Schreeuw

de schreeuwWeet u het nog, voor welk een duivels dilemma we geplaatst werden bij het referendum over de Europese Grondwet? Als we niet voor stemden, zo waarschuwde het kabinet bij monde van Laurens Jan Brinkhorst, dan zou het licht uitgaan in Europa. Zouden we wel voor stemmen, dan zou Nederland volgens de SP verzwolgen worden door de Noordzee. En dus stemden we tegen, want wat heb je aan licht als je verzuipt? Dat brengt alleen maar kortsluiting.

Een week geleden was tout bakfietsend Nederland uitgerukt om middels een schreeuw, ultieme blijk van onbeschaving, bezorgdheid te uiten over de aangekondigde bezuinigingen op het cultuurbudget. In aanloop naar de actiedag was er al heftig gewaarschuwd dat bij toneelvoorstellingen die nu tien bezoekers trokken straks nog maar twee mensen zouden komen opdraven, waarna de acteurs ander emplooi zouden moeten zoeken. Maar dat niet alleen: ook de bezoekers van de Toppers en Frans Bauer zouden te lijden krijgen onder de BTW-stijging op de podiumkunsten – en dat werd dan, voor de goede orde, gebruikt als argument tegen de bezuinigingen.

Het zal u waarschijnlijk teleurstellen, maar als 2/9e van de gesubsidieerde kunst verdwijnt, want daar hebben we het over, levert dat bij mij niet direct een schrikbeeld op. Mijn jaarlijkse cultuurconsumptie beperkt zich tot het lezen van veelal buitenlandse literatuur en het bezoeken van een handvol concerten van bands waarvan ik de muziek gratis heb gedownload. Musea vind ik saai, 98% van de beeldende kunst (voorzichtige schatting) doet mij helemaal niets, toneel is vermoeiend, opera en klassieke muziek kunnen mij gestolen worden en alles wat ik dan nog vergeten ben, ben ik niet voor niets vergeten.

Dat de meeste vormen van cultuur mij als elitaire maar daarom niet minder lompe boer niet raken, wil echter nog niet zeggen dat zij geen bestaansrecht hebben. Ik betaal ook braaf mijn zorgpremie terwijl ik al zeker tien jaar geen beroep op gezondheidszorg heb hoeven doen. Kom dus maar op met die kunstsubsidies; ik ben ook weer niet zo’n barbaar dat ik terug zou willen naar de Middeleeuwen, toen er in duizend jaar niet veel meer van blijvende waarde is vervaardigd dan een handvol suffe ridder- en dierenverhalen. Wat een millennium moet dat geweest zijn: het is maar goed dat er toen nog geen brievenbussen bestonden, anders waren ze in onbruik geraakt omdat iedereen er zijn behoefte in deed – en dan hadden jullie helemaal geen baan gehad, postbodes, denk daar maar eens over na.

Dit overigens geheel terzijde.

Het is wel de vraag hoe zo’n periode van barbarij kan ontstaan; het zal niet zijn omdat men in 499 niet hard genoegd geschreeuwd heeft tegen het verdwijnen van kunst. Evenmin is trouwens aangetoond dat de middeleeuwse cultuurloze mens wezenlijk ongelukkiger was dan zijn bakfietsende pendant, dus opnieuw kun je je afvragen waar we ons zo druk over maken.

Ik maak me niet zo druk over het voortbestaan van de kunsten in Nederland. Ook van 700 miljoen kan een hoop gedaan worden, misschien zelfs wel meer (want beter) dan van 938 miljoen. Waar ik me wel druk over maak, is de onmetelijke kortzichtigheid van het kabinet. Niet alleen schiet men hier met een kanon op een mug; als men werkelijk vindt dat we collectief veel te veel betalen aan zaken waar slechts een kleine elite van profiteert, had dan gewoon 11 miljard weggehaald bij de hypotheekrenteaftrek. Ergerlijker nog is dat de bezuinigingen vergezeld gaan van de BTW-verhoging op de podiumkunsten. Het mes snijdt, of de botte bijl hakt, aan twee kanten, terwijl het verhaal zo veel begrijpelijker had kunnen zijn als men aan één kant had ingegrepen.

