Examen kamerleden onwerkbaar en onwenselijk

Gisteren stelde Bas van der Vlies, fractievoorzitter van de SGP en langstzittend Kamerlid, voor om een toelatingsexamen voor parlementariërs en parlementair journalisten in te stellen: "een goed medicijn tegen overdrijving, overijling en overschatting. Als ze het examen met goed gevolg hebben afgelegd, mag de beveiligingsdienst ze een Kamerpasje meegeven." Zijn voorstel haakt aan bij het breed gedragen beeld van hijgerigheid dat in de Kamer heerst. Zijn zorgen deel ik, maar een examen is zowel onwerkbaar als onwenselijk. In 2007 constateerde CDA-kamerlid Schinkelshoek per motie "dat de positie, de reputatie en de werkwijze van het parlement al enige tijd onderwerp van publiek debat zijn". Nu kan iedereen daar iets anders onder verstaan, maar een veelgehoord bezwaar tegen het huidige politieke discours is de hijgerigheid van parlementariërs, die onder andere tot uiting komt in gigantische hoeveelheden kamervragen (3161 vragen in 2008 tegenover 1648 in 1997), moties (2543 in 2008 tegenover 913 in 1997) en het groter gebruik van het spoeddebat (65 in 2008 tegenover 18 in 2004) als middel van informatie en verantwoording. Een stijging van die parameters is niet per definitie slecht, het kan immers betekenen dat het parlement beter gebruik maakt van de middelen. Het beeld van de laatste jaren is echter dat kamervragen, moties en spoeddebatten niet direct leiden tot meer of betere informatie of dat er een beter beleid door ontstaat. Juist door op elk incident te reageren, verdwijnt de component van de lange termijn uit de Kamer. De sterk gegroeide aantallen kamervragen en moties maken gedegen follow-up bijna onmogelijk en spoeddebatten worden ingezet voor zaken die weliswaar op dat moment in de media spelen, maar die niet door een spoeddebat in se kunnen worden omgezet in beleid. Hierdoor worden de instrumenten op een onwenselijke manier verdund. Alles is spoed, over alles worden vragen gesteld. "U bent verontwaardigd, wij draaien," lijken de parlementariërs te denken.

Door: Foto: Sargasso achtergrond wereldbol
Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Dit mag u van GQ niet in Rusland lezen

Het is een vreemde wereld. Hollywood-gossip site ‘Gawker’ springt in de bres voor de persvrijheid en zet scans van een artikel uit GQ online en laat het vertalen naar het Russisch. Heeft het Kremlin GQ verboden in Rusland? Worden journalisten onder druk gezet? Voor de verandering eens niet! GQ past flinke zelfcensuur toe en probeert te voorkomen dat het stuk in Rusland opduikt, op internet verschijnt of ‘aan Russische functionarissen, journalisten of adverteerders waar dan ook ter wereld’ verschijnt. De New York Times legt het uit. GQ heeft een – matig interessante – versie van haar eigen blad op de Russische markt. Ik kocht gisteren nog een exemplaar.

En in een fijn staaltje ‘crowdsourcing’ zette Gawker de stukken online en vroeg haar Russische lezers het stuk te vertalen: ‘Эй, вы можете прочитать запрещенную статью GQ про Путина здесь‘. ‘Hey, jullie kunnen het GQ-artikel over Poetin hier lezen’, staat er. En dat kunt u ook. Want informatie wil vrij zijn.

Lezen: Bedrieglijk echt, door Jona Lendering

Bedrieglijk echt gaat over papyrologie en dan vooral over de wedloop tussen wetenschappers en vervalsers. De aanleiding tot het schrijven van het boekje is het Evangelie van de Vrouw van Jezus, dat opdook in het najaar van 2012 en waarvan al na drie weken vaststond dat het een vervalsing was. Ik heb toen aangegeven dat het vreemd was dat de onderzoekster, toen eenmaal duidelijk was dat deze tekst met geen mogelijkheid antiek kon zijn, beweerde dat het lab uitsluitsel kon geven.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Prins van Oranje gooit eigen ruiten in

Ja, dit is de foto. Nieuws, dus het mag, een thumbnail, dus een citaat.

De prins van Oranje heeft zijn eigen ruiten ingegooid. Door het internationale persbureau AP aan te klagen wegens het publiceren van een privé-foto heeft hij de regeling die de koninklijke familie met de pers had, eigenhandig de nek omgedraaid. Met de regeling werd het Nederlandse (roddel)-journaille omgekocht. Ze zouden geen privé-kiekjes van de Oranjes meer plaatsen in ruil voor een tweetal zoetsappige, geregisseerde persmomentjes per jaar.

Met de zaak brengt hij Nederland internationaal schade toe. Want als hij wint zal Nederland op de wereldranglijst van persvrijheid gaan dalen. Reken daar maar op als Reporters Zonder Grenzen het nodig acht een alarmerend persbericht uit te sturen.

