Schaalvergroting in de wetenschap

Na decennialang een beschermde status te hebben genoten, wordt de wetenschap steeds meer de maat genomen door de maatschappij. Een goed voorbeeld is schaalvergroting: was dit al geruime tijd het toverwoord voor kwaliteitsverbetering in bedrijven en overheidsinstanties, nu moet ook het wetenschappelijke bedrijf hieraan geloven. Het aantal consortia en samenwerkingsverbanden tussen verschillende academische instanties is de laatste jaren exponentieel toegenomen, en de beide Amsterdamse universiteiten koersen zelfs op een fusie af. Onder academici roept deze bestuurlijke schaalvergroting grote weerstand op. Paradoxaal genoeg is het inhoudelijk wel gebruikelijk om de handen ineen te slaan. Onder de noemer Big Science zijn er ambitieuze onderzoeksprojecten gerealiseerd, die de draagkracht van afzonderlijke instituten te boven gaan. In mijn vakgebied, de elementaire deeltjesfysica, worden de grote ontdekkingen tegenwoordig gedaan door internationale collaboraties. Een voorbeeld is CERN, de deeltjesversneller vlakbij Genève, waar afgelopen jaar het Higgs-deeltje is ontdekt.

Geen bal op tv | Pinguïns undercover

COLUMN - Ik zocht op Uitzending Gemist naar iets om mijn zoon voor te schotelen, zette ‘Pinguïns undercover’ op en ging aan de kokkerel. Een paar maanden geleden zou hij gewild hebben dat ik iets anders had opgezet, maar dankzij de onvolprezen Freek in ’t Wild (zoals mijn zoon de hyperenthousiaste bioloog Freek Vonk noemt) begrijpt mijn zoon dat dieren interessant kunnen zijn.

Terwijl ik de tafel dekte, hoorde ik de voice-over vertellen dat een pinguïnkuiken het moeilijk had. Zo moeilijk dat hij stierf. De moederpinguïn kon het niet accepteren. Ik zag een klein, stijf bevroren pinguïnkuikentje op de grond liggen. De moederpinguïn wilde het weer onder haar lijf schuiven. Het mocht niet baten. Hartverscheurend tafereeltje. 
‘Aah,’ zei ik, vol van medelijden.
‘Waarom zei je aah?’ vroeg mijn zoon.
‘Omdat de babypinguïn dood is,’ zei ik.
‘Waarom is ie dood?’ vroeg mijn zoon.
‘Hij is doodgevroren,’ zei ik.
‘Wat is hij?’
‘Doodgevroren?’
‘Waarom is hij doodbevroren?’
‘Omdat het daar veel te koud is en zijn moeder ‘m niet warm kon houden.’
‘Waarom kon z’n moeder hem niet warm houden?’

Afijn, u begrijpt dat dit gesprek nog wel even door ging. Mijn zoon vindt de dood al moeilijk te begrijpen (en terecht), dat pinguïns hun kinderen in de ijzige kou ter wereld brengen met het risico dat ze dood vriezen, ging er bij hem niet in.

Steun ons!

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Foto: Roel Wijnants (cc)

Islam en feminisme

OPINIE - Het fenomeen hoofddoek levert gegronde aanleiding voor een feministische kritiek op de Islam.

Een tijdje terug verscheen een column van Asha ten Broeke in de Volkskrant, waarin ze haar afkeuring uitsprak over het gegeven dat in sommige kringen feministische argumenten selectief worden gebruikt om moslims mee aan te vallen.

Volgens Ten Broeke wordt daarbij namelijk nogal opzichtig met twee maten gemeten:

In onze samenleving worden de acties, woorden en vragen van moslims door een luidruchtige groep roeptoeters voortdurend langs een andere meetlat gelegd dan die van andere groepen. Zo leidde het feit dat de VU een islamitische gebedsruimte heeft waar mannen en vrouwen apart bidden tot verontwaardiging, maar geen stofje waaide op toen in het Volkskrant Magazine stond dat de hippe evangelische City Life Church op sekse segregeert.

Nu is Nederland inderdaad geen feministisch paradijs. Vrouwen verdienen minder dan mannen voor vergelijkbaar werk. Jonge meisjes worden nog steeds stelselmatig richting de roze speelmeuk, onpraktische kleding en zorgzaamheid gedrongen. De woorden van Simone de Beauvoir ‘Je komt niet ter wereld als vrouw, je wordt vrouw,’ hebben hun relevantie nog lang niet verloren.

