BOVAG & RAI voorstel: haal oude diesels van de weg

NIEUWS - Om de uitstoot van stikstof terug te schroeven, zou het een stuk schelen als oude dieselauto’s van de weg worden gehaald. Er rijden zo’n 1,2 miljoen oude diesels rond die goed zijn voor ongeveer 1/3 van de stikstofuitstoot van het verkeer. Autobrancheverenigingen Bovag en Rai Vereniging stellen voor om automobilisten via een aantrekkelijke sloopregeling afscheid te laten nemen van hun bejaarde personenwagen of bestelbus met dieselmotor en een schonere auto aanschaffen. Bovag stelt:

Je verbetert de luchtkwaliteit in steden, je helpt het klimaat en het is een stimulans voor de nieuwverkoop van personenauto’s en bestelwagens.

Een andere manier om diesels op leeftijd voortijdig naar de sloop te dirigeren is volgens de Rai Vereniging het verlagen van de aanschafprijs van auto’s. De RAI woordvoerder stelt:

Nederland heeft het oudste wagenpark van Europa, omdat nieuwe auto’s hier zo duur zijn. We rijden dus langer met relatief vuile auto’s door. Maak nieuwe auto’s goedkoper door de aanschafbelasting bpm te schrappen.

De voorstellen zijn goed getimed, omdat het Kabinet naar verwachting deze week met plannen komt om de stikstofcrisis aan te pakken.

Preken voor eigen parochie

Beide voorstellen zijn gericht op het verhogen van de verkoop van nieuwe auto’s. Begrijpelijk gezien de bron van de voorstellen. Daarmee zijn het voor het milieu en de mens niet per se de beste oplossingen. Vanuit zowel milieuoogpunt als menselijk zou het goed zijn als het aantal auto’s op de weg afneemt. Dat doe je niet door een oude door een nieuwe auto te vervangen. Dat doe je wel door te gaan denken in mobiliteitsoplossingen, zoals mobility as a service (pdf alert). Bijvoorbeeld door de hoogte van de bonus niet alleen afhankelijk te maken van de ouderdom van de auto, maar ook van het alternatief dat de eigenaar  kiest. Kiest een eigenaar er bijvoorbeeld voor om geen nieuwe auto te kopen, maar voor vervoer per (elektrische) fiets, openbaar vervoer, deelauto of deelname aan een proef voor mobility as a service dan kan dat beloond worden met een hogere bonus.

Met het voorstel voor het verlagen van de bpm is ook wat vreemds aan de hand. Het voordeel daarvan komt namelijk vooral bij leaserijders terecht, 50% van de verkoop van nieuwe auto’s stond volgens Autoblog in 2018 op naam van leaserijders. Het voorstel doet niets aan het probleem dat schone leaseauto’s massaal naar het buitenland verdwijnen na afloop van de leasetermijn. Waarna er tweedehands diesels voor terug geïmporteerd worden. In plaats van de bpm voor nieuwe auto’s te schrappen zou het kabinet er beter aan doen dat budget te gebruiken voor het in Nederland houden van schone leaseauto’s. Dat scheelt stikstofuitstoot, CO2 uitstoot en maakt het bestaande stimuleringbeleid voor elektrisch rijden kosteneffectiever. De maatschappelijke kosten van het beleid om elektrische leaseauto’s te bevorderen worden dan namelijk verdeeld over meer jaren, terwijl de kosten voor het behoud van leaseauto’s voor de tweedehandsmarkt zeer waarschijnlijk een stuk goedkoper is dan voor nieuwe auto’s.

De twee voorstellen van Bovag en Rai Vereniging zijn aardige aanzetten, het is te hopen dat het kabinet in zijn keuzes net wat verder kijkt dan het belang van brancheverenigingen.

  1. 2

    Toen Duitsland milieumaatregelen nam tegen oudere diesels werden die diesels massaal op de Nederlandse markt gedumpt. Hoe reageerde onze overheid? Die voerde een BPM bodem in van 10% zodat ze er ook na die 100 maanden nog wat aan over hield. Meer koopmansgeest dan milieudenken.

    Sowieso staart men zich bij de vervuiling door een auto graag blind op de uitlaatpijp en dan ook nog maar een zeer beperkte verzameling gassen; een wat kortzichtig -en alleen in de stad echt relevant- uitgangspunt. Want om met de uitlaat de milieubelasting van productie en sloop te evenaren moet een personenauto heel wat kilometers rijden, bij gemiddeld gebruik al gauw 8 tot 10 jaar. In die zin is een oldtimerrijder nog het best bezig voor het milieu, omdat je zo de nuttige vervuiling (het gebruik) maximaliseert. ’t Is alleen slecht voor de commercie, dus mogen we zo niet denken.

