Maatschappelijk onverantwoord ondernemen

Deze week waren de zwarte voorspellingen van het CPB uitgebreid in het nieuws. Hoewel het nog niet echt slecht lijkt te gaan, is er toch zwaar weer op komst.
Met dat in het hoofd moest ik ineens denken aan een paar recente gesprekken die ik heb gevoerd met kleine ondernemers en ZZP-ers. Het ontbrak over het algemeen niet aan werk en opdrachten, hoewel ze er wel wat meer energie in moesten stoppen om ze te krijgen. Tevens gaven ze aan dat de tarieven en prijzen wel onder druk stonden.
Maar er werd meerdere malen een ander belangrijk signaal afgegeven. Hun opdrachtgevers/klanten betalen later dan gebruikelijk. De betalingstermijn wordt maximaal opgerekt, verlengd of vaak zelfs ruimschoots overschreden.
En dat veroorzaakt ernstige problemen. Want als je zelf wel netjes alles wilt betalen en je werknemers (of jezelf) maandelijks een salaris wilt geven, heb je cash nodig. Maar als het geld dat je van anderen krijgt steeds langer op zich laat wachten, zit je met een gat.

Het is dus niet dat je het als bedrijf slecht doet, maar je kan toch failliet gaan. Op een zeker moment kan jij de openstaande posten van anderen niet betalen, wordt de bank boos (want je had ook nog een uitstaand krediet dat niet afgelost wordt) en beginnen de boetes ook binnen te stromen. En zo valt een gezond bedrijf om.

Nu kan je natuurlijk zeggen dat het bedrijf zelf dan maar wat voorzichtiger met zijn geld had moeten omspringen of gewoon zelf al veel eerder had moeten beginnen met later de rekeningen te betalen. Maar dat is het probleem omdraaien. Eigenlijk zijn het de bedrijven en overheidsinstellingen (ja, die ook) die fout bezig zijn. Het is een bekende reflex van bedrijven in tijden van recessie om betalingen uit te stellen. Maar het is wel maatschappelijk onverantwoord ondernemen. Want door dat gedrag neemt de schade van de recessie sneller toe, zonder dat het echt nodig is. En dat zal de bedrijven zelf uiteindelijk toch ook weer raken.
Dus beste laatbetalende bedrijven en instellingen, doe maatschappelijk verantwoord zoals dat in jullie mooie jaarverslagen staat en betaal op tijd als het kan.

  1. 1

    Een vraagje: Is een link sturen naar dit artikel aan mijn tegenwoordig (soms te) laat betalende klanten verantwoord ondernemen?

  2. 3

    Zelf ook meegemaakt rond 2000 bij de breakdown van een groot telecommunicatieconcern. Je kunt zeggen dat iedereen het netjes moet doen, je kunt het ook zien als een les dat als je opdrachtgever te laat gaat betalen je beter weg kan zijn voordat grote problemen ontstaan. Signalen lezen en herkennen. Crises los je niet op met netjes zijn.

    “That’s how things go in times like this” (oid)
    Captain E. Smith, Titanic

  3. 5

    @BartB: Extra kosten maken om je geld te krijgen heb ik altijd iets absurds gevonden.
    Waarom niet een recht op boete (niet rente) bij overschrijding wettelijke termijn (30 dagen)?

  4. 6

    @Steeph, het staat je vrij om dat recht op boete in overeenkomst op te nemen natuurlijk. Probleem is natuurlijk veeleer dat partijen zich niet al te veel van overeenkomsten aantrekken. Zeker bij dienstverlening heb je als de dienst eenmaal verleend is weinig machtsmiddelen meer.

    Mijn persoonlijke ervaringen zijn nogal wisselend. Kom betalingstermijnen tegen van 2 weken en van 3 maanden.

  5. 8

    @Remco: Daarom vroeg ik me laatst ook af of een goede crisismaatregel van het kabinet een bepaalde wettelijke regeling voor dit onderwerp zou zijn. Als losse bedrijven/zzp-ers dat voor elkaar moeten krijgen, lopen ze vast in de onderhandelingen.

  6. 10

    @Marc, 9,

    Theoretisch kun je al na 1 aanmaning richting rechter/incassobureau stappen, in de praktijk doet natuurlijk geen hond dat aangezien je je klanten toch wel een beetje te vriend wil houden.

    Nederlanders, particulieren en bedrijven, vallen naar ik weet al jaren onder de slechtste betalers van Europa.

  7. 11

    Wij zouden niet overleven als we geen voorschot-nota’s zouden sturen. (catering en organisatie)
    Van Heineken krijg ik tegenwoordig overigens rente-facturen. Ook een idee.

  8. 13

    @ Martijn Tonies
    Dat was ook precies wat ik bedoelde.

    Heeft u een bron voor dat tweede of kunt u dat wellicht toelichten?

  9. 14

    @Marc: Bedrijf na 3 gegronde klachten wippen uit KvK en boete per overtreding van 30% van het gevraagde bedrag, per maand :-)

    @Jack Random: Vind ik niet. Een zekere marge moet je natuurlijk altijd hebben. Maar om overtredingen van andere bedrijven onder het kopje “risico” te scharen is het omdraaien van het probleem. Dus de directe vraag aan jou: Vind je dat bedrijven altijd binnen de afgesproken betaaltermijn moeten betalen?

  10. 15

    @steeph, ah, het belastingdienst-regime. Nobody fucks with the belastingdienst!

    Overigens vind ik dat er voor ondernemers wel al te gemakkelijk wordt geroepen dat iets ‘ondernemersrisico’ is. Zeker als het gaat om dit soort zaken, wat heel erg in de richting gaat van ouderwets machtsmisbruik.

