‘Raketten vernietigen onze steden steeds verder’

22 dagen geleden viel Rusland Oekraïne binnen. Sindsdien heb ik elke dag contact met mijn twee vrienden die in Kyiv zitten met hun vierjarig zoontje en hun hond. Ik schrijf op wat ze meemaken. Dit is deel 5 uit de serie ‘Overleven in Kyiv’.   Donderdag 17 maart. Voordat ik een berichtje naar Viktor en Ada stuur, doe ik eerst mijn rondje langs verschillende nieuwskanalen om te weten wat ik kan verwachten. Geen opvallende dingen in Kyiv; het Russische leger lijkt zich volledig te concentreren op het wegvegen van de zuidelijke steden van Oekraïne. De avondklok van 36 uur is juist vanmorgen afgelopen. ‘Ik hoop dat het vandaag veilig genoeg is om naar buiten te gaan,’ wens ik Viktor. Als antwoord stuurt hij een foto. ‘Ik loop al buiten met de hond. Het was vannacht vrij kalm. We zijn zelfs vroeger naar bed gegaan dan anders en hebben goed kunnen slapen. Op dit moment horen we ook geen explosies of beschietingen. Het is bijna vredig.’ Hij vertelt dat hij tijdens de avondklok hun hond toch twee keer per dag uit kon laten, ook al was dat niet toegestaan. Het was maar voor vijf minuten. ‘Dat was bij een eerdere avondklok anders. Toen konden we haar echt niet mee naar buiten nemen. Ze moest meer dan een dag volhouden, dat was echt heel zielig.’ Novi Petrivtsi Hun zoontje speelt in de zandbak met een meisje, het eerste kind dat hij weer ziet sinds drie weken. Het emotioneert Ada: ‘Raketten vernietigen onze steden almaar verder en steeds meer mensen gaan dood.’ Ze zijn een uur buiten. Juist als ze terugkeren naar de flat klinken luide explosies. Twee raketinslagen, in een district verderop en in het dorp Novi Petrivtsi, even ten noorden van Kyiv. Ik scrol op het nieuwskanaal Flash en vind beelden van een enorme felle brand. Als ik verder scrol zie ik een video van een volledig verwoeste straat in Novi Petrivtsi. Een man loopt verdwaasd rond in het puin. Hij lijkt alleen op sokken te lopen. Zijn gezicht is rood van het bloed, zijn handen en onderarmen ook. Andere foto’s laten de verwoesting van het dorp zien. Ingestorte gebouwen, zwartgeblakerde bomen. Een tweejarig kind is bij de aanslag gedood. De vriendelijke blauwe lucht erboven voelt bijna als een belediging voor de ellende die ik zie. [caption id="attachment_336885" align="alignnone" width="300"] Foto: Yeş (Pexels)[/caption] Oorlog Vrijdag 18 maart. Een enorme explosie in de wijk Vynogradar in Kyiv. Foto’s laten zien hoe gigantisch die moet zijn geweest. Een deel van een flat staat niet meer; je kunt rechtstreeks in kamers kijken. In de wijde omgeving zijn de ramen weggeblazen. Ada begint de dagen kwijt te raken van hoe lang deze oorlog al duurt. Met schuldig hart help ik haar herinneren dat het 22 dagen geleden is. Ik vraag haar naar die eerste dag, die ochtend van 24 februari. ‘We sliepen, en opeens om vijf uur ’s ochtends schrok ik wakker van geluiden die ik nooit eerder had gehoord. Later bleken dat raketten te zijn. Explosies volgden, autoalarmen gingen af. Alle geluiden waren hard. Toen ik het nieuws las realiseerde ik me dat dit oorlog was. Hier, bij ons thuis! Toen kwam er informatie over alle steden in Oekraïne: overal waren raketaanvallen. Dat was het moment waarop ik alle belangrijke zaken begon te verzamelen, documenten en zo. Een maand eerder hadden we via de media te horen gekregen wat je moest doen bij een invasie. Op dat moment dachten we nog dat het overbodige informatie was.’ Blijven ‘Mijn zus, die in een ander district van Kyiv woont, schreef me een berichtje om te vertellen dat een huis dichtbij het hare ernstig was beschadigd door een explosie. Toen begonnen we na te denken om naar het westen van Oekraïne te vertrekken. We waren te laat. Tegen die tijd waren er al enorme files ontstaan van mensen die probeerden te vertrekken. De opstoppingen op de wegen namen alleen maar toe. We besloten toen rustig te blijven en niet in volle paniek te vluchten, maar te blijven. We begonnen onze schuilkelder in te richten en zo leven we sindsdien. Elke nacht slapen we hier, en overdag hebben we momenten waarop we even naar onze flat gaan of naar buiten.’ Gedwongen gescheiden ‘Veel families zijn nu gescheiden, met de mannen die zijn achtergebleven om Oekraïne te verdedigen. De meeste van hen zijn daartoe gedwongen omdat hun huis er niet meer staat. Mijn vriendin woont in Irpin en hun huis is verwoest. Nu is ze in Polen met haar twee kinderen, terwijl haar man in Oekraïne is achtergebleven om te vechten.’ Ik lees een Oekraïens nieuwsbericht: Sinds de invasie zijn in Kyiv 36 woongebouwen beschadigd, vijf private landgoederen, zes scholen, vier kinderopvangcentra. 55 woningen hebben schade aan gevels, balkons of ramen. 222 mensen zijn dood, waarvan zestig burgers. En vier kinderen.   Vorige afleveringen gemist? Deel 1: ‘Hopelijk overleven we dit’ Deel 2: ‘Eigenlijk kan ik nog steeds niet geloven dat dit gebeurt’ Deel 3: ‘Het is angstaanjagend te weten dat deze oorlog niet snel zal eindigen’ Deel 4: ‘We kunnen volhouden, maar niet falen’   * Om hun privacy te beschermen zijn Viktor en Ada gefingeerde namen.

