WW: Trapontwerp kan levens redden

De woensdagmiddag is op GeenCommentaar Wondere Woensdagmiddag. Met extra aandacht voor de nieuwste ontwikkelingen in Wetenschap- en Techniekland.

Monumentaal trappenhuis in Londen (Foto: Flickr/nick.garrod)

Ondanks alle pogingen die ondernomen worden om Amerikanen gezonder te laten leven blijkt volksziekte nummer één, obesitas toch een stuk moeilijker in te dammen dan gehoopt. Het verwijderen van snoep- en frisdrankautomaten, het helpt allemaal weinig. Na de vele dietisten en fitnesscoaches zijn de architecten de nieuwste beroepsgroep die wordt ingezet om het overgewicht tegen te gaan. Hun opdracht: ontwerp betere trappen(huizen).

Traplopen is, zoals bekend, een enorm goede manier om structureel overgewicht tegen te gaan. Maar de erg diep weggestopte, slecht verlichte trappenhuizen worden in gebouwen in de Verenigde Staten vooral gezien als nooduitgangen, niet als alternatieven voor de lift. Dokter Ishak Ramsi bepleit nu in een artikel in het Southern Medical Journal dat het verbeteren van het ontwerp van trappenhuizen kan leiden tot drastische verbeteringen in de volksgezondheid. Co-auteur is zijn vrouw Nardine Mansi, een architect van beroep. De auteurs bepleiten dat trappen een veel centralere plek moeten innemen in een gebouw. En mensen moeten verleid worden om de trap te nemen: tapijt op de treden, muziek in het trappenhuis en – hoe Amerikaans wil je het hebben – motivational signs ophangen, het werkt allemaal.

Over het precieze ontwerp van de trappen zelf zeggen de auteurs weinig. Maar over trap-ontwerp is elders genoeg te vinden en daar maken we kennis met een geheel nieuwe terminologie van trappen. Het blijkt niet zomaar om een hoopje hout te gaan, nee, we hebben op- en aantreden, voor- en achterhouten, wellen en wellatten, trapbomen en stootborden.

Vooral de verhouding tussen de optrede en de aantrede bepalen het ‘gevoel’ van een trap: De vuistregel voor de precieze verhouding tussen de twee is te vinden in de trapformule:

2 x optrede + 1 x aantrede = 570 – 630 mm

Als de optrede veel groter wordt dan hebben we te maken met een steile trap, bij een grotere aantrede spreken we van een luie trap. Een goede verhouding is van levensbelang: zo heeft onderzoek uitgewezen dat in Groot-Brittannië in 1995 497 mensen omkwamen door een val van de trap en nog eens 230.000 mensen gewond raakten. De onderzoeker Michael S. Roys bepleitte dat diepere trappen (die horizontaal meer afstand overbruggen) veiliger zijn.

Dus timmerlui, aannemers en architecten: neem je verantwoordelijkheid en bouw veilige, gezonde trappen!

  1. 1

    Zit wel wat in. Voor de meeste openbare gebouwen met meer dan 4 verdiepingen geldt dat als je naar binnen loopt, je recht tegen de lift aan loopt (pardon, vaak liften, want om te voorkomen dat je er lang bij moet wachten, zijn er gewoonlijk twee voorzien). Die is altijd direct bereikbaar en in het oog vanuit de ingang. Trappen daarentegen zijn vaak verborgen en gewoonlijk ook verder weg vanaf de ingang. Vaak zijn ze verpakt in een trappenhuis, met nog een extra deur (niet automatisch, in tegenstelling tot die van de lift), om ze nog meer aan het zicht te onttrekken.

  2. 2

    ja, volgens mij is het in de meeste Europese gebouwen minder prominent dan in Amerikaanse. Dat zal wel komen omdat er veel oudere gebouwen staan uit tijden dat er nog geen liften waren.