    Ga maar na: een potje procederen kost je al snel 500 euro, en dan moet je d’r maar vanuit gaan dat de rechter de proceskosten toewijst aan de gedaagde. Hij kan ze ook bij jou neerleggen. Plus dat je de tijd die je kwijt bent aan dit soort kutgein niet kunt besteden aan je onderneming.

  11. 16

    Ik weet niet of de kredietcrisis er zoveel mee te maken heeft, sommige klanten waren altijd al laks. De kroon spant de gemeente Enschede, die na anderhalf jaar (!) een nota nog niet heeft voldaan, ook niet na aanmaningen van de deurwaarder.

  12. 19

    @Marc: Nee, waarom niet? Kennelijk is het bedrijf niet in staat een fatsoenlijke bedrijfsvoering er op na te houden. Dus vervallen alle rechten :-)

    Het gaat om het voorbeeld. Er zijn heus wel maatregelen te verzinnen waardoor bedrijven wel twee keer nadenken alvorens ze de regel overtreden.

    @sikbock: Ben jij zzp-er of zit je bij een klein bedrijf (<30 mensen)? Of heb je daar ooit gezeten?

  13. 20

    @14: Heb zelf ook wel eens 3 maanden moeten wachten (30dgn + 2maanden) en dat is erg vervelend wanneer de hypotheek betaald moet worden. En voor de duidelijkheid: het mag ook niet, iedereen zou op tijd moeten betalen (en niet door rood rijden, en het dopje op de tandpasta doen etc.). Maar ja, de wereld is niet eerlijk en dit hoort er bij. En een rechtzaak daar begin je ook liever niet aan. Na 6 weken eens een zitting, dan een uitspraak, en dan wéér wachten op je geld (reken maar niet dat ze dan opeens wél snel gaan betalen). Neup, dit is gewoon de grote-mensen-wereld. If you can’t stand the heat, stay out of the kitchen. En zorg dat je genoeg reserves achter de hand hebt, zodat je niet gechanteerd kunt worden.

  14. 21

    @ 19
    Ja hoor, de Rabobank heeft een paar conflicten over betalingen en wordt ineens uit de KvK getrapt. Of de gemeente Utrecht wordt vanwege wanbetaling maar opgeheven. ^^

    Overigens wie gaat een bedrijf aangeven als zzp-er? Krijg je meteen binnen de hele branche geen klant meer binnen.

    En keiharde maatregelen? Wie gaat die handhaven? En draagt dat nou echt bij aan een aangenaam ondernemersklimaat?

  15. 22

    @Steeph: Ja, bedrijven moeten binnen de afgesproken betalingstermijn betalen. Maar het is geen perfecte wereld, en dus gebeurd dat niet altijd, soms met opzet, soms noodgedwongen. Dus ik blijf er bij dat het ondernemingsrisico is. Maar als je wilt is dat vanuit de overheid/wetgeving vast af te dichten, en het ZZP-schap verder volkomen risicoloos te maken.

    Eerlijk gezegd, en quasi-los hiervan, stoor ik me enigzins aan de verheerlijking van het ZZP-schap, zoals ik het tenminste ervaar. Alleen een suffe lul blijft nog in loondienst, dat idee, en een ZZP-er is een echte held.

  16. 24

    @ Martijn Tonies
    Interessante artikelen. Maar heeft dit inderdaad met de wetgeving te maken of aan de bedrijfscultuur en/of mentaliteit?

  17. 25

    Jammergenoeg is het vaker beleid dan (crisis) reflex. Vooral de boekhouders van de grote organisaties weten dat je rijk kan worden van bankje spelen. Ik ben voorbeelden tegengekomen van organisaties die betaling binnen 15 dagen eisen van klanten, terwijl ze zelf een termijn van 90 dagen aanhouden. Het kwam zelfs voor dat klant tevens leverancier was en dus wel binnen 15 dagen diende te betalen, maar in dezelfde deal pas na 90 dagen betaald kreeg.

  18. 26

    Of je buffelt 4 maanden lang en wanneer het eindelijk zou moeten uitbetalen, je te horen krijgt dat je opdrachtgever failliet is….

    Dag huis, dag auto, dag “vrienden”…

  19. 27

    @Gen. Major S. Butler (goed gekozen trouwens!), #26:

    Oh ja. Da’s een bekende truc. Je laat de BV met de meeste schulden & facturen gewoon failliet gaan. Heb ook een bedrijf gekend dat die truc regelmatig toepaste. (Ging uiteindelijk zelf failliet natuurlijk.)

    Voorts: ik werk nu naast mensen van de financiële administratie. Daar zijn de collega’s per dag steeds vaker en langer bezig met het bellen van mensen en bedrijven die de facturen nog niet betaald hebben. Bijna een dagtaak.

  20. 30

    Is de 90-dagenregeling eigenlijk wel wettelijk? In dit geval gaat het om een groot bedrijf, waarbij kleinere bedrijven (geen zzp’ers, maar wel gebruikmakend van zzp’ers) al failliet zijn gegaan door deze regeling. De kleinere bedrijven moeten immers hun werknemers wel op tijd betalen, maar krijgen zelf pas na 90 dagen betaald, met alle gevolgen van dien. Het kan toch niet zo zijn dat deze regeling rechtsmatig is. Het grote bedrijf houdt op die manier alle touwtjes in handen, waardoor de kleinere kapot gaan. Ze hebben dus het monopolie. Is hier helemaal niets tegen te doen?

  21. 31

    Later betalen is voor bedrijven altijd interessant. Niet alleen nu, maar ook voor de crises al. Je kunt zelf veel doen om je geld wel op tijd te krijgen. Simpele basis-stappen zoals herinneringen en een belletje doet wonderen.
    En ja, het hoort gewoon bij het ondernemerschap en het vergelijken meet loondienst is als appels met peren vergelijken.