Direct na de verloren WK-voetbalfinale hervatte de Argentijnse oppositie de protesten tegen het extreme neoliberale bewind van president Javier Milei. Organisaties van gepensioneerden namen het voortouw voor een massale demonstratie op 22 juli tegen geplande bezuinigingsmaatregelen. Vakbonden, sociale bewegingen en linkse partijen sloten zich bij hen aan.
Bijna de helft van de 7,8 miljoen Argentijnse gepensioneerden ontvangt het minimumpensioen en een bonus die samen neerkomen op 324 dollar. Dat is minder dan een derde van het basisvoedselpakket voor ouderen. Volgens de 69-jarige Raúl Maldonado bevordert het beleid van Milei de sociale ongelijkheid: “Twintig procent wordt miljonair, terwijl de overige tachtig procent van ons, die onderaan de ladder staan, nog steeds in dezelfde situatie vastzitten, met lage lonen”. De regering prijst zichzelf met het terugdringen van de inflatie. Maar dat ging gepaard met banenverlies en afname van de consumptie. Volgens Horacio Jerez, secretaris van de vakbond voor de schoenenindustrie, “is macro-economie één ding, en het dagelijks leven van alle Argentijnen iets heel anders.” “Er is een enorm tekort aan werk”, vertelde Jerez aan AFP, wijzend op de openstelling van de import en de dalende consumptie als oorzaken van fabriekssluitingen.
Milei heeft al meerdere malen laten weten dat hij niet van plan is af te wijken van zijn neoliberale agenda. Zonder veel ophef vaardigde hij een decreet uit waarbij de offshore-grens voor olie- en gasproductie met 5000 vierkante kilometer wordt uitgebreid. Dat moet nieuwe concessies voor buitenlandse bedrijven mogelijk maken. Daarnaast diende de president een wetsvoorstel in dat de meeste Argentijnse beperkingen op buitenlands eigendom van landbouwgrond weg moet nemen. Onder de bestaande wet is al veel land in handen gekomen van buitenlandse investeerders, Amerikanen voorop, die vooral geïnteresseerd zijn in Argentijnse bodemschatten. In een interview met Radio Buenos Aires vertelt Matias Oberlin die een kaart heeft gemaakt van grond in handen van buitenlanders dat het in totaal om een gebied gaat even groot als de oppervlakte van heel Engeland.
Deze stille uitverkoop van het land aan kapitaalkrachtige partijen staat in sterk contrast met het nationalisme dat de zittende macht tentoon spreidde tijdens het WK. Daarvoor kon de oude kwestie van de aanspraak op de Malvinas/Falklandeilanden (foto) goed gebruikt worden toen het nationale elftal het op moest nemen tegen de koloniale Britten. Een oude truc van dictators: verenig het volk tegen een buitenlandse vijand. Het Argentijnse voetbalelftal ondersteunde de claim op de de Britse kolonie na de overwinning op Engeland met een spandoek met de tekst ‘Las Malvinas son Argentinas.’ De FIFA overweegt nog een straf vanwege het negeren van het verbod op politieke propaganda (als je geen Trump heet…).
Op de Falklandeilanden wonen 3.662 mensen, voor het merendeel afkomstig uit het Verenigd Koninkrijk. Daar willen ze graag bij blijven horen. Ook recente Britse regeringsleiders hebben duidelijk gemaakt dat ze er niet over denken afstand te doen van een van hun laatste koloniale bezittingen. Misschien omdat dit een laatste teken is van het ooit zo machtige imperium? Misschien gaat het ook hier om de winning van olie en gas. De herinnering aan de oorlog met Argentinië in 1982 die 236 Britten en 655 Argentijnen het leven kostte speelt daarnaast ongetwijfeld een rol voor de meer conservatieve Britten.
Het is ook nog maar de vraag hoe hard president Milei het conflict met het VK wil spelen. Hij zal zich minstens willen verzekeren van de steun van zijn grote voorbeeld in de VS. Geheel in diens stijl mengde Milei zich deze week in de verkiezingscampagne in Brazilië op een bijeenkomst van de uiterst rechtse kandidaat en Trump-aanhanger Flávio Bolsonaro, zoon van de voormalige dictator. Hoewel Milei Lula’s naam niet noemde, fulmineerde hij tegen “de dief” en “de veroordeelde”, verwijzend naar de tijd die Lula in de gevangenis doorbracht voordat zijn veroordelingen voor corruptie werden vernietigd en hij in 2022 met succes president werd. Milei beschuldigde voorts de Braziliaanse regering, evenals Mexico en de Democratische Partij van de VS, ervan een “anti-Argentijnse campagne” te financieren.