De psychologie van niet-uitgelezen boeken
Ik mis de nummer 1, de Bijbel.
Ik ben zó ontzettend voor het homohuwelijk dat ik het niet eens aanduid als homohuwelijk. Er is maar één soort huwelijk en die verbintenis wordt in steeds meer landen opengesteld voor mensen van gelijk geslacht. Een discriminerende bepaling is weggenomen, zoals in de loop der jaren het kiesrecht is opengesteld voor vrouwen en de hogere ambtelijke posities ook toegankelijk zijn gemaakt voor katholieken. Daar ben ik helemaal vóór. Alleen, niet elk argument voor het homohuwelijk vind ik even sterk. Als ik historicus stoor ik me zelfs – nou ja, een klein beetje dan – aan één argument, dat wel wordt gebruikt om christelijke oppositie tegen de openstelling van het huwelijk te ontkrachten: “Als God liefde is, kan Hij er toch niet tegen zijn dat mensen van elkaar houden?”
Ik mis de nummer 1, de Bijbel.
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
ELDERS - De nieuwe Italiaanse regering van premier Letta heeft het moeilijk. Ondertussen blijft de rest van Europa onverschillig voor de druk van de migratie uit Afrika waar het land bijna alleen voor moet opdraaien.
Standard & Poor’s verlaagde dinsdag j.l. de financiële status van Italië tot BBB. Maar wat moeten we met die ratings als de beoordelaars zelf toegeven dat we ze niet serieus moeten nemen? Opmerkelijk genoeg blijven economen de slagen in de lucht nog steeds volgen. “Italië moet niet de consumptie aanwakkeren, maar zijn ruggengraat laten zien”, schrijft een gelovige in Republica. Zo kreeg het vertrouwen van de Italianen in hun nieuwe links-rechtse coalitieregering van premier Letta opnieuw een knauw.
De parlementariërs van de coalitiepartijen deden er woensdag nog een schepje bovenop met een eendaagse staking uit protest tegen de laatste stappen in een juridische procedure tegen Sylvio Berlusconi. De vrees voor de val van Letta is bij zijn partijgenoten van de linkse Partido Democratico kennelijk zo groot dat ze nu zelfs hun grootste tegenstander zijn gerechte straf voor belastingontduiking willen laten ontlopen. De partij van Berlusconi vindt dat het Hooggerechtshof overhaast te werk gaat als het al deze maand bijeenkomt voor de finale in het proces tegen hun leider. Maar uitstel zou er toe kunnen leiden dat al het werk weer opnieuw moet worden gedaan.
ANALYSE - Het ministerie van Economische Zaken wil een nieuwe kernreactor neerzetten in Petten omdat daarmee medische isotopen gemaakt kunnen worden. Maar voor het vervaardigen van die isotopen is een kernreactor niet nodig.
In het Noord-Hollandse Petten is een kernreactor (de Hoge Flux Reactor) op weg naar z’n einde. Die weg wordt strompelend afgelegd. Het grondwater rond de Pettense kernreactor is door een tien jaar lang durende lekkage vervuild geraakt met radioactief tritium. Nederland kwam in december 2001 dichtbij een groot kernongeval toen tijdens een stroomuitval de noodkoeling van de kernreactor per ongeluk werd uitgeschakeld. En een grote hoeveelheid hoogradioactief afval van de Hoge Flux Reactor verpakt in lekkende vaten wacht in de Pettense duinen al vele jaren op opruiming.
De rechtvaardiging voor het voortstrompelen van de Hoge Flux Reactor is dat deze radioactieve stoffen maakt voor medisch gebruik: ‘medische isotopen’. Medische isotopen worden onder meer benut bij de behandeling van kanker en medische beeldtechnieken zoals positron emissie tomografie (PET) en SPECT (foton emissie tomografie).
In het licht van het naderende einde van de Hoge Flux Reactor is het Nederlandse ministerie van Economische Zaken gestart met een stichting die de weg moet vrijmaken voor een nieuwe kernreactor voor het maken van medische isotopen in Petten. Deze is PALLAS gedoopt en moet naar schatting 600 miljoen euro gaan kosten. De provincie Noord Holland heeft inmiddels 50 miljoen euro opzij gelegd voor PALLAS.
Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.
In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.