Dit laat echter onverlet dat de situatie in de islamitische wereld (en onder autochtone moslims) nog altijd een flink stuk erger is dan de allesbehalve perfecte stand van zaken in doorsnee-Nederland.

Foto: Jasn (cc)

In Sotsji heeft er maar één de macht

OPINIE - Natuurlijk schrijf ik dit stukje voor de kat ze kut, zoals dat zo mooi heet. Maar er is echt maar één manier om de hele bende – Poetin, Rutte, de sponsors, de koning – te kakken te zetten, en dat is niet kijken. Maar er is geen holier-than-thou sportcommentator of broodschrijver die u dat zal vertellen.

Laat mij het dan maar doen. Laat mij maar lekker dromen van een koning en een premier die zich de oren van de kop laten vriezen voor anderhalve man en een paardenkop thuis. Laat mij maar mijmeren over de Official Sponsors of the 2014 Winter Games die hun miljoenen vergeefs in de Russische maffiapot hebben gepropt, omdat er geen hond geïnteresseerd blijkt in aartscorrupte Spelen in een nauwelijks als democratie vermomde dictatuur.

U heeft de macht in Sotsji. U kunt besluiten om niet te kijken, maar vooral om produkten van bedrijven die op elke verpakking laten weten sponsor van de Spelen te zijn, links te laten liggen, juist omdat ze de Spelen sponsoren. Ze zijn heus de enige niet die mierzoete cola, fabrieksbiertjes en twijfelachtige hamburgers verkopen, dus van de honger en de dorst zult u niet omkomen.

We weten inmiddels hoe internationale sportevenementen werken. Hoe lokale wetten en regels worden opzijgeschoven, hoe mensen worden ontheemd en hoe arbeiders sterven ter meerdere eer en glorie van het grote geld. Het grote corrupte geld. En dan helpt echt maar één ding: de geldkraan dichtdraaien. Dacht u dat een hamburgerboer sponsort uit liefde voor de sport? Sponsoring gaat om meetbare resultaten. En die resultaten, die creëren wij met z’n allen. Wij hebben de handen aan de knop van die kraan.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Boliviaanse president Evo Morales door Alain Bachellier. http://www.flickr.com/photos/alainbachellier/

Miljoenen uit Argentinië, kernenergie en rolezinho’s

ELDERS - Deze week lijkt Argentinië haar schuld aan Nederland terug te gaan betalen, kiest Bolivia voor kernenergie en zorgt ‘hangjeugd’ voor opschudding in Brazilië.

De Argentijnse minister Axel Kicillof is naar Frankrijk afgereisd om te onderhandelen over het afbetalen van de schuld die de Argentijnen hebben bij de Club van Parijs. De groep rijke landen leende ruim 6 miljard dollar uit aan de Argentijnen. Door het Argentijnse default in 2001 is sindsdien echter geen cent terugbetaald. Inclusief rente is de schuld inmiddels opgelopen tot 10 miljard dollar. Nederland heeft nog 427 miljoen euro tegoed van de Argentijnen.

Het Nederlandse ministerie van Financiën bevestigt dat de afbetaling wordt besproken tijdens de bijeenkomst van de Club van Parijs. In de Argentijnse media wordt bericht dat de Argentijnse regering een deel van de schuld in cash af wil lossen. De resterende schuld moet vereffend worden door onder andere goedkope leningen te bieden aan Europese bedrijven. Het is maar de vraag of de Club van Parijs daarmee akkoord gaat.

Uw correspondent maakte samen met RTL-correspondent Peter Scheffer een reportage (video) over het onderwerp voor RTL Nieuws.

Bolivia gaat nucleair

Volgens president Evo Morales van Bolivia, is het land van plan om nucleaire energie te ontwikkelen. Sterker nog, het zou een “recht van iedere Boliviaan” zijn om toegang te hebben tot de energie. Het zijn ambitieuze plannen, gezien de gebrekkige (energie)infrastructuur van het Andesland.

De toespraak die Syrië veranderde

LONGREAD - Buzzfeed (bekend van de lijstjes en ongein) heeft een mooie longread over de afgelopen drie jaar in Syrië, aan de hand van de speech die Bashar al-Assad op 30 maart 2011 hield, toen de Arabische lente vol in gang was. Morgen beginnen in Genève de vredesbesprekingen tussen de verschillende Syrische partijen.

Vorige Volgende