Door: Foto: Nati (Pexels)

Closing Time | Marc Atmost

Marc Atmost is de oprichter van Energostatic Records, een Oekraïens netlabel. Het Amerikaanse platenlabel A Strangely Isolated Place (ASIP) bracht deze week een compilatie-album uit met nummers van Energostatic Records om geld in te zamelen voor hulp. Het is een album voor de liefhebber van ambient of dub techno, met hier en daar een uitstapje naar drum ‘n’ bass, met artiesten uit Oekraïne, Rusland en elders.

Netlabels faciliteerden de creative commons-muziekscene, maar bestaan eigenlijk nauwelijks meer. Energostatic Records zag het leven in 2010, toen het fenomeen al tanende was door de opkomst van streamingdiensten, en stopte ermee in 2017. Het album is dan ook een ode aan “the torchbearer for the dying art of sharing music online through small yet beloved corners of the internet” dat Energostatic Records in die jaren was.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: Tina Hartung (Unsplash)

‘We kunnen volhouden, maar niet falen’

LONGREAD - Viktor en Ada wonen in Kyiv met hun vierjarige zoontje en hond. Sinds 24 februari heb ik elke dag contact met ze. Hier lees je wat ze meemaken. Dit is deel 4 uit de serie Overleven in Kyiv.

Dinsdag 15 maart. Op mijn telefoon lees ik over de bombardementen in Kyiv, terwijl ik op mijn laptop Google Maps heb open staan om te kijken welke wijken zijn geraakt. Niet waar mijn vrienden wonen. Ik voel me schuldig over mijn opluchting.
‘Voor de eerste keer weer sinds dagen maakte het geluid van explosies me wakker,’ schrijft Viktor. ‘Vreselijk.’
Ada heeft niets gehoord. ‘We zijn veilig,’ verzekert ze me. ‘De aanvallen waren heel dicht bij waar mijn en Viktors ouders wonen. Mijn ouders wonen op dit moment bij mijn zus en haar vriend. Viktors oma woont in haar eentje verderop. Ze is 86 jaar. Mijn opa is ook 86, die woont ook alleen, maar in een ander district. We bellen hem elke dag, hij is heel dapper en wil absoluut niet evacueren.’
Haar vastberadenheid zit blijkbaar in de familie: ‘Onze hele familie wil dat deze oorlog stopt, maar alleen na onze overwinning. We kunnen volhouden, maar niet falen.’

Aanval

Later op de dag lees ik dat in Kyiv een avondklok ingaat die maar liefst 36 uur gaat duren. ‘Nadat dit bekend werd zagen we veel rijen mensen voor supermarkten,’ vertelt Viktor. ‘Ik sprak een soldaat, ook al wilde hij niet echt praten. Maar hij liet weten dat er informatie is dat Rusland een aanval op Kyiv voorbereidt voor morgen. Hij was positief en verzekerde ons ervan dat ze elke aanval zouden afslaan. Dus laten we daar maar op hopen.’
Het voelt alsof een koude hand mijn hart vastgrijpt. ‘Ik geloof in jullie, blijf sterk, hou vol. Veel liefs,’ antwoord ik. Wat kan ik meer doen dan dat schrijven?

Foto: Sergey Kozak (cc)

‘Het is angstaanjagend te weten dat deze oorlog niet snel zal eindigen’

LONGREAD - 19 dagen geleden viel Rusland Oekraïne binnen. Sindsdien heb ik elke dag contact met mijn twee vrienden die in Kyiv zitten met hun vierjarig zoontje en hun hond. Ik schrijf op wat ze meemaken. Dit is deel 3 uit de serie ‘Overleven in Kyiv’.

Donderdag 10 maart. Mariupol ligt al dagenlang onder vuur, het ene verschrikkelijke bericht volgt op het andere. Ada’s woede klinkt hard door in haar berichten die ze me stuurt: ’De Russen vegen Mariupol geheel van de kaart, zoals ze dat ook in Syrië en Tsjetsjenië hebben gedaan. Onze troepen zijn te ver weg om de stad te beschermen. De mensen daar balanceren op de rand van de dood. Er is geen elektriciteit, geen water. Vluchten wordt ze door de Russen onmogelijk gemaakt, omdat die de humanitaire doorgangen onveilig maken.’

