Een van de aardigste stukken van het Armeense erfgoed is het soort monument dat bekendstaat als khachkar, “kruissteen”. Het gaat om stenen steles van tussen de één en twee meter hoogte, voorzien van een kruis. Een ander vaak voorkomend element is de cirkel onder het kruis, die wellicht de zonneschijf voorstelt. U zult het zien op de foto's hieronder. De rest van het oppervlak van een khachkar is bewerkt met allerlei patronen, die soms doen denken aan kant, hoewel je ook bloembladeren, rozetten en granaatappels ziet. Verder zie je weleens kleine scènes: heiligen, een weegschaal waarop de ziel wordt gewogen, verhalen uit de Bijbel, loslopende dieren. En soms natuurlijk een inscriptie of de signatuur van de maker.
Michelle Gurevich is een Canadese met Russische roots, die de nostalgische knoppen op het keyboard goed weet te vinden. De release van bovenstaand nummer was tien dagen geleden, maar als ik veertig jaar geleden had gezegd, zou u het allicht ook geloofd hebben.
Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.
COLUMN - Het motief is bekend, zeker voor wie het boek van de Vlaming August Vermeylen uit 1906 heeft gelezen: een man met de Latijnse naam Ahasverus gedraagt zich grof tegenover Jezus op zijn weg naar Golgotha en wordt er vervolgens toe veroordeeld om tot het eind der tijden c.q. de wederkomst van Christus rusteloos over de aarde te zwerven, een motief dat doet denken aan de sage over de Vliegende Hollander. De Wandelende Jood is overigens een spijtoptant: na zijn foute bejegening van Christus krijgt hij spijt, bekeert zich en gaat over tot het doen van goede daden, maar de vervloeking blijft intact.
De legende zelf dateert aanwijsbaar uit de 13 eeuw, maar omdat het hier over een motief gaat (zie de catalogus van Aarne-Thompson waar het motief onder het gedeelte ‘God Rewards and Punishes’ geregistreerd staat als ATU 777 ‘The Wandering Jew’ en als enige variant de ‘Vliegende Hollander’ staat aangegeven, heeft de legende de nodige ‘voorlopers’ met hetzelfde motief gehad waarbij het nog maar de vraag is of en in hoeverre deze voorlopers de Middeleeuwse legende hebben beïnvloed. Sommige schijnen er met de haren te zijn bijgesleept, zoals een boeddhistische voorganger.
ACHTERGROND - Peter, die u elke zondag trakteert op KoZ, is even afwezig en ik neem het even over. En omdat ik oudheidkundige ben, neem ik u mee naar dé kernvraag bij al die ouwe meuk: is het spul wel echt? Simpel gezegd, al zolang er oudheidkundigen zijn, zijn er slimmeriken die oudheden vervalsen. Sterker nog, de oudheidkunde is als wetenschap ontstaan dankzij vervalsingen, maar dat is een heel ander verhaal.
Ik neem vandaag één voorbeeld, te vinden in het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden: deze bronzen schijf.
Sierplaat uit Luristan ((c) Rijksmuseum van Oudheden, Leiden)
Die is in 1943 verworven bij een handelaar in oudheden en zou afkomstig zijn uit Luristan, zeg maar West-Iran. Daar is in de eeuwen tussen pakweg 1000 en 600 fantastisch edelsmeedwerk vervaardigd: bijlen, kleine schijven met afbeeldingen, dolken, en zo voort. De schijf in het RMO, zo groot als een langspeelplaat, is een unicum: er zijn geen voorwerpen bekend die erop lijken. Middenin is een soort schildknop, en daarom heen zijn drie jachtscènes afgebeeld (een man die rijdt op een stier, een boogschutter en een leeuw, een man die twee steenbokken vasthoudt) en een troonscène, waarin een vorst zo’n steenbok wordt aangeboden.
De redactie van Sargasso bestaat uit een club vrijwilligers. Naast zelf artikelen schrijven struinen we het internet af om interessante artikelen en nieuwswaardige inhoud met lezers te delen. We onderhouden zelf de site en houden als moderator een oogje op de discussies. Je kunt op Sargasso terecht voor artikelen over privacy, klimaat, biodiversiteit, duurzaamheid, politiek, buitenland, religie, economie, wetenschap en het leven van alle dag.
