Post-atheïst | Wie was er eerst: God of de staat?

Geloof – heb je daar wat aan? Gelovigen zouden iets gelukkiger zijn dan ongelovigen, blijkt uit onderzoek. Maar ja, wie zich uitverkoren waant, is vanzelf blijer dan de atheïst voor wie slechts de wormen wachten. En verder spelen bij dat soort enquêtes zó veel andere factoren een rol dat het resultaat lastig te interpreteren is. Verlichtingsfilosofen meenden op het ene moment dat het geloof de gelovige disciplineert, en even later dat geloof verleidt tot moord en doodslag. Locke meende dat je atheïsten hard moest aanpakken, want die waren immoreel. Tegelijkertijd werd Pierre Bayle er een beetje moe van gelovigen steeds maar weer te wijzen op hun eigen hoogstaande ethiek, die in de praktijk zo slecht tot zijn recht kwam. In de negentiende eeuw, onder invloed van idealistische filosofen als Hegel, ontstond het idee dat het geloof in een Grote God de staatsvorming start en versterkt. Een samenleving bestaande uit stammen gelooft in vele goden (ieder zijn eigen godje), maar als daaruit op een goede dag een geloof in één enkele god ontstaat, dan leidt dat inzicht tot morele verheffing ('God ziet alles!') en kan er een centrale staat ontstaan met één heerser (die niet alles ziet, maar dat doet God dus wel).

Door: Foto: Post-Atheïst
Foto: Rocco Lucia (cc)

Hoe vaker iemand ‘laf’ zegt, hoe populistischer

, door

COLUMN - ‘Laf’ is een populistisch woord. Iemand anders zo noemen suggereert dat jij heel moedig bent, en bovendien is het voor de tegenstander moeilijk zich tegen zo’n aantijging te verweren. “Nietes! Ik durf wel heel veel!” Iedere poging tot matiging kan zo makkelijk opzij worden gezet.

Wie “Wilders vindt * laf” intikt op Google vindt vele pagina’s van dingen die de PVV-leider in de loop van zijn carrière laf heeft genoemd: anoniem klagen. Balkenende. Vitesse. Tegelijkertijd is op het hele internet slechts één zaak te vinden die door Alexander Pechtold laf wordt genoemd: Wilders.

Het was in 2009 waarschijnlijk al zo. Wilders had toen getwitterd dat Turkije “een ondemocratisch, bang en laf land” was. De tweet kan ik niet meer vinden, maar Paulien Cornelisse schreef erover in een column en ontrukte het zo aan de vergetelheid.

En zo kunnen we van het gebruik van ‘laf’ een goede graadmeter maken van het populisme. Hoe vaker iemand ‘laf’ gebruikt, hoe populistischer. Dat valt gemakkelijk te kwantificeren.

We googlen om te beginnen hoe vaak laf wordt gebruikt op de website van een politieke partij, door bijvoorbeeld “laf site:pvv.nl” in te tikken in Google. Dat levert in dit geval 97 op, terwijl de SP 498 keer dat woord heeft heeft gebruikt. Nu zegt dat nog niet zoveel, want de site van de SP is uitgebreider dan die van de PVV. We hebben dus een maat nodig om te schatten hoeveel woorden er in totaal op die site staan.

Foto: Steven Zucker (cc)

Ouwe troep

, door

OPINIE - Nu ben ik archeoloog en ik zou dus eigenlijk vooraan moeten staan in de protesten tegen de vernielingen van oudheden die in opdracht van onze geliefde kalief zijn aangericht in de musea in Mosul. Maar daar sta ik niet. Het doet me bijzonder weinig. Ja, er gaat onvervangbaar erfgoed verloren en dat is – zelfs ik zie dat – ongelofelijk jammer. En toch wordt dit stukje geen vlammend protest, noch een begeesterde veroordeling van de barbarij die onder onze geliefde kalief zo welig opbloeit.

Daar heb ik een heleboel redenen voor. De eerste is praktisch: deze jongemannen lijden aan een Gilles de la Tourette-achtige aandoening die ze precies laat doen waar je ze juist van af probeert te houden. Hoe harder je protesteert, hoe harder ze zich zullen gaan toewijden aan het doen van wat niet mag. De stoere knapen van onze geliefde kalief zijn erop uit voor zichzelf de reputatie van een God noch gebod respecterende club te bevestigen en met protesten geef je ze precies aan in welke richting ze het moeten zoeken. In zekere zin zijn ze dan ook heel goed aan te sturen. Zoals ik al zei: jonge mannen zijn het, niet meer.