  3. 3

    Zit wat in. Maar hoe vaak loop je nou trap ? Wij hebben ook 2 trappen in huis. Ze nopen je wel tot rustig lopen. De buren hebben er ook al mee kennis gemaakt. Allemaal zijn ze een keer van de trap gevallen. Waar bij de vader een nieuwe heup kreeg. Tsja, je moet ook maar geen knuffels links en rechts neerzetten. En dan de trap afstormen. Daar zijn trappen ook niet voor bedoeld. Met een trappenhuis valt goed te leven. Ik had er 1 in m’n vorige huis en woonde boven aan op de 3de. Als het warm was was het geen pretje. Dan was je blij dat je zat. Trappen verdienen wel een extra aandachtspunt. Muziekje in de lift ? Waarom dan niet in het trappenhuis ? Geen zware deuren.

  4. 4

    @3: Helaas beperkt het zich niet tot oude gebouwen. De beschrijving die ik doe geldt (onder andere) voor de vier universiteitsgebouwen waar ik vaker te vinden ben, neergezet in de periode 1990-2006. Voor allemaal geldt dat de lift prominenter in beeld is (en dichter bij de ingang), voor drie van de vier dat je twee deuren moet openen om één verdieping omhoog te traplopen, waardoor het gek genoeg vaak trager is trap te lopen dan de lift te nemen voor één verdieping (in tegenstelling tot voor 4-5, als mensen toch liever de lift gebruiken). Je zou bijna denken dat de universiteit er een trapontmoedigingsbeleid op na houdt (al trek ik me daar niets van aan).

  5. 5

    In de FEW aan de VU bevinden de liften en de trap zich in dezelfde (lelijke) ruimte. Ik nam altijd de trap voor +3 verdiepingen, -4 verdiepingen. Anders nam ik de lift.

  6. 9

    Ik heb in het Dijkzigt ziekenhuis gewerkt iets meer dan 11 jaar geleden. Tijdens bezoekuur stuitte de bezoekers meteen op de grote (transport-) liften. De trappen waren aan de achterkant en de kleine liftjes ook. De grote liften hebben 2 ingangen.
    Je begrijpt dat dat een drama was, want men kijkt niet 5 meter verder. Je kunt links en rechts om die grote (3 stuks) liften.
    Het ziekenhuis zelf ging er ook slordig mee om natuurlijk. Als transporteur was dat gewoon niet leuk meer. Als er 1 lift kapot was op Noord kon je naar Zuid door lopen of wachten.
    Maar 9 verdiepingen vanaf de eerste.
    De begaande telt daar niet mee. Is geen gewone ingang.

  7. 10

    Ik zat te denken, je kan het natuurlijk ook omdraaien en gewoon liften onaantrekkelijker maken: nog iets kleiner, spiegels eruit, lekker traag, onduidelijke knoppen. Iedereen is toch wel een beetje claustrofobisch, dus dat moet de mensen de trappen wel opjagen :)

  8. 11

    Ja zeg, wat dacht je van helemaal geen hoogbouw?
    Een beetje bedrijf of kantoor van formaat en de OR eist fietsen in het gebouw. Ook gezond natuurlijk.
    En woningen zouden zo groot gemaakt moeten worden dat een loopje van woonkamer naar toilet al gauw een kwartiertje kost.
    Zeg niet dat het een idioot idee is. Er zijn namelijk van die woningen/

  9. 12

    Er zijn van die woningen, Peter ? Zeker het huis van Bill Gates ? Heb je niet eens een sportzaal nodig.
    Maar dan ga je de wc-beurt uitstellen totdat je op klappen staat.
    Lijkt me ook niet gezond.
    Gebeurde natuurlijk vroeger ook toen het toilet buitenshuis stond.
    Lekker bij noodweer en als het diepvroor zoiets als in een vriezer. Snijdende windje van 6. Siberische kou.
    Ik denk dat ze daar helemaal niet meer naar de wc konden in de winter.
    Je ontlasting was al bevroren voordat het de bodem raakte.
    En in Canada.

  10. 13

    Deze redt geen levens en zal ook geen doden op zijn geweten hebben maar de irritantste luie kudttrap is die voor de Rotterdamse koopgoot. Brede lage treden, 1 trede is te weinig en 2 net weer iets teveel om te overbruggen. Leuk is wel weer die glijbaan – bij nat weer – naast de trap.