    Wat dat betreft heb ik toch al niet zo’n hoge pet op van landelijke en Europese overheden, getuige het sjoemelsoftwareschandaal. Het is tenslotte de industrie zelf die bij de overheden lobbyt voor bepaalde emissie-eisen en nu ze zichzelf daarmee in de vingers heeft gesneden, wordt zo nog ontzien ook.
    Diesel is bij uitstek een motor voor lange gebruiksuren: voor kilometervreters zoals vrachtwagens en vertegenwoordigers. Tot een jaar of wat geleden ook de kleingebruiker ineens een diesel werd opgedrongen. Die zit nu met een foute auto in zijn maag.
    Al die kopers hadden gewoon hun aankoopbedrag terug moeten krijgen, eigen schuld als VW dan failliet was gegaan. Maar too big to fail.

    Verder heb je met dat ‘binnenhouden’ van ex-leaseauto’s nog een psychologische factor. Ten eerste zullen de leaserijders er niet zo zuinig mee zijn omgesprongen als dat het hun eigen auto was, en verder moet je er toch niet aan denken dat de wegen uitsluitend gevuld zijn met vrijwel identieke saaie zwarte, grijze en zilveren koetswerken?

    Edit: en dan blijft ook nog eens de vraag: waar haal je voor al die elektrische auto’s al die stroom vandaan? Als al die mensen op vakantie gaan (vliegen moet immers ook onaantrekkelijker worden) zullen ze bovendien lange-afstandsvoertuigen moeten hebben. Of ze die dan kopen of huren: ze zullen ook moeten worden geproduceerd.

  2. 3

    @2:

    Als al die mensen op vakantie gaan (vliegen moet immers ook onaantrekkelijker worden) zullen ze bovendien lange-afstandsvoertuigen moeten hebben. Of ze die dan kopen of huren: ze zullen ook moeten worden geproduceerd.

    Een lange-afstandvoertuig op elektriciteit noemen ze een trein en die bestaan al een tijdje.

  3. 4

    @3: En daar valt ook nog een boel te verbeteren. Niet alleen qua capaciteit, ook in de organisatie. De Europese spoorwegmaatschappijen zijn nu nog teveel een verzameling protectionistische nationale kruideniers, elk met hun eigen veiligheidsstandaarden. Zie de klucht met de drielandentrein Aken-Maastricht-Luik.
    Zelfs een intercity Amsterrdam-Heerlen-Aken wil maar niet van de grond komen: https://www.ovpro.nl/trein/2019/11/11/ns-moet-werk-maken-van-intercity-amsterdam-aken/?gdpr=accept

  4. 7

    @4: Uiteraard, maar dat is enkel realiseerbaar in de EU, de aansluitingen naar de EU van derde landen ga je nooit kunnen harmoniseren.

    Simpel voorbeeldje, de russen zijn zo paranoide geworden door Wo2 dat ze never nooit in zullen stemmen met harmoniseren met de EU omdat in hun ogen de NAVO bij een oorlog gebruik zou kunnen maken van het Russische spoor stelsel zonder ladingen te moeten overlaten (dit was 1 van de grote problemen die de Duitsers hadden in WO2 kwa bevoorrading van de troepen.

    Dat gezegd hebbende, ik persoonlijk vind vliegen echt helemaal niks, het is een bus met vleugels, verschrikkelijk zeg.

    Doe mij de trein maar waarbij de reis een avontuur op zich is ipv als sardientjes in een vliegende bus gestampt te worden, dus wat mij betreft komt er een waar mogelijk een spoor verbinding vanuit europa

  5. 8

    @7: Dus die Russen denken dat:
    A] de Navo dezelfde fout als Napoleon en Hitler wil maken en
    B] daarbij dat land diep genoeg binnendrinkt, en
    C] zijn goede spullen aan het Russische spoor toevertrouwt èn
    D] de Russen zelf geen tactiek van verbrande aarde zullen toepassen.

    Jammer dat luxe treinreizen, zoals de Oriënt Express voor een gewone sterveling onbetaalbaar zijn. Ik zal nog wel even moeten teren op de (natuurlijk steeds mythischer wordende) herinnering aan de Mitropa.
    Van mij mag ook deze zo weer terugkomen.

    @5: China legt die sporen ook gewoon aan, zonder rekening te houden met de mensen naast het spoor.
    Kijk eens naar het Duitse Rijndal, met op beide oevers een zeer druk bezet dubbelspoor, daar worden de bewoners op die verder zo pittoreske plek horendol van elke vijf minuten een goederentrein die aan veel minder strenge geluidseisen hoeft te voldoen dan een passagierstrein. Het hele Noord-Zuid -goederenspoorverkeer van Europa gaat daarlangs. Wie het zich kan veroorloven verhuist naar boven, het dal uit naar het plateau. Willen we dat op nog meer plekken?