COLUMN - De honderdste Tour is nu bijna twee weken oud en het is een bijzondere editie. Er wordt niet alleen een jubileum gevierd, maar het is ook de eerste keer dat het publiek zich ervan bewust is dat het al jaren en masse naar een klassiek tragedie zit te kijken. Vol van de dope (schande!) proberen overmoedige renners het lot in eigen hand te hebben en boven hun kunnen uit te stijgen, om minstens een paar keer per week een Franse Olympos te beklimmen.
Geen wonder dat Zeus je dan van je fietsje flikkert.
Ondertussen wordt het hele schouwspel lyrisch bezongen door onze nieuwe poëet des vaderlands, Maarten Ducrot, die bij vlagen welhaast halve alexandrijen weet te produceren: ‘Ten lange leste in de chasse patate // gaat er alweer een renner op z’n gat.’ Alsof dat nog niet genoeg is, oreert Mart Smeets elke avond ook nog eens alsof ‘ie uit Delphi komt. Hij weet wel waar het heen moet met de sport.
Het schijnt overigens dat er zich in het peloton ook nog een stel gereformeerden uit de Biblebelt bevindt; de overstap van een Utrechtse heuvel naar een Franse Alp is immers niet al te groot. De groep werd lange tijd geïmiteerd door Duitse volgelingen: ook het niet inenten is blijkbaar een virus dat zich onder grote groepen mensen kan verspreiden. Deze hardlerenden gingen dan ook nog lang op voor de rode bollen maar schikten zich uiteindelijk rustig in de gebruiken van de wielerwereld door verboden middelen hun bloedbaan in te spuiten. (Schande!!) Dit alles om niet meer afhankelijk te zijn van het credo “mazzel of de mazelen”.
RECENSIE - Deze zomer bespreekt Marc van Oostendorp elke donderdag een gratis te verkrijgen klassieker uit de Nederlandse geschiedenis. Deze week: ‘Kamertjeszonde’ van Herman Heijermans, uit 1894.
Zaten mensen in Amsterdam aan het eind van de negentiende eeuw weleens scheef op de plee? Bepeuterden zij de knoopjes van hun gulp? Krabden ze soms in gezelschap aan hun kont?
Wel in het Amsterdam van Herman Heijermans’ roman Kamertjeszonde (1894). Ja, Heijermans! Anno 2013 kennen mensen nog maar één zin van hem – De vis wordt duur betaald, uit zijn toneelstuk Op hoop van zegen. Onbegrijpelijk: lees één bladzijde van die man en hij grijpt je bij je kraag en sleurt je zonder pardon Amsterdam binnen. Een bedompt,smerig, benauwd, armoedig, benepen, bang Amsterdam van het eind van de negentiende eeuw. Download het boek en treed een wereld binnen die dichtbij is en tegelijkertijd totaal anders.
Kamertjeszonde vertelt het verhaal van een schrijver, Alfred Spier, die, net als zijn vrienden, op een armoedig kamertje in Amsterdam woont en gaat samenwonen met een getrouwde vrouw: Georgine, een actrice van wie de man al jaren in Amerika zit. Al dat gezanik over moraal en goede zeden, daar moeten Alfred en Georgine niets van weten. Het gaat om de echte hartstochtelijke liefde – wie maalt er dan om alle roddels en tegenwerking?
Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.
NIEUWS - Uit een reportage van, nota bene, The New York Times:
[…] since the military ousted President Mohamed Morsi, life has somehow gotten better for many people across Egypt: Gas lines have disappeared, power cuts have stopped and the police have returned to the street.The apparently miraculous end to the crippling energy shortages, and the re-emergence of the police, seems to show that the legions of personnel left in place after former President Hosni Mubarak was ousted in 2011 played a significant role — intentionally or not — in undermining the overall quality of life under the Islamist administration of Mr. Morsi.
[…]But it is the police returning to the streets that offers the most blatant sign that the institutions once loyal to Mr. Mubarak held back while Mr. Morsi was in power. Throughout his one-year tenure, Mr. Morsi struggled to appease the police, even alienating his own supporters rather than trying to overhaul the Interior Ministry. But as crime increased and traffic clogged roads — undermining not only the quality of life, but the economy — the police refused to deploy fully.
ACHTERGROND - Is de Nederlandse overheid verantwoordelijk als er hier ongure bedrijven gevestigd zijn vanwege het “fiscaal vriendelijke klimaat”?
‘De Indiase regering verleende vanwege de honger naar energiebronnen in september en november 2010 de exploratierechten voor twee olievelden in de Indiase provincie Manipur aan de Nederlandse oliemaatschappij Jubilant Energy. De voorraden in Manipur worden geschat op ongeveer 460 miljard kubieke meter. Nadere overeenkomsten worden in de toekomst verwacht,’ meldde het goed geïnformeerde Jane’s Intelligence Review deze maand.
