zich ook nu weer niet laten afschrikken door de uitzonderlijke repressie van een tienduizenden tellende politiemacht. Hun protest is nu gericht op het misbruik van de nationale kiescommissie om miljoenen mensen hun stemrecht te ontnemen, met als doel verkiezingszeges veilig te stellen. De demonstranten bestempelen dit als een “moord op de democratie” en eisen de beëindiging van het nieuwe systeem van kiezersregistratie en het heropnemen van alle namen die uit de kiesregisters zijn geschrapt. Volgens hen heeft dat nieuwe systeem er toe geleid dat meer dan 130 miljoen kiezers zijn geschrapt; dat is ongeveer 14% van het totale aantal geregistreerde kiezers in het land. De oppositie stelt dat deze schrappingen specifiek gericht waren op kiezers die doorgaans niet stemmen op de regerende hindoe-supremacistische Bharatiya Janata Party (BJP), namelijk kiezers uit religieuze minderheidsgroepen en sociaal en economisch achtergestelde lagen van de samenleving. Met als gevolg dat de hindoenationalisten voor het eerst ooit de deelstaatverkiezingen in West-Bengalen wonnen – een regio waar moslims ongeveer 27% van de 100 miljoen inwoners uitmaken – nadat 2,7 miljoen kiezers officieel uit de kiesregisters waren geschrapt. In veel kiesdistricten die door de BJP werden gewonnen, was het aantal geschrapte of betwiste kiezers groter dan de marge waarmee de partij de verkiezing won. Volgens de rechter zouden de kiezers die van de lijst waren verdwenen, bij een volgende gelegenheid hun stem kunnen uitbrengen. De kiescommissie heeft aangekondigd in zes staten nader onderzoek te gaan verrichten of alle stemgerechtigde burgers in het systeem zijn opgenomen.

Foto: Roel Wijnants (cc)

De VVD: regeren is belangrijker dan besturen

5 november 2026 , 08:00 , door Joost

In 2012 voerde de VVD campagne met de leus “Niet doorschuiven maar aanpakken”. Veertien jaar later verklaarde Dilan Yeşilgöz dat een al jaren bekend probleem met de hypotheekrenteaftrek vanaf 2031 vooral iets is voor een volgend kabinet. De VVD heeft kennelijk een nieuwe definitie van daadkracht ontwikkeld: problemen aanpakken, maar pas als iemand anders verantwoordelijk is, ooit.

De VVD is sinds 2010 onafgebroken regeringspartij. In die zestien jaar is ze verworden tot een machtspartij pur sang, waarbij het behoud van politieke invloed en de bescherming van gevestigde belangen steeds nadrukkelijker de boventoon voeren. Regeren is een doel op zichzelf geworden. Ingrijpende keuzes zijn vooral interessant zolang ze de eigen achterban weinig kosten.

Neem de woningmarkt. Terwijl starters zich blauw betalen en woningzoekenden jarenlang vastzitten, weigert de VVD iedere wezenlijke aantasting van de hypotheekrenteaftrek. De Nederlandsche Bank pleit juist voor afbouw van fiscale stimulering van het eigenwoningbezit, naast uitbreiding van het woningaanbod. De VVD presenteert het behoud van die stimulering als een overwinning en komt met maatregel na maatregel voor de happy few die de woningmarkt alleen maar verder ontregelen. Neem de jubelton, die vooral kinderen van vermogende ouders hielp en het overbieden stimuleerde. Of de startersvrijstelling in de overdrachtsbelasting, waarvan volgens onderzoek van de Universiteit Maastricht tot 90 procent van het voordeel bij verkopers belandt. En wat stelde de VVD in 2025 doodleuk voor? Opnieuw belastingvrij schenken voor een koopwoning. Wie rijke ouders heeft, krijgt extra mogelijkheden om andere kopers te overbieden. Wie die ouders niet heeft, mag de hogere huizenprijzen betalen.

Doe het veilig met NordVPN

Mededeling

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Foto: mystic_mabel (cc)

De toekomst van box 3: manuscript zonder fundament

4 november 2026 , 08:00 , door Montesquieu Instituut

COLUMN - van Sonja Dusarduijn

Wanneer we – in de geest van Dworkin – aannemen dat het recht als literatuur is, kan de wet worden gezien als een doorlopende ketenroman geschreven door wetgevers en rechters. De mooiste versie is een verhaal dat niet alleen zijn schrijvers, maar ook zijn lezers overtuigt. Als de wet zo zou zijn, zouden we ademloos luisteren. Zo zou ook de kroniek van de belastingwet geschreven moeten worden. De werkelijkheid is minder fraai. De vertelling over het belasten van particuliere vermogensrendementen is verworden tot een gerafeld manuscript, een onafgesloten novelle waarin onderliggende waarden steeds moeilijker te vinden zijn.

Het verhaal start met Piersons Wet op de Vermogensbelasting 1892. De vermogensrendementsheffing 2001 weerspiegelt dat fiscale verleden. Beide stelsels zijn immers gebouwd op de gedachte dat een heffing naar verdiencapaciteit de uitvoeringsproblemen van een heffing naar werkelijk rendement kan voorkomen. In beide stelsels stoelt het inkomensbegrip daarom op een rendementspotentie van 4% over de vermogenswaarde. Back to the future luidde dan ook de leus van het wetgevende koppel Zalm en Vermeend bij de introductie van ‘hun’ box 3.

Het fabelachtig forfaitaire stelsel

Het forfaitaire stelsel moest de gebreken van artikel 24 Wet IB 1964 repareren. Dat toenmalige bronnenstelsel belastte alleen de vruchten van de vermogensboom, de groei van de boom zelf bleef buiten schot. Belastingplichtigen maakten massaal gebruik van deze wettelijke tweedeling. Vooral vermogensgroeifondsen waren populair: doordat ze geen belastbare rente of dividend uitkeerden, bestond hun rendement volledig uit onbelaste koerswinst. Aan het einde van de vorige eeuw was het belasten van vermogensinkomsten getransformeerd tot een bijna facultatieve heffing.

Midterms in Amerika, de wereld blijft vogelvrij

3 november 2026 , 13:00 , door Joost

Wie de Amerikaanse midterms van vandaag als mogelijke einddatum van de mondiale Trumpcrisis heeft aangekruist, kan zijn agenda weer openklappen. Zelfs als Trump zijn Republikeinse meerderheid in het Congres verliest, blijft hij president.

Een Democratische overwinning kan zijn binnenlandse macht flink beperken. Wetten blokkeren, onderzoeken starten, bewindslieden ter verantwoording roepen. Allemaal nuttig. Alleen houdt Trump zijn veto en zijn uitvoerende bevoegdheden.

Vooral buiten de VS blijft zijn speelruimte enorm groot. Bondgenoten bedreigen, internationale verhoudingen ontregelen of militair machtsvertoon inzetten vereist veel minder parlementaire medewerking dan binnenlandse wetgeving, terwijl de internationale (en daarmee uiteindelijk ook nationale) gevolgen verstrekkend kunnen zijn. Het Congres kan ingrijpen, bijvoorbeeld via de begroting, maar moet daarvoor wel politieke hindernissen overwinnen.

Sterker nog, hoe minder Trump binnenshuis gedaan krijgt, hoe aantrekkelijker het buitenland kan worden als podium voor machtsvertoon. Wie in Washington vastloopt, kan elders nog altijd dreigen, chanteren en crises tot persoonlijk leiderschap omdopen. Bovendien biedt buitenlands machtsvertoon de mogelijkheid de aandacht af te leiden van binnenlandse problemen, zoals de torenhoge benzineprijzen. Al blijft dat riskant: zijn buitenlandse avonturen hebben die prijzen zelf mede opgedreven, met diezelfde enorme internationale vrije ruimte die een Amerikaanse president heeft.

Een Democratische overwinning zou dus welkom zijn, zonder dat de wereld meteen opgelucht kan ademhalen. Ik zou zelfs rekening houden met een toename van de WTF-momenten in de komende twee jaar. Voor Amerikanen kan een verdeelde regering enige verlichting brengen. Voor de rest van de wereld blijft het iedere ochtend afwachten welk land Trump vannacht tot onderhandelingsmateriaal heeft gebombardeerd.

Foto: Jade Koroliuk on Unsplash

Onderhandelingen in aantocht maar de oorlog gaat op volle kracht verder

31 oktober 2026 , 08:00 , door Gastauteur

LONGREAD - In het zicht van een nieuwe onderhandelingsronde tussen de Verenigde Staten, Rusland en Oekraïne maakt Guido van Leemput in zijn Kijk op de oorlog in Oekraïne de stand van zaken op. Welke kansen zijn er op een einde aan deze uitzichtloze uitputtingsoorlog?

De ontwikkelingen van de laatste weken hebben de situatie in de oorlog in Oekraïne verder aangescherpt. De VS menen dat de uitputtingsstrategie zoals de NAVO die voerde vanaf april 2022 een heilloze weg is en dwingen de NAVO-partners en met name Oekraïne op harde wijze tot een koerswijziging. De Amerikaanse regering kiest nadrukkelijk voor zichzelf en ziet in Rusland een geschikte handelspartner waaraan meer te verdienen is dan aan de uitzichtloze uitputtingsoorlog. Ook beschouwt het zijn belangen in het Midden-Oosten van groter belang dan die in Europa. Als de voortekenen niet bedriegen zullen er over een maand onderhandelingen beginnen op basis van de militaire situatie van dat moment. Dat betekent dat Europese landen en Oekraïne een enorme aanpassing moeten doen. En dat de volgende maand hevig geweld zal inhouden in Oekraïne.

Rusland wacht eerst de Amerikaanse parlementsverkiezingen van 3 november af. Rusland wil zien wat de machtspositie van Trump dan precies is. In de tussentijd zal het vier grote dieseltransporten naar de VS uitvoeren. Bovendien wordt er openlijk gespeculeerd over het hervatten van Amerikaanse militaire aanvallen op Iran ná de verkiezingen. Rusland heeft zich inmiddels bij Iran gemeld voor onderling overleg. Ook samenwerking op het gebied van inlichtingen is daarbij aan de orde.