Ze stuurt een van de vele filmpjes die nu op het internet zijn te vinden, om de NAVO aan te sporen het luchtruim boven Oekraïne te sluiten. Ik deel het filmpje, voor haar. Ik geloof niet dat het zin heeft. Waarschijnlijk weet ze dat zelf ook wel. Er zijn dingen die je niet hardop hoeft te zeggen. Ze voelt zich ongetwijfeld machteloos.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Alex Naanou (cc)

Stuur Russen een berichtje met echt nieuws, of bel met Rusland als je Russisch spreekt

NIEUWS - Sommige initiatieven in deze tijd van oorlog zijn hoopvol. Al blijft het natuurlijk gissen wat ze uithalen. De Anonymous franchise genaamd squad303 bedacht een oplossing om de Russische staatspropaganda te omzeilen en Russen van een heel klein beetje echt nieuws te voorzien. Het is te vinden op de site 1920.in.

Het idee is eenvoudig. Je omzeilt de Russische staatsmedia door direct contact op te nemen met een Rus. Simpelweg door ze direct een berichtje te sturen met je telefoon. De site levert telefoonnummers aan en een boodschap in het Russisch, die je direct vanaf je telefoon kunt verzenden. Zoals deze: “In Oekraïne stierven meer zonen van het Russische volk dan in Afghanistan! Poetins oorlog zal Rusland vernietigen! Er is geen brandstof, er is geen geld op de banken. Poetin vernietigt Rusland! Het Kremlin liegt!”

Eén zo’n berichtje, dat zet misschien niet zoveel zoden aan de dijk denk je dan misschien. Maar op goede dagen is het internet in staat om veel mensen op de been te brengen. Er zijn ondertussen al meer dan 7 miljoen berichten verzonden. Speldenprikjes misschien, maar toch.

Nog beter is het natuurlijk om even te bellen met Rusland en direct contact te leggen. Nu houdt natuurlijk niet iedereen z’n Russisch even goed bij, en dan is het toch ingewikkeld om een Rus aan de andere kant van de lijn te overtuigen dat de staatsmedia niet deugen. Maar er wonen mensen in het westen die dat misschien wel kunnen. Namelijk miljoenen Russen die zelf de vrije westerse media kunnen volgen. Elk telefoontje is maar één telefoontje, maar als zij contact leggen met Russen in Rusland, dan zijn ze misschien in staat een klein beetje licht binnen te laten. En dat is een begin.

Closing Time — Four Horsemen

OK, we hadden 2 jaar Corona, nu hebben we een oorlog in de Oekraine, met hoge brandstofprijzen als gevolg en naar alle waarschijnlijkheid ook hoge voedselprijzen deze zomer. Kortom: daarmee hebben we al drie van de vier ‘horsemen’ gehad. Hopen dat er geen al te rare dingen gebeuren met Russische kernraketten of anders gaan christenfundamentalisten gouden tijden tegemoet. Suggesties voor wie de rol van de antichrist op zich gaat nemen graag in de comments.

Quote du Jour | Leve de vrijheid!

Hoe bijziend ben je als je Russen wilt cancelen die precies dat meemaakten wat de Oekraïners nu te verstouwen krijgen? Niet het Russisch is het probleem, noch het Russisch volk en al zeker niet de dichters, schrijvers en componisten en andere kunstenaars. Maar de man Poetin is het probleem.

Leve de vrijheid!

Closing Time | Standard Deviation x Mystictrax

Standard Deviation en Mystictrax, twee Oekraïense elektronische muzieklabels, brachten vorige week samen het album TOGETHER FOR UKRAINE uit om geld in te zamelen. Op het album staan bijdragen van 65 Oekraïense en (meer en minder bekende) internationale artiesten. Meer dan 50 artiesten uit de Oekraïense elektronische scene schreven deze week een brief gericht aan hun Russische collega’s, met de oproep om niet te blijven zwijgen over Poetins invasie.

Closing Time | Inigo Kennedy

Wie muziek wil kopen en Oekraïne wil steunen, kan op Bandcamp terecht. Compilaties, nieuwe albums, oude albums in een nieuw jasje – er is van alles waarvan de opbrengsten naar hulp en goede doelen gaan. Techno- en elektronische artiest Inigo Kennedy bracht op 8 maart de EP Thinking Of UA uit. Het eerste nummer, ‘Trees Fell In Brody’, is een instrumentale versie van een nummer dat hij eerder uitbracht bij het Oekraïnse label Nechto. Zijn familie, nu ontheemd, heeft roots in Brody, een plaatsje dat zo’n 90 kilometers ten noordoosten van Lviv ligt.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Vorige Volgende