Mijn tweede reden is even praktisch als moreel: ik heb liever dat die losgeslagen hormonen losgaan in een museum met ouwe troep dan op een berg vol mensen. Als ik moet kiezen tussen mijn vak, beroep en levensvervulling versus een mensenleven is mijn keuze verrassend snel en makkelijk gemaakt. In de tijd die ze steken in het slopen van een lamassu, zijn ze niet bezig met het verbranden, kruisigen of anderszins slopen van mensen. Laat ze, als we er toch al niks aan kunnen doen.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

VVD voor verkiezingen wel erg makkelijk met grafieken veiligheid

, door

ANALYSE, DATA - Op een aantal vlakken daalt de criminaliteit in Nederland. De VVD, die de laatste jaren in de regering zit, ziet zich als de partij die daartoe heeft bijgedragen. En wil dit succes claimen in het kader van de komende verkiezingen. Alleen doen ze dat niet zo handig.

Ze gebruiken bij het bericht een grafiek ter illustratie van hun claim:

vvd_oorsp

En die grafiek veroorzaakte gelijk veel ophef onder de politiekvolgers op Twitter. De y-as begint namelijk niet bij nul, waardoor er een vertekend beeld ontstaat, ten gunste van het geclaimde. Een fout die de VVD wel vaker maakt overigens, willens en wetens dus.

Laten we dus als eerste even de grafieken correct weergeven:

vvd_correct_475

Dat geeft al een ander beeld, veel minder dramatisch.

Maar er is iets wat niet direct zichtbaar is, wat net zo relevant is bij dit verhaal. De VVD heeft namelijk kennelijk bewust gekozen om juist die drie cijfers te gebruiken. De getallen komen uit een rapportage van de politie (pdf). Maar daar staan nog veel meer cijfers in. Laten we even drie andere reeksen kiezen:

vvd_kers_475

Dat ziet er dan toch weer anders uit, minder rooskleurig.

Steun ons!

Mededeling

De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.

Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.

Waan van de dag

Juncker wil gemeenschappelijk Europees leger

, door

Om Rusland in het gareel te kunnen houden:

Eine gemeinsame europäische Armee würde der Welt zeigen, dass es nie wieder Krieg geben wird. Eine solche Armee würde uns helfen, eine gemeinsame Außen- und Sicherheitspolitik zu gestalten und gemeinsam die Verantwortung Europas in der Welt wahrzunehmen. […] Eine europäische Armee hat man nicht, um sie sofort einzusetzen. Aber eine gemeinsame Armee der Europäer würde Russland den Eindruck vermitteln, dass wir es ernst meinen mit der Verteidigung der Werte der Europäischen Union.

Waan van de dag

Netanyahu neemt afstand van tweestatenoplossing

, door

Nu.nl:

De Israëlisch premier Benjamin Netanyahu is niet van plan land af te staan, gezien het huidige klimaat in het Midden-Oosten.

De premier lijkt hiermee een tweestatenoplossing voor het conflict met de Palestijnen uit te sluiten.

Want: “elk geëvacueerd gebied [zou] in handen […] vallen van islamitische extremisten en terreurorganisaties, die worden gesteund door Iran.”

Eerder was (bijvoorbeeld) Hamas volgens Netanyahu nog dezelfde organisatie als IS, maar nu zijn het blijkbaar toch weer Iraanse proxies geworden.

Waan van de dag

Saudi-Arabië grootste wapenimporteur wereld

, door

NIEUWS - Saudi-Arabië is de grootste wapenimporteur ter wereld geworden, meldt onderzoeksbureau IHS. De groei in import is spectaculair te noemen: in 2014 steeg hij met 54% ten opzichte van 2013, en in 2015 wordt een groei van 52% verwacht. De wapenimport van de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië samen is nu groter dan die van heel West-Europa.

De wapenindustrie als geheel mag ook in zijn handjes knijpen, de wereldwijde handel steeg namelijk in 2014 voor het zesde jaar op rij, met 13,4% maar liefst, en bedraagt nu zo’n 59 miljard euro.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Mededeling

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Doneer!

Mededeling

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Vorige Volgende