Misdaadcijfers, (geen) reden voor optimisme

De criminaliteit in Nederland is weer terug op het niveau van 1998. Of anders gezegd, de misdaadcijfers zijn fors omlaag gegaan. Of nog weer anders gezegd, de criminaliteit daalt niet meer. Allemaal waar als je de laatste cijfers over criminaliteit gelooft die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) afgelopen maandag publiceerde.
Bij deze cijfers gaat het om het aantal geregistreerde misdrijven, variërend van verkeersmisdrijven, vernielingen en geweld. Is er reden voor optimisme? Of je blij moet zijn met de gepubliceerde cijfers hangt van een aantal zaken af: bijvoorbeeld waar je je bevindt of welke misdrijven je erger vindt.
Relatief
Veel voorkomende soorten misdrijven zoals verkeersmisdrijven, vernieling en geweld namen de afgelopen vijf jaar toe, meldt het CBS. Tussen 2002 en 2007 namen zij met respectievelijk 11, 13 en 18 procent toe. Ondanks deze stijgingen nam het aantal misdrijven af. Hoe dat kan? Het grootste aandeel in de totale criminaliteit wordt bepaald door diefstal. Meer dan de helft van de misdrijven behoort tot deze categorie. En laat deze nu net spectaculair gedaald zijn in vijf jaar tijd met maar liefst 28 procent. Ook neemt het aantal seksuele misdrijven af, maar misdrijven tegen het leven blijven weer stabiel.
Naast dat de publicatie van het CBS laat zien hoe subjectief je de misdaadcijfers kunt waarderen afhankelijk van het soort criminaliteit (is diefstal erger dan een verkeersmisdrijf?), maken ze nog iets anders duidelijk: het maakt nogal een verschil waar je woont. Bijna de helft van alle geregistreerde misdrijven vindt plaats in de 25 grootste gemeenten in Nederland. Je kunt hierbij tegelijkertijd concluderen dat de criminaliteit in grote steden is gedaald, de daling van de criminaliteit in het algemeen is gestagneerd en de misdaad al 2 jaar op hetzelfde niveau blijft.
De Nederlandse politie werkt aan allerlei nieuwe tools. Zo kan de politie straks via bots het internet afstruinen om fenomenen en trends in kaart te brengen. Het Korps Landelijke Politiediensten (KLPD) levert dan de tools en ondersteund bij het gebruik daarvan. De tactische rechercheurs zullen meestal zelf de analyse doen. Ook zijn er tools in ontwikkeling om sites met persoonsprofielen te analyseren. Dit zou relaties binnen criminele netwerken zichtbaar moeten maken. De tool zal ook worden ingezet bij onderzoeken naar corrupte en lekkende politieambtenaren die vanaf hun prive computer thuis of elders deals sluiten met criminelen. Dat de tool wordt ingezet tegen eigen politie personeel is niet verwonderlijk. Vorig jaar werd in Nederland een intern onderzoek gedaan naar 1495 agenten. In 180 gevallen was er sprake van een gepleegd strafbaar feit en werden 113 agenten ontslagen.