“Wilt u dat uw theaterkaartje niet veel duurder wordt? Sorry mensen, maar dan moeten we echt minder van die onzin gaan subsidiëren.” Hadden we niet leuk gevonden, maar was te verkopen geweest. Nog beter: “Wilt u dat die flauwekul die u zo belangrijk vindt blijft bestaan? Prima, maar dan moeten we wel uw kaartje wat duurder maken om dat allemaal te kunnen blijven betalen.”

Verhoging van de BTW om de subsidies in stand te houden: het was alleszins begrijpelijk geweest. Ik was er in een vlaag van solidaire verstandsverbijstering misschien zelfs voor naar een museum gegaan. Nu juichen we om de creativiteit van Lowlands om de kaarten voor 2011 voor de jaarwisseling alvast in de uitverkoop te doen; dan hadden we het asociaal gevonden omdat de schatkist een groot bedrag misloopt dat besteed had kunnen worden aan prachtige (maar natuurlijk zinloze) kunst.

Meer bij iamzero, @iamzero.

  1. 1

    Ik heb nooit brand in huis. Ergo, ik hoef niet te betalen voor de brandweer. Ook word ik nooit beroofd, dus vind ik ’t niet meer dan rechtvaardig dat ik niet hoef te betalen voor de politie. Ik woon hoog en droog, dus dijken zijn voor sufkutten die zo nodig beneden NAP moeten gaan wonen. En zo te zien heeft de opleiding van iamzero ook niet geholpen, dus waarom zou ik daar voor moeten betalen?

  2. 5

    Omdat dat (bijna) allemaal levensbedreigenden zaken zijn.

    In brand staan doet zeer en kan dodelijk zijn (ja, ik kauw het maar even voor je voor)

    Slachtoffer worden van misdaad is in principe ook niet echt bevordelijk voor je gezondheid ( maar ach, het is relatief dus tellen we deze niet mee)

    Dat kunst een klein beetje duurder gaat worden is niet levensbedreigend (voor mij in ieder geval)

    Voor jou wel Gronk? Of ben je gewoon zo dom dat je nog nooit hebt gehoord van: “appels met peren vergelijken?”

    Als je interessant probeert te doen wacht dan a.u.b. even tot er is (semi) vergelijkbaars uit dat lage elitaire voorhoofd van je komt…

    Laat ik maar niet vragen wat voor opleiding jij hebt genoten, misselijk gevalletje.

  3. 6

    Wel grappig dat zo iemand dan wel weer de moeite neemt om zo’n stukje te typen…

    Maar oh nee wageffe, dit debat is natuurlijk bij uitstek geschikt om jezelf te onderscheiden van “tout bakfietsend Nederland”!

    Want dáár wil je niet bij horen, natuurlijk.

  4. 8

    Wel grappig dat iemand helemaal de moeite niet neemt om bepaalde punten te weerleggen/verduidelijken.

    Het is natuurlijk veel gemakkelijker om jezelf te verstoppen onder bakfietsend Nederland.

    Misschien moet je de ‘polletiek’ in gaan…

  5. 10

    Iedereen kan een dergelijk stukje over betaald voetbal, ringleidingen voor slechthorenden of cad/cam-tekenen schrijven. Gewoon enerzijds betogen dat het onderwerp je volkomen koud laat en anderzijds dat je je nauwelijks druk maakt over het voortbestaan ervan.

    Het rare is dat ook nog weer heel veel mensen de moeite nemen daarop te reageren, hetgeen het nodige zegt over de staat van de samenleving.

  6. 11

    De auteur heeft volkomen gelijk (en schrijft het bovendien ook nog eens grappig op): het is typisch de kaasschaafmethode van bezuinigingen. Geen visie, gewoon iedereen ietsje minder. Daar is van tevoren voor gewaarschuwd, dus iedere stemmer wist precies wat ‘ie kreeg.

