De ultrarechtse vleugel van de VVD deed een poepje, Rutte spoot met de toiletverfrisser en men borrelde en bitterbalde nog genoeglijk na.
“Nee jongens, echt, we doen er alles aan de vluchtelingenstroom tegen te houden. Daarvoor reizen we de wereld af, dus geduld, het gaat gebeuren”. Dat was zo ongeveer het antwoord van Rutte op de hysterie van het xenofobe deel van de partij.
Voor excuses vind hij het blijkbaar nog te vroeg. Die gaat hij zijn congres aanbieden als volgend jaar gebleken is dat vluchtelingen blijven komen, de grenzen echt niet dicht kunnen en hij zijn belofte dus niet kon nakomen.
Was dat zijn strategie als excuusrecord houdende premier? Beter had hij de zaal voorgehouden hand in eigen boezem te steken. Iets in de trant van: “lieve mensen, bedenk wel dat wij medeverantwoordelijk zijn voor de opvangcrisis. Nee, nee, niet toeteren, het is geen asielcrisis, het is een opvangcrisis!”
Feiten versus rommelende darmen
Dan had het congres over de feiten kunnen discussiëren en niet over de rommelende darmen. Rutte had het selectieve geheugen van de liberale haviken op moeten frissen: “dames en heren, ik heb hier het gezamenlijk advies van de Adviesraad Migratie (ACVZ) en de Raad voor het Openbaar Bestuur (ROB) dat onze Eric vorig jaar juni 2022 in ontvangst heeft genomen”.
Hij citeerde uit de losse pols:
Deze crises zijn het gevolg van een chronisch gebrek aan anticipatie en een krampachtig vasthouden aan een financieringssystematiek en een bestuurlijke inrichting die niet werken
En
Het voortdurend op- en afschalen van opvang- en besliscapaciteit is niet kostenefficiënt en maakt het voor het COA en de IND buitengewoon ingewikkeld om hun werk goed
te doen. Het doet ook afbreuk aan het draagvlak voor het asielbeleid en de uitvoering daarvan. Het zet bovendien de samenwerking tussen het Rijk en gemeenten voortdurend onder druk
Het advies luidde:
Asielmigratie is een blijvende realiteit, waar duurzaam beleid voor moet worden gemaakt
De VVD had bij de ingang de januari-editie van One World moeten uitdelen. Men had dan “Opvangcrisis veroorzaakt door de regering zelf” ter harte kunnen nemen.
Weigergemeenten
Er zaten ook wat burgemeesters, wethouders en raadsleden van weigergemeenten in de zaal. Ook van gemeenten die de laatste tientallen jaren niets tot bar weinig aan vluchtelingenopvang hebben gedaan.
Die beroepen zich op draagvlak. U weet wel, dat is dat natuurverschijnsel dat optreedt in achtertuinen van villawijken en landhuizen. Zelfs al zou de regering kleinschaliger opvang mogelijk maken, staan ze daar nog op de achterste benen.
Toch maar nog eens geprobeerd. Een exercitie waar deskundigen zich verder over mogen buigen: gemeenten van gelijke grootte qua aantal inwoners, stellen een zelfde hoeveelheid opvangplaatsen beschikbaar. Uitgangspunt: de huidige ervaringen.
In dit artikel gaven we dit voorbeeld:
De gemeente Venlo heeft geen COA-locatie(s). Deventer wel. Beide gemeenten hebben ongeveer eenzelfde aantal inwoners. Momenteel biedt Deventer een opvang van 650 bedden. Dat is 0,64% van het aantal inwoners. Als Venlo ook een opvang van 0,64% zou realiseert zou de gemeente 654 bedden kunnen aanbieden.
Beter is misschien te kijken naar gemeenten met een gelijke bevolkingsdichtheid. Dat deden we hier, voorafgaand aan het VVD-congres van november vorig jaar. We lichten er één van de voorbeelden uit:
NOORDOOSTPOLDER – OMMEN
In de gemeente Noordoostpolder (105 inwoners per km2) heeft het azc 1000 opvangplekken, ofwel 2,08% op het aantal inwoners.
Een gemeente van een bijna vergelijkbare grootte is Ommen (103 inwoners per km2). Als ook deze gemeente een opvang zou hebben met capaciteit gelijk aan 2,08% op het aantal inwoners, zouden er 384 plekken moeten zijn.
In juni/juli werden er voor twee weken 75 mensen (0,41% op het aantal inwoners) opgevangen in een sporthal. Tot eind dit jaar mogen 40 asielzoekers verblijven in een daarvoor geschikt gemaakte vleugel van het gemeentehuis. De gemeente wil het COA in gesprek over noodopvang voor 100 asielzoekers (0,54% op het aantal inwoners) voor de duur van twee tot drie jaar (De Stentor, 24 oktober).
Vooralsnog blijft het beperkt tot een crisisnoodopvang in een hotel voor 48 alleenstaande minderjarige vluchtelingen (start 7 november, open tot 1 maart 2023). Hoger dan 0,26% op het aantal inwoners komt de gemeente Ommen dus nog niet.
Het maakt de VVD’ers die het kabinet liever zien vallen, natuurlijk allemaal niet uit. Zal je zien dat daarna Van Haga, Eerdmans en Wilders als een haas terugkeren in de VVD-gelederen, want dan hebben ze de partij precies waar ze die willen hebben.
