Waarom een verbod op onverdoofde slacht geen symboolpolitiek is

Godsdienstvrijheid zwaarder wegen dan dierenwelzijn duidt op een gebrek aan inlevingsvermogen, meent filosoof Floris Schleicher. Een verbod op onverdoofde slacht is symboolpolitiek. Dit betoogt Tweede Kamerlid Carla Dik-Faber (ChristenUnie) in een opiniestuk in Trouw, naar aanleiding van een nieuw voorstel van de Partij voor de Dieren om onverdoofde slacht geheel te verbieden. Momenteel is de onverdoofde slacht al verboden tenzij er religieuze gronden voor zijn. In de praktijk betekent dit dat de onverdoofde slacht is toegestaan voor joden en moslims. Het mag geen wonder heten dat Dik-Faber voor deze religieuze groepen opkomt. Als christendemocraat heeft ze godsdienstvrijheid hoog in het vaandel staan. Het dierenleed zou echter zwaarder moeten wegen dan haar appèl op godsdienstvrijheid. Wanneer we deze argumenten in overweging nemen, wordt duidelijk dat het bij het algehele verbod op onverdoofde slacht niet gaat om symboolpolitiek. Drie miljoen Dik-Faber stelt dat het voorgestelde verbod niet direct zal bijdragen aan dierenwelzijn. Ze wijst hierbij op het kleine percentage dat de onverdoofde slacht uitmaakt van de gehele vleesindustrie. Er worden jaarlijks zo'n 600 miljoen dieren geslacht in Nederland en de onverdoofde slacht is verantwoordelijk voor minder dan een half procent daarvan. Hoewel dat klopt, vergeet Dik-Faber dat het bij de onverdoofde slacht dus om miljoenen dieren gaat die extra leed wordt aangedaan. De cijfers over de gehele vleesindustrie leiden vooral af van waar het bij dit wetsvoorstel echt om gaat: bijna drie miljoenen dieren die te maken hebben met de onverdoofde slacht.

Foto: Soil Science (cc)

Waarom een koe gelijk is aan een wc-rol

ACHTERGROND - Seksisme. migratie, basisinkomen, democratie en referenda. In de serie “Tegen de stroom in” spreken wetenschappers, experts en opiniemakers over oude zorgen en nieuwe oplossingen. Wanneer zijn die succesvol? Welke rol speelt geld en neoliberaal denken daarin? En verliest elke stroming uiteindelijk aan kracht en relevantie? Vandaag: hoe houdbaar is de ethische, politieke en juridische superioriteit van mensen boven dieren? Een rechtsfilosoof en dierenwelzijnexpert komen met nieuwe inzichten.

Mishandelingen in slachthuizen, vergassing van kippen en enorme stalbranden: de bio-industrie was volop in het nieuws afgelopen zomer. “Qua brandveiligheid zijn de dieren in de bio-industrie gelijk aan wc-rollen,” riep Arjen Lubach verontwaardigd uit in zijn show. Die vergelijking komt aardig in de buurt, aldus rechtsfilosoof Janneke Vink (UL). Dieren hebben sinds 2013 weliswaar hun eigen subcategorie binnen het recht, maar worden (net als de wc-rol) nog steeds gezien als object. Zij doet onderzoek naar de mogelijkheden van het geven van grondrechten aan dieren. Dierenwelzijnsonderzoeker dr. Hans Hopster (WUR) pleit voor veranderingen binnen het huidige systeem. Daarbij is een grote rol weggelegd voor de consument, maar ook in regelgeving en transparantie zijn behoorlijke stappen te maken. “In neoliberaal Nederland vormt de wet slechts een vangnet en moeten alle overige eisen voor dierenwelzijn van de markt komen. Daar zitten nogal wat beperkingen aan.”

Bestel je boeken bij Bazarow

Bazarow is een verkopende boekensite, waar je ook recensies, nieuws, een agenda en een digitaal magazine kan vinden. Nog niet alles is af, maar veel boeken zijn al te vinden en er komt de komende maanden steeds meer bij.

Het doel van Bazarow is om een site te vormen die evenveel gemak biedt als de online giganten maar die wél teruggeeft aan de boekensector. Tegen roofkapitalisme, en voor teruggeefkapitalisme, bijvoorbeeld door te zorgen dat een flink deel van de opbrengst terug naar de sector gaat en door boekhandels te steunen.