    Het alternatief was een PvdA die er allemaal niets aan deed, en het financierde met lenen van onze kinderen.

  7. 12

    Spijt van je VVD-stem KJ? Ook de PvdA was voor bezuinigen, alleen verantwoorder en over meer jaren uitgesmeerd. Bij de VVD kreeg je er PVV gratis bij. Slim hoor.

    Leuk stuk en volgens mij, maar ik kan er natuurlijk naast zitten, was de reactie van gronk ironisch bedoeld…

  8. 13

    @11 Over een klein jaar kan de PvdA eindelijk beginnen met het schrappen van die ene grote, onrechtvaardige subsidie van 11 miljard. Daarvan kunnen we heel wat onderwijs, zorg, kunst en cultuur bekostigen.

  9. 14

    Om in stijl te blijven: geheel terzijde bespeur ik een welhaast barbaars gebrek aan kennis van de middeleeuwen.

    Voor het overige: de dubbele bezuining op kunst en cultuur en onderwijs (middels studenten) met negatieve consequenties op kwalitatief staan in nogal schril contrast tot andere gebieden waar men niet ingrijpt of zelfs lasten verlicht (bedrijfsleven) met positieve consequenties op kwantitatief gebied. Kortom: men kiest voor centen op de korte termijn i.p.v. kwaliteit van leven, kennis en cultuur op de langere termijn.

  10. 15

    @ Gronk,
    Mijn huis is ook nooit afgebrand en ik ben ook nog nooit beroofd. Toch heb ik er totaal geen probleem mee om daar collectief aan mee te betalen. Het zijn zeer enstige gevolgen voor het slachtoffer en bovendien kan het ook mij gebeuren. Cultuur, heeft niet die noodzaak van brandweer en politie en wordt bovendien ook niet collectief gebruikt.

    Op wat dingen als musea na is cultuur gewoon recreatie, de ene gaat naar het theater de ander naar de Efteling. Als je als gezin wat krap zit sla je eerder de Efteling over dan dat je bezuinigd op belangrijker zaken, deze regering doet niet anders dat is gewoon vrerstandig. De BTW verhoging is gewoon een ordinaire belasting verhoging, die had voor mij trouwens ook weer niet gehoeven.

  11. 16

    @AB; Spijt van mijn VVD-stem ? Niet echt. Beetje. Laten we zeggen dat er geen idealen bestaan en dat ik niet had verwacht dat de VVD in zo veel macht eigenlijk niet geïnteresseerd was. Want zo lijkt het altijd wel te gaan op rechts: je stemt op de liberaal (in de hoop dat ze nu eindelijk eens een boel betutteling gaan afschaffen) en je krijgt de gelovige (die om een of andere reden altijd stiekem achter de liberaal stond). De werkelijk bevlogenen (zowel ter linker- als ter rechterzijde) zijn om een of andere reden altijd meer geïnteresseerd in verboden maken dan in verboden opheffen.

    En de PVV ? Hah – de PVV doet niks ! De PVV wordt langzaam ingemaakt. Wel, dat, of ze passen zich aan. Je denkt toch niet dat het in Den Haag iets anders is dan zwemmen of verzuipen ?

    Ik denk wel dat ik de keuze heb gemaakt voor het minste kwaad. En als je dat niet gelooft, dan kan stuurt dit misschien wel de juiste rilling langs je ruggengraat: ‘Minister van buitenlandse zaken Diederik Samson’.

  12. 17

    Ik neem het even voor gronk op: de schrijver begint met de bijzonder luie redenering “IK doe zus-en-zo niet, dus daarom dit-en-dat”. Wat vijf paragrafen later komt is van secundair belang.

  13. 18

    @jb inderdaad, de middeleeuwen hebben een hardnekkig imago van ‘dark ages’. Maar dat terzijde, wie wilt dat nu horen van een postbezorgende kunsthistoricus?

