Dieren en grenzen

Anders dan mensen trekken dieren zich doorgaans weinig aan van nationale grenzen. Maar er zijn uitzonderingen. Onderzoekers hebben in het Boheemse woud een merkwaardige ontdekking gedaan. Het Tsjechische natuurgebied loopt nu al een kwart eeuw naadloos over in het Duitse Beierse woud. Maar de herten die op Tsjechisch gebied leven respecteren nog steeds de grens van het voormalige ijzeren gordijn. Duitse vrouwtjesherten doen dat aan hun kant ook, maar hun mannelijke partners durven de inmiddels onzichtbare grens wel over te steken. De onderzoekers vermoeden dat hertenmoeders hun kinderen over generaties heen de grenzen van hun territorium doorgeven. Aan Duitse kant denkt men dat de vrouwelijke dieren met hun kinderen terughoudender zijn sinds er in Tsjechië weer meer op herten wordt gejaagd.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Tegenwind door desinformatie

COLUMN - ‘Tegenstanders van windenergie gebruiken steeds vaker evident en aantoonbaar onjuiste argumenten, redeneringen en zelfs rekensommen.’

De tegenstanders van windenergie lijken zich in toenemende mate van een opmerkelijke strategie te bedienen: gelijk proberen te krijgen door desinformatie te verspreiden.

Begrijp me goed: ik vind het legitiem om windmolens niet mooi te vinden, of te vinden dat ze te veel kosten. Het is oké om bang te zijn voor geluidsoverlast en slagschaduwen als de molens dichtbij huis en haard komen te staan. Waar ik moeite mee heb zijn evident en aantoonbaar onjuiste argumenten, redeneringen en zelfs rekensommen die naar het lijkt steeds vaker in de strijd worden ingezet.

Een recent opiniestuk “Fyra op een paal met wieken”, van Marten Sommer in de Volkskrant (10 januari), staat er bijvoorbeeld vol mee. Sommer baseert zich onder meer op het ‘Nationaal Kritisch Platform Windenergie‘ dat uit elf hoogleraren en oud-hoogleraren zou bestaan, die een brandbrief (pdf) naar minister Kamp van Economische Zaken hebben geschreven. Windenergie zou veel duurder zijn dan waar de SER bij het maken van het Energieakkoord vanuit ging.

Het zijn geen elf (oud-)hoogleraren maar drie, waarvan één (Ad Verkooijen) bij het Delftse kernreactorinstituut. Diens anti-winduitspraken in Technisch Weekblad werden gefileerd door zijn collega-hoogleraar Gijs van Kuik, die duidelijk maakte dat Verkooijen de benodigde kennis op derdejaarscolleges windenergie eigen had kunnen maken. Oud STW-directeur Kees le Pair, hoofdondertekenaar van de brief, is medeverantwoordelijk voor de onderliggende rekensommen. Zijn huiswerk werd al eerder gewogen en te licht bevonden, door onder meer Bart Ummels en ondergetekende en door de minister van Economische Zaken.

Foto: Mike Baird (cc)

Onttrek investeringen fossiele industrie

OPINIE - Er zijn drie hele goede redenen om zo snel mogelijk alle investeringen uit de fossiele industrie weg te halen. En die redenen zijn ook valide voor de echt grote investeerders, zoals pensioenfondsen en banken.

1. De fossiele industrie werkt niet actief mee aan het oplossen van het klimaatprobleem.
2. De fossiele industrie gebruikt de investeringen nu al om op de Noordpool te gaan boren, de diepzee te vervuilen, voor het schaliegas het grondwater te vervuilen en grote teerzandprojecten uit te voeren.
3. De fossiele industrie houdt in haar lange termijn geen rekening met de CO2-belasting die er uiteindelijk toch echt komt, waardoor het rendement veel lager zal uitvallen.

Laten we bij de drie redenen nader specificeren waarom ze relevant zijn voor de investeerders.
1. De fossiele industrie zet in op verhoging van de hoeveelheid benodigde fossiele brandstoffen de komende jaren. Indien er niet stevig wordt ingegrepen, en de politiek laat het nog steeds op zijn beloop gaan, zal de temperatuur blijven stijgen. De gevolgen daarvan zijn bijvoorbeeld een grotere kans op schade door extreem weer, problemen in de voedselvoorziening en een stijgende zeespiegel. Dit raakt vrijwel alle andere investeringen op termijn. De economische impact zal vele malen groter zijn dan de investering nu in de omschakeling. Het is dus een slechte  investeringsstrategie op de lange termijn.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Top 10 goed milieunieuws uit 2013

Op Sargasso besteden we regelmatig aandacht aan klimaatverandering en falende overheden om dat tegen te gaan. Maar als het om klimaat/milieu gaat, is het niet alleen maar kommer en kwel. Zusterblog Mongabay maakte een top 10 van vrolijk milieunieuws van het afgelopen jaar.

1. China begins to tackle pollution, carbon emissions

As China’s environmental crisis worsens, the government has begun to unveil a series of new initiatives to curb record pollution and cut greenhouse emissions. The world’s largest consumer of coal, China’s growth in emissions is finally slowing and some experts believe the nation’s emissions could peak within the decade. If China’s emissions begin to fall, so too could the world’s. 

