2010: Het jaar dat de RPCU uit de politiek verdween

Op Sargasso bieden we regelmatig ruimte voor gastbijdragen. Dit maal een stuk van Pieter Rietman.

Toen op 4 maart het stof neerdaalde en PVV en D66 de gemeenteraadsverkiezingen hadden gewonnen bij een belachelijk lage opkomst, had niemand oog voor Vlissingen. In de gemeente Vlissingen verdween op die dag de Rechts Protestants Christelijke Unie uit de gemeenteraad. Cock Kapaan, het laatst overgebleven orthodox-gristelijke raadslid, te herkennen aan zijn r-vormige snor, nam op 10 maart afscheid van zijn oud-collega’s. Ruim veertig jaar provinciaal fundamentalisme kwam ten einde op 10 maart 2010.

Na een laatste gesprekje met zijn vrienden van het CDA deed Cock zijn waxjas (praktisch doch voorkomend) aan, trok aan zijn pijp en stapte in zijn Volkswagen.

Ik verzin dit niet. Ik kom uit Vlissingen en vele Vlissingers kunnen de r-vormige snor, de waxjas, de pijp en de Volkswagen bevestigen. Vele provincialen met mij kunnen dit algemene beeld bevestigen. Ik ben er godzijdank nooit geweest, maar in Wymbritseradiel, Groote Keeten en Vortum-Mullem hebben ze vast ook hun eigen Cock Kapaan. “Even zwaaien jongens, daar loopt Cock met zijn Labrador!” klinkt het daar nog altijd op het marktplein, of bij de Intratuin. Al die uit klei opgetrokken buurtschappen hebben zo hun eigen dorpsraad of buurtschapoverleg en daar is Cock dan een graag geziene gast. Brrrrr.

Omdat te veel horror niet goed is voor een mens, vertrok ik een jaar of zeven geleden uit Vlissingen. In Amsterdam zit er geen RPCU in de raad. Mijn stadsdeelraad, Centrum, kent geen vertegenwoordiging van CDA of CU en is daarmee 100% seculier-progressief. Terecht. Amsterdam is een stad waar je, mocht je dat willen, verkleed als gigantische penis over straat kunt zonder al te veel problemen. Ik heb nooit die behoefte gevoeld, maar vind het een erg geruststellend gevoel dat dit wel gewoon mag. Ik hoop dat de rest van Nederland mij die vrijheid gunt, zoals ik Vlissingen een raadszetel voor Cock Kapaan gun.

De realiteit is anders. Flink wat onderzoeken, het meest recent die van prof. Joop van Holsteijn van de Universiteit Leiden, laten zien dat de landelijke electorale bewegingen steeds meer de lokale bewegingen bepalen. Een daarmee samenhangende ontwikkeling is er in de tegenstelling tussen de progressieve Randstad en de conservatieve ‘rest van Nederland’. Het Nationaal Kiezers Onderzoek (NKO) laat zien dat die tegenstelling door de jaren heen steeds minder scherp wordt. Het CDA is niet meer de grootste partij in Tilburg en Maastricht. En wat is er trouwens gebeurd met het communistische bolwerk Oost-Groningen? De NCPN is op sterven na dood.

Deze tendens is schadelijk voor de democratie. Als lokaal bestuur qua politieke kleur lijkt op nationaal bestuur, is er één reden minder om het land decentraal te besturen en lokale verkiezingen te hebben. Als Amsterdammers door te stemmen in ieder geval hun stad kunnen behouden voor GroenLinks of D66 en Eerbekenaren door SGP te stemmen hun dorp kunnen behouden voor de Toorn en Roede van de Almachtige Schepper, stemmen er meer mensen. En elke motivatie om mensen naar de stembus te krijgen is er één, zeker als je bedenkt dat de opkomst op 3 maart 56% was. 56! Thorbecke draait zich huilend om in zijn graf terwijl hij om zijn moeder roept. Bij wijze van spreke dan.

Om de lokale democratie te redden wil ik een SGP zien die zich in Staphorst uitspreekt tegen zo ongeveer alles wat zich na de Augsburgse Godsdienstvrede van 1555 aan moderniteit heeft ontwikkeld. Ik wil een SP zien die in Scheemda en Reiderland het kapitalisme helemaal kapotmaakt en elke tegenstander uitscheldt voor fascist. Laat dan ook D66 Amsterdam het Paleis op de Dam innemen en er weer een stadhuis van maken. En Cock Kapaan? Als hij zich hardop uitspreekt voor zijn geborneerde orthodoxe provincialisme, komen er vast weer genoeg stemmers opdagen om hem in 2014 in de Vlissingse raad te krijgen. Op het feest van de democratie kunnen soms ongenode gasten komen. Daardoor blijft het een feest en wordt het nooit een besloten borrel.