    Waar ik mij zo enorm aan stoor aan deze bezuiniging is een ‘volkse’ minderheid plots de elite is geworden dankzij machtspel op hoog niveau, waarna er niets minder dan een grote wraakactie wordt georganiseerd tegen alles wat moeilijk (lees elitair/links) is. Weg duurzaamheid, weg lastige cultuur, weg maatregelen tegen bankiers. Dit kutkabinet neemt slechts emotionele maatregelen tegen elke rationeel argument in. We mogen wel binnenkort met 130 km/uur naar het circus. Allemaal onder toezicht van stadsmariniers en animal cops. Gelukkig, want dat wat nu als de PvdA had geregeerd?

  14. 19

    @jb “barbaars gebrek aan kennis van de middeleeuwen”

    dat probleem ben ik al eerder hier tegengekomen… zodra er onwaarheid over klimaat wordt verkondigd staat iedereen op zijn achterste beta-benen (en terecht, overigens), maar over geschiedenis kan je hier de grootste onzin verkopen.

  15. 20

    @spees; O. Come. On! Cultuur-subsidies (voor zover ze ‘hogere’ cultuur betroffen) waren altijd al een sigaar uit eigen doos van de elite – ze kunnen het allemaal best betalen maar ze willen voor een dubbeltje op de eerste rang. Geen donder te maken met de verpieterende Van Goghjes die anders allemaal op straat zouden sterven; het enige effect wat al deze regelingen hebben, is dat reële prijzen voor kunst al jaren niet meer op de markt te vinden zijn, en dat al die Van Goghjes dus gewoon keiharde euro’s door de neus geboord worden, in ruil voor een paar centen subsidie.

  16. 21

    @henk en de rest: ‘ik doe x niet en daarom hoef ik er niet voor te betalen’ is een buitengewoon zwak argument. Ik heb geen rijbewijs. Waarom zou ik dan moeten betalen voor asfaltwegen? Ik heb geen kinderen, en ook geen plannen om ze te krijgen. Waarom zou ik dan moeten betalen voor kinderbijslag en kinderopvangsubsidies?

    Maar goed, als ik het zeg dan vind je het een slecht argument. Nou nog even doordenken en inzien dat wat iamzero stelt net zo slecht is. Want dat iamzero een uitzondering wil maken voor podiumkunsten heeft volgens mij iets te maken met ’t feit dat iamzero *wel* gebruik maakt van [gesubsidieerde] concerten.

  17. 22

    @gronk; De redelijkheid van communaal gedane uitgaven betwisten op basis van statistisch gebruik, is toch heel pragmatisch ? Jij gebruikt de wegen niet, maar 90% doet dat wel en als dat aantal ooit slonk tot 50% weet ik zeker dat je met je protest opeens niet alleen zult staan. Ik ken de cijfers niet, maar de overlap tussen aan de ene kant ‘opleiding, inkomen en status’, en aan de andere kant ‘hoogheid van de cultuurbeleving’ is vast heel groot. Dat betekent dat de 10% van de bevolking die het toch wel kan betalen, het overgrote deel van dit cultuur-segment consumeert. Mag je op grond van die cijfers daar dan niet tegen protesteren ?

  18. 23

    #22 postscript; Zeker als je bedenkt dat de cultuursubsidie mensen (populair maar wel in het ‘hogere’ segment) als Youp van het Hek e.d. ook subsidieert.

  19. 24

    Je hoort mij niet zeggen dat er niet gesneden mag worden in kunstsubsidies. Dat de van ’t hekjes en andere artiesten die al lang en breed binnen zijn (een borsato dan weer niet, maar goed, da’s ondernemersrisico) ook uit die ruif vreten is een gotspe IMHO. En ik kan me best voorstellen dat d’r ook kunst wordt gesubsidieerd waar werkelijk helemaal niemand op zit te wachten.

    Maar aan de andere kant, kunst heeft wel wat gelijkenissen met fundamenteel onderzoek en reclame: je weet dat 80% ‘weggegooid geld’ is en dat de overige 20% z’n geld meer dan opbrengt. Tsja, jammer dan.

