Ondertussen op de Galapagos

Sinds 22 oktober jl. is de Sierra Negra vulkaan op het Galapagos eiland Isla Isabela actief. Het Nederlands-Finse Ozone Monitoring Instrument (OMI) op de Aura satelliet registreerde een uitgestrekte pluim zwaveldioxide die momenteel boven de Stille Oceaan de atmosfeer in wordt geblazen (EarthObservatory). Zwaveldioxide vormt miniscule aerosolen met water en kan zo een koelend effect op het klimaat hebben doordat deze zonlicht reflecteren. Op de grond worden de laatste 400 bomen van de endemische soort Scalesia-Cordata bedreigd door de bosbrand die is ontstaan door de vulkaanuitbarsting. Firefighters have cut a trench in an attempt to ward off the flames (MonstersandCritics.com). Een geruststelling: de grote Galapagos schildpadden zijn veilig, aldus de Ecuadoriaanse autoriteiten.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Fenologisch gezien volledig naar de klote

niet in 2005 “Zie de maan schijnt door de bomen…” zongen wij vroeger als rond half november Sinterklaas weer in het land was. Maar voor kinderen anno 2005 moet deze tekst onwaarschijnlijk overkomen. Veel bomen staan immers nog vol in het blad en vertonen zelfs nauwelijks herfstkleuren ?! September en oktober waren veel warmer dan normaal en dat heeft ook voor de fauna allerlei gevolgen: door het hele land worden jonge eendjes, futen en zwanen gesignaleerd. Vlinders vliegen half november nog volop rond en bezoeken bloemen die al voor de tweede of derde keer in bloei staan. De Natuurkalender zet deze ongewone fenologische waarnemeningen op een rijtje: Gevolgen warme herfst voor natuur in beeld (Natuurkalender)

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Voordelen van Global Warming

Deze week werd er in de media veel aandacht besteed aan het feit dat het ijs van de Noordpool nu veel minder is dan 25 jaar geleden. Dat zou aan de Global Warming liggen.

IJs noordpool zomer 1979IJs noordpool zomer 2005

Maar is dat eigenlijk wel zo erg?
Als je goed naar de plaatjes kijkt zie je dat nu de vaarroute bovenlangs Rusland helemaal ijsvrij is. Dat betekent dat schepen, bijvoorbeeld tussen Europa en Japan, een veel kortere route hebben. En dat betekent goedkopere Japanse auto’s.
Dus waar zeuren we nou over?

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Peak Oil en Climate Change hand in hand naar de Noordpool

Noordpool De opwarming van het klimaat -of ze nu natuurlijk of antropogeen is- zorgt ervoor dat de voorheen onbegaanbare poolregio begaanbaarder wordt. Grote voorraden olie en gas waar men vroeger niet bij kon worden bereikbaar door het smelten van het poolijs. Maar het arctische klimaat blijft verradelijk, deskundigen voorspellen bij een opwarming juist méér ijsbergen en sneeuwstormen. Olietankers moeten worden uitgerust met extra dikke wanden en boorplatforms en pijpleidingen ijsberg-proof gemaakt worden. De exploratiekosten zullen daarom erg hoog blijven.

Maar daar komt Peak Oil om de hoek kijken: “High oil and gas prices are necessary to secure a non-Opec increase in supply” aldus de Noorse minister van Energie Odd Roger Enoksen. De economische wetten zullen tegen beter weten in nog lange tijd riskante gas- en oliewinning in o.a. de Barentsz Zee, Siberië en Alaska toelaten met alle gevolgen van dien voor het milieu. Een duivels pact van Peak Oil en Climate Change…

In the years to come, it may be from this High North that both continental Europe and the United States will be looking for additional supplies of oil and gas (BBCNews)

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Heeft Mars (ook) last van zonnevlekken?

