Wat de hel is er met onze social media gebeurd?

Ja, dat: wat de hel is er met onze social media gebeurd lieve mensen? Ik klink wellicht als een nostalgische oude zak, maar… het was ooit leuk. En nuttig! Laat ik beginnen met Facebook. Toen ik een account aanmaakte, meer jaren geleden ‘than I care to remember’, zoals de Engelsen het zo fraai zeggen, was het mooi. Een platform om in contact te blijven met alle oude bekenden en vrienden die niet alleen over het hele land verspreid waren (daar was Hyves toen nog voor – link voor de jongeren onder jullie), maar ook voor de internationale contacten. Als enthousiast lid van een internationale geschiedenisstudentenvereniging had ik kennissen door heel Europa, en Facebook was een ideaal vehikel om met mensen in contact te blijven. Houten horloges Maar op een gegeven moment werd het een beetje raar. Het begon met de advertenties. Ik weet nog dat ik een keer, ik denk een jaar of vijf terug, een reclame zag voor een horloge van hout. Grappig, dacht ik. Ik wist niet dat dat kon, het zag er best mooi uit, en ook een beetje ecohippie. Ik dus klikken, om te zien wat het precies was. Dom, jij de lezer had dat vast verstandiger gedaan, maar ik klikte. Naar een best grappige site met veel mooie horloges, die ik even bekeken heb, en toen ging ik weer weg. Maar daarna kreeg ik meer reclames. Veel meer. Van hetzelfde bedrijf, steeds vaker en opdringeriger, schreeuwerige AANBIEDINGEN VOOR HOUTEN HORLOGES. Na een tijdje geen houten horloge gekocht te hebben, kwamen de advertenties voor andere bedrijven die houten horloges verkochten (daar zijn er blijkbaar een heel aantal van). Maar dat was niet genoeg: blijkbaar wist het algoritme dat ik nog steeds geen horloge had gekocht, of dacht het dat ik echt een tering-enthousiaste horloge-freak was, dus na de houten horloges kwamen andere horloges. Het eindigde bij fuckin’ goud-met-diamant-bespikkelde horloges die begonnen vanaf €50.000,- Niet echt iets waarvan ik tot de doelgroep behoor - tot zover dat ‘ze alles van je weten’, blijkbaar. Wolverine tegen Aragorn Maar dat was raar, en mild irritant. Het afgelopen jaar (of twee, drie?) is het (bij mij op de timeline in ieder geval) exponentieel erger geworden. De advertenties, memes, en posts uit groepen (die ik niet eens volg maar waarvan het algoritme denkt dat ik ze wil zien) verdringen alles wat ik wel wil zien (daarover later meer). Die content loopt de spuigaten uit. Het is overigens niet altijd irritant. Op een gegeven moment kwam een random schaakpuzzel voorbij, en hey, ik heb ooit geschaakt, dus liet ik mijn scherm daar even rusten, had ‘m binnen een seconde of 10 opgelost, en scrolde weer verder. Let wel: ik heb dus nergens op geklikt (mijn leercurve is niet altijd horizontaal). Niettemin kreeg ik, de vlotte lezer vat het al, vervolgens weer maanden schaakpuzzels te zien. Los van het ietwat ongemakkelijke feit dat blijkbaar ook al wordt bijgehouden bij welke posts je je beeldscherm pauzeert, om nog beter advertenties en posts op de gebruiker af te kunnen stemmen, vond ik dat in dit geval wel prima. Een paar maanden schaakpuzzeltjes, totdat, *poef*, als een donderslag bij heldere hemel het opeens weer ophield en ze nooit meer terugkwamen. Waarom, geen idee. Maar dat waren schaakpuzzeltjes. Ik ben een beetje een nerd, kijk en lees sci-fi en fantasy, speel games, dus af en toe heb ik wel eens iets bekeken in een groep van Lord of the Rings, Star Wars, Star Trek en Warhammer 40k. Maar daar ging de lol snel van af. Naast de obligate grappig bedoelde memes en puberale AI-tekeningetjes van vrouwelijke karakters in te strakke pakjes en met een onwaarschijnlijke anatomie, werd ik opeens doodgegooid met posts van het soort: ‘wat zou er gebeuren als Aragorn met Wolverine zou vechten?’ Eh, ‘wut?’, dacht ik, en… (jajajajaja dom dom dom) klikte op de ‘comments’-sectie. Daarna kwamen meer van dit soort posts, véél meer. Gandalf tegen Darth Vader. Wat als Superman zou vechten tegen Goku? En zo voort et cetera. De mensen die bekend zijn met de Nacht van de Wansmaak doet dit wellicht denken aan de geweldige ‘King Kong vs Jaws’ fragmenten die je daar kon zien (denk: een man in een slecht zittend apenpak die met een dode vis aan het slaan is). Maar mensen nemen het heel serieus. Onder elk van de talloze posts van dit soort komen mensen uit het ‘fandom’ met te veel tijd en te weinig hersens die in blinde nerd rage alinea’s voltikken waarom ze zeker weten dat Gandalf Superman in elkaar slaat, en als je dat niet snapt je dom en achterlijk bent en [insert obscure lore] maar eens moet lezen/kijken. Af en toe wil je dan schreeuwen naar je scherm, “LIEVE MENSEN, HET. MAAKT. NIET. UIT. Ga iets nuttigs doen met je tijd.”, waarna ik me realiseer dat ik dat ook zou moeten doen met mijn tijd, in plaats van deze kolder te lezen. Die memes en die advertenties: het is zelden grappig of onderhoudend, vaak plat of ordinair, en soms ook ronduit stompzinnig, of racistisch, vrouwonvriendelijk of op een andere manier discriminatoir-kut. Maar wel dermate gepersonaliseerd en geraffineerd dat ik me een tijd terug betrapte toch meer en meer tijd te besteden aan gedachteloos scrollen zonder daar iets aan te hebben (waarna ik de app subiet van vrijwel al mijn devices heb gegooid). En de onzin krijg ik dus allemaal wèl te zien terwijl… Niets zien wat je wil zien …parallel daaraan het medium er alles aan heeft gedaan om je niet meer te laten zien wat ik echt wil zien: de updates van al die vrienden, bekenden en verre familieleden die je te weinig ziet. Het zijn vrijwel alleen maar nog advertenties en groepen die interessant voor mij zouden moeten zijn (maar). Eigenlijk begon deze ellende al een hele tijd terug, toen je niet meer automatisch te zien kreeg wat mensen die je volgt posten in de volgorde van dat ze iets posten, maar er een algoritme kwam dat bepaalde wat je ging zien. Eerst als optie, daarna als voorkeursinstelling, en inmiddels als standaard. De reden hiervoor is natuurlijk evident: als ze zouden laten zien wat je wil zien, dan kiest geen zinnig mens er voor om al die stomme reclame te zien, of al die groepen. Je blijft minder lang hangen en dan verdient het bedrijf er achter minder geld. Dát mag natuurlijk niet gebeuren. Twitter: hopeloos Over Twitter hoeven we het nauwelijks te hebben. Het was al een beerput vol discriminatoire drek, sinds het is overgenomen door de opperoligarch uit de States is het tien keer erger. Daarvoor werden de ergste uitwassen tenminste nog gemodereerd. Maar sinds de transformatie naar ‘X’ is het doffe, bittere ellende. En ook hier geldt wat ik hierboven al schreef: het algoritme bepaalt wat je ziet, en dat is niet per se wat je wil zien. Alleen op X krijg ik in plaats van onverklaarbare horloges en Goku vs. Yoda ongevraagd