Methusalem

Publiciste Karin Spaink schreef voor de Avond van de polemiek deze bijdrage over de onwenselijkheid van het eeuwige leven.

De Nederlandse Hendrikje van Andel was ooit de oudste vrouw ter wereld. Ze stierf in 2005 en was toen 115. Hendrikje was een medisch wonder: ze leek langzamer te verouderen dan anderen. Op haar 112e scoorde ze bijvoorbeeld bovenmatig goed in een geheugentest – afgezet tegen 60- tot 75-jarigen.

Hendrikjes uitmuntende conditie bleek genetisch te zijn bepaald. Onderzoek toonde later aan dat ze zeldzame genen had die haar beschermden tegen aderverkalking en allerlei hartkwalen. Zo werd Hendrikje de lieveling van wetenschappers die de levensverwachting van de mens willen verlengen. Stel je voor dat we ieders genetische klok kunnen vertragen…!

Aubrey de Grey, een Britse gerontoloog, stelde deze zomer dat we celschade binnenkort kunnen repareren; daarmee ligt preventie van ouderdomskwalen binnen handbereik. In die opvatting staat hij bepaald niet alleen. De Grey schat in dat 150 worden nog deze eeuw haalbaar blijkt. Na die doorbraak is het volgens hem een peuleschil om onze levensduur te verlengen tot 1000 jaar. In de toekomst, zo verwacht hij, gaan mensen alleen nog aan ongelukken dood.

Een geweldige bio-hack: Methusalem als ons aller voorland! Maar sta mij toe deze wetenschappelijke klok even flink te ontregelen.

Een. De omvang van de wereldbevolking wordt gereguleerd door twee fenomenen: geboorte en dood. Ons overlijden structureel uitstellen geeft een bevolkingsexplosie van jewelste. Zodra de dood onze aantallen niet langer kortwiekt, is het tegengaan van nieuwe aanwas nog het enige wat de bevolkingsgroei kan beteugelen.

Eeuwig oud worden én kinderen krijgen is een weelde die we ons niet kunnen veroorloven. Overbevolking leidt immers altijd tot ruimtegebrek, watertekort, voedselschaarste, en uiteindelijk tot oorlog. Bepaald andere koek dan de ‘ongelukken’ die De Grey als enig resterende doodsoorzaak voorziet.

Het is kiezen of delen. Wie het eeuwig leven wenst, moet zijn kinderen opofferen; wie kinderen wil, moet zelf plaats maken.

Twee. Heeft u laatst ook dat filmpje gezien van de peuter die niet begreep hoe een tijdschrift werkt, en meende dat het een kapotte iPad was? Onze wereld verandert niet langer lineair, maar exponentieel. Technologische veranderingen volgen elkaar zo snel op iedereen zélf al moeite heeft ze bij te benen. Kinderen snappen de wereld van hun ouders niet meer.

U kunt natuurlijk tegenwerpen dat we straks tóch al geen kinderen meer hebben – zie boven – en dat we met onze lange levens tijd zat hebben om elkaar bij te scholen over ons verleden. Of desnoods dat de verwarring over al die veranderingen dan tenminste een gedeelde ervaring is. Maar er is een bovengrens aan de hoeveelheid veranderingen die een mens kan verdragen. Ons leven doelbewust zo inrichten dat we de draad ervan welhaast moeten kwijtraken, lijkt mij geen goed plan.

Drie. Wie ouder wordt, krijgt steeds meer geschiedenis en wordt vanzelf conservatiever. Dat is psychologisch zelfbehoud, voortkomend uit de drang om je eigen verleden te valideren. Hoe het ‘vroeger’ ging, wordt van de weeromstuit belangrijker. Methusalem zal ten ondergaan aan zijn eigen nostalgie.

En tenslotte: wanneer de dood zeldzaam wordt, zal men hem juist meer begeren. Ik voorzie een stralende toekomst voor zelfmoordenaars.

  1. 2

    Argument 1 is duidelijk en urgent.

    Argumenten 2 en 3 vind ik een stuk zwakker. Als iedereen veel ouder wordt, zal de samenleving zich daar gewoon op aanpassen. Niets aan de hand, dus.

    Ach, ik zie over een jaar of 500 wel hoe het er dan voorstaat.

  2. 4

    http://www.youtube.com/watch?v=WYBifGynf6g
    Lyrics:

    Citadel reverberates to a thousand voices, now dumb:
    what have we become? What have we chosen to be?
    Now, all history is reduced to the syllables of our name –
    nothing can ever be the same now the Immortals are here.
    At the time, it seemed a reasonable course
    to harness all the force of life without the threat of death,
    but soon we found
    that boredom and inertia are not negative,
    but all the law we know
    and dead are Will and words like survival.

    Arrival at immunity from all age, all fear and all end….
    Why do I pretend? Our essence is distilled
    and all familiar taste is now drained
    and though purity is maintained it leaves us sterile,
    living through the millions of years,
    a laugh as close as any tear….
    Living, if you claim that all that entails is
    breathing, eating, defecating, screwing, drinking,
    spewing, sleeping, sinking ever down and down
    and ultimately passing away time
    which no longer has any meaning.

    Take away the threat of death
    and all you’re left with is a round of make-believe;
    marshal every sullen breath
    and though you’re ultimately bored by endless ecstasy
    that’s still the ring by which you hope to be engaged
    to marry the girl who will give you forever –
    that’s crazy, and plainly
    it simply is not enough.

    What is the dullest and bluntest of pains,
    such that my eyes never close without feeling it there?
    What abject despair demands an end to all things of infinity?
    If we have gained, how do we now meet the cost?
    What have we bargained, and what have we lost?
    What have we relinquished, never even knowing it was there?

    What chance now of holding fast the line,
    defying death and time
    when everything we had is gone?
    Everything we laboured for and favoured more
    than earthly things reveals the hollow ring
    of false hope and of false deliverance.

    But now the nuptial bed is made,
    the dowry has been paid;
    the toothless, haggard features of Eternity
    now welcome me between the sheets
    to couple with her withered body – my wife.

    Hers forever,
    hers forever,
    hers forever
    in still life.

  3. 5

    ik heb tijdens mijn leven de wereldbevolking zien vertweeëneenhalfvoudigen. Volgens mij ga ik de tienmiljard ook nog wel meemaken als dat in eenzelfde curve toeneemt. Zou zomaar over een jaar of 5 kunnen zijn. Dan is het toch waanzin om de levensverwachting steeds maar op te rekken?
    Ik heb nu al het gevoel in ‘gestolen tijd’ te leven. Ik ben niet zo nobel om vrijwillig m’n plaatsje af te staan, maar om eindeloos ouwe lul te zijn lijkt me ook niet zo bijzonder.

    Een tijdmachine daarentegen lijkt me wel wat, terug naar de tijd dat ik een jaar of 18 was (wat ik in m’n dromen ook nog steeds ben, compleet met paniek over schoolboeken die ik niet in m’n tas heb, roosters die ik niet ken, lokalen die ik niet kan vinden, krantenwijken waarvan ik niet weet waar ik die dingen moet bezorgen, en natuurlijk vooral meisjes waarvan ik niet weet wat ik tegen ze moet zeggen), maar dan schijnen die dimensies/parallelle universa door de war te raken. Who cares?