Dierenorganisaties werken niet mee aan compromis jacht

Zo bericht Trouw. Met name toen ik dit stukje las:

De weigering is een klap in het gezicht van PvdA-kamerlid Henk Leenders. Vorige week verdedigde hij zijn plan nog met het argument dat als deze organisaties stemrecht krijgen, bij de jacht ‘het belang van de natuur altijd op één staat’.

… kon ik een brede grijns toch niet onderdrukken. Dat je alles kapot compromist tot hopeloze slappe aftreksels van wat je ooit zei te gaan doen is misschien nog te verdedigen, maar die continue neiging zulk soort slappe compromissen recht proberen te praten tot een succes…

Foto: Plum leaves (cc)

Kunst op Zondag | Huisdieren

Per vandaag is het toegestaan deze 100 dieren (pdf) als huisdier te houden, aldus het Ministerie van Economische Zaken. Het gaat niet alleen om de welbekende hond en kat, ook de oostelijke grijze reuzenkangoeroe en de schattige Cheesman’s gerbil mag u in en om het huis houden.

Kunst op Zondag voegt er een lijst aan toe met dieren die u gegarandeerd thuis mag houden. Omdat ze al dood zijn of namaak. U kunt zo nooit van het toebrengen van dierenleed worden beschuldigd. In onderhoud ook een stuk makkelijker en ze kakken de boel niet onder. Klik vooral op de links voor meer prachtige dieren.

Als uw hond komt te overlijden kunt u hem of haar nog langer bij u houden. Voor opgezette dieren kunt u ook bij kunstenaars terecht. Damien Hirsch, die er al een aardige verzameling beesten op na houdt, kocht bij de Nederlandse kunstenaars/taxidermisten een verzameling beestenspul. Jaap Sinke en Ferry van Tongeren modelleren de meest bijzondere dieren naar 17e eeuwse meesters. Voor opgezette dieren geldt wel dat beschermde soorten voor dit werk niet gerbuikt mogen worden. “Zelfs geen veertje of botje”, lieten de makers ons weten.

Darwin.SinkevanTongeren – Snake Heraldy (waarin verwerkt: een cobra, black mamba, ratelslang, woestijnhoornadder, groene boomboa en een anaconda).
© Darwin.SinkevanTongeren – Snake Heraldy

Foto: Matthew Barton (cc)

Staatssecretaris Dijksma wil verbod op wilde circusdieren

Staatssecretaris Sharon Dijksma is van plan om wilde dieren in circussen te verbieden. Hiermee speelt zij in op een lang gekoesterde wens van veel gemeenten en burgers, die meer dan voorheen vinden dat het belang van een dier zwaarder weegt dan de belangen van de mens wanneer het doel vermaak is. Let wel, een malse zebrasteak moet nog steeds kunnen. Zolang het beest maar niet en publiek door een brandende hoepel hoeft te springen.

Er is natuurlijk wel iets voor zo’n verbod te zeggen. De omstandigheden in een circus beperken de mogelijkheid van wilde dieren om natuurlijk gedrag te vertonen. De dieren hebben behoefte aan beweging, ruimte om te jagen, voortplanting en interactie met andere dieren. Een circus voorziet hier meestal niet in. De dierenverblijven zijn klein en niet gebouwd voor comfort. Gezien het rondreizende karakter van een circus verblijven de dieren vaak en langdurig in transportverblijven. Soms worden de dieren zelfs vastgeketend en mogen er alleen uit tijdens optredens. Genoeg redenen dus om hier iets aan te doen.

Maar hoe wild is een wild dier nog dat in gevangenschap is geboren en getogen? Een eventueel verbod zullen de meeste beesten met de dood moeten bekopen. Vanwege economisch niet meer rendabel. Waar moet je in godsnaam met een afgedankte circusleeuw of -tijger heen? Geen asiel dat ze wil hebben. En waarom mag een paard wel een koets trekken om toeristen te vermaken, maar niet in een circus optreden? Omdat een paard geen wild dier is natuurlijk. Logisch.