Manipur is een provincie in het noordoosten van India, geteisterd door interne conflicten en met veel geweld van gewapende oppositie en regeringstroepen. Er is wijdverbreid verzet tegen olieboringen in de regio, onder meer omdat de exploitatie voorbij gaat aan beloften van de regering (pdf)om te zorgen voor basale economische ontwikkeling in de regio.
Tegen boren
De oliewinning houdt geen rekening met de lokale machts- en eigendomsstructuren in Manipur, schrijven de auteurs. ‘Dit brengt het risico mee dat concurrerende claims op grondgebied escaleren. Er zijn belangrijke maatschappelijke bewegingen tegen deze olie-exploratie-activiteiten, en ook een aantal niet-statelijke gewapende groepen De KNA [lokale gewapende groep: Kuki Nationaal Leger, MB] verklaarde op 28 januari jl. bijvoorbeeld dat dat ze zich zullen verzetten tegen olie-exploratie in de districten Tamenglong en Churachandpur, waarop zij aanspraak maken, en die zij zien als voorouderlijk land.’
NIEUWS - De provincie Limburg moet gaan optreden tegen het bedrijf ENCI dat zonder de juiste vergunning een kalkgroeve exploiteert op de Sint Pietersberg bij Maastricht. Dat heeft de Raad van State vorige week beslist.
De Stichting Stop ENCI (SES) vraagt al sinds begin 2008 vergeefs aan het college van Gedeputeerde Staten van Limburg om ter plekke de Natuurbeschermingswet 1998 te handhaven. Volgens SES hebben de werkzaamheden van ENCI gevolgen voor de nabijgelegen Natura-2000-natuurgebieden Sint Pietersberg en Jekerdal en zijn ze daarom vergunningplichtig. Het provinciebestuur heeft eerst bestreden dat er een vergunningplicht was, erkent dat inmiddels wel maar voert sindsdien aan dat er uitzonderingsgronden gelden. Ook op dat punt is GS nu teruggefloten.
Daarmee is een volgende stap gezet in een al jaren durende juridische milieustrijd rond de ENCI-groeve. Ook de Raad van State mengde zich al tweemaal eerder in het geschil, dat ook nu nog steeds niet is beslecht.
Op de Sint Pietersberg wordt kalk afgegraven en vervolgens gebruikt in een klinker- en cementfabriek. Daarbij wordt zwavel en stikstof uitgestoten waardoor de omgeving verzuurt. Hoewel ENCI geen vergunning heeft, trad GS hier niet tegen op. Een bezwaar van SES werd al in 2011 gegrond verklaard, maar GS verzuimde om daarna alsnog een besluit te nemen over wél handhaven.
NIEUWS - Een regering die af moet treden vanwege een overijverig afluisterende geheime dienst, het kan wel!
Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.
Om de gedachten scherp te houden, is het goed zo nu en dan kennis te nemen van ongemakkelijke visies. Bovendien verdienen sommige argumenten het keer op keer ontkracht te worden. Of moeten we sommige standpunten niet als gelijkwaardig behandelen?
Sargasso schrijft al jaren en jaren en jaren over het klimaat. In die tijd hebben we een aardige reputatie opgebouwd: genuanceerd, feitelijk, maar ook met een typisch smaakje. De vaste bezoekers van Sargasso weten waar ze aan toe zijn als ze de website openen. Een aantal zullen dan ook verbaasd geweest zijn toen afgelopen zaterdag opeens een stuk verscheen van een klimaatscepticus over een aanstaande kleine IJstijd.
De reacties onder het artikel en via de mail waren niet mals. ‘Sargasso begint te zinken,’ ‘dat Sargasso zich leent voor deze misleiding valt me tegen,’ of ‘wat krijgen we nu? Hans Labohm op sargasso? Dat kun je toch niet serieus menen?’ (via de mail). Ook binnen de redactie heeft de plaatsing van het stuk tot de nodige discussie geleid. Het leek ons niet verkeerd aan die discussie enige openbaarheid te geven.
Al langer speelden we met het idee ook eens andere visies op Sargasso te verwelkomen. Het idee heerst dat we af en toe teveel preken voor eigen parochie. En hoe kun je je gedachten aanscherpen als je alleen maar dingen leest waar je het mee eens bent?