posts van rechtsextremistische engnekken te zien. Hard pass. Ik heb nog een account op één device, waar ik incidenteel inlog om 20 zo links mogelijke meningen te retweeten (voor de balans) waarna ik weer maak dat ik weg kom. Wat is er nog over? LinkedIn, de saaie, op werk gerichte social, is zo’n beetje de enige beschaafde optie van de oudere, traditionele socials (naast Facebook en Twitter). Ondanks de focus op werk weten ze bij LinkedIn ook niet alles van je, getuige een ‘job offer’ dat speciaal onder mijn aandacht werd gebracht (winkelmedewerker bij de Douglas parfumerie). Maar dat terzijde. Ik heb het idee dat het er de laatste tijd wel interessanter wordt, er vaker achtergrond of (o jee) politiek en meningen verschijnen (waarschijnlijk van migranten die vertrokken zijn van Twitter vermoed ik) - maar het blijft toch allemaal een beetje droog. En dan heb je de (relatief) nieuwe Blue Sky & Mastodon, die proberen het gat van Twitter op te vullen. Op zich doen ze het redelijk, het is er gezelliger en beschaafder, maar toch ook beduidend minder interactie dan op Twitter. Helemaal volwaardige vervangers zijn het (nog) niet. En wat is er om het gat van Facebook op te vullen? Om op de hoogte te blijven van vrienden en kennissen, waar je foto’s kan delen, updates kan geven over hoe dingen gaan, en flauwe grappen kan maken die je wel met bekenden kan delen maar niet per se de rest vd wereld? Ik heb geen idee welk medium daar verder geschikt voor is. Nog een terzijde: ik geloof (maar weet niet zeker) dat de populariteit van weblogs enigszins is verdrongen door de opkomst van socials, met name ‘microblogs’ als Twitter. Social media waren echter ooit ook nuttig voor blogs, als podium om nieuwe content te delen. Helaas zijn er tegenwoordig allemaal omwegen nodig om nog iets van zichtbaar te zijn als je een link naar je blog wil delen. Zo maakt het algoritme posts véél minder zichtbaar als er een link in zit (op zowel Facebook, Twitter als LinkedIn), dus moet je geen link zetten in de originele post, maar zelf reageren op je post en daar je link in zetten. Want de socials geven minder aandacht aan posts die wegleiden van de eigen site, want daar moeten mensen immers blijven want meer daar wordt het geld mee verdiend. Wat een gedoe allemaal mensen. Wellicht (maar nu preek ik voor eigen parochie) zouden mensen gewoon wat minder op socials moeten hangen, en wat meer op weblogs, in de comments en eventueel het café. Ter afsluiting… … wat vragen aan de lezer. Is er een manier om Facebook te blijven gebruiken op een manier dat het nog iets van nut heeft (want die internationale contacten en vage bekenden zitten er veelal nog steeds, wat me weerhoudt van volledig deleten)? Heeft het nog nut om als weblog (Sargasso, bijvoorbeeld*) meer actief te zijn op social media, en zo ja, welke? En weegt het voordeel (stukken die meer worden gelezen) op tegen het bijdragen aan de algehele ellendigheid die veel socials zijn geworden? Want de voordelen beginnen inmiddels aardig weg te vallen tegen de nadelen. En dan gaat bovenstaande alleen maar over de (persoonlijke) gebruikservaring, en zijn zaken als energieverbruik, negatieve invloed op het mentaal welbevinden van jongeren en de politieke invloed van social media multinationals niet eens meegenomen.     János heeft nog steeds geen houten horloge *Mhhh die wiki verdient wellicht een keer een update.

