Bij berichten over mogelijke lege stoelen tijdens het WK gaat de discussie meestal over de hoogte van de ticketprijzen. Die prijzen zijn hoog, en volgens de FIFA wordt de organisatie daartoe gedwongen. Dat weten we inmiddels wel. Interessanter is een andere vraag: wat als volle stadions simpelweg geen prioriteit zijn?
Dat klinkt misschien vreemd voor een sportorganisatie. Je zou verwachten dat het grootste voetbaltoernooi ter wereld er alles aan doet om iedere beschikbare stoel te vullen. Volle tribunes zorgen voor sfeer, betere televisiebeelden en een overtuigend bewijs dat het WK leeft onder supporters. Toch is dat alleen logisch als het doel daadwerkelijk een vol stadion is, en voor de FIFA hoeft dat niet zo te zijn.
Een organisatie die vooral naar inkomsten kijkt, hoeft niet iedere stoel te verkopen. Sterker nog, het kan financieel aantrekkelijker zijn om minder kaartjes te verkopen tegen hogere prijzen dan een stadion tegen lagere tarieven vol te krijgen. In dat model vormen lege stoelen geen probleem. Ze zijn een geaccepteerd neveneffect van een strategie die op maximale opbrengst is gericht.
Dat maakt de berichtgeving over onverkochte kaarten en woekerprijzen ook minder verrassend. Het grootste voetbaltoernooi ter wereld kampt niet met een tekort aan belangstelling. Het kampt met een tekort aan mensen die bereid of in staat zijn de gevraagde prijs te betalen. Dat zijn twee heel verschillende dingen.
De vraag is vervolgens wat de FIFA belangrijker vindt: een supporter op een stoel of een hogere opbrengst per stoel. De geschiedenis van de organisatie geeft daar weinig reden tot optimisme. De FIFA is al decennialang een instelling die haar succes afmeet aan groeiende inkomsten, groeiende reserves en groeiende commerciële mogelijkheden. Volle stadions zijn mooi. Hogere inkomsten zijn mooier.
En dat geld is natuurlijk ook hard nodig.
Niet alleen voor de organisatie zelf, die inmiddels op een schatkist zit waar menig klein land jaloers op zou zijn. Ook voor het wereldwijde netwerk van nationale bonden dat iedere de FIFA-voorzitter in het zadel houdt. Op het FIFA-congres heeft de voetbalgrootmacht Duitsland precies evenveel stemrecht als bijvoorbeeld de voetbalbond van de Cookeilanden. Dat maakt de honderden miljoenen die de FIFA via ontwikkelingsprogramma’s over de wereld verdeelt meer dan een liefdadigheidsproject. Het is ook een buitengewoon effectieve manier om ‘vrienden’ te maken.
En wie stemmen nodig heeft voor de volgende verkiezing, kan moeilijk genoeg geld hebben. Misschien moeten we daarom anders kijken naar de discussie over lege stoelen. Niet als een half raadsel bij het populairste voetbaltoernooi ter wereld, maar als een logisch gevolg van de prioriteiten en hiërarchie van de organisatie erachter.
Voor supporters en voetballers is een vol stadion het doel. Voor de FIFA en specifiek de voorzitter lijkt het stadion vooral een middel. En zolang de kas gevuld blijft, hoeft de tribune dat niet per se te zijn.
Reacties (2)
Maar wat is het alternatief? Moeten rijke, grote voetballanden de dienst uitmaken? Dat lijkt me ook niet zo’n fijn plan. Gelijke stemmen voor iedereen is volgens mij de beste optie.
Die machtige landen hebben dan nog altijd andere opties om macht uit te oefenen, zonder de kleintjes te onderdrukken. Dreigen om een WK te boycotten, bijvoorbeeld. Of zelfs dreigen om uit de FIFA te stappen, vanwege alle corruptie en machtsmisbruik. Maar daar hebben ze het lef niet voor. Of ze vinden hun eigen commerciële belangen te belangrijk. Maar als een aantal grote Europese bonden op deze manier samen zou werken, zouden ze een heleboel voor elkaar kunnen krijgen. Zonder de kleintjes hun stemrecht af te nemen.
Ik vind het lastig. Als een bond maar een paar honderd spelende leden heeft, waarom moet die stem even zwaar gehoord worden als Nederland met ruim een miljoen leden? Ik denk niet dat *rijke* voetballanden de dienst moeten uitmaken, maar de macht van de kleintjes is relatief gigantisch, terwijl ze geen daadwerkelijk belang hebben.