Om Sargasso in stand te houden hebben we wel wat geld nodig. Zodat we de site in de lucht kunnen houden, we af en toe kunnen vergaderen (en borrelen) en om nieuwe dingen te kunnen proberen.
Tokyo Ska Paradise Orchestra is een tienkoppig gezelschap dat in de dertig jaar van zijn bestaan een behoorlijk eclectisch stempel op de Japanse popmuziek gezet heeft. Hierboven een latin feestlied met vocalen van zangeres iLe. De mannen beheersen uiteraard ook de ska.
Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.
In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.
Tyr was onlangs te bewonderen in Nijmegen, samen met Heidevolk, een gezelschap dat eerder al eens langskwamen in de Closing Time. Tyr komt van de Faeröer eilanden, en dat zullen we weten ook. Vikingschip, drinkhoorns, gespierde kerels met baarden: check, check, check. Ach, wat zou het, als de muziek maar lekker is. En dat is ze*!
Zoals wel vaker gebeurt bij Scandinavische bands met een rune-logo en liederen waarin strijd wordt verheerlijkt, heeft ook Tyr wel eens het verwijt gekregen extreemrechtse sympathieën te hebben. Daar zijn ze het niet mee eens:
Samael is een Zwitsers gezelschap, dat begon als black metal, maar steeds experimenteler werd en dingen ging doen met drumcomputers. Dit is een oudje, maar ze touren nog steeds en zijn over twee dagen te bewonderen in Hengelo.
De Peruaanse band Los Destellos bracht zijn eerste plaat uit in 1968. De mannen zagen er indertijd uit als een immitatie-rockband, maar wie ernaar luistert hoort duidelijk een eigen, Zuid-Amerikaanse sound. De groep hield het in de vroege jaren tachtig voor gezien, maar kwam in 1996 nog één keer bij elkaar om een plaat op te nemen ter ere van de overleden frontman Enrique Delgado.
Als je eerste tonen van dit liedje hoort herken je het meteen van de reclame van die reisorganisatie. Een van de weinige reclames die bij mij destijds meteen een glimlach op mijn gezicht bracht. En waardoor ik nieuwsgierig werd naar het hele nummer. Xavier Rudd was volslagen onbekend, en sindsdien is er weinig veranderd. Maar dit pareltje luister ik nog altijd graag. De bijbehorende clip vind ik trouwens ook ontroerend.
Johnny Thunders, die eigenlijk John Anthony Genzale heette, was gitarist van de New York Dolls, een band die in de tijd van de glamrock een behoorlijk verontrustende sound had. Proto-punk, maar wel op plateauzolen, in spandex-broeken en met make-up. In 1975 spatte de band uit elkaar, waarop Thunders The Heartbreakers oprichtte (niet dezelfde als de begeleidingsband van Tom Petty). Een van hun nummers, te vinden op hun elpee LAMF, is het bovenstaande “Born to Lose”.
Er is vandaag aardig wat volume geproduceerd op de diverse festivals. Als tegenwicht muziek van klein geluid.
Het muziekdoosje, de speeldoos, mag dan meer voor kitsch dan voor kunst doorgaan, het instrument wordt veelvuldig gebuikt voor covers van pop-muziek. En in 1994 kwam er een cd uit met composities van voornamelijk Nedrlandse composinisten als Louis Andriessen, Reinbert de Leeuw en Theo Loevendie. Op muziekweb Mucic Box: 32 composities voor muziekdoos zij van alle stukken een fragment te beluisteren.
De stilte waarmee vanavond het leed wordt herdacht dat we vandaag moeten zien te voorkomen, wordt vooraf gegaan door de ‘Taptoe’. Ik heb bewondering voor de trompettisten die in elk weertype dat muziekje er zuiver uit moeten zien te blazen. Bij een beetje guur windje is dat een knappe prestatie (en ja, het kan ook erger…).
Maar gezien de herkomt van her riedeltje is het merkwaardig dat het een dodenherdenking aankondigt. Bij zulke treurnis is een of ander rouwliedje meer op zijn plaats. Neem bijvoorbeeld de hartverscheurende trompet die ‘Strange Fruit’ inleidt.