De ijskappen op Mars smelten zo weet NASA dankzij waarnemingen van de Mars Global Surveyor te melden (BBCNews). Nu is het natuurlijk mogelijk dat het opdooien van bevroren CO2 een zichzelf versterkend effect heeft. Zonneactiviteit door de eeuwen heen Maar wat zette dit proces in gang ? Uit onderzoek van het Max Planck Instituut weten we inmiddels dat de zonneactiviteit de laatste 60 jaar enorm is toegenomen. Meer zonnevlekken betekent meer energie-instraling van de zon, omdat rondom de donkere vlekken de zon juist weer méér energie uitstoot. The rather similar trends of solar activity and terrestrial temperature during the last centuries (with the notable exception of the last 20 years) indicates that the relation between the Sun and climate remains a challenge for further research (red-ice.net). Zouden de Rode en de Blauwe Planeet misschien niet gewoon in dezelfde zon-gedomineerde klimaatscarrousel zitten ?

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Oil Storm

Een recente documentaire wordt werkelijkheid ?

Oil Storm examines what happens when a Category 6 hurricane in the Gulf of Mexico slams into Louisiana, crushing the city of New Orleans and crippling the vital pipeline for refined oil. It was a story set in the hurricane season on this (2005) year…

Oil Storm the documentary, incl. extragratis trailer

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Aantal zware orkanen sterk toegenomen

grafiek stijging zware orkanen 1Gevoelsmatig roept iedereen al snel dat het zo is, zeker na zo’n orkaan als Katrina. Maar nu toont een studie aan dat het aantal zware orkanen wel degelijk toeneemt.
Er is sprake van bijna een verdubbeling in 35 jaar tijd.

De onderzoekers geven aan dat er een relatie is met de stijging van de temperatuur van het zeewater. Maar die is niet 1-op-1:

grafiek stijging zware orkanen 1“Our work is consistent with the concept that there is a relationship between increasing sea surface temperature and hurricane intensity,” said Webster. “However, it’s not a simple relationship. In fact, it’s difficult to explain why the total number of hurricanes and their longevity has decreased during the last decade, when sea surface temperatures have risen the most.”

Maar het weer is dan ook een zeer complex systeem.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

“Oude beschavingen wars van Kyoto-verdrag”

jaah.. jaah... Nog voor de industriële revolutie heeft de mens waarschijnlijk de samenstelling van de atmosfeer veranderd door het aansteken van grootschalige bosbranden. Recent onderzoek aan fossiele luchtbellen gevangen in het landijs op Antarctica heeft aangetoond dat de hoeveelheid brand-gerelateerde broeikasgassen gedurende de eerste duizend jaar na Christus aanzienlijk hoger was dan eerder gedacht.

Noord-Amerikaanse idianenstammen staan erom bekend dat ze destijds grote stukken prairie afbrandden om prooidieren hun kant op te jagen. Maar ook de Aboriginals schijnen eerst heel Australië te hebben afgefikt voordat de Engelsen ze opsloten in reservaten. Onderzoek toont nu aan dat deze antropogene branden waarschijnlijk voor een sterke stijging van broeikasgassen hebben gezorgd. Toch moet eerlijkheidshalve worden vermeld dat het gemak waarmee grote stukken bos of grasland in de fik gezet konden worden ook afhing van natuurlijke klimaatschommelingen richting een droger en warmer klimaat. Even though the human population was very small, they set off large fires on a regular basis (BBCNews)

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Lezen: Venus in het gras, door Christian Jongeneel

Op een vroege zomerochtend loopt de negentienjarige Simone naakt weg van haar vaders boerderij. Ze overtuigt een passerende automobiliste ervan om haar mee te nemen naar een afgelegen vakantiehuis in het zuiden van Frankrijk. Daar ontwikkelt zich een fragiele verstandhouding tussen de twee vrouwen.

Wat een fijne roman is Venus in het gras! Nog nooit kon ik zoveel scènes tijdens het lezen bijna ruiken: de Franse tuin vol kruiden, de schapen in de stal, het versgemaaide gras. – Ionica Smeets, voorzitter Libris Literatuurprijs 2020.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

CO2 stijging versnelt plantengroei niet

Ten tweede malen is bewezen dat een hogere CO2 concentratie in de atmosfeer niet of nauwelijks effect heeft op de plantengroei. De hoop dat extra plantengroei het antropogene overschot aan CO2 zou kunnen vastleggen is hiermee vervlogen. Zwitserse onderzoekers pompten dagelijks 2 ton extra CO2 in een dennenbos bij Basel. De bomen namen het CO2 wel op maar lieten het ook net zo hard weer los door respiratie via de wortels.detail den