De organisatie vindt dat niet het prinselijk paar, maar de pers hoort te bepalen wat wel en niet nieuwswaardig is. Bijvoorbeeld, als het door het Nederlandse volk betaalde stel uitgebreid op vakantie gaat naar Argentinië terwijl de economie in Nederland in elkaar dondert, dan kan dat best nieuwswaardig zijn.

Gisterenavond verklaarden de NOS en RTL de regeling de facto dood door de foto in de diverse journaals te tonen, met als verantwoording dat de foto nieuws geworden is omdat er een rechtszaak over wordt gevoerd.

Terecht, maar de RVD is het daarmee niet eens: “Nieuws [is] geen reden om inbreuk te maken op de persoonlijke levenssfeer”, en eist dan ook dat de zenders er mee ophouden.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Madagascar glijdt rap af

Krokodillen op Madagascar (Foto: Flickr/luc_legay)

Onder het nieuwe regime van DJ Andry is Madagascar in gestaag tempo aan het wegzakken in ellende. Het leger terroriseert de straten van de hoofdstad en de pers is aan banden gelegd. Terwijl de machtigen als krokodillen op elkaar azen, wordt de natuur op grote schaal geplunderd. Het eiland, dat in het nieuws was wegens de mogelijke verkoop van landbouwarealen aan Korea, moet nu wellicht een hongersnood onder ogen zien.

Naast die van president Andry Rajoelina heeft Madagascar een tweede regering onder leiding van de verdreven president Marc Ravalomanana. Zelf verblijft hij in het buitenland en zijn premier is gevangen gezet. De enige schrale troost voor Ravalomanana is dat de internationale gemeenschap hem steunt (maar niet van plan is hem met geweld zijn plek terug te bezorgen). Verkiezingen zijn wel naar voren gehaald, naar december van dit jaar. Tijd genoeg om de boel voor te koken, iets waar Ravalomanana indertijd overigens ook van beschuldigd werd.

Gelukkig zijn er altijd landen die niet zo malen om westerse preoccupaties als democratie en mensenrechten. Saoedi-Arabië gaat twee miljard investeren. Er zitten grote hoeveelheden saffier in de grond en er is olie, die ook vast wel iemand wil hebben. Kortom, reden genoeg om de touwtjes stevig in handen te houden, zodra je ze hebt.

Lezen: De BVD in de politiek, door Jos van Dijk

Tot het eind van de Koude Oorlog heeft de BVD de CPN in de gaten gehouden. Maar de dienst deed veel meer dan spioneren. Op basis van nieuw archiefmateriaal van de AIVD laat dit boek zien hoe de geheime dienst in de jaren vijftig en zestig het communisme in Nederland probeerde te ondermijnen. De BVD zette tot tweemaal toe personeel en financiële middelen in voor een concurrerende communistische partij. BVD-agenten hielpen actief mee met geld inzamelen voor de verkiezingscampagne. De regering liet deze operaties oogluikend toe. Het parlement wist van niets.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Wolfsen vooral zeer knullig

Aleid Wolfsen (Foto: Flickr/Sebastiaan ter Burg)

Het komt met de regelmaat van de klok voor dat mensen klagen bij media, omdat ze het niet eens zijn met een publicatie. Die mensen verschillen in rang van minister-president tot autohandelaar. De klager kan zijn hart luchten bij de lezersredacteur of de ombudsman van een medium. Die zal dan vaak antwoorden dat de klacht misschien wel gegrond is, maar dat het niet wijs is om in een inktvlek te gaan wrijven.

De manier waarop de burgemeester van Utrecht, Aleid Wolfsen, met een publicatie in de lokale huis-aan-huis krant omgaat, is politiek dan ook zeer onhandig. Naar eigen zeggen heeft hij de verantwoordelijken gevraagd om het artikel even achter de hand te houden. “Neem even een week de tijd,” aldus Wolfsen. Na een negatieve reactie van de hoofdredacteur wendt de burgemeester zich tot de uitgever, die de persen onmiddelijk stopt en, zonder medeweten van de redactie, het artikel schrapt.

Het gewraakte artikel biedt echter duidelijk twee kanten van het verhaal. De hoogleraar poneert zijn stelling, waarna Wolfsen de mogelijkheid krijgt om te reageren. Daar maakt hij ruimschoots gebruik van en dat wordt helder in het artikel verwerkt. Journalistiek gezien is er met het artikel niets mis.

Wolfsen vindt dat zijn integriteit in twijfel wordt getrokken. Daar is hij niet van gediend. Redactie en uitgever geeft hij het ongevraagde advies dat ze zich ‘goed moeten informeren’, voordat ze gaan publiceren. Daarmee suggereert hij dat er feitelijke onjuistheden in het artikel staan.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Tot zover De Persvrijheid

Het Dagblad De Pers heeft gisteren tegen eerdere toezeggingen in een advertentie van het politieke weblog GeenCommentaar geweigerd omdat deze “te politiek getint” zou zijn. De advertentie leek uiterlijk op de befaamde Bluf!-advertentie uit 1986, die onlangs zoveel ophef veroorzaakte. In de advertentie riep GeenCommentaar, onder andere gesteund door de websites Sargasso, Davidrietveld.nl en Hiram.nl en door Francisko van Jolen, burgers op alsnog de Bluf!-publicaties te steunen door te tekenen op www.bluf2008.nl. Daarnaast verweet GeenCommentaar linkse en rechtse politieke partijen én de media niet duidelijker op te komen voor persvrijheid en vrijheid van meningsuiting.