    Maar als iemand aan komt kakken met ‘ik gebruik het niet en dus hoeft het niet’, dan zakt m’n broek wel af.

  20. 25

    Jij gebruikt de wegen niet, maar 90% doet dat wel en als dat aantal ooit slonk tot 50% weet ik zeker dat je met je protest opeens niet alleen zult staan.

    Ja, en da’s dus keiharde bullshit, en het geeft prima de verdomming van nederland aan. Want ik zit hier wel lekker achter m’n pc’tje op ebay te grasduinen, en hoe komen die spullen hier? En de mensen die voor het onderhoud van m’n internetverbinding zorgen, en de bevoorrading van de AH 100m verderop? Etcetera.

  21. 26

    Bullie ga eens gewoon werken i.p.v appels met peren vergelijken.

    Jij bent degene die zich drukt maakt over kunstsubsidies, ik maak me alleen druk om een idioot die de noodzaak van brandweer en politie DURFT te vergelijken met (de noodzaak)van (gesubsidieerde) kunst.

    Natuurlijk vind ik het ook prachtig om idioten zoals jij zichzelf klem te laten ouwehoeren. Je moet begrijpen dat het prachtig is om te zien hoe ‘weldenkende’ mensen zich in de meest idiote bochten wringen om hun politieke waanideeen aan de man te brengen.

    Jammer alleen voor mij dat jij niet voldoet aan de eis weldenkend….

  22. 27

    Er wordt steeds alleen maar over de ‘hogere’ cultuur gepraat: Opera, theater, Youp.

    En de lokale muziekschool, fanfare, toneelvereniging, knutselclub? Daar heeft ook alleen de ‘elite’ profijt van?

  23. 31

    @ gronk:

    Nou, ik kon #1 ook niet plaatsen omdat ik het stuk net daarvoor als inderdaad dat tegenovergestelde zeggend had gelezen. Paragraaf 3 is de “ik gebruik het niet” paragraaf en paragraaf 4 er meteen achteraan de “maar dat wil niet zeggen dat” paragraaf. Wat is nu het punt?

    (als het hierboven al ergens staat moet je me vergeven dat ik het gemist heb tijdens het waden door de Bullie’s, Henk’s en AntonB’s)

  24. 32

    @gronk: ik weet niet of je op het stuk reageert, maar de boodschap was dus tamelijk duidelijk ‘ik gebruik het niet maar dat betekent niet dat het niet hoeft’, en de goede verstaander vult automatisch ‘integendeel’ aan. Waar je me op vast mag pinnen is dat het misschien wat minder kan, en vooral (vandaar de parallel met de grondwetcampagne in het begin) dat er wat mij betreft wat gemakkelijk angst wordt gezaaid, terwijl het waarschijnlijk wel los zal lopen met de kaalslag.

  25. 33

    maar de boodschap was dus tamelijk duidelijk

    Harharhar. Ik vind ’t een warrig stuk. Gratis tip voor je: volgende keer duidelijker opschrijven wat je bedoelt. Eerst 4 alinea’s terzijde stellen ‘ik gebruik het niet en dus mwoch’, dan ‘nou, het had ook anders gekund, maar aan de andere kant, cultuur zal ’t wel overleven’ — spijt me zeer hoor, maar da’s nou niet echt een *betoog* ergens voor.

    Het beeld wat ik krijg is dan toch meer dat je ’t allemaal wel best met vind maar dat je nog wat wijsneuzerigs wil zeggen over de manier waarop je ’t komende beleid uit had willen voeren.

  26. 36

    Ik vond het een goed stuk, en de skill “begrijpelijk lezen” gaat zo te zien in NL ook al achteruit.

    Overigens ben ik van mening dat iedereen die nog het woord “elite” gebruikt voor andere mensen, in zo’n mate aan minderwaardigheidscomplex lijdt dat ze inderdaad als untermensch behandeld mogen worden. Wat betreft iedereen die “elite” gebruikt om zichzelf aan te duiden, dito.