    De essentie is eigenlijk dat we onze vervoersbehoefte moeten zien in te perken. Maar veel bazen over een kantoortuin willen hun ondergeschikten in die tuin zien zitten; als die mensen thuiswerken voelen ze zich geen baas meer.

  6. 9

    @5 In Italië is er kort geleden nog een kabinet gevallen over o.a. de aanleg van HSL traject. De realiteit is dan ook weerbarstiger. (Moet je je voorstellen dat EU federalisten zoiets dan gaan doordrukken, dan is het hek al helemaal van de dam..)

    @7 De EU lijkt me sowieso genoeg, zou me niks verbazen als je dan al 95% van de gewenste reisbewegingen afdekt.

    @8 Laatste alinea, precies, idem voor goederenvervoer, maar dat strookt niet met het paradigma van eindeloze groei. Ook een-na-laatste legt de vinger op de zere plek. Zie hiervoor ook HSL ambities (al decennia lang inmiddels) in Californië, je wilt niet weten wat er bij komt kijken om al die kleine perceeltjes te kopen (hoewel het project natuurlijk ook gebukt gaat onder veel mismanagement).

  7. 10

    @7: Als het binnen de EU eens gerealiseerd werd, was dat al een hele stap. Uiteindelijk willen de meeste Europeanen toch op vakantie naar Toscane of de Spaanse kust en niet naar Tomsk of Moermansk.

    @1: Bedoel je dat nou serieus? Ik zie het al gebeuren dat men massaal afgereden karretjes uit Oost-Europa gaat ophalen om ze hier met sloopwinst te verkopen aan de Nederlandse overheid.

    Ik geloof verder ook niet zo in het voorstel van #0, omdat eigenaren nogal makkelijk hun “alternatief” kunnen wijzigen na de inruil.

  8. 11

    @10:We hebben eerder een sloopregeling gehad. Ee waren voorwaarden. Zo moest de auto op je naam staan en moet deze verzekerd zijn. De auto moest voorzien zijn van een Nederlands kenteken en een APK die nog minimaal 3 maanden geldig is. Voorwaarden kan je uitbreiden door ook te verlangen dat een auto minimaal een jaar op je naam moet staan. Denk je dat het dan nog aantrekkelijk is om een afgereden karretje te gaan halen?

    Het enige nadeel aan een sloopregeling is dat het de staat geld kost.

  9. 13

    @2: [ zullen ze … lange-afstandsvoertuigen moeten hebben. … ze zullen ook moeten worden geproduceerd. ]

    We “moeten” iets heel anders.
    We moeten af van het idee dat je 400 km op één lading moet kunnen rijden en dat je in 5 minuten moet kunnen opladen.

    Je moet een auto die 363 dagen per jaar minder dan honderd kilometer (woon-werkverkeer) per dag aflegt niet kopen om er in één dag mee naar Zuid-Frankrijk te kunnen rijden.
    Je koopt toch ook geen 3 afwasmachines omdat met kerst al die gourmetzooi niet in één keer in de machine past?

    Als mensen Zuid-Frankrijk en 400km nu eens loslaten en de dagelijkse praktijk omarmen, dan zouden ze veel eerder voor een volledig elektrische auto kunnen kiezen.

    P.S. Ik wil graag een auto waar maximaal 2 personen in kunnen. Want als ik geen zinloze 180km/u sportwagen wil kopen, ben ik op de standaard gezinswagen met minimaal 2 overbodige zitplaatsen aangewezen. En dat terwijl het aantal single-huishoudens binnenkort de 3 miljoen aantikt. En ook tweepersoons huishoudens hebben vaak niet meer dan twee zitplaatsen nodig.

    P.S. P.S. Wel iets ruimer dan een Smart graag…

  10. 14

    [ 50% van de verkoop van nieuwe auto’s stond … op naam van leaserijders. ]

    Hoog tijd om die totaal marktverstorende leasepraktijken helemaal af te schaffen.
    Zorg voor een redelijke kilometervergoeding maar voor de rest rijd je maar in je eigen auto.
    Ik voorspel een krimp in het totale aantal auto’s, het gereden aantal kilometers en de auto’s zullen veel minder SUV zijn, maar doorgaans kleiner en zuiniger en langer in eigen bezit.
    Beter voor milieu, fijnstof, stikstof, PFAS en de belastingbetaler.
    En menig werkgever zal blij zijn van die rompslomp en administratie af te zijn.

    Win-win-win-win.