Some scientists and politicians cling to the idea that a carbon-dioxide-rich future might favour the greening of planet Earth. It’s time to disillusion them,” says Christian Körner, a plant ecologist at the University of Basel (Nature)

Eerder dit jaar kwamen Engelse onderzoekers met een vergelijkbare conclusie en zij waarschuwden ook dat we dus géén verhoogde voedselproductie hoeven te verwachten bij een hogere CO2-concentratie (Sargasso, 27-04-05). Wat overblijft is dan enkel het vermeende CO2 gedreven broeikaseffect en de reëel waargenomen klimaatsverandering die wel degelijk invloed heeft op onze voedselvoorziening.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Dooi

Na Siberie blijken nu ook de ijsvlaktes van Alaska te ontdooien.

Alaska’s permafrost has warmed in some places to the highest level since the ice age ended 10,000 years ago, its temperature now within a degree or two of thawing.

Zou daarmee ook het olieboorprogramma van meneer Bush in Alaska in het water vallen? De zware machines daarvoor zouden wel eens in de modder kunnen zakken.

En als er dan toch schijnbaar zoveel methaan bij vrij komt, kunnen we dan niet een zeiltje er overheen gooien? Kunnen we de opgevangen methaan als alternatieve brandstof gebruiken.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Genetisch gemodificeerde eencelligen redden de wereld van Siberisch methaan?

de siberische smeltende sneeuwvlakten Nieuws | De permafrost van Siberië ontdooit en er bestaat het risico dat miljarden tonnen van het broeikasgas methaan daarbij zullen vrijkomen, dit nieuws bracht de NewScientist deze week. Het opdooien van de Siberische permafrost is een combinatie van: natuurlijke cycli in het arctische klimaat, de algemene opwarming van de atmosfeer en een versnellend effect doordat reeds vrijgekomen donkere bodem meer warmte absorbeert. Ook pech voor Siberische huizen zonder fundering.

Probleem | De schattingen over de hoeveelheid methaan lopen sterk uiteen en het is ook belangrijk te weten hoe snel al het gas vrijkomt, zal dat binnen enkele jaren, decennia of een eeuw zijn? Een feit is wel dat methaan ’n 21 keer sterker broeikasgas is dan CO2. Daar staat dan weer tegenover dat het ook veel sneller afbreekt. Onder normale omstandigheden is methaan (CH4) in de atmosfeer binnen acht tot tien jaar afgebroken in CO2+H2O. Maar als de methaanconcentraties extreem hoog zijn, zoals in Siberië dan kan deze afbraak langer duren.

Oplossing | Wat de afbraak van methaan echter kan versnellen zijn (methanotrophic) bacteriën. Vooralsnog zijn deze niet bestand tegen de (nog steeds te) lage temperaturen in Siberië maar met genetische modificatie zou dit wellicht verholpen kunnen worden. De bacteriën zouden dan uitgezet kunnen worden in talloze smeltwaterpoeltjes alwaar ze zich onbekommerd kunnen voorplanten en van daaruit heel Siberië veroveren. Dit is het idee van wetenschappelijk weblogger Cascio op WorldChanging die zijn gedachten na het lezen van het NewScientist artikel hardop optikt in het postje: Terraforming: the question of methane (WorldChanging)

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Signalen klimaatverandering overduidelijk

was ik te min afgelopen nacht...? Dat we op een ijstijd afstevenen dat is de afgelopen weken iedereen wel duidelijk geworden. Lage temperaturen en regen terroriseren het zomergeluk van 2005. Sargasso heeft uit betrouwbare bron vernomen dat de ‘weerman-paspop’ van Talpa daarom a.s. zaterdag zal starten in een (dandy) skipak. Het skipak is vanaf maandag verkrijgbaar in de Bijenkorf bij u om de hoek.

Sinds 1987 is begin augustus niet zo koel geweest. Eind juli was zeer nat, in De Bilt zelfs ’t natst sinds 1901. De eerste tien dagen van augustus zijn zeer koel en horen bij de koudste tien in ruim honderd jaar (KNMI.nl)

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Vorige Volgende