Crisis | Verzadiging, overcapaciteit en een dreigend olietekort

Financiële en economische ramptijdingen slaan ons om de oren. De aandelen zijn nog lang niet onderaan de glijbaan, zo lijkt het. En de bestedingen zakken overal weg, zelfs in China. Massaontslagen beginnen de kop op te steken. Maar als je nou vraagt hoe dit komt, dan krijg je alleen dat slappe praatje van “gebrek aan vertrouwen”. Niemand lijkt dieper door te vragen waar dit gebrek aan vertouwen dan vandaan komt. Want er moet natuurlijk iets aan de hand zijn. Anders is zo’n wereldwijde malaise moeilijk te verklaren. Strikt genomen is de wereld nu namelijk niet anders dan pakweg tien jaar geleden. Mijn idee is dat er sprake is van een samenloop van drie min of meer onafhankelijke processen, die ieder voor zich misschien niet zo desastreus geweest zouden zijn, maar samen een noodlottige draai aan de geschiedenis dreigen te geven. Die processen zijn het dreigende opraken van olie en grondstoffen, het feit dat de wereldwijde productiecapaciteit veel harder gegroeid is dan de vraag en het verzadigd raken van de markt.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Vrijdag vraag | bonussen

VrijdagVraagteken
Is het beperken van de bonussen op basis van de aandelenkoersen als beloning voor de top van bedrijven wel of niet een zinvolle maatregel? Schaadt het wel of niet de economie? Welke maatregel zou u voorstellen?

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Kom maar op met die crisis!

Hieronder volgt een gastbijdrage van Marjolein van de Water, woordvoerder van het XminY Solidariteitsfonds.

Sinds de zomer van 2007 voltrekken zich spectaculaire economische ontwikkelingen. Aanvankelijk was dat vooral zichtbaar op de aandelenbeurzen en in de mondiale financiële markten. Maar de effecten zijn nu ook op de ‘reële’ economie overgeslagen en iedereen verwacht een verdere recessie. Even spectaculair zijn de reacties op de crisis door Westerse regeringen, die ongekende hoeveelheden kapitaal uitgetrokken hebben om het financiële systeem op de been te houden. In dat teken staat ook de nieuwe ‘BrettonWoods’ conferentie die de G20-landen op 15 november beleggen. Uit linkse kringen zijn tot nu toe – zeker in Nederland – weinig fundamentele geluiden te horen geweest.

Vrijwel iedereen is het erover eens dat de kredietcrisis een drama is en de ogen zijn wanhopig op minister Bos gericht. Het vertrouwen in hem is tot buitenproportionele hoogtes gestegen en er wordt hem door niemand een strobreed in de weg gelegd. Het enige dat op dit moment telt, is het veiligstellen van de bedrijven en de spaarcenten. Het is ook verboden verklaard om dieper na te denken over de oorzaken van deze crisis. Het argument: ‘een brandweer gaat ook niet eerst de lucifer zoeken voordat hij de brand blust’. Dat is natuurlijk waar, maar we kunnen ervan uitgaan dat de meeste brandweermannen geen pyromanen zijn. De Nederlandse regering is dat in dit opzicht echter wel en zij hoeft de lucifer dan ook niet te zoeken. Als mede aanstichter van de brand weet ze heel goed waar deze te vinden is.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Rare jongens die politici

Vandaag plaatsen we een gastbijdrage van ‘The_Economist’ (nee niet het tijdschrift), hierin worden de kosten van natuurbescherming op een rijtje én in perspectief gezet

Snapt iemand onze wereld nog? Laatst stelde Joseph Stiglitz, Nobelprijswinnaar en oud-economisch adviseur van president Bill Clinton dat de oorlog in Irak de Verenigde Staten 12 miljard dollar per maand kost en tot nu toe alles bij elkaar tussen de 550-800 miljard heeft gekost. Dat is minimaal 5.000 dollar per huishouden. De totale kosten werden ooit geraamd op 40-60 miljard. Nederland gaat naar het zich laat aanzien in de oorlog in Afghanistan 3 miljard uitgegeven, toch ook geen klein bedrag.

Vrede of een veiliger wereld hebben we er niet voor gekregen, integendeel. De totale kosten van de oorlog in Irak, inclusief zorg voor getraumatiseerde veteranen worden op 3 biljoen dollar geschat. Dat is 3.000.000.000.000 dollar! voor de Verenigde Staten alleen.

De Verenigde Staten geeft in 2009 ongeveer 2,9 miljard uit aan hun nationale parken (bron) en nog eens 5,5 miljard aan de Forestry Service (bron [.pdf]). Dit op een rijksbegroting van bijna 3 biljoen dollar. In Nederland gaat in 2009 ruim 971 miljoen naar natuur, landschap, groen en een vitaal platteland. De totale Nederlandse begroting voor 2009 telt op tot 179 miljard (miljoenennota 2009). Beide voorbeelden laten zien dat natuur geen beleidsprioriteit is, verre van zelfs.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Quote du Jour | Deripaska

Hij mag onderhand alles al weer zijn kwijtgeraakt, het doet geen kwaad nog eens zijn ‘rags to riches’ verhaal naar boven te halen.Oleg Deripaska: de jongste Rus die miljardair werd en momenteel ook de rijkste (9e van de wereld), voor alle fans.

“We had no money. It was a very practical question every day. How do I get money to buy food and keep studying?” he recalls. There was little future in his university subject, theoretical physics. He abandoned his studies and started business as a small-time metals trader.” (link)

Quote du Jour | Kamikazekapitalisten…

“Progressieve profeten stellen dat het kapitalisme nooit meer zal zijn zoals het was. De wens is de vader van de gedachte. Van de kamikazekapitalisten op Wall Street tot de schlemielen die trappen in woekerpensioenen en winstverdriedubbelaars; hebzucht zit in ons allen en zal aanstonds de motor van nieuwe groei zijn. Terwijl het geblaf der critici wegsterft, trekt de kapitalistische karavaan verder. Straks noteren Amerika en Azië weer groeicijfers waarvan het oude, vermoeide Europa alleen kan dromen. Nieuwe rondes, nieuwe kansen: op naar de volgende crisis!” (Jort Kelder in NRC Handelsblad)

Quote du Jour | Dodelijke spiraal…

“De huidige dalingen op de beurzen hebben niets met beleggen te maken, we zitten in een dodelijk spiraal. Geen enkele beleggingsmarkt stijgt namelijk. Alles daalt: olie, grondstoffen, obligaties, beurzen en goud. Alleen de dollar stijgt.” (Rienk Kamer, beursgoeroe)

Beleggingsexpert Rienk Kamer werd ooit vrijgesproken van oplichting. Oplichter of niet: in 2005 voorspelde hij al dat de Verenigde Staten de hele wereld in een recessie zou meesleuren. Tegenwoordig geeft hij ook geen louche beleggingstips meer, maar legt hij regelmatig zijn dikke vinger op zere plekken.

Vorige Volgende