Foto: sergio santos (cc)

Twitter

Sinds een paar weken zit ik op Twitter, gewoon, om het eens uit te proberen, ondanks alle twijfels die ik erover had. Ik besloot, zo rond de verkiezingen eens alle lijsttrekkers te volgen, plus mijn goede vriend Jona, twee wiskundigen: Hannah Fry en Ionica Smeets, twee Iran-gerelateerden: Hassan Rouhani en Thomas Erdbrink, taalkundige Marc van Oostendorp en twee mensen die niet in dat rijtje passen: omdat het nu eenmaal trending topic was Lale Gül, en Emine Ugur (met zo’n omgekeerd dakje boven de ‘g’), een moslima die enorm grappige twitterdraadjes schrijft. Kwade tongen beweren dat zij leiding geeft aan de Secret Working Group die de islamisering van Nederland moet bewerkstelligen, maar zoals iedereen weet, bestaat er natuurlijk helemaal geen Secret Working Group.

Mijn bevindingen:

Lijsttrekkers van grote partijen twitteren eigenlijk niet. Ik ben al die tijd 1 tweet van Mark Rutte tegengekomen, en ongeveer evenveel van Wopke Hoekstra. Sigrid Kaag tweet ietsje meer, maar meer dan vijf zijn het er zeker niet. Kleinere partijen tweeten meer en ik vraag me nu af of er een omgekeerd evenredige relatie bestaat met het aantal zetels. Lilian Marijnissen tweet reuze zakelijk, maar nooit iets wat me echt tot nadenken stemde. Sylvana Simons en Gert Jan Segers wel.

Foto: stalkERR (cc)

Twitter moet @JoeBiden de mond snoeren (1/3)

ANALYSE - Een draadje over Twitter. Over vrijheid, meningsuiting en waarom presidenten geen Twitteraccount moeten hebben. Over monopolies en het sociale mechanisme dat Twitter macht geeft. Over de vraag of Twitter eigenlijk wel een bedrijf is.

Al drie weken rust. Waar sommige volgers al tijden naar snakten gebeurt op 9 januari. Twitter zet Trump uit en beëindigt zo informeel z’n presidentschap. Vragen volgen: is dit een goed idee? Wordt hier de vrijheid van meningsuiting overboord gegooid? Is dit een monopolistisch probleem? Enig ongeloof. Veel reacties van mensen die wel zien wat er gebeurt, maar niet begrijpen wat ze zien. In gradaties van onbegrip. Een driedelige poging om de situatie te verhelderen, waarbij ook duidelijk wordt waarom @Joe Biden op zwart moet.

Vrijheid van staatsbemoeienis

Don junior, wiens belezenheid we natuurlijk niet in twijfel trekken, weet wel waar hij het zoeken moet als z’n vader van Twitter wordt verbannen.

Maar was vader Trump de dag na z’n verbanning even door de westvleugel naar de Press Briefing Room gelopen, dan had de hele wereldpers hem daar opgewacht. In alle vrijheid hadden zijn woorden een breed gehoor bereikt. Via traditionele media, maar ook via Twitter en Facebook. Die verbanning heeft Trump geenszins zijn vrijheid om te spreken ontnomen.

Foto: James Cridland (cc)

Fleur Agema en het recht op democratie

OPINIE - Fleur Agema heeft een pagina met factchecks over haar uitspraken uit de zoekresultaten van Google laten verwijderen. De verwijdering legt een breder probleem bloot op internet, waarbij de belangen van het individu het soms onterecht winnen van de belangen van de samenleving.

Zo af en toe komt er een mailtje binnen met het onheilspellende onderwerp ‘Kennisgeving van verwijdering uit Google Zoeken wegens Europese gegevensbescherming’. Het is een mailtje dat me vertelt dat er weer eens een pagina op een van de sites die ik beheer uit de zoekresultaten van Google wordt gehaald. Meestal is dat Sargasso, maar deze keer ging het over StellingChecker en het onderwerp was PVV-er Fleur Agema. Zij wil blijkbaar niet dat mensen deze pagina met verzamelde factchecks over haar kunnen vinden op het internet.

Ze kan dat doen met een beroep op het door het Europees Hof van Justitite ingestelde ‘recht op vergetelheid’,  een recht om bepaalde verouderde of onjuiste privacygevoelige informatie te laten verwijderen door verwerkers van persoonsgegevens, zoals ook Google.

Actieve politici

De zoekmachine legt dit recht vrij ruim uit, en dat is ook begrijpelijk. Mensen die een misstap hebben begaan in het verleden hoeven daar niet de rest van hun leven mee geconfronteerd te worden. Het probleem ontstaat echter als actieve politici als Agema besluiten dat bepaalde informatie die wel relevant is moet worden verwijderd, omdat hen dat beter uitkomt. Zoals hier dus een verzameling factchecks. Want hoe vaak een politicus in het verleden een loopje nam met de waarheid is wel degelijk relevant voor de toekomst.