Lezen: Het wereldrijk van het Tweestromenland, door Daan Nijssen

In Het wereldrijk van het Tweestromenland beschrijft Daan Nijssen, die op Sargasso de reeks ‘Verloren Oudheid‘ verzorgde, de geschiedenis van Mesopotamië. Rond 670 v.Chr. hadden de Assyriërs een groot deel van wat we nu het Midden-Oosten noemen verenigd in een wereldrijk, met Mesopotamië als kernland. In 612 v.Chr. brachten de Babyloniërs en de Meden deze grootmacht ten val en kwam onder illustere koningen als Nebukadnessar en Nabonidus het Babylonische Rijk tot bloei.

Foto: Partij van de Arbeid (cc)

Sharon Dijksma draait 180 graden

OPINIE - Staatssecretaris Sharon Dijksma van Landbouw heeft veel meer oog voor dierenwelzijn dan haar voorganger, Henk Bleker. Waar Bleker altijd uitging van het economisch belang, durft Dijksma paal en perk te stellen aan het systematische dierenleed in ons land.

De veehouderij in Nederland is in enkele tientallen jaren veranderd van een traditionele,kleinschalige sector in een hoogtechnologische industrie die gekenmerkt wordt door de efficiënte en arbeidsextensieve wijze waarop massaproductie plaats vindt. Ruimte voor dierenwelzijn is er nauwelijks geweest, al werden de afgelopen jaren de contouren van een kentering zichtbaar. Maar nu, met de sociaaldemocratische staatssecretaris Sharon Dijksma aan het roer op Landbouw, lijkt een omslag in het denken over dierenwelzijn plaats te vinden.

Neem de problematiek rond de eendagshaantjes, waarvan er in Nederland jaarlijks veertig miljoen ter wereld komen, enkel en alleen om zo snel mogelijk te worden vernietigd. Dijksma wil onderzoeken of genetische manipulatie kan worden ingezet om deze verspilling van leven een halt toe te roepen. Het idee is dat het gen van een kwal wordt gekoppeld aan het geslachtschromosoom van mannelijke embryo’s. De mannelijke embryo’s kunnen dan herkend worden doordat het gen oplicht onder een speciale lamp. Deze eieren gaan de broedmachine niet in.

Foto: Compassion in World Farming (cc)

Megastallen voor megaconsumenten

OPINIE - Voor megastallen valt best iets te zeggen, maar wie het oprukken ervan wil tegenhouden, moet niet in verboden denken. Megastallen zijn slechts een symptoom van ons uit de hand gelopen consumptiepatroon.

Toen ik nog vlees at, kreeg ik dat op het laatst nauwelijks door mijn keel – bij elke hap keek het dier in kwestie mij bij wijze van spreken met onschuldige ogen recht in de ziel. Dergelijke gevoelens kan ik anderen niet opleggen, gelukkig, waardoor niet iedereen eenvoudig te bewegen is tot een vleesloos dieet. Toch is het belangrijk dat mensen zich bewust worden van de gevolgen van de wereldwijd snel toenemende vraag naar dierlijke producten.

Deze toenemende vraag is de voornaamste drijfveer voor onze zoektocht naar efficiëntere wijzen van productie. Megastallen zijn een uitwas van die op zich heilzame zoektocht. Toch is er vanuit het perspectief van dierenwelzijn niet veel in te brengen tegen deze gedrochten als bij bouw en inrichting ervan wordt geredeneerd vanuit de noden van de dieren. Vanuit breder milieuoogpunt zijn megastallen een verbetering ten opzichte van zowel de reguliere vee-industrie als de biologische dierhouderij. Goed, de stallen zijn geen lust voor het oog, maar ook dat is geen doorslaggevend argument; windmolenparken zijn dat evenmin, terwijl menig groendenker vindt dat we daar aan moeten geloven als we werk willen maken van schone energie.

Lezen: De wereld vóór God, door Kees Alders

De wereld vóór God – Filosofie van de oudheid, geschreven door Kees Alders, op Sargasso beter bekend als Klokwerk, biedt een levendig en compleet overzicht van de filosofie van de oudheid, de filosofen van vóór het christendom. Geschikt voor de reeds gevorderde filosoof, maar ook zeker voor de ‘absolute beginner’.

In deze levendige en buitengewoon toegankelijke introductie in de filosofie ligt de nadruk op Griekse en Romeinse denkers. Bekende filosofen als Plato en Cicero passeren de revue, maar ook meer onbekende namen als Aristippos en Carneades komen uitgebreid aan bod.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Volgende