Het is opmerkelijk dat een dagblad dat als motto heeft ‘bevrijdend te werken’ het niet aandurft een oproep te plaatsen voor bescherming van de persvrijheid. Buigt De Pers hier voor de vuurwind van de Rechtse Hetze? Zijn het commerciële belangen die het faciliteren van een oproep tot politieke zindelijkheid anno 2008 in de weg staan? Bij de noodlijdende Telegraaf Media Groep is het wel duidelijk dat commerciële belangen ten grondslag liggen aan de huidige hetze waarin getracht wordt via massamanipulatie een Hollandse versie van het McCarthism in te voeren en en passant het aantal lezers op te krikken.

Er zijn mensen die vinden dat je geen aandacht moet besteden aan de huidige hetze, dat het vanzelf wel overgaat. Maar ondertussen hebben meerdere Kamerleden op grond van foutieve informatie uit de Telegraaf minister Cramer gesommeerd subsidies aan milieuorganisaties stop te zetten. Onder druk van het (gemanipuleerde) Gesundes Volksempfinden en uit angst voor de Geest van Fortuyn zegt ze vervolgens toe dit te overwegen. Waarom dit uit democratisch oogpunt een onverstandige stap zou zijn staat hier uitgelegd. Diezelfde minister Cramer heeft zich onlangs ook moeten verantwoorden in het meest onzinnige spoeddebat in maanden over een steunbetuiging voor persvrijheid van bijna 25 jaar geleden (lees ook: Geert Mak: ‘Jacqueline Cramer was het braafste meisje van iedereen’). Dit zijn slechts twee voorbeelden van hoe de onrust die de Rechtse Hetze zaait onze democratie negatief beïnvloedt en waarom tegenactie op z’n plaats is.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

De GC Bluf!-bespreking (1)

Logo Bluf! (Plaatje: public domain)

De afgelopen weken is er zeer veel aandacht geweest voor de advertentie die in 1986 in de Volkskrant werd geplaatst namens 188 (en niet 178, zoals de advertentie zelf beweert) personen en organisaties die het blad Bluf! een hart onder de riem staken. Men dreigde toen namelijk de uitgever van het blad aan te pakken, om zo de schuldigen van de inbraak te vinden. De ondertekenaars vonden dat een aantasting van de persvrijheid.

Veel mensen vinden die advertentie nu een grof schandaal en de term ‘guilt by association’, valt regelmatig. Wat men gemakshalve vergeet is dat het de ondertekenaars helemaal niet ging over de rechtmatigheid dan wel onrechtmatigheid van de daad die de documenten opleverde, maar om de publicatie van de documenten zelf.

De boodschap van de advertentie was dan ook niet dat zij inbraken goedkeurden, verre van dat, maar dat zij voor publicatie waren van zulke belangwekkende informatie, en dat de uitgevers en schrijvers van Bluf! niet vastgezet mochten worden om de daders te achterhalen, iets wat de overheid overwoog.

Zo bezien is de verontwaardiging over de advertentie van bijvoorbeeld De Telegraaf nogal selectief te noemen. Als het gaat om journalisten van die krant, die na het publiceren van illegaal verkregen overheidsdocumenten worden gegijzeld, dan is het land te klein, maar een stel publicerende krakers moet de vrijheid van drukpers het liefst zo snel mogelijk ontnomen worden.

Foto: Sargasso achtergrond wereldbol

Europarlementariër wil weblogs aan ketting leggen

Zit je even niet op te letten, stuurt een Estse dame, Marianne Mikko, een wetsvoorstel naar het Europarlement om weblogs aan de ketting te leggen. In de commissie Cultuur maken ze zich zorgen over de rol van de media in relatie tot cultuur en de democratie. Groot aandachtspunt is de snel toenemende concentratie van de media in handen van steeds minder partijen. Mooi, denk je dan, dus plaats voor onafhankelijke weblogs. Niet dus:
…the blogosphere has so far been a haven of good intentions and relatively honest dealing. However, with blogs becoming commonplace, less principled people will want to use them…..
we do not see bloggers as a threat. They are in position, however, to considerably pollute cyberspace. We already have too much spam, misinformation and malicious intent in cyberspace….

En dan komt de aap uit de mouw:
I think the public is still very trusting towards blogs, it is still seen as sincere. And it should remain sincere. For that we need a quality mark, a disclosure of who is really writing and why.
Oftewel: Registreren die handel! Stempels, diploma’s, keurmerken, waarborgen, garanties, typeringen, classificaties, verzin het maar. Als het maar volgens regeltjes gaat.

En zo staat dan ook in het voorstel het volgende:
9. Suggests clarifying the status, legal or otherwise, of weblogs and encourages their
voluntary labelling according to the professional and financial responsibilities and
interests of their authors and publishers;

Vorige Volgende