Doneer!

Sargasso is een laagdrempelig platform waarop mensen kunnen publiceren, reageren en discussiëren, vanuit de overtuiging dat bloggers en lezers elkaar aanvullen en versterken. Sargasso heeft een progressieve signatuur, maar is niet dogmatisch. We zijn onbeschaamd intellectueel en kosmopolitisch, maar tegelijkertijd hopeloos genuanceerd. Dat betekent dat we de wereld vanuit een bepaald perspectief bezien, maar openstaan voor andere zienswijzen.

In de rijke historie van Sargasso – een van de oudste blogs van Nederland – vind je onder meer de introductie van het liveblog in Nederland, het munten van de term reaguurder, het op de kaart zetten van datajournalistiek, de strijd voor meer transparantie in het openbaar bestuur (getuige de vele Wob-procedures die Sargasso gevoerd heeft) en de jaarlijkse uitreiking van de Gouden Hockeystick voor de klimaatontkenner van het jaar.

Profiel van een Twittertrol

“The 45-year-old resident of Fishkill, New York, grew up in a Jewish family in East Brunswick, New Jersey…”

Een fascinerend inkijkje in het leven van een full-time haatzaaier.

Foto: Dani Logar (cc)

Waarom online en offline protest niet meer zonder elkaar kunnen

COLUMN - Sociale media zijn het hart van hedendaags protest. Hebben ze activisme wezenlijk veranderd?

Black Lives Matter begon als hashtag, maar is inmiddels uitgegroeid tot een grote sociale beweging. En ook bij de Arab Spring speelde sociale media een grote rol. Protest-hashtags en berichten zijn trending en gaan de wereld over, maar er wordt ook nog steeds veel offline, op straat, geprotesteerd. Hoe beïnvloeden sociale media het hedendaagse protest?

Zwakke banden

“Bij protest heb je altijd te maken met het ‘dilemma van de collectieve actie’,” stelt mediawetenschapper dr. Thomas Poell. Mensen willen een collectief goed, maar het kost moeite, tijd of geld om je in te zetten. In het geval van een protest moet je bijvoorbeeld de straat op, of dagenlang op een plein bivakkeren. De meeste mensen hebben in dit soort situaties de neiging om te freeriden; ze hopen dat anderen zich inzetten, en dat zij vervolgens van het resultaat kunnen meeprofiteren. In de vorige eeuwen waren er sterke activistische organisaties die dit probleem verholpen. Denk bijvoorbeeld aan de vrouwenbeweging of de anti-kernwapenbeweging; organisaties waar duizenden mensen zich mee verbonden voelden. “Deze organisaties zorgden voor een collectieve identiteit,” vertelt Poell. “Dit zette mensen ertoe aan toch mee te doen.”

Foto: Friends of the Earth International (cc)

Waarom we (niet) protesteren

COLUMN - Ontevredenheid alleen maakt niet opstandig. Wat zorgt er dan voor dat mensen de straat op gaan?

Ik ben vaak boos. Over de politiek, het milieu, ongelijkheid. Toch heb ik nog nooit gedemonstreerd. Ik blijk niet de enige te zijn: in Nederland heeft maar 5 tot 10 procent van de mensen in de afgelopen 12 maanden meegedaan aan een demonstratie. En dit is niet zo gek, want volgens socioloog prof. dr. Jacquelien van Stekelenburg is het helemaal niet vanzelfsprekend dat frustratie en onvrede leiden tot protest. Hoe ziet protest er tegenwoordig uit? En wat is er eigenlijk nodig voor collectieve actie?

Protest is als de tango

Het aantal mensen dat tegenwoordig meedoet aan demonstraties in Nederland lijkt misschien laag, maar in feite is het een piek. “Het aantal demonstraties wisselt sterk over de tijd heen, er is sprake van een golfbeweging,” stelt Van Stekelenburg. “Op het moment zitten we eigenlijk in een springvloed; er wordt nu net zoveel geprotesteerd als in de roerige jaren 60.”

