ANALYSE - Deze week debatteert het parlement over het lot van Martin van Rijn. Struikelt hij over de chaos bij de Sociale Verzekeringsbank? (SVB) Op zich zou daar niets op tegen zijn, want de regels van het spel zijn nu eenmaal zo. Ook als je er niets aan kunt doen als bewindspersoon, je bent verantwoordelijk en de rituele reiniging moet geschieden.
Wat er natuurlijk wel op tegen is: Martin van Rijn is een prima bewindspersoon en teloorgang van zijn politieke en bestuurlijke talenten zou jammer zijn. Waarom? Omdat de problemen rond de uitvoering van de decentralisaties iets voorspellen, waar nog weinig over is gesproken: verlies aan vertrouwen bij de “brave burger”.
Dat is wel vervelend, maar nuttig voor de verandering in het sociaal domein. Dat is een rare stelling, die toelichting verdient. Daarover gaat de rest van dit verhaal.
Mensbeeld en politiek
Judith Wolf, hoogleraar Zorg te Nijmegen, noemt “zelfbepaling” wezenlijk voor de drie basisbehoeften van mensen:
- Autonomie, waarmee levensdoelen, horend bij de eigen aard worden gekozen,
- Competenties, voor het zelfvertrouwen en het vermogen die doelen na te streven,
- Verbindingen met anderen, die veilig en betekenisvol zijn.
(“Niemand tussen wal en schip”, door Judith Wolf, p.23)
Het is een constructie van een mensbeeld dat goed past bij de politieke sfeer in de huidige coalitie van VVD en PvdA, die poogt de “participatiesamenleving” vorm te geven. Dit mensbeeld van Wolf is gebaseerd op onderzoeken en bijdragen van velen. Het is misschien geen toeval dat het ook een mengsel is van liberale en socialistische denkbeelden over de mens. Het zijn mensbeelden, die de groei en bloei van politieke verenigingen sterk bepalen. En die mensbeelden bepalen ook oordelen over hoe de zorg geregeld moet worden.