Kunst op Zondag | 125 tinten grijs

Oude meesters kennen we als dode kunstenaars. De vergrijzing raakt natuurlijk ook levende kunstenaars en wie weet spreken we over een jaar of vijftien van oude meesters die nog  ‘alive and kicking’ zijn.

In ‘Levenswerk’, een videowerk van Margriet Luyten, zijn negen beeldend kunstenaars te zien, die tot op hoge leeftijd actief zijn. Of waren, want inmiddels zijn vijf van de geportretteerden overleden. Ata Kandó (100 jaar), Co Westerik (90), Nono Reinhold (85) en Armando (84) leven nog.
Loes van der Horst (93), Ger Lataster (92) en J.C.J. Vanderheyden (83) overleden in 2012. Roger Raveel (91) en Henk Peeters (87) verstilden dit jaar.

De negen portretten van elk ongeveer vier minuten zijn in een loop aan elkaar gemonteerd en worden op een groot scherm vertoond. Elke kunstenaar wordt eerst met een dubbelportret in zwart-wit gepresenteerd, waarna het beeld tot leven komt en je de kunstenaars ziet spreken over ouderdom of het kunstenaarschap.

Margriet Luyten – Dubbelportret Ata Kandó, video still uit ‘Levenswerk’  2009 – 2013 (linkerfoto © Ed van der Elsken – Courtesy Nederlands Fotomuseum).
© Margriet Luyten video still Ata Kandó - Levenswerk 2013

Tot 12 januari 2014 is ‘Levenswerk’ te zien in museum De Pont te Tilburg.

“Als je oud bent, kan je veel minder”, zegt fotografe Ata Kandó in de video van Margriet Luyten. Een herkenbare constatering? Vergrijzing mag een pittig gespreksonderwerp zijn als het om kostenplaatjes en AOW-leeftijd gaat, Kandós constatering is een veel hardere waarheid.

Ik weet niet hoe u tegen uw eigen vergrijzing aankijkt, maar ik koester enige bewondering voor kunstenaars die doorwerken tot ze echt niet meer kunnen. Daarom is 125 tinten grijs vandaag een ode aan 125 nog levende beeldende kunstenaars van 67 jaar en ouder.

In dit exceldocument heeft Kunst op Zondag, met behulp van Wikipedia, ze bij elkaar gezet. In het overzicht zijn de namen van de kunstenaars gelinkt aan hun website of, als die niet te vinden was, aan de Wikipedia biografie. Er staan zeer bekende namen bij, zoals tekenaar Dick Bruna (86),  Peter Struycken (75), onder andere bekend van lichtontwerpen in de openbare ruimte, Jan Cremer (74), Wim T. Schippers (71) en Phil Bloom (68).

Hieronder een selectie uit de ‘eminence grise’ van de Nederlandse kunst.

De 100-jarige Ata Kandó is in dit filmpje aan het woord over haar werk

In de televisieserie ‘Hollandse meesters in de 21e eeuw’ waren portretten te zien van een paar ‘oude meesters’.

Herman Gordijn (81).


Jan van Munster (74).


Jan Dibbets (73).

Eric Claus (78) – Monument voor Willem Drees, Buitenhof Den Haag.
cc Wikimedia.org Eric Claus kunstwerk Willem Drees

Pat Andrea (71) – ‘Indoor of een stapje terug’, 1972-1973.
cc Flickr Henk-Jan Kooiman photostream Pat Andrea Indoor of een stapje terug 1972-73

Een filmportret van beeldhouwster Eja Siepman van den Berg (70).


Mist u een kunstenaar in de lijst? Gooi het in de reacties.
Oh ja, van Margriet Luytens ‘Levenswerk’ is ook een boek verschenen dat in de kunstafdeling van Sargasso’s shop verkrijgbaar is.

  1. 2

    @1: Ik kwam er op dankzij de tekst op de museum-site: “Het meest veelzeggend zijn echter de momenten van verstilling en intimiteit waarin zij iedere behoefte om de schijn op te houden, achter zich hebben gelaten”.

    En ja, een stapje verder en ze laten echt alles achter zich. Vallen helemaal stil.

    Jawel, Klaas Gubbels (80 jaar) staat in de lijst. De lijst pretendeert geen volledigheid. Moet bijvoorbeeld Leo Vroman, 99 jaar en Nederlands-Amerikaans dichter, (toneel)schrijver, tekenaar, schilder, bioloog en hematoloog er niet bij? Ik twijfelde er over omdat hij amper bekend is als beeldend kunstenaar, maar ga hem toch maar toevoegen.