Wel is de vorm van protesteren veranderd. Waar er vroeger veel rellen waren waarbij de politie moest ingrijpen, verlopen protesten nu meestal redelijk rustig en georganiseerd. Volgens Van Stekelenburg komt dit doordat protest genormaliseerd is. Tegenwoordig ga je bij een demonstratie een soort script af, waarbij zowel de politie als de demonstranten weten wat ze van elkaar kunnen verwachten. Van Stekelenburg maakt een vergelijking met de tango: “Als je veel oefent, sta je op een gegeven moment niet meer op elkaars tenen.”

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Munch copyright ok. Gecheckt 10-11-2022

Het hoogste woord in het klimaatdebat op Twitter

DATA - Klimaat is hot (pun intended). Klimaatakkoorden en klimaatspijbelaars vliegen je om de oren. Ook op social media. Maar klimaatverandering is nou niet bepaald een onderwerp waarover in het publieke debat al consensus is, geheel in tegenstelling tot de wetenschappelijke wereld.

Twitter is niet representatief voor het maatschappelijke debat, maar het is wel een van de weinige plaatsen waar de spelers in het klimaatdebat eenvoudig zichtbaar gemaakt kunnen worden. Investico deed het vorig jaar al een keer op dit onderwerp. Maar omdat het nu nog meer leeft, doen we het gewoon nog een keer dunnetjes over.

Nou ja, dunnetjes, we hebben in ruim een maand tijd 130.000 tweets verzameld. Een iets betere steekproef dus. Door gewicht te hangen aan retweets, reageren en vermeldingen, kunnen we een netwerk maken en analyseren. Uit die 130.000 komen 30.000 tweeps naar voren. Maar slechts een 175 tweeps zijn goed voor 50% van de aandacht. En bij die 175 zit maar een losse klimaatwetenschapper (Jan Rotmans) en een account met een echte klimaatwetenschapper in de groep.


Omdat het om Nederlandstalige tweets gaat, is het debat in Vlaanderen ook zichtbaar. Onderaan in het roze en lichtgroen ziet u het debat aldaar. Boven in lichtblauw en oranje zit het Nederlandse debat.

Foto: Daniel X. O'Neil (cc)

Kunst op Zondag | Ego pretpark

Musea denken jonge bezoekers te trekken door meer Instagramwaardige kunst te exposeren.

Jonge bezoekers worden voor musea steeds belangrijker. Zo belangrijk zelfs dat tentoonstellingen zo worden ingericht dat je er de ideale foto voor Instagram kunt maken.

Raar bericht van de NOS, want je zou denken dat alle kunst de moeite van het fotograferen waard is. Zou er verschil zijn tussen wat jonge en oudere museumbezoekers graag fotograferen? Geen idee.

Dat musea al jaren zich in allerlei bochten wringen om meer publiek trekken is vooral sinds de economische crisis van 2007- 2009 een gegeven. Overheden verminderden de toch al schamele financiële ondersteuning maar musea behielden de plicht kunst toegankelijk te houden voor een breed publiek.

En toen kregen we meer museale attracties.

Pardon, we bedoelen: meer beleving. Bijvoorbeeld glijbanen die we al kenden van o.a. zwempretbaden. Je zou zeggen dat zo´n glijbanenwerk prima past op het terrein van een design museum…..

… maar wat doet zoiets in een museum voor moderne kunst?

U zag de glijbanen van kunstenaar Carsten Höller, die volgens een van onze trouwe lezers gezegd heeft dat  de kermiservaring volledig wordt onderschat en dat een glijbaan een sculptuur is waarin je kunt reizen.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Doe het veilig met NordVPN

Sargasso heeft privacy hoog in het vaandel staan. Nu we allemaal meer dingen online doen is een goede VPN-service belangrijk om je privacy te beschermen. Volgens techsite CNET is NordVPN de meest betrouwbare en veilige VPN-service. De app is makkelijk in gebruik en je kunt tot zes verbindingen tegelijk tot stand brengen. NordVPN kwam bij een speedtest als pijlsnel uit de bus en is dus ook geschikt als je wil gamen, Netflixen of downloaden.

Volgende