2. Zero deforestation pacts

Two major commodity producers in Asia announced zero deforestation pacts, while several buyers also established safeguards for commodity sourcing. Both Asia Pulp & Paper, a paper products giant widely condemned by environmentalists for its destructive forest practices, and Wilmar, a Singapore-based agribusiness giant that accounts for 45 percent of global palm oil production, committed to progressive forest policies that exclude conversion of forests with more than 35 tons of above ground biomass, peatlands, and habitats with high conservation value. The moves are part of a broader shift among major commodity producers toward adopting social and environmental safeguards. The transition has been hastened by targeted activist campaigns.

Foto: Toshiyuki IMAI (cc)

Wereldtemperatuur | Update november 2013

DATA - Volgens twee van de zes metingen was november de warmste novembermaand sinds de metingen (zeg maar 1880). Bij ons komt hij op plaats drie. Volgens de Japanners was het zelfs de op een na warmste maand sinds 1979. En dat zonder een El Nino.

Het is daarmee verklaarbaar dat met dit soort feiten het ieder jaar duurder wordt om het publiek van het tegendeel te overtuigen. Alleen al in de VS kost het nu al een miljard dollar per jaar.

Omgekeerd is het nu ook al zover dat op het science-deel van Reddit een aantal van de klimaatsceptici geweerd wordt. Vooral omdat ze niet in staat zijn een wetenschappelijke dialoog aan te gaan.

In de tussentijd gaan de onderhandelingen over maatregelen zo traag dat ik vermoed dat we in 2062 pas een echte deal hebben.

Hier de stand van deze maand:
wereldtemp_201311_475

Het overzicht van de wereldwijde temperatuurafwijkingen is gebaseerd op de metingen van UAH MSU, RSS MSU, GISS, Hadcrut4, NCDC en JMA. We nemen daar maandelijks het gemiddelde van en bepalen ook nog het lopende gemiddelde over alle metingen van 36 maanden (drie jaar) en 132 maanden (elf jaar). Let op: het gaat hier om gemiddelde afwijkingen over meerdere reeksen met meerdere referentieperiodes. Getallen bieden dus alleen een indicatie van de trend.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

De Rotterdamse dienstauto mag wat kosten (en hoeft niet zuinig te zijn)

Vorige week raakte ik verzeild in een discussie over de nieuwe dienstauto’s voor de Rotterdamse wethouders. Om een beetje te prikkelen tweette ik:

@georgevangent @groenlinksrdam @arnobonte als ’t maar een elektrische is, want dat bespaart de gemeente geld: http://t.co/AtRZ1Je67s

— krispijnbeek (@krispijnbeek) 9 januari 2014

Dat deed ik op basis van de ervaringen van Houston met elektrische auto’s. Nu is Nederland Amerika niet. Zo zijn de brandstofprijzen hier wat hoger. Om te onderbouwen dat het in Nederland ook kan mailde ik een excelletje dat ik ooit heb gemaakt waarin ik een Toyota Prius met een Nissan Leaf vergeleek bij 30.000 km per jaar. Dat excelletje kwam terecht bij de mensen achter Bogue.nl, een Rotterdams weblog, waarna ik dit weekend diverse mailwisselingen had om mijn rekenmodel toe te lichten.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Toch die eeuwige Zuidwester

DATA - In september liet ik zien dat 2013 tot dan toe een uitzonderlijk jaar was qua heersende windrichting. De Noordooster was minstens net zo sterk als de traditionele Zuidwester. Het laatste deel van het jaar heeft, met de nodige stormen erbij, toch ook van 2013 een normaal windjaar gemaakt.

Hier de gecombineerde grafieken, nu met 2013 als volledig jaar. Nog steeds een beetje meer Noordoost dan gebruikelijk. Maar niet genoeg om van een echte trendbreuk te kunnen spreken. I stand corrected.

windrichting_compleet_475

Betuweroute gaat over op groene stroom (zonder te sjoemelen)

De treinen op de Betuweroute rijden sinds gisteren met groene stroom. De spoorvervoerders die gebruikmaken van de Betuweroute hebben gezamenlijk windenergie ingekocht. Zij doen dit via de Coöperatieve Inkoopvereniging Elektriciteit Betuweroute (CIEBR). Het totale energieverbruik op de Betuweroute wordt voor 2014 ingeschat op zo’n 60.000 MWh, ongeveer net zoveel als het jaarlijkse energieverbruik van circa 17.000 huishoudens.

Met de keuze voor windenergie kiezen de spoorvervoerders op de Betuweroute, net als de NS, voor kwalitatief hoogwaardigere garanties van oorsprong voor hun groene stroom dan de Nederlandse rijksoverheid. De Volkskrant berichtte vorige maand dat het rijk voor 2014 en 2015 wederom voor Noorse waterkracht heeft gekozen, ondanks de commotie vorig jaar in de Tweede Kamer over de jokkebrokken